ସ୍ଵଯଂ ବ୍ରହ୍ମତ୍ଵମକରୋତ୍ତସ୍ଯ ସତ୍ଯଵତୀସୁତଃ। ଧନଞ୍ଜଯାନାମୃଷଭଃ ସୁସାମା ସାମଗୋଽଭଵତ୍
ସତ୍ୟବତୀଙ୍କ ପୁଅ ବ୍ୟାସଦେବ ନିଜେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଭୂମିକା ନେଇଲେ; ସୁସାମା ସାମବେଦ ଗାୟକ ଧନଞ୍ଜୟମାନେ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଧାନ ହେଲେ।
ଯାଜ୍ଞଵଲ୍କ୍ଯୋ ବଭୂଵାଥ ବ୍ରହ୍ମିଷ୍ଠୋଽଧ୍ଵର୍ଯୁସତ୍ତମଃ। ପୈଲୋ ହୋତା ଵସୋଃ ପୁତ୍ରୋ ଧୌମ୍ଯେନ ସହିତୋଽଭଵତ୍
ବ୍ରହ୍ମବିଦ୍ୟାରେ ପାରଙ୍ଗତ ଯାଜ୍ଞବଲ୍କ୍ୟ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଅଧ୍ୱର୍ୟୁ ହେଲେ; ବସୁଙ୍କ ପୁଅ ପୈଳ, ଧୌମ୍ୟଙ୍କ ସହିତ, ହୋତା ହେଲେ।
ଏତେଷାଂ ପୁତ୍ରଵର୍ଗାଶ୍ଚ ଶିଷ୍ଯାଶ୍ଚ ଭରତର୍ଷଭ। ବଭୂଵୁର୍ହୋତ୍ରଗାଃ ସର୍ଵେ ଵେଦଵେଦାଙ୍ଗପାରଗାଃ
ଏମାନଙ୍କର ପୁଅମାନେ ଓ ଶିଷ୍ୟମାନେ, ହେ ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସମସ୍ତେ ଯଜ୍ଞରେ ସାହାଯ୍ୟକାରୀ ହେଲେ, ଯେଉଁମାନେ ବେଦ ଓ ବେଦାଙ୍ଗରେ ପାରଙ୍ଗତ।
ତେ ଵାଚଯିତ୍ଵା ପୁଣ୍ଯାହମୂହଯିତ୍ଵା ଚ ତଂ ଵିଧିମ୍। ଶାସ୍ତ୍ରୋକ୍ତଂ ପୂଜଯାମାସୁସ୍ତଦ୍ଦେଵଯଜନଂ ମହତ୍
ସେମାନେ ଶୁଭ ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ି, ନିୟମିତ କ୍ରିୟା କରି, ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ ସେ ମହା ଦେବଯଜ୍ଞକୁ ପୂଜା କଲେ।
ତତ୍ର ଚକ୍ରୁରନୁଜ୍ଞାତାଃ ଶରଣାନ୍ଯୁତ ଶିଲ୍ପିନଃ। ଗନ୍ଧଵନ୍ତି ଵିଶାଲାନି ଵେଶ୍ମାନୀଵ ଦିଵୌକସାମ୍
ସେଠାରେ, ଅନୁମତି ମିଳିବା ପରେ, କୁଶଳ କାରିଗରମାନେ ସୁଗନ୍ଧିତ ଓ ବିଶାଳ ଆଶ୍ରୟଗୃହ ତିଆରି କଲେ, ଯେଉଁଗୁଡ଼ିକି ଦେବମାନେର ଗୃହ ସମାନ।
ତତ ଆଜ୍ଞାପଯାମାସ ସ ରାଜା ରାଜସତ୍ତମଃ। ସହଦେଵଂ ତଦା ସଦ୍ଯୋ ମନ୍ତ୍ରିଣଂ ପୁରୁଷର୍ଷଭଃ
ତାପରେ, ସେ ରାଜା, ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ, ସହଦେବଙ୍କୁ ତତ୍କ୍ଷଣାତ ଆଦେଶ ଦେଲେ।
ଆମନ୍ତ୍ରଣାର୍ଥଂ ଦୂତାଂସ୍ତ୍ଵଂ ପ୍ରେଷଯସ୍ଵାଶୁଗାନ୍ଦ୍ରୁତମ୍। ଉପଶ୍ରୁତ୍ଯ ଵଚୋ ରାଜ୍ଞଃ ସ ଦୂତାନ୍ପ୍ରାହିଣୋତ୍ତଦା
ଅତିଥିମାନେକୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ ପାଇଁ ତୁମେ ଦୂତମାନେକୁ ତୁରନ୍ତ ପଠାଅ; ରାଜାଙ୍କ ଆଦେଶ ଶୁଣି, ସହଦେବ ଦୂତମାନେକୁ ପଠାଇଲେ।
ଆମନ୍ତ୍ରଯଧ୍ଵଂ ରାଷ୍ଟ୍ରେଷୁ ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ଭୂମିପାନଥ। ଵିନାଶ୍ଚ ମାନ୍ଯାଞ୍ଶୂଦ୍ରାଂଶ୍ଚ ସର୍ଵାନାନଯତେତି ଚ
ସମସ୍ତ ରାଜ୍ୟରେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ରାଜାମାନେକୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କର; ଯେଉଁମାନେ ସମ୍ମାନ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହଁନ୍ତି ଓ ଶୂଦ୍ରମାନେ ବ୍ୟତୀତ, ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆଣ।
ତେ ସର୍ଵାନ୍ପୃଥିଵୀପାଲାନ୍ପାଣ୍ଡଵେଯସ୍ଯ ଶାସନାତ୍। ଆମନ୍ତ୍ରଯାମ୍ବଭୂଵୁସ୍ତେ ପ୍ରେଷଯାମାସ ଚାପରାନ୍
ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ଆଦେଶରେ ସେମାନେ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀର ରାଜାମାନେକୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କଲେ, ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନେକୁ ମଧ୍ୟ ଦୂତ ପଠାଇଲେ।
ଦୂତାଶ୍ଚ ଵାହନୈର୍ଜଗ୍ଭୂ ରାଷ୍ଟ୍ରାଣି ସୁବହୂନ୍ଯପି। ତତୋ ଯୁଧିଷ୍ଠିରୋ ରାଜା ପ୍ରେଷଯାମାସ ପାଣ୍ଡଵମ୍
ଦୂତମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଯାନରେ ବହୁ ରାଜ୍ୟକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ; ତାପରେ ରାଜା ଯୁଧିଷ୍ଠିର ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ ପଠାଇଲେ।
ନକୁଲଂ ହାସ୍ତିନପୁରଂ ଭୀଷ୍ମାଯ ଭରତର୍ଷଭ। ଦ୍ରୋଣାଯ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରାଯ ଵିଦୁରାଯ କୃପାଯ ଚ। ଭ୍ରାତୃଣାଂ ଚୈଵ ସର୍ଵେଣାଂ ଯେଽନୁରକ୍ତା ଯୁଧିଷ୍ଠିରେ
ନକୁଳଙ୍କୁ ହସ୍ତିନାପୁରକୁ, ଭୀଷ୍ମଙ୍କୁ, ଡ୍ରୋଣ, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର, ବିଦୁର, କୃପ ଏବଂ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ଭଲପାଉଥିବା ସମସ୍ତ ଭାଇମାନେ ପାଖକୁ ପଠାଯାଇଲେ।
ତତସ୍ତେ ତୁ ଯଥାକାଲଂ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ରଂ ଯୁଧିଷ୍ଠିରମ୍। ଦୀକ୍ଷଯାଞ୍ଚକ୍ରିରେ ଵିପ୍ରା ରାଜସୂଯାଯ ଭାରତ
ତାପରେ, ସମୟ ଅନୁଯାୟୀ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ଦୀକ୍ଷା ଦେଲେ।
ଜ୍ଯେଷ୍ଠାମୂଲେ ଅମାଵାସ୍ଯାଂ ମୃଗାଜିନସମାଵୃତଃ। ରୌରଵାଜିନସଂଵୀତୋ ନଵନୀତାକ୍ତଦେହଵାନ୍
ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଗଛ ତଳେ ଅମାବାସ୍ୟା ଦିନେ, ମୃଗଚର୍ମ ପିନ୍ଧି, ରୌରବ ଚର୍ମ ଦ୍ୱାରା ଢାକା, ନୂଆ ଘିଅ ଲଗାଇ ଶରୀର ରହିଲେ।
ଦୀକ୍ଷିତଃ ସ ତୁ ଧର୍ମାତ୍ମା ଧର୍ମରାଜୋ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଃ। ଜଗାମ ଯଜ୍ଞାଯତନଂ ଵୃତୋ ଵିପ୍ରୈଃ ସହସ୍ରଶଃ
ଏଭଳି ଦୀକ୍ଷିତ ହୋଇ, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ରାଜା ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ହଜାର ହଜାର ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ସହିତ ଯଜ୍ଞମଣ୍ଡପକୁ ଗଲେ।
ଭାତୃଭିର୍ଜ୍ଞାତିଭିଶ୍ଚୈଵ ସୁହୃଦ୍ଭିଃ ସଚିଵୈଃ ସହ। କ୍ଷତ୍ରିଯୈଶ୍ଚ ମନୁଷ୍ଯେନ୍ଦ୍ରୈର୍ନାନାଦେଶସମାଗତୈଃ
ସେମାନେ ଭାଇ, ଆତ୍ମୀୟ, ବନ୍ଧୁ ଓ ପରାମର୍ଶଦାତାମାନେ ସହିତ, ବିଭିନ୍ନ ଦେଶରୁ ଆସିଥିବା କ୍ଷତ୍ରିୟ ରାଜାମାନେ ସହିତ ଏକାଠି ହେଲେ।
ଅମାତ୍ଯୈଶ୍ଚ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠୋ ଧର୍ମୋ ଵିଗ୍ରହଵାନିଵ। ଆଜଗ୍ମୁର୍ବ୍ରାହ୍ମଣାସ୍ତତ୍ର ଵିଷଯେଭ୍ଯସ୍ତତସ୍ତତଃ
ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ସହିତ ଯେପରି ଧର୍ମ ଦେହଧାରୀ ହୋଇଛନ୍ତି, ଏବଂ ବହୁ ଦେଶରୁ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ମଧ୍ୟ ସେଠାକୁ ଆସିଲେ।
ସର୍ଵଵିଦ୍ଯାସୁ ନିଷ୍ଣାତା ଵେଦଵେଦାଙ୍ଗପାରଗାଃ। ତେଷାମାଵସଥାଂଶ୍ଚକ୍ରୁର୍ଧର୍ମରାଜସ୍ଯ ଶାସନାତ୍
ସମସ୍ତ ବିଦ୍ୟାରେ ପାରଙ୍ଗତ, ବେଦ ଓ ବେଦାଙ୍ଗରେ ଦକ୍ଷ ସେଇ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଧର୍ମରାଜଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ନିଜ ନିଜ ଆଶ୍ରୟସ୍ଥଳୀ ବନେଇଲେ।
ବହ୍ଵନ୍ନାଚ୍ଛାଦନୈର୍ଯୁକ୍ତାନ୍ସଗଣାନାଂ ପୃଥକ୍ ପୃଥକ୍। ସର୍ଵର୍ତୁଗୁଣସମ୍ପନ୍ନାଞ୍ଶିଲ୍ପିନୋଽଥ ସହସ୍ରଶଃ
ସେଇ ଆଶ୍ରୟସ୍ଥଳୀଗୁଡ଼ିକୁ ପ୍ରଚୁର ଖାଦ୍ୟ ଓ ବସ୍ତ୍ର ଦିଆଯାଇଥିଲା, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦଳ ପାଇଁ ଅଲଗା ଅଲଗା। ଏଠାରେ ହଜାର-ହଜାର କାରିଗର ଥିଲେ, ସମସ୍ତ ଋତୁର ଉପଯୁକ୍ତ ଗୁଣରେ ଯୁକ୍ତ।
ତେଷୁ ତେ ନ୍ଯଵସନ୍ରାଜନ୍ବ୍ରାହ୍ମଣା ନୃପସତ୍କୃତାଃ। କଥଯନ୍ତଃ କଥା ବହ୍ଵୀଃ ପଶ୍ଯନ୍ତୋ ନଟନର୍ତକାନ୍
ହେ ରାଜନ୍, ସେଠାରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ରାଜାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ ରହୁଥିଲେ, ବହୁ କଥା କହୁଥିଲେ ଓ ନଟ-ନୃତ୍ୟଙ୍କୁ ଦେଖୁଥିଲେ।
ଭୁଞ୍ଜତାଂ ଚୈଵ ଵିପ୍ରାଣାଂ ଵଦତାଂ ଚ ମହାସ୍ଵନଃ। ଅନିଶଂ ଶ୍ରୂଯତେ ତତ୍ର ମୁଦିତାନାଂ ମହାତ୍ମନାମ୍
ସେଠାରେ ଆନନ୍ଦିତ ଏହି ଉତ୍ତମ ଆତ୍ମା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଖାଉଥିବା ବେଳେ ଓ କଥା ହେଉଥିବା ବେଳେ ତାଙ୍କର ମହାଶବ୍ଦ ସଦା ଶୁଣାଯାଉଥିଲା।
ଦୀଯତାଂ ଦୀଯତାମେଷାଂ ଭୁଜ୍ଯତାଂ ଭୁଜ୍ଯତାମିତି। ଏଵମ୍ପ୍ରକାରାଃ ସଞ୍ଜଲ୍ପାଃ ଶ୍ରୂଯନ୍ତେସ୍ମାତ୍ର ନିତ୍ଯଶଃ
‘ଦିଅ, ଦିଅ ସେମାନଙ୍କୁ! ଖାଅନ୍ତୁ, ଖାଅନ୍ତୁ!’ — ଏପରି କଥା ସେଠାରେ ସବୁବେଳେ ଶୁଣାଯାଉଥିଲା।
ଗଵାଂ ଶତସହସ୍ରାଣି ଶଯନାନାଂ ଚ ଭାରତ। ରୁକ୍ମସ୍ଯ ଯୋଷିତାଂ ଚୈଵ ଧର୍ମରାଜଃ ପୃଥକ୍ ଦଦୌ
ଧର୍ମରାଜ ଶତ-ହଜାର ଗାଈ, ଶୋଇବା ପାଇଁ ବିଛାନା, ସୁନା ଓ ମହିଳାମାନେ ଅଲଗା ଅଲଗା ଭାବେ ଦାନ କରିଥିଲେ, ହେ ଭାରତ।
ପ୍ରାଵର୍ତତୈଵ ଯଜ୍ଞଃ ସ ପାଣ୍ଡଵସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ। ପୃଥିଵ୍ଯାମେକଵୀରସ୍ଯ ଶକ୍ରସ୍ଯେଵ ତ୍ରିଵିଷ୍ଟପେ
ଏପରିଭାବେ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ମହାତ୍ମାଙ୍କ ଯଜ୍ଞ ଆରମ୍ଭ ହେଲା, ଯେପରି ଦେବଲୋକରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଯଜ୍ଞ ହୁଏ, ପୃଥିବୀରେ ସେଉଁଠି ଏକମାତ୍ର ବୀର।
ତତ ଆମନ୍ତ୍ରିତା ରାଜନ୍ରାଜାନଃ ସତ୍କୃତାସ୍ତଦା। ପୁରେଭ୍ଯଃ ପ୍ରଯଯୁସ୍ତେଭ୍ଯୋ ଵିମାନେଭ୍ଯ ଇଵାମରାଃ
ତାପରେ, ହେ ରାଜନ୍, ସମ୍ମାନ ମିଳିଥିବା ରାଜାମାନେ ନିଜ-ନିଜ ନଗରରୁ ଯାଉଥିଲେ, ଯେପରି ଦେବମାନେ ନିଜ ଦିବ୍ୟ ରଥରେ ଯାଆନ୍ତି।
ତେ ଵୈ ଦିଗ୍ଭ୍ଯଃ ସମାପେତୁଃ ପାର୍ଥିଵାସ୍ତତ୍ର ଭାରତ। ସମାଦାଯ ମହାର୍ହାଣି ରତ୍ନାନି ଵିଵିଧାନି ଚ
ସେଇ ରାଜାମାନେ, ହେ ଭାରତ, ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ବିଭିନ୍ନ ମୂଲ୍ୟବାନ ଓ ନାନା ପ୍ରକାର ରତ୍ନ ନେଇ ଏଠାକୁ ଆସିଲେ।
ତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ଧର୍ମରାଜସ୍ଯ ଯଜ୍ଞେ ଯଜ୍ଞଵିଦସ୍ତଦା। ରାଜାନଃ ଶତଶସ୍ତୁଷ୍ଟୈର୍ମନୋଭିର୍ମନୁର୍ଷଭ
ଧର୍ମରାଜଙ୍କ ଯଜ୍ଞ ଶୁଣି, ଯଜ୍ଞରେ ପାରଙ୍ଗତ ଶତ-ଶତ ରାଜାମାନେ ଆନନ୍ଦିତ ମନେ ଏଠାକୁ ଆସିଲେ, ହେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ବହୁ ଵିତ୍ତଂ ସମାଦାଯ ଵିଵିଧଂ ପାର୍ଥିଵା ଯଯୁଃ। ଦ୍ରଷ୍ଟୁକାମାଃ ସଭାଂ ଚୈଵ ଧର୍ମରାଜଂ ଚ ପାଣ୍ଡଵମ୍
ଅନେକ ଧନ ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଧନ-ଦୌଲତ୍ ନେଇ, ସେଇ ରାଜାମାନେ ସଭା ଓ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ଧର୍ମରାଜଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଆସିଲେ।
ସ ଗତ୍ଵା ହାସ୍ତିନପୁରଂ ନକୁଲଃ ସମିତିଞ୍ଜଯଃ। ଭୀଷ୍ମମାମନ୍ତ୍ରଯାଞ୍ଚକ୍ରେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଂ ଚ ପାଣ୍ଡଵଃ
ତାପରେ ଶତ୍ରୁଜୟୀ ନକୁଳ ହାସ୍ତିନାପୁରକୁ ଗଲେ ଓ ଭୀଷ୍ମ ଏବଂ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କୁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ କଲେ, ହେ ପାଣ୍ଡବ।
ପ୍ରଯତଃ ପ୍ରାଞ୍ଜଲିର୍ଭୂତ୍ଵା ଭାରତାନାନଯତ୍ତଦା। ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଂ ଚ ଭୀଷ୍ମଂ ଚ ଵିଦୁରଂ ଚ ମହାମତିମ୍
ସେ ଭକ୍ତିଭାବରେ ହାତ ଜୋଡ଼ି, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର, ଭୀଷ୍ମ ଓ ବୁଦ୍ଧିମାନ ବିଦୁରଙ୍କୁ ନେଇ ଆସିଲେ, ହେ ଭାରତ।
ଦୁର୍ଯୋଧନମୁଖାଂଶ୍ଚୈଵ ଭ୍ରାତୄନ୍ସର୍ଵାନଥାନଯତ୍
ସେ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ଓ ତାଙ୍କ ଭାଇମାନେ ସମେତ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ନେଇ ଆସିଲେ।