ପ୍ରହ୍ଵଃ କୃତାଞ୍ଜଲିସ୍ତସ୍ଥୌ କିଂ କାର୍ଯମିତି ଚାବ୍ରଵୀତ୍। ତଂ ପରିଷ୍ଵଜ୍ଯ ବାହୁଭ୍ଯାଂ ମୂର୍ଧ୍ନ୍ଯୁପାଘ୍ରାଯ ପାଣ୍ଡଵଃ
ସେ ହାତ ଜୋଡି ନମ୍ରତାରେ ଦଢ଼ି ଦଉଡ଼ିଲେ ଓ ପଚାରିଲେ, 'ଆପଣଙ୍କ ଆଦେଶ କଣ?' ପାଣ୍ଡବ ତାଙ୍କୁ ଦୁଇ ହାତରେ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି, ମୁଣ୍ଡ ଘ୍ରାଣ କଲେ।
ତଂ ମେରୁଶିଖରାକାରମାଗତଂ ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନଃ। ପୂଜଯିତ୍ଵା ସହାମାତ୍ଯଃ ପ୍ରୀତୋ ଵାକ୍ଯମୁଵାଚ ହ
ମେରୁ ପର୍ବତ ଶିଖର ପରି ଦେଖାଯାଉଥିବା ତାଙ୍କୁ, ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନ ସହଦେବ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ସହିତ ସମ୍ମାନ କରି, ଖୁସି ହୋଇ କଥା କହିଲେ।
ଗଚ୍ଛ ଲଙ୍କାଂ ପୁରୀଂ ଵତ୍ସ କରାର୍ଥଂ ମମ ଶାସନାତ୍। ।। ତତ୍ର ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ମହାତ୍ମାନଂ ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରଂ ବିଭୀଷଣମ୍
'ମୋ ଆଦେଶରେ, ବେଟା, ତୁମେ ଲଙ୍କା ପୁରୀକୁ ଯାଅ; ସେଠାରେ ରାକ୍ଷସମାନେ ମଧ୍ୟରୁ ବଡ଼ ମନ୍ୟ, ବିଭୀଷଣଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ।'
ରତ୍ନାନି ରାଜସୂଯାର୍ଥଂ ଵିଵିଧାନି ବହୂନି ଚ। ଉପାଦାଯ ଚ ସର୍ଵାଣି ପ୍ରତ୍ଯାଗଚ୍ଛ ମହାବଲ
'ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ଅମୂଲ୍ୟ ରତ୍ନ ନେଇ ଫେରିଆସ, ହେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ।'
ପାଣ୍ଡଵେନୈଵମୁକ୍ତସ୍ତୁ ମୁଦା ଯୁକ୍ତୋ ଘଟୋତ୍କଚଃ। ତଥେତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ମହାରାଜ ପ୍ରତସ୍ଯେ ଦକ୍ଷିଣାଂ ଦିଶମ୍
ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଘଟୋତ୍କଚ ଆନନ୍ଦରେ ଭରିଯାଇ, 'ଏହିପରି ହେଉ' ବୋଲି କହି, ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ପ୍ରଯଯୌ ଦକ୍ଷିଣଂ କୃତ୍ଵା ସହଦେଵଂ ଘଟୋତ୍କଚଃ। ଲଙ୍କାମଭିମୁକୋ ରାଜନ୍ସମୁଦ୍ରଂ ସ ଵ୍ଯଲୋକଯତ୍
ସହଦେବଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦେଇ, ଘଟୋତ୍କଚ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ଯାଇ, ଲଙ୍କା ଦିଗରେ ଯିବା ସମୟରେ ସମୁଦ୍ରକୁ ଦେଖିଲେ।
କୂର୍ମଗ୍ରାହଝଷାକୀର୍ଣଂ ମୀନନକ୍ରୈସ୍ତଥାଽଽକୁଲମ୍। ଶୁକ୍ତିଵ୍ରାତସମାକୀର୍ଣଂ ଶଙ୍କାନାଂ ନିଚଯାକୁଲମ୍
ସେ ସମୁଦ୍ରକୁ କୁମ୍ଭୀର, ମାଛ, କଚ୍ଛପ ଓ ବଡ଼ ବଡ଼ ମାଛରେ ଭରିଆ, ଶଙ୍ଖ ଓ ମୁକ୍ତାର ଢେର ଦେଖିଲେ।
ସ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ରାମସେତୁଂ ଚ ଚିନ୍ତଯନ୍ରାମଵିକ୍ରମମ୍।। ଗତ୍ଵା ପାରଂ ସମୁଦ୍ରସ୍ଯ ଦକ୍ଷିଣଂ ସ ଘଟୋତ୍କଚଃ
ସେ ରାମଙ୍କ ସେତୁ ଦେଖି, ରାମଙ୍କ ବୀରତା ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କଲେ; ତାପରେ ଘଟୋତ୍କଚ ସମୁଦ୍ର ଟପି ଦକ୍ଷିଣ ପାରକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ।
ଦଦର୍ଶ ଲଙ୍କାଂ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାକପୃଷ୍ଠୋପମାଂ ଶୁଭାମ୍। ପ୍ରାକାରେଣାଵୃତାଂ ରମ୍ଯାଂ ଶୁଭଦ୍ଵାରୈଶ୍ଚ ଶୋଭିତାମ୍
ସେଠାରେ ସେ ଲଙ୍କାକୁ ଦେଖିଲେ, ହେ ରାଜା, ଯାହା ସ୍ୱର୍ଗର ଶିଖର ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲା, ପ୍ରଚୀରା ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇଥିଲା ଓ ଶୁଭ୍ର ଦ୍ୱାର ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ଥିଲା।
ପ୍ରାସାଦୈର୍ବହୁସାହସ୍ରୈଃ ଶ୍ଵେତରକ୍ତୈଶ୍ଚ ସଙ୍କୁଲାମ୍। ଦିଵ୍ଯଦୁନ୍ଦୁଭିନିର୍ହ୍ରାଦାମୁଦ୍ଯାନଵନଶୋଭିତାମ୍
ସେଠାରେ ହଜାର ହଜାର ସ୍ୱେତ ଓ ଲାଲ ପ୍ରାସାଦ ଥିଲା, ଦିବ୍ୟ ଢୋଳର ଧ୍ୱନି ଶୁଣାଯାଉଥିଲା, ଉଦ୍ୟାନ ଓ ବନରେ ଶୋଭିତ ଥିଲା।
ସର୍ଵକାଲଫଲୈର୍ଵୃକ୍ଷୈଃ ପୁଷ୍ପିତୈରୁପଶୋଭିତାମ୍। ପୁଷ୍ପଗନ୍ଧୈଶ୍ଚ ସଙ୍କୀର୍ଣାଂ ରମଣୀଯମହାରଥାମ୍
ସମସ୍ତ ସମୟରେ ଫଳ ଓ ଫୁଲ ଲଗା ଗଛମାନେ ଦ୍ୱାରକୁ ଶୋଭା ଦେଉଥିଲେ, ଫୁଲର ଗନ୍ଧରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଥିଲା, ଏବଂ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରଥମାନେ ଏଠାକୁ ଅତି ଆକର୍ଷଣୀୟ କରିଥିଲେ।
ନାନାରତ୍ନୈଶ୍ଚ ସମ୍ପୂର୍ଣାମିନ୍ଦ୍ରସ୍ଯେଵାମରାଵତୀମ୍। ଵିଵେଶ ସ ପୁରୀଂ ଲଙ୍କାଂ ରାକ୍ଷସୈଶ୍ଚ ନିଷେଵିତାମ୍
ନାନା ପ୍ରକାର ମୂଲ୍ୟବାନ ରତ୍ନରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଅମରାବତୀ ପରି ଲାଗୁଥିଲା। ସେ ଲଙ୍କା ନଗରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ରାକ୍ଷସମାନେ ବସବାସ କରୁଥିଲେ।
ଦଦର୍ଶ ସ ପୁରୀଂ ଲଙ୍କାଂ ରାକ୍ଷସୈଶ୍ଚ ନିଷେଵିତାମ୍।। ନାନାଵେଷଧରାନ୍ଦକ୍ଷାନ୍ନାରୀଶ୍ଚ ପ୍ରିଯଦର୍ଶନାଃ
ସେ ଲଙ୍କା ନଗରକୁ ଦେଖିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ରାକ୍ଷସମାନେ ବସିଥିଲେ, ନାନା ପୋଷାକ ପିନ୍ଧିଥିବା ଦକ୍ଷ ପୁରୁଷମାନେ ଓ ମନୋହର ଦେଖାଯାଉଥିବା ଜଣାନୀମାନେ ଥିଲେ।
ଦିଵ୍ଯମାଲ୍ଯାମ୍ବରଧରା ଦିଵ୍ଯଭୂଷଣଭୂଷିତାଃ। ମଦରକ୍ତାନ୍ତନଯନାଃ ପୀନଶ୍ରୋଣିପଯୋଧରାଃ
ସେମାନେ ଦିବ୍ୟ ମାଳା ଓ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିଲେ, ଦିବ୍ୟ ଗହନାରେ ଶୋଭିତ, ମଦରେ ଚକ୍ଷୁ ରକ୍ତିମ, ଚଉଡ଼ା କଟି ଓ ପୁଷ୍ଟ ଅଂଶ ଥିଲା।
ଭୈମସେନିଂ ତତୋ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ହୃଷ୍ଟାସ୍ତେ ଵିସ୍ମଯଂ ଗତାଃ। ଆସସାଦ ଗୃହଂ ରାଜ୍ଞ ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ସଦନୋପମମ୍
ତାପରେ ଭୀମସେନଙ୍କ ପୁଅଙ୍କୁ ଦେଖି ସେମାନେ ଖୁସି ଓ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ। ସେ ରାଜାଙ୍କ ଗୃହକୁ ଯାଇଲେ, ଯାହା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ନିବାସ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲା।
bକୁରୂଣାମୃଷ୍ଟବୋ ରାଜା ପାଣ୍ଡୁର୍ନାମ ମହାବଲଃ।। aକନୀଯାଂସ୍ତସ୍ଯ ଦାଯାଦଃ ସହଦେଵ ଇତି ଶ୍ରୁତଃ। bତେନାହଂ ପ୍ରେଷିତୋ ଦୂତଃ କରାର୍ଥଂ କୌରଵସ୍ଯ ଚ
କୁରୁମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପାଣ୍ଡୁ ନାମକ ରାଜାଙ୍କ ସବୁଠୁ ଛୋଟ ପୁଅ ସହଦେବ ବୋଲି ପରିଚିତ। ସେ ମୋତେ କୌରବଙ୍କ ପକ୍ଷରେ ଦୂତିଆ କାମରେ ପଠାଇଛନ୍ତି।
ଦ୍ରଷ୍ଟୁମିଚ୍ଛାମି ରାଜେନଦ୍ରଂ ତ୍ଵଂ କ୍ଷିପ୍ରଂ ମାଂ ନିଵେଦଯ
ମୁଁ ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଚାହେଁ, ଦୟାକରି ଶୀଘ୍ର ମୋ ଖବର ଦିଅ।
ତଥେତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ଵିଵେଶାଥ ଭଵନଂ ସ ନିଵେଦକଃ। ପ୍ରାଞ୍ଜଲିଃ ସ୍ରଵମାଚଷ୍ଟ ସ୍ରଵାଂ ଦୂତଗିରଂ ତଦା
‘ଠିକ୍ ଅଛି’ ବୋଲି କହି, ସେ ସୂଚକ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ ଓ ହାତ ଜୋଡି ରାଜାଙ୍କୁ ଦୂତର କଥା କହିଲେ।
ଦ୍ଵାରପାଲଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରୋ ଵିଭୀଷଣଃ। ଉଵାଚ ଵାକ୍ଯଂ ଧର୍ମାତ୍ମା ସମୀପଂ ମେ ପ୍ରଵେଶ୍ଯତାମ୍
ଦ୍ୱାରପାଳଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ବିଭୀଷଣ, ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ରାଜା, କହିଲେ—‘ତାଙ୍କୁ ମୋ ସମ୍ନିଧିକୁ ନେଇଆ।’
ଏଵମୁକ୍ତସ୍ତୁ ରାଜ୍ଞା ସ ଧର୍ମଜ୍ଞେନ ମହାତ୍ମନା। ଅଥନିଷ୍କମ୍ଯ ସମ୍ଭ୍ରାନ୍ତୋ ଦ୍ଵାର୍ସ୍ଥୋହୈଡିମ୍ବମବ୍ରଵୀତ୍
ଏପରି ମହାନ ଧର୍ମଜ୍ଞ ରାଜାଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ପାଇ ଦ୍ୱାରପାଳ ତଡ଼ିତଡ଼ି ହିଡିମ୍ବାଙ୍କୁ କହିଲେ।
ଏହି ଦୂତ ନୃପଂ ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ କ୍ଷିପ୍ରଂ ପ୍ରଵିଶ ଚ ସ୍ଵଯମ୍। ଦ୍ଵାରପାଲଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପ୍ରଵିଵେଶ ଘଟୋତ୍କଚଃ
‘ଆସ, ଦୂତ, ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଶୀଘ୍ର ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କର।’ ଦ୍ୱାରପାଳଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ଘଟୋତ୍କଚ ଭିତରକୁ ଗଲେ।
ସ ପ୍ରଵିଶ୍ଯ ଦଦର୍ଶାଥ ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ମନ୍ଦିରମ୍। ତତଃ କୈଲାସସଙ୍କାଶଂ ତତ୍ପକାଞ୍ଚନତୋରଣମ୍
ସେ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କରି, ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ରାଜାଙ୍କ ମହଲ ଦେଖିଲେ, ଯାହା କୈଳାସ ପର୍ବତ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲା, ସୁନାର ଦ୍ୱାର ଥିଲା।
ପ୍ରାକାରେଣ ପରିକ୍ଷିପ୍ତଂ ଗୋପୁରୈଶ୍ଚାପି ଶୋଭିତମ୍। ହର୍ମ୍ଯପ୍ରାସାଦସମ୍ବାଧଂ ନାନାରତ୍ନୋପଶୋଭିତମ୍
ମହଲଟି ଦେଉଳି ଦ୍ୱାରା ଘେରା ଥିଲା, ଉଚ୍ଚ ଦୁର୍ଗ ଓ ଦେଖିବାକୁ ଶୋଭା ଦେଉଥିଲା, ଅନେକ ମହଲ ଓ ରତ୍ନରେ ଶୋଭିତ ଥିଲା।
କାଞ୍ଚନୈସ୍ତାପନୀଯୈଶ୍ଚ ସ୍ଫାଟିକୈ ରାଜତୈରପି। ଵଜ୍ରଵୈଡୂର୍ଯଜୁଷ୍ଟୈଶ୍ଚ ସ୍ତମ୍ଭୈଶ୍ଚ ସୁମନୋହରୈଃ
ସେଠାରେ ସୁନା, ତାପା ସୁନା, ସ୍ଫଟିକ ଓ ଚାନ୍ଦିର ସ୍ତମ୍ଭ ଥିଲା, ହୀରା ଓ ବୈଡୂର୍ୟ ଦ୍ୱାରା ତିଆରି ମନୋହର ସ୍ତମ୍ଭ ଥିଲେ।
ନାନାଧ୍ଵଜପତାକାଭିର୍ଯୁକ୍ତଂ ମଣିଵିଚିତ୍ରିତମ୍। ଚିତ୍ରମାଲ୍ଯାଵୃତଂ ରମ୍ଯଂ ତପ୍ତକାଞ୍ଚନଵେଦିକମ୍
ନାନା ପ୍ରକାର ଧ୍ୱଜପତାକା ଲାଗିଥିଲା, ମଣିମାଳା ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ରଙ୍ଗିନ ମାଳା ରେ ଢାକା, ମନୋହର ଓ ତପ୍ତ ସୁନାର ବେଦି ଥିଲା।
ସ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତତ୍ର ସର୍ଵଂ ଚ ଭୈମସେନିର୍ମନୋହରମ୍। ପ୍ରଵିଶନ୍ନେଵ ହୈଡିମ୍ବଃ ଶୁଶ୍ରାଵ ମଧୁରସ୍ଵରମ୍
ଭୀମସେନଙ୍କ ପୁଅ ଏହି ସବୁ ଅଦ୍ଭୁତ ଶୋଭା ଦେଖି, ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କରୁଥିବାବେଳେ ମଧୁର ସ୍ୱର ଶୁଣିଲେ।
ତନ୍ତ୍ରୀଗୀତସମାକୀର୍ଣଂ ସମତାଲମିତାକ୍ଷରମ୍। ଦିଵ୍ଯଦୁନ୍ଦୁଭିନିର୍ହ୍ରାଦଂ ଵାଦିତ୍ରସତତଂ ଶୁଭମ୍
ସେଠାରେ ତନ୍ତୁବାଦ୍ୟର ସଙ୍ଗୀତ ଗୁଞ୍ଜିଥିଲା, ସମ ତାଳ ଓ ମିଶିତ ଶବ୍ଦ ଥିଲା, ଦିବ୍ୟ ଢୋଳ ଓ ଶୁଭ ମୂସିକ ବାଦ୍ୟ ଲାଗି ଥିଲା।
ସ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ମଧୁରଂ ଶବ୍ଦଂ ପ୍ରୀତିମାନଭଵତ୍ତଦା। ତତୋ ଵିଗାହ୍ଯ ହୈଡିମ୍ବୋ ବହୁକକ୍ଷ୍ଯାଂ ମନୋରମାମ୍
ସେ ମଧୁର ସ୍ୱର ଶୁଣି ହିଡିମ୍ବା ଖୁସି ହେଲେ, ତାପରେ ସେ ଅନେକ ଅଙ୍ଗନା ଥିବା ମନୋହର ମହଲକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ସ ଦଦର୍ଶ ମହାତ୍ମାନଂ ଦ୍ଵାର୍ସ୍ଥେନ ସହ ଭାରତ। ତଂ ଵିଭୀଷଣମାସୀନଂ କାଞ୍ଚନେ ପରମାସନେ
ସେ ଦ୍ୱାରପାଳଙ୍କ ସହିତ ବିଶାଳ ମନ୍ଦିର ଭିତରେ ବିଭୀଷଣଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ସେ ଏକ ଅତ୍ୟୁତ୍କୃଷ୍ଟ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ସିଂହାସନ ଉପରେ ବସିଥିଲେ।
ଦିଵି ଭାସ୍କରସଙ୍କାଶଂ ମୁକ୍ତାମଣିଵିଭୂଷିତମ୍। ଦିଵ୍ଯାଭରଣଚିତ୍ରାଙ୍ଗଂ ଦିଵ୍ଯରୂପଧରଂ ଵିଭୁମ୍
ଆକାଶରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ମୁକ୍ତା ଓ ମଣିରେ ଶୋଭିତ, ଦେହରେ ଦିବ୍ୟ ଗହନା ପିନ୍ଧିଥିବା, ଦିବ୍ୟ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିବା ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ସେ ଦେଖିଲେ।