ଦର୍ଶନେ ସହଦେଵସ୍ଯ ନ ଚ ତୃପ୍ତା ନରାଃ ପରେ। ଗଚ୍ଛନ୍ତମନୁଗଚ୍ଛନ୍ତଃ ପ୍ରାପ୍ତାଃ କୌତୂହଲାନ୍ଵିତାଃ
ସହଦେବଙ୍କୁ ଦେଖିଲାପରେ ଅନ୍ୟ ଲୋକମାନେ ତୃପ୍ତି ହେଲେନାହିଁ; ସେ ଯାଉଥିବାବେଳେ ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରି, କୌତୁହଳରେ ଭରିଯାଇ ଆସିପହଞ୍ଚିଲେ।
ତତୋ ମାଦ୍ରୀସୁତୋଂ ରାଜନ୍ମୃଗସଙ୍ଘାନ୍ଵିଲୋକଯନ୍। ଗଜାନ୍ଵନଚରାନନ୍ଯାନ୍ଵ୍ଯାଘ୍ରାନ୍କୁଷ୍ଣମୃଗାନ୍ବହୂନ୍
ତାପରେ, ହେ ରାଜା, ମାଦ୍ରୀଙ୍କ ପୁଅ ମୃଗମାନଙ୍କ ଝୁଣ୍ଡ, ହାତୀ, ଅନ୍ୟ ବନ୍ୟପ୍ରାଣୀ, ବାଘ ଏବଂ ବହୁ କୁନ୍ଦୁମୃଗ ଦେଖିଲେ।
ଶୁକାନ୍ମଯୂରାନ୍ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତୁ ଗୃଧ୍ରାନାରଣ୍ଯକୁକ୍କୁଟାନ୍। ତତୋ ଦେଶଂ ସମାସାଦ୍ଯ ଶ୍ଵଶୁରସ୍ଯ ମହୀପତେଃ
ସେ ଶୁଆ, ମୟୂର, ଗୃଧ୍ର ଏବଂ ଜଙ୍ଗଲ ମୁର୍ଗା ଦେଖିଲେ; ତାପରେ ନିଜ ଶ୍ୱଶୁର ରାଜାଙ୍କ ଦେଶକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ।
ପ୍ରେଷଯାମାସ ମାଦ୍ରେଯୋ ଦୂତାନ୍ପାଣ୍ଡ୍ଯାଯ ଵୈ ତଦା। ପ୍ରତିଜଗ୍ରାହ ତସ୍ଯାଜ୍ଞାଂ ସମ୍ପ୍ରୀତ୍ଯା ମଲଯଧ୍ଵଜଃ
ସେ ସମୟରେ ମାଦ୍ରୀଙ୍କ ପୁଅ ଦୂତମାନେ ପଠାଇ ପାଣ୍ଡ୍ୟଙ୍କୁ ସନ୍ଦେଶ ଦେଲେ; ମଲୟଧ୍ୱଜ ଖୁସି ହୋଇ ତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଗ୍ରହଣ କଲେ।
ଭାର୍ଯା ରୂପଵତୀ ଜିଷ୍ଣୋଃ ପାଣ୍ଡ୍ଯସ୍ଯ ତନଯା ଶୁଭା। ଚିତ୍ରାଙ୍ଗଦେତି ଵିଖ୍ଯାତା ଦ୍ରମିଡୀ ଯୋଷିତାଂ ଵରା
ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ସୁନ୍ଦରୀ ଭାର୍ଯ୍ୟା, ପାଣ୍ଡ୍ୟ ରାଜାଙ୍କ ନାମୀ ଝିଅ, ଚିତ୍ରାଙ୍ଗଦା ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ଦ୍ରାବିଡ଼ ମହିଳାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଥିଲେ।
ଆଗତଂ ସହଦେଵଂ ତୁ ସା ଶ୍ରୁତ୍ଵାଽନ୍ତଃ ପୁରେ ପିତୁଃ। ପ୍ରେଷଯାମାସ ସମ୍ପ୍ରୀତ୍ଯା ପୂଜାରତ୍ନଂ ଚ ଵୈ ବହୁ
ସହଦେବ ନିଜ ବାପାଙ୍କ ସହରେ ଆସିଛନ୍ତି ବୋଲି ଶୁଣି, ସେ ଆନନ୍ଦରେ ବହୁ ପୂଜାସାମଗ୍ରୀ ଏବଂ ମଣିମାଣିକ୍ୟ ପଠାଇଲେ।
ପାଣ୍ଡ୍ଯୋଽପି ବହୁରତ୍ନାନି ଦୂତୈଃ ସହ ମୁମୋଚ ହ। ମଣିମୁକ୍ତାପ୍ରଵାଲାନି ସହଦେଵାଯ କୀର୍ତିମାନ୍
ପ୍ରସିଦ୍ଧ ପାଣ୍ଡ୍ୟ ରାଜା ମଧ୍ୟ ବହୁ ମଣିମାଣିକ୍ୟ, ମଣି, ମୁକ୍ତା ଏବଂ ପ୍ରବାଳ ଦୂତମାନେ ସହିତ ସହଦେବଙ୍କୁ ପଠାଇଲେ।
ତାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵାଽପ୍ରତିମାଂ ପୂଜାଂ ପାଣ୍ଡଵୋଽପି ମୁଦା ନୃପ। ଭ୍ରାତୁଃ ପୁତ୍ରେ ବହୂନ୍ରତ୍ନାନ୍ଦତ୍ଵା ଵୈ ବଭ୍ରୂଵାହନେ
ସେଉଁଠି ଅପୂର୍ବ ପୂଜା ଦେଖି, ପାଣ୍ଡବ ଖୁସି ହୋଇ ତାଙ୍କ ଭାଇଙ୍କ ପୁଅ ବଭ୍ରୁବାହନଙ୍କୁ ବହୁ ମଣିମାଣିକ୍ୟ ଦେଲେ।
ପାଣ୍ଡ୍ଯଂ ଦ୍ରମିଡରାଜାନଂ ଶ୍ଵଶୁରଂ ମଲଯଧ୍ଵଜମ୍। ସ ଦୂତୈସ୍ତଂ ଵଶେ କୃତ୍ଵା ମଣଲୂରେଶ୍ଵରଂ ତଦା
ସେ ଦୂତମାନେ ଦ୍ୱାରା ପାଣ୍ଡ୍ୟ, ଦ୍ରାବିଡ଼ ରାଜା, ନିଜ ଶ୍ୱଶୁର ମଲୟଧ୍ୱଜ ଏବଂ ମଣଲୂର ରାଜାଙ୍କୁ ନିଜ ବଶରେ ଆଣିଲେ।
ତତୋ ରତ୍ନାନ୍ଯୁପାଦାଯ ଦ୍ରମିଡୈରାଵୃତୋ ଯଯୌ। ଅଗସ୍ତ୍ଯସ୍ଯାଲଯଂ ଦିଵ୍ଯଂ ଦେଵଲୋକସମଂ ଗିରିମ୍
ତାପରେ ଦ୍ରାବିଡ଼ମାନେ ଘେରି ରହିଥିବା ସ୍ଥିତିରେ, ମଣିମାଣିକ୍ୟ ନେଇ ସେ ଦେବତାମାନେ ଥିବା ସମାନ ଦିବ୍ୟ ଅଗସ୍ତ୍ୟ ପାହାଡ଼କୁ ଗଲେ।
ସ ତଂ ପ୍ରଦକ୍ଷିମଂ କୃତ୍ଵା ମଲଯଂ ଭରତର୍ଷଭ। ଲଙ୍ଘଯିତ୍ଵା ତୁ ମାଦ୍ରେଯସ୍ତାମ୍ରପଣୀଂ ନଦୀଂ ଶୁଭାମ୍
ସେ ମଲୟ ପାହାଡ଼କୁ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କଲେ, ହେ ଭାରତବଂଶୀ, ଏବଂ ମାଦ୍ରୀଙ୍କ ପୁଅ ଶୁଭ ତାମ୍ରପର୍ଣ୍ଣୀ ନଦୀକୁ ଅତିକ୍ରମ କଲେ।
ପ୍ରସନ୍ନସଲିଲାଂ ଦିଵ୍ଯାଂ ସୁଶୀତାଂ ଚ ମନୋହରାମ୍। ସମୁଦ୍ରତୀରମାସାଦ୍ଯ ନ୍ଯଵିଶତ୍ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନଃ
ସେ ସ୍ପଷ୍ଟ, ଦିବ୍ୟ, ଶୀତଳ ଏବଂ ଆକର୍ଷକ ଜଳ ଥିବା ସମୁଦ୍ରତଟକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ, ଏବଂ ସେଠାରେ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ବିଶ୍ରାମ କଲେ।
ସହଦେଵସ୍ତତୋ ରାଜା ମନ୍ତ୍ରିଭିଃ ସହ ଭାରତ। ସମ୍ପ୍ରଧାର୍ଯ ମହାବାହୁଃ ସଚିଵୈର୍ବୁଦ୍ଧିମତ୍ତରୈଃ
ତାପରେ ରାଜା ସହଦେବ, ତାଙ୍କର ବୁଦ୍ଧିମାନ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ସହିତ ଆଲୋଚନା କରି, ସମସ୍ତଙ୍କ ସହ ଏହି କଥା ଭଲଭାବେ ବିଚାର କଲେ।
ସ ଵିଚାର୍ଯ ତଦା ରାଜନ୍ସହଦେଵସ୍ତ୍ଵରାନ୍ଵିତଃ। ଚିନ୍ତଯାମାସ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଭ୍ରାତୁଃ ପୁତ୍ରଂ ଘଟୋତ୍କଚମ୍
ସେତେବେଳେ, ରାଜା ସହଦେବ ଦ୍ରୁତ ଚିନ୍ତା କରି, ତାଙ୍କର ଭାଇର ପୁଅ ଘଟୋତ୍କଚଙ୍କ ବିଷୟରେ ଭାବିଲେ।
ତତଶ୍ଚିନ୍ତିତମାତ୍ରେ ତୁ ରାକ୍ଷସଃ ପ୍ରତ୍ଯଦୃଶ୍ଯତ। ଅତିଦୀର୍ଘୋ ମହାବାହୁ ସର୍ଵାଭରଣଭୂଷିତଃ
ଏହିପରି ଚିନ୍ତା କରିବା ସହିତ, ସେଇ ରାକ୍ଷସ ଦେଖାଦେଲେ—ଅତି ଉଚ୍ଚ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବାହୁ ଓ ସମସ୍ତ ଆଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ।
ନୀଲଜୀମୂତସଙ୍କାଶସ୍ତପ୍ତକାଞ୍ଚନକୁଣ୍ଡଲଃ। ଵିଚିତ୍ରହାରକେଯୂରଃ କିଙ୍କିଣୀମଣିଭୂଷିତଃ
ସେ ଗାଢ଼ କଳା ବର୍ଷାମେଘ ପରି ଲାଗୁଥିଲେ, ତେଜସ୍ୱୀ ସୁନା କୁଣ୍ଡଳ, ଅଦ୍ଭୁତ ହାର ଓ ବାହୁବନ୍ଧ, ଚମକୁଥିବା ମଣିର କମରବନ୍ଧ ଧରିଥିଲେ।
ହେମମାଲୀ ମହାଦଂଷ୍ଟ୍ରଃ କିରୀଟୀ କୁକ୍ଷିବନ୍ଧନଃ। ତାମ୍ରକେଶୋ ହରିଶ୍ମଶ୍ରୁର୍ଭୀମାଙ୍ଗଃ କଟକାଙ୍ଗଦଃ
ସେ ସୁନାର ମାଳା ପିନ୍ଧିଥିଲେ, ବଡ଼ ଦାଁତ, ମୁଣ୍ଡରେ ମୁକୁଟ, କମରେ ବେଲ୍ଟ, ତାମ୍ର ରଙ୍ଗର କେଶ, ହଳଦିଆ ଦାଢ଼ି, ଭୟଙ୍କର ଦେହ, ବାହୁବନ୍ଧ ଓ କଙ୍ଗନ ପିନ୍ଧିଥିଲେ।
ରକ୍ତଚନ୍ଦନଦିଗ୍ଧାଙ୍ଗଃ ସୂକ୍ଷ୍ମାମ୍ବରଧରୋ ବଲୀ। ବଲେନ ସ ଯଯୌ ତତ୍ର ଚାଲଯନ୍ନିଵ ମେଦିନୀମ୍
ତାଙ୍କ ଦେହ ଲାଲ ଚନ୍ଦନ ଲେପାଯାଇଥିଲା, ସୁକ୍ଷ୍ମ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିଲେ ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲେ; ସେ ଯେତେବେଳେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ, ମାନେ ଭୂମି ତାଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ କମ୍ପିଥିଲା।
ତତୋ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଜନା ରାଜନ୍ନାଯାନ୍ତଂ ପର୍ଵତୋପମମ୍। ଭଯାଦ୍ଧି ଦୁଦ୍ରୁଵୁଃ ସର୍ଵେ ସିଂହାତ୍କ୍ଷୁଦ୍ରମୃଗା ଯଥା
ହେ ରାଜା, ପ୍ରଜାମାନେ ତାଙ୍କୁ ପର୍ବତ ଭଳି ଆସୁଥିବା ଦେଖି, ଭୟରେ ପଳାଇଗଲେ, ଯେପରି ଛୋଟ ପଶୁମାନେ ସିଂହକୁ ଦେଖି ଭଗନ୍ତି।
ଆସସାଦ ଚ ମାଦ୍ରେଯଂ ପୁଲସ୍ତ୍ଯଂ ରାଵଣୋ ଯଥା। ଅଭିଵାଦ୍ଯ ତତୋ ରାଜନ୍ସହଦେଵଂ ଘଟୋତ୍କଚଃ
ସେ ମାଦ୍ରୀପୁତ୍ର ସହଦେବଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ, ଯେପରି ରାବଣ ପୁଲସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇଥିଲେ; ପରେ ଘଟୋତ୍କଚ ସହଦେବଙ୍କୁ ଶିର ନମାଇ ସମ୍ମାନ କଲେ।
ପ୍ରହ୍ଵଃ କୃତାଞ୍ଜଲିସ୍ତସ୍ଥୌ କିଂ କାର୍ଯମିତି ଚାବ୍ରଵୀତ୍। ତଂ ପରିଷ୍ଵଜ୍ଯ ବାହୁଭ୍ଯାଂ ମୂର୍ଧ୍ନ୍ଯୁପାଘ୍ରାଯ ପାଣ୍ଡଵଃ
ସେ ହାତ ଜୋଡି ନମ୍ରତାରେ ଦଢ଼ି ଦଉଡ଼ିଲେ ଓ ପଚାରିଲେ, 'ଆପଣଙ୍କ ଆଦେଶ କଣ?' ପାଣ୍ଡବ ତାଙ୍କୁ ଦୁଇ ହାତରେ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି, ମୁଣ୍ଡ ଘ୍ରାଣ କଲେ।
ତଂ ମେରୁଶିଖରାକାରମାଗତଂ ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନଃ। ପୂଜଯିତ୍ଵା ସହାମାତ୍ଯଃ ପ୍ରୀତୋ ଵାକ୍ଯମୁଵାଚ ହ
ମେରୁ ପର୍ବତ ଶିଖର ପରି ଦେଖାଯାଉଥିବା ତାଙ୍କୁ, ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନ ସହଦେବ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ସହିତ ସମ୍ମାନ କରି, ଖୁସି ହୋଇ କଥା କହିଲେ।
ଗଚ୍ଛ ଲଙ୍କାଂ ପୁରୀଂ ଵତ୍ସ କରାର୍ଥଂ ମମ ଶାସନାତ୍। ।। ତତ୍ର ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ମହାତ୍ମାନଂ ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରଂ ବିଭୀଷଣମ୍
'ମୋ ଆଦେଶରେ, ବେଟା, ତୁମେ ଲଙ୍କା ପୁରୀକୁ ଯାଅ; ସେଠାରେ ରାକ୍ଷସମାନେ ମଧ୍ୟରୁ ବଡ଼ ମନ୍ୟ, ବିଭୀଷଣଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ।'
ରତ୍ନାନି ରାଜସୂଯାର୍ଥଂ ଵିଵିଧାନି ବହୂନି ଚ। ଉପାଦାଯ ଚ ସର୍ଵାଣି ପ୍ରତ୍ଯାଗଚ୍ଛ ମହାବଲ
'ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ଅମୂଲ୍ୟ ରତ୍ନ ନେଇ ଫେରିଆସ, ହେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ।'
ପାଣ୍ଡଵେନୈଵମୁକ୍ତସ୍ତୁ ମୁଦା ଯୁକ୍ତୋ ଘଟୋତ୍କଚଃ। ତଥେତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ମହାରାଜ ପ୍ରତସ୍ଯେ ଦକ୍ଷିଣାଂ ଦିଶମ୍
ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଘଟୋତ୍କଚ ଆନନ୍ଦରେ ଭରିଯାଇ, 'ଏହିପରି ହେଉ' ବୋଲି କହି, ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ପ୍ରଯଯୌ ଦକ୍ଷିଣଂ କୃତ୍ଵା ସହଦେଵଂ ଘଟୋତ୍କଚଃ। ଲଙ୍କାମଭିମୁକୋ ରାଜନ୍ସମୁଦ୍ରଂ ସ ଵ୍ଯଲୋକଯତ୍
ସହଦେବଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦେଇ, ଘଟୋତ୍କଚ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ଯାଇ, ଲଙ୍କା ଦିଗରେ ଯିବା ସମୟରେ ସମୁଦ୍ରକୁ ଦେଖିଲେ।
କୂର୍ମଗ୍ରାହଝଷାକୀର୍ଣଂ ମୀନନକ୍ରୈସ୍ତଥାଽଽକୁଲମ୍। ଶୁକ୍ତିଵ୍ରାତସମାକୀର୍ଣଂ ଶଙ୍କାନାଂ ନିଚଯାକୁଲମ୍
ସେ ସମୁଦ୍ରକୁ କୁମ୍ଭୀର, ମାଛ, କଚ୍ଛପ ଓ ବଡ଼ ବଡ଼ ମାଛରେ ଭରିଆ, ଶଙ୍ଖ ଓ ମୁକ୍ତାର ଢେର ଦେଖିଲେ।
ସ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ରାମସେତୁଂ ଚ ଚିନ୍ତଯନ୍ରାମଵିକ୍ରମମ୍।। ଗତ୍ଵା ପାରଂ ସମୁଦ୍ରସ୍ଯ ଦକ୍ଷିଣଂ ସ ଘଟୋତ୍କଚଃ
ସେ ରାମଙ୍କ ସେତୁ ଦେଖି, ରାମଙ୍କ ବୀରତା ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କଲେ; ତାପରେ ଘଟୋତ୍କଚ ସମୁଦ୍ର ଟପି ଦକ୍ଷିଣ ପାରକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ।
ଦଦର୍ଶ ଲଙ୍କାଂ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାକପୃଷ୍ଠୋପମାଂ ଶୁଭାମ୍। ପ୍ରାକାରେଣାଵୃତାଂ ରମ୍ଯାଂ ଶୁଭଦ୍ଵାରୈଶ୍ଚ ଶୋଭିତାମ୍
ସେଠାରେ ସେ ଲଙ୍କାକୁ ଦେଖିଲେ, ହେ ରାଜା, ଯାହା ସ୍ୱର୍ଗର ଶିଖର ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲା, ପ୍ରଚୀରା ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇଥିଲା ଓ ଶୁଭ୍ର ଦ୍ୱାର ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ଥିଲା।
ପ୍ରାସାଦୈର୍ବହୁସାହସ୍ରୈଃ ଶ୍ଵେତରକ୍ତୈଶ୍ଚ ସଙ୍କୁଲାମ୍। ଦିଵ୍ଯଦୁନ୍ଦୁଭିନିର୍ହ୍ରାଦାମୁଦ୍ଯାନଵନଶୋଭିତାମ୍
ସେଠାରେ ହଜାର ହଜାର ସ୍ୱେତ ଓ ଲାଲ ପ୍ରାସାଦ ଥିଲା, ଦିବ୍ୟ ଢୋଳର ଧ୍ୱନି ଶୁଣାଯାଉଥିଲା, ଉଦ୍ୟାନ ଓ ବନରେ ଶୋଭିତ ଥିଲା।