ନିଜଗ୍ରାହ ମହାବାହୁସ୍ତରସା ପୌରଵେଶ୍ଵରମ୍। ଆକୃତିଂ କୌଶିକାଚାର୍ଯଂ ଯତ୍ନେ ମହତା ତତଃ
ବହୁତ ଶକ୍ତି ସହିତ, ସେ ତୁରନ୍ତ ପୌରବ ରାଜାଙ୍କୁ ଧରିଲେ, ଯିଏ ଦେଖିବାକୁ କୌଶିକ ଋଷିଙ୍କ ପରି ଥିଲେ, ଏବଂ ବଡ଼ ପ୍ରୟାସ କଲେ।
ଵଶେ ଚକ୍ରେ ମହାବାହୁଃ ସୁରାଷ୍ଟ୍ରାଧିପତିଂ ତଦା। ସୁରାଷ୍ଟ୍ରଵିଷଯସ୍ଥଶ୍ଚ ପ୍ରେଷଯାମାସ ରୁକ୍ମିଣେ
ସେ ସମୟରେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସହଦେବ ସୁରାଷ୍ଟ୍ର ରାଜାଙ୍କୁ ଅଧୀନ କଲେ ଏବଂ ସୁରାଷ୍ଟ୍ର ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବା ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କୁ ସନ୍ଦେଶ ପଠାଇଲେ।
ରାଜ୍ଞେ ଭୋଜକଟସ୍ଥାଯ ମହାମାତ୍ରାଯ ଧୀମତେ। ଭୀଷ୍ମକାଯସ ଧର୍ମାତ୍ମା ସାକ୍ଷାଦିନ୍ଦ୍ରସଖାଯ ଵୈ
ସେ ଭୋଜକଟରେ ବସୁଥିବା, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଏବଂ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଭୀଷ୍ମକ ରାଜାଙ୍କୁ, ଯିଏ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସଖା ଥିଲେ, ସନ୍ଦେଶ ପଠାଇଲେ।
ଚ ଚାସ୍ଯ ପ୍ରତିଜଗ୍ରାହ ସସୁତଃ ଶାସନଂ ତଦା। ପ୍ରୀତିପୂର୍ଵଂ ମହାରାଜ ଵାସୁଦେଵମଵେକ୍ଷ୍ଯ ଚ
ସେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପୁଅ, ସେହି ସମୟରେ, ପ୍ରେମ ସହିତ ଏହି ଆଦେଶକୁ ଗ୍ରହଣ କଲେ, ଏବଂ ବାସୁଦେବଙ୍କୁ ମନେ ରଖିଲେ।
ତତଃ ସ ରତ୍ନାନ୍ଯାଦାଯ ପୁନଃ ପ୍ରାଯାଦ୍ଯୁଧାଂ ପତିଃ। ତତଃ ଶୂର୍ପାରକଂ ଚୈଵ ତାଲାକଟମଥାପି ଚ
ତାପରେ, ସେ ଯୁଦ୍ଧର ନାୟକ ରତ୍ନଗୁଡ଼ିକୁ ନେଇ ପୁଣି ଯାତ୍ରା କଲେ; ଏହା ପରେ, ଶୂର୍ପାରକ, ତାଳାକଟ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଅଧୀନ କଲେ।
ଵଶେ ଚକ୍ରେ ମହାତେଜା ଦଣ୍ଡକାଂଶ୍ଚ ମହାବଲଃ। ସାଗରଦ୍ଵୀପଵାସାଂଶ୍ଚ ନୃପତୀନ୍ମ୍ଲେଚ୍ଛଯୋନିଜାନ୍
ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସହଦେବ ଦଣ୍ଡକ ଓ ସାଗର ଦ୍ୱୀପରେ ଥିବା ବିଦେଶୀ ରାଜାମାନେକୁ ଅଧୀନ କଲେ।
ନିଷାଦାନ୍ପୁରୁଷାଦାଂଶ୍ଚ କର୍ଣପ୍ରାଵରଣାନପି। ଯେ ଚ କାଲମୁଖା ନାମ ନରରାକ୍ଷସଯୋନଯଃ
ସେ ନିଷାଦ, ପୁରୁଷାଦ, କର୍ଣ୍ଣପ୍ରାବରଣ ଏବଂ କାଳମୁଖ ନାମକ ମଣିଷ ଓ ରାକ୍ଷସ ଜନ୍ମର ଲୋକମାନେକୁ ଅଧୀନ କଲେ।
କୃତ୍ସ୍ନଂ କୋଲଗିରିଂ ଚୈଵ ସୁରଭୀପଟ୍ଟନଂ ତଥା। ଦ୍ଵୀପଂ ତାମ୍ରାହ୍ଵଯଂ ଚୈଵ ପର୍ଵତଂ ରାମକଂ ତଥା
ସେ ସମସ୍ତ କୋଳଗିରି, ସୁରଭୀପଟ୍ଟନ, ତାମ୍ର ନାମକ ଦ୍ୱୀପ ଏବଂ ରାମକ ପର୍ବତକୁ ଅଧୀନ କଲେ।
ତିମିଙ୍ଗିଲଂ ଚ ସ ନୃପଂ ଵଶେ କୃତ୍ଵା ମହାମତିଃ। ଏକପାଦାଂଶ୍ଚ ପୁରୁଷାନ୍କେରଲାନ୍ଵନଵାସିନଃ
ସେ ମହାବୁଦ୍ଧିମାନ ରାଜା ତିମିଙ୍ଗିଳଙ୍କୁ ଅଧୀନ କଲେ, ଏକପାଦ ଲୋକ, କେରଳ ଏବଂ ଅରଣ୍ୟରେ ବସୁଥିବା ଲୋକମାନେକୁ ମଧ୍ୟ ଅଧୀନ କଲେ।
ନଗରୀଂ ସଞ୍ଜଯନ୍ତୀଂ ଚ ପାଷଣ୍ଡଂ କରହାଟକମ୍। ଦୂତୈରେଵ ଵଶେ ଚକ୍ରେ କରଂ ଚୈନାନଦାପଯତ୍
ସେ ସଞ୍ଜୟନ୍ତୀ ନଗର, ପାଷଣ୍ଡ ଏବଂ କରହାଟକକୁ ଦୂତମାନେ ଦ୍ୱାରା ଅଧୀନ କଲେ ଏବଂ ସେମାନେ ଦେୟ ଦେବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହେଲେ।
ପାଣ୍ଡ୍ଯାଂଶ୍ଚ ଦ୍ରଵିଡାଂଶ୍ଚୈଵ ସହିତାଂଶ୍ଚୋଡ୍ରକେରଲୈଃ। ଅନ୍ଧ୍ରାଂସ୍ତାଵନାଂଶ୍ଚୈଵ କଲିଙ୍ଗାନୁଷ୍ଟ୍ରକର୍ଣିକାନ୍
ସେ ପାଣ୍ଡ୍ୟ, ଦ୍ରାବିଡ, ଓଡ଼୍ର-କେରଳ, ଆନ୍ଧ୍ର, ତାବନ, କଳିଙ୍ଗ ଓ ଉଷ୍ଟ୍ରକର୍ଣ୍ଣିକ ଲୋକମାନେକୁ ଏକାସাথে ଅଧୀନ କଲେ।
ଆଟଵୀଂ ଚ ପୁରୀଂ ରମ୍ଯାଂ ଯଵନାନାଂ ପୁରଂ ତଥା। ଦୂତୈରେଵ ଵଶେ ଚକ୍ରେ କରଂ ଚୈନାନଦାପଯତ୍
ସେ ଆଟବୀ ନାମକ ସୁନ୍ଦର ପୁରୀ ଏବଂ ଯବନମାନେର ସହରକୁ ଦୂତମାନେ ଦ୍ୱାରା ଅଧୀନ କଲେ ଏବଂ ସେମାନେ ଦେୟ ଦେଲେ।
ତାତ୍ରପର୍ଣୀ ତତୋ ଗତ୍ଵା କନ୍ଯାତୀର୍ଥମତୀତ୍ଯ ଚ। ଦକ୍ଷିଣାଂ ଚ ଦିଶଂ ସର୍ଵା ଵିଜିତ୍ଯ କୁରୁନନ୍ଦନଃ
ତାପରେ, ସେ ତାତ୍ରପର୍ଣୀ ନଦୀକୁ ଅଟିକି କନ୍ୟାତୀର୍ଥକୁ ପହଞ୍ଚି, ସମସ୍ତ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ବିଜୟ କରି, କୁରୁବଂଶର ପୁଅ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ।
ଉତ୍ତରଂ ତୀରମାସାଦ୍ଯ ସାଗରସ୍ଯୋର୍ମିମାଲିନଃ। ଚିନ୍ତଯାମାସ କୌନ୍ତେଯୋ ଭ୍ରାତୁଃ ପୁତ୍ରଂ ଘଟୋତ୍କଚମ୍
ସାଗରର ଉତ୍ତର ପାର୍ଶ୍ୱକୁ ପହଞ୍ଚି, ତାରଙ୍ଗରେ ଶୋଭିତ ସେଠାରେ, କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ତାଙ୍କ ଭାଇଙ୍କ ପୁଅ ଘଟୋତ୍କଚଙ୍କ ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କରିଲେ।
ତତଶ୍ଚିନ୍ତିତମାତ୍ରସ୍ତୁ ରାକ୍ଷସଃ ପ୍ରତ୍ଯଦୃଶ୍ଯତ। ତଂ ମେରୁଶିଖରାକାରମାଗତଂ ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନଃ
ତାଙ୍କୁ ମନେ କରିବା ସହିତ ସେଇ ରାକ୍ଷସ ଦେଖାଦେଲେ; ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ ପୁଅ ତାଙ୍କୁ ମେରୁ ପର୍ବତର ଶିଖର ପରି ଦେଖିଲେ।
ଭୃଗୁକଚ୍ଛାତ୍ତତୋ ଧୀମାନ୍ସାମ୍ନୈଵାମିତ୍ରକର୍ଶନଃ। ଆଗମ୍ଯତାମିତି ପ୍ରାହ ଧର୍ମରାଜସ୍ଯ ଶସନାଃ
ତାପରେ, ଭୃଗୁକଚ୍ଛରୁ, ଧର୍ମରାଜଙ୍କ ଆଦେଶ ଅନୁସାରେ, ଶତ୍ରୁ ନାଶକ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକ କହିଲେ, 'ସେ ଆସନ୍ତୁ'।
ସ ରାକ୍ଷସପରୀଵାରସ୍ତଂ ପ୍ରଣମ୍ଯାଶୁ ସଂସ୍ଥିତଃ। ଘଟୋତ୍କଚଂ ମହାତ୍ମାନଂ ରାକ୍ଷସଂ ଘୋରଦର୍ଶନମ୍
ସେ, ରାକ୍ଷସମାନେ ଚାରିପଟେ ରହିଥିବା, ତୁରନ୍ତ ଘଟୋଟ୍କଚଙ୍କୁ—ଏକ ଭୟଙ୍କର ଦେଖାଯିବା ବଡ଼ ଆତ୍ମା ରାକ୍ଷସଙ୍କୁ—ନମସ୍କାର କରି ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ।
ତତ୍ରସ୍ଥଃ ପ୍ରେଷଯାମାସ ପୌଲସ୍ତ୍ଯାଯ ମହାତ୍ମନେ'। ବିଭୀଷଣାଯ ଧର୍ମାତ୍ମା ପ୍ରୀତିପୂର୍ଵମରିନ୍ଦମଃ
ସେଠାରେ ଦଢ଼ି ଥିବା, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଶତ୍ରୁଜୟୀ, ସ୍ନେହ ସହିତ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ପୌଲସ୍ତ୍ୟ ବିଭୀଷଣଙ୍କୁ ସନ୍ଦେଶ ପଠାଇଲେ।
ସ ଚାସ୍ଯ ପ୍ରତିଜଗ୍ରାହ ଶାସନଂ ପ୍ରୀତିପୂର୍ଵକମ୍। ତଚ୍ଚ କୃଷ୍ଣକୃତଂ ଧୀମାନଭ୍ଯମନ୍ଯତ ସ ପ୍ରଭୁଃ
ସେ ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ପ୍ରଭୁ, ସେହି ଆଦେଶକୁ ଖୁସି ହୋଇ ଗ୍ରହଣ କଲେ ଏବଂ ଏହାକୁ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଛି ବୋଲି ଭାବିଲେ।
ତତଃ ସମ୍ପ୍ରେଷଯାମାସ ରତ୍ନାନି ଵିଵିଧାନି ଚ। ଚନ୍ଦନାଗୁରୁକାଷ୍ଠାନି ଦିଵ୍ଯାନ୍ଯାଭରଣାନି ଚ
ତାପରେ ସେ ବିଭିନ୍ନ ମୂଲ୍ୟବାନ ରତ୍ନ, ଚନ୍ଦନ, ଅଗୁରୁ କାଠ ଏବଂ ଦିବ୍ୟ ଗହଣା ପଠାଇଲେ।
ଇଚ୍ଛାମ୍ଯାଗମନଂ ଶ୍ରୋତୁଂ ହୈଡିମ୍ବସ୍ଯ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମ। ଲଙ୍କାଯାଂ ଚ ଗତିଂ ବ୍ରହ୍ମନ୍ପୌଲସ୍ତ୍ଯସ୍ଯ ଚ ଦର୍ଶନମ୍
ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ମୁଁ ହଇଡିମ୍ବଙ୍କ ଆଗମନ, ତାଙ୍କର ଲଙ୍କା ଯାତ୍ରା ଏବଂ ପୌଲସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ସହ ତାଙ୍କର ଦର୍ଶନ ବିଷୟରେ ଶୁଣିବାକୁ ଚାହେଁ।
କାଵେରୀଦର୍ଶନଂ ଚୈଵ ଆନୁପୂର୍ଵ୍ଯା ଵଦସ୍ଵ ମେ
କ୍ରମକ୍ରମେ କାଭେରୀ ଦର୍ଶନ ବିଷୟରେ ମଧ୍ୟ ମୋତେ କୁହ।
କାଲନଦ୍ଵୀପଗାଂଶ୍ଚୈଵ ତରସାଽଜିତ୍ଯ ଚାହଵେ। ଦକ୍ଷିଣାଂ ଚ ଦିଶଂ ଜିତ୍ଵା ଚୋଲସ୍ଯ ଵିଷଯଂ ଯଯୌ
କାଳନଦ୍ୱୀପରେ ଥିବା ଲୋକମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ତୁରନ୍ତ ଜିତି, ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ଅଧିନ କରି, ସେ ଚୋଳ ଦେଶକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ଦଦର୍ଶ ପୁଣ୍ଯତୋଯାଂ ଵୈ କାଵେରୀଂ ସରିତାଂ ଵରାମ୍। ନାଜାପକ୍ଷିଗଣୈର୍ଜୁଷ୍ଟାଂ ତାପସୈରୁପଶୋଭିତାମ୍
ସେ ପବିତ୍ର ଜଳ ଥିବା, ସରିତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ କାଭେରୀ ନଦୀକୁ ଦେଖିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ପାଣିପଖାଳି ନଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ତାପସମାନେ ତାକୁ ଶୋଭା ଦେଇଥିଲେ।
ସାଲଲୋଧ୍ରାର୍ଜୁନୈଲ୍ଵୈର୍ଜମ୍ବୂଶାଲ୍ମଲକିଂଶୁକୈଃ। କଦମ୍ବୈଃ ସପ୍ତପର୍ଣୈଶ୍ଚ କଶ୍ମର୍ଯାମଲକୈର୍ଵୃତାମ୍
ସେ ନଦୀ ସାଳ, ଲୋଧ୍ର, ଅର୍ଜୁନ, ଇଲ୍ବ, ଜାମୁ, ଶାଲମଳି, କିଂଶୁକ, କଦମ୍ବ, ସପ୍ତପର୍ଣ୍ଣ, କଶ୍ମରୀ ଓ ଆମଳକ ଗଛରେ ଘେରାଯାଇଥିଲା।
ନ୍ଯଗ୍ରୋଧୈଶ୍ଚ ମହାଶାଖୈଃ ପ୍ଲକ୍ଷୈରୌଦୁମ୍ବରୈରପି। ଶମୀପଲାଶଵୃକ୍ଷୈଶ୍ଚ ଅଶ୍ଵତ୍ଥୈଃ ଖଦିରୈର୍ଵୃତାମ୍
ଏହା ବଡ଼ ଡାଳ ଥିବା ବଟ, ପାକୁଡ଼, ଉଦୁମ୍ବର, ଶମୀ, ପଳାଶ, ପିପଳ ଓ ଖଦିର ଗଛରେ ମଧ୍ୟ ଘେରାଯାଇଥିଲା।
ବଦରୀଭିଶ୍ଚ ସଞ୍ଛନ୍ନାମଶ୍ଵକର୍ଣୈଶ୍ଚ ଶୋଭିତାମ୍। ଚୂତୈଃ ପୁଣ୍ଡ୍ରକପତ୍ରୈଶ୍ଚ କଦଲୀଵନସଂଵୃତାମ୍
ଏହା ବଦରୀ ଗଛରେ ଢାକା ଥିଲା, ଅଶ୍ୱକର୍ଣ୍ଣ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ଆମ୍ବ, ପୁଣ୍ଡରୀକ ପତ୍ର ଓ କଦଳୀବନ ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇଥିଲା।
ଚକ୍ରଵାକଗଣୈଃ କୀର୍ଣଂ ପ୍ଲଵୈଶ୍ଚ ଜଲଵାଯସୈଃ। ସମୁଦ୍ରକାକୈଃ କ୍ରୌଞ୍ଚୈଶ୍ଚ ନାଦିତାଂ ଜଲକୁକ୍କୁଟୈଃ
ଏହା ଚକ୍ରବାକ ପକ୍ଷୀ, ପାଣିପଖାଳି, ସମୁଦ୍ର କାଉ, କ୍ରଉଞ୍ଚ ଓ ଜଳକୁକୁଟ ଦ୍ୱାରା ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା, ତାଙ୍କର ଚିତ୍କାରରେ ଗୁଞ୍ଜିତ ହେଉଥିଲା।
ଏଵଂ ଖଗୈଶ୍ଚ ବହୁଭିଃ ସଙ୍ଘୁଷ୍ଟାଂ ଜଲଵାସିଭିଃ। ଆଶ୍ରମୈର୍ବହୁଭିଃ ସକ୍ତାଂ ଚୈତ୍ଯଵୃକ୍ଷୈଶ୍ଚ ଶୋଭିତାମ୍
ଏଭଳି ଅନେକ ଜଳବାସୀ ପକ୍ଷୀମାନେ ଦ୍ୱାରା ଶବ୍ଦିତ, ଅନେକ ଆଶ୍ରମ ଓ ପବିତ୍ର ଗଛ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ଥିଲା।
ଶୋଭିତାଂ ବ୍ରାହ୍ମଣୈଃ ଶୁଭ୍ରୈର୍ଵେଦଵେଦାଙ୍ଗପାରଗୈଃ। କ୍ଵଚିତ୍ତୀରରୁହୈର୍ଵୃକ୍ଷୈର୍ମାଲାଭିରିଵ ଶୋଭିତାମ୍
ଏହା ଶୁଭ୍ର, ବେଦ ଓ ବେଦାଙ୍ଗ ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ହୋଇଥିଲା, କେଉଁଠି କେଉଁଠି ତଟରେ ଉଠିଥିବା ଗଛମାନେ ମାଳା ପରି ଶୋଭା ଦେଉଥିଲେ।