ଏଷ ଧାରଯିତ ସମ୍ଯକ୍ଚାତୁର୍ଵର୍ଣ୍ଯଂ ମହାବଲଃ। ଶୁଭାଂ ଶୁଭଵତୀଂ ସ୍ଫୀତାଂ ସର୍ଵସସ୍ଯଧରାଂ ଧରାମ୍
ଏହି ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ ଚାରିବର୍ଣ୍ଣ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଭଲଭାବେ ରକ୍ଷା କରିବେ । ତାଙ୍କ ଶାସନରେ ଭୂମି ଶୁଭ୍ର, ଧନ-ଧାନ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ସମୃଦ୍ଧିଶାଳୀ ହେବ ।
ଅସ୍ଯାଜ୍ଞାଵଶଗାଃ ସର୍ଵେ ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ନରାଧିପାଃ। ସର୍ଵଭୂତାତ୍ମଭୂତସ୍ଯ ଵାଯୋରିଵ ଶରୀରିଣଃ
ସମସ୍ତ ରାଜା ତାଙ୍କ ଆଦେଶରେ ଚାଲିବେ, ଯେପରି ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ବାୟୁଙ୍କ ଆଧୀନ ରହନ୍ତି, କାରଣ ବାୟୁ ସମସ୍ତଙ୍କ ଆତ୍ମା ।
ଏଷ ରୁଦ୍ରଂ ମହାଦେଵଂ ତ୍ରିପୁରାନ୍ତକରଂ ହରମ୍। ସର୍ଵଲୋକେଷ୍ଵତିବଲଃ ସାକ୍ଷାଦ୍ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯତି ମାଗଧଃ
ଏହି ମାଗଧ ନିଜ ଚକ୍ଷୁରେ ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ, ତିନିପୁର ନାଶକ, ମହାଦେବ ହରଙ୍କୁ ଦେଖିବେ।
ଏଵଂ ବ୍ରୁଵନ୍ନେଵ ମୁନିଃ ସ୍ଵକାର୍ଯମିଵ ଚିନ୍ତଯନ୍। ଵିସର୍ଜଯାମାସ ନୃପଂ ବୃହଦ୍ରଥମଥାରିହନ୍
ଏପରି କହି, ମୁନି ନିଜ କାମ ଭାବି, ରାଜା ବୃହଦ୍ରଥଙ୍କୁ ଅନୁମତି ଦେଲେ।
ପ୍ରଵିଶ୍ଯ ନଗରୀଂ ଚାପି ଜ୍ଞାତିସମ୍ବନ୍ଧିଭିର୍ଵୃତଃ। ଅଭିଷିଚ୍ଯ ଜରାସନ୍ଧଂ ମଗଧାଧିପତିସ୍ତଦା
ତାପରେ, ନିଜ ଆତ୍ମୀୟ ଓ ବନ୍ଧୁମାନେ ସହ ନଗରକୁ ପ୍ରବେଶ କରି, ମାଗଧର ମହାରାଜା ବୃହଦ୍ରଥ ଜରାସନ୍ଧଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ କଲେ।
ବୃହଦ୍ରଥୋ ନରପତିଃ ପରାଂ ନିର୍ଵୃତିମାଯଯୌ। ଅଭିଷିକ୍ତେ ଜରାସନ୍ଧେ ତଦା ରାଜା ବୃହଦ୍ରଥଃ। ପତ୍ନୀଦ୍ଵଯେନାନୁଗତସ୍ତପୋଵନଚରୋଽଭଵତ୍
ଜରାସନ୍ଧଙ୍କ ଅଭିଷେକ ହେବା ପରେ, ରାଜା ବୃହଦ୍ରଥ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ। ସେ ଦୁଇଜଣୀ ପତ୍ନୀ ସହ ବନବାସୀ ହେଇ ତପୋବନକୁ ଗଲେ।
ତତୋ ଵନସ୍ଥେ ପିତରି ମାତୃଭ୍ଯାଂ ସହ ଭାରତ। ଜରାସନ୍ଧଃ ସ୍ଵଵୀର୍ଯେଣ ପାର୍ଥିଵାନକରୋଦ୍ଵଶେ
ପିତା ବନରେ ଦୁଇ ମାଆ ସହ ବସିଥିବା ବେଳେ, ଜରାସନ୍ଧ ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ସମସ୍ତ ରାଜାଙ୍କୁ ନିଜ ଅଧୀନ କଲେ, ହେ ଭାରତ।
ଅଥ ଦୀର୍ଘସ୍ଯ କାଲସ୍ଯ ତପୋଵନଚରୋ ନୃପଃ। ସଭାର୍ଯଃ ସ୍ଵର୍ଗମଗମତ୍ତପସ୍ତପ୍ତ୍ଵା ବୃହଦ୍ରଥଃ
ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପରେ, ବୃହଦ୍ରଥ ତପୋବନରେ ଦୁଇଜଣୀ ସ୍ତ୍ରୀ ସହ ତପସ୍ୟା କରି, ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ।
ଜରାସନ୍ଧୋଽପି ନୃପତିର୍ଯଥୋକ୍ତଂ କୌଶିକେନ ତତ୍। ଵରପ୍ରଦାନମଖିଲଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ରାଜ୍ଯମପାଲଯତ୍
ଏବଂ ଜରାସନ୍ଧ ରାଜା, କୌଶିକଙ୍କ କଥା ଅନୁଯାୟୀ ସମସ୍ତ ଆଶୀର୍ବାଦ ପାଇ, ରାଜ୍ୟ ଶାସନ କଲେ।
ହତେ ଚୈଵ ମଯା କଂସେ ସହଂସଡିଭିକେ ତଦା। ଜରାସନ୍ଧସ୍ଯ ଦୁହିତା ରୋଦତେ ପାର୍ଶ୍ଵତଃ ପିତୁଃ। ଜାତୋ ଵୈ ଵୈରନିର୍ବନ୍ଧୋ ମଯାସୀତ୍ତତ୍ର ଭାରତ
ମୁଁ କଂସ ଓ ତାଙ୍କ ସହଓଧିକାରୀମାନେ ମିଶି ହତ୍ୟା କରିଥିଲି, ତାପରେ ଜରାସନ୍ଧଙ୍କ ଝିଅ ତାଙ୍କ ପିତା ପାଖରେ ବସି କାନ୍ଦିଲେ। ଏହିପରି ଭାବେ ଆମ ମଧ୍ୟରେ ଶତ୍ରୁତା ଦୃଢ଼ ହେଲା, ହେ ଭାରତ।
ଭ୍ରାମଯିତ୍ଵା ଶତଗୁଣମେକୋନଂ ଯେନ ଭାରତ। ଗଦା କ୍ଷିପ୍ତା ବଲଵତା ମାଗଧେନ ଗିରିଵ୍ରଜାତ୍
ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମାଗଧ ଗିରିବ୍ରଜରୁ ନିଜ ଗଦାକୁ ଶତଗୁଣ ଶକ୍ତିରେ ଘୁମାଇ ଛାଡ଼ିଦେଲେ।
ତିଷ୍ଠତୋ ମଥୁରାଯାଂ ଵୈ କୁତ୍ସ୍ନସ୍ଯାଦ୍ଭୁତକର୍ମଣଃ। ଏକୋନଯୋଜନଶତେ ସା ପପାତ ଗଦା ଶୁଭା
ମୁଁ ମଥୁରାରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଥିଲି, ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗଦା ଏକ ଯୋଜନା ଶତରୁ ଏକ କମ୍ ଦୂରରେ ପଡ଼ିଲା।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପୌରୈସ୍ତଦା ସମ୍ଯଗ୍ଗଦା ଚୈଵ ନିଵେଦିତା। ଗଦାଵସାନଂ ତତ୍ଖ୍ଯାତଂ ମଥୁରାଯାଃ ସମୀପତଃ
ସେ ସମୟରେ ନଗରବାସୀମାନେ ଏହା ଦେଖି ସଠିକ ଭାବେ ଖବର ଦେଲେ। ଗଦା ଯେଉଁଠାରେ ପଡ଼ିଥିଲା, ସେଠି ମଥୁରା ସମୀପରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲା।
ତସ୍ଯାସ୍ତାଂ ହଂସଡିଭିକାଵଶସ୍ତ୍ରନିଧନାଵୁଭୌ। ମନ୍ତ୍ରେ ମତିମତାଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠୌ ନୀତିଶାସ୍ତ୍ରେ ଵିଶାରଦୌ
ହଂସ ଓ ଡିଭିକ, ଦୁଇଁଜଣ ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ନିହତ ହେଲେ। ସେମାନେ ମନ୍ତ୍ରଣାରେ ପ୍ରଧାନ ଓ ନୀତିଶାସ୍ତ୍ରରେ ପାରଙ୍ଗତ ଥିଲେ।
ଯୌ ତୌ ମଯା ତେ କଥିତୌ ପୂର୍ଵମେଵ ମହାବଲୌ। ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରଯାଣାଂ ଲୋକାନାଂ ପର୍ଯାପ୍ତା ଇତି ମେ ମତିଃ
ଯେଉଁ ଦୁଇଁଜଣ ମହାବଳୀଙ୍କ ବିଷୟରେ ମୁଁ ପୂର୍ବରୁ କହିଥିଲି, ମୋ ମତରେ ସେମାନେ ତିନି ଲୋକକୁ ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ପ୍ରୟାପ୍ତ ଥିଲେ।
ଏଵମେଷ ତଦା ଵୀର ବଲିଭିଃ କୁକୁରାନ୍ଧକୈଃ। ଵୃଷ୍ଣିଭିଶ୍ଚ ମହାରାଜ ନୀତିହେତୋରୁପେକ୍ଷିତଃ
ଏହିପରି ଭାବେ, ମହାରାଜା, ସେ ଶୂରବୀରକୁ ସମୟରେ କୁକୁର, ଅନ୍ଧକ ଓ ବୃଷ୍ଣିମାନେ ନୀତିକାରଣରୁ ଅବହେଳା କରିଥିଲେ।
ପତିତୌ ହଂସଡିଭିକୌ କଂସଶ୍ଚ ସଗଣୋ ହତଃ। ଜରାସନ୍ଧସ୍ଯ ନିଧନେ କାଲୋଽଯଂ ସମୁପାଗତଃ
ହଂସ ଓ ଡିଭିକ ପଡ଼ିଗଲେ, କଂସ ଓ ତାଙ୍କ ସାଥୀମାନେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲେ; ଏବେ ଜରାସନ୍ଧଙ୍କ ଅନ୍ତର ଦିନ ଆସିଗଲା।
ନ ଶକ୍ଯୋଽସୌ ରଣେ ଜେତୁଂ ସର୍ଵୈରପି ସୁରାସୁରୈଃ। ପ୍ରାଣଯୁଦ୍ଧେନ ଜେତଵ୍ଯଃ ସ ଇତ୍ଯୁପଲଭାମହେ
ସେଉଁଠି ଦେବତା ଓ ଦାନବମାନେ ମିଶି ମଧ୍ୟ ଯୁଦ୍ଧରେ ତାଙ୍କୁ ଜିତିପାରିବେ ନାହିଁ। ଆମେ ବୁଝୁଛୁ, ଜୀବନମୃତ୍ୟୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ତାଙ୍କୁ ହରାଇବାକୁ ପଡ଼ିବ।
ମଯି ନୀତିର୍ବଲଂ ଭୀମେ ରକ୍ଷିତା ଚାଵଯୋର୍ଜଯଃ। ମାଗଧଂ ସାଧଯିଷ୍ଯାମ ଇଷ୍ଟିଂ ତ୍ରଯ ଇଵାଗ୍ନଯଃ
ମୋର ଚତୁର୍ଯ୍ୟ, ଭୀମଙ୍କ ଶକ୍ତି ଓ ତୁମର ରକ୍ଷାରେ ଆମର ବିଜୟ ନିଶ୍ଚିତ। ଆମେ ତିନି ଅଗ୍ନି ପରି ମାଗଧଙ୍କୁ ଦଳିବା।
ତ୍ରିଭିରାସାଦିତୋଽସ୍ମାଭିର୍ଵିଜନେ ସ ନରାଧିପଃ। ନ ସନ୍ଦେହୋ ଯଥା ଯୁଦ୍ଧମେକେନାପ୍ଯୁପଯାସ୍ଯତି
ଆମେ ତିନିଜଣେ ଏକାନ୍ତରେ ଯାଇ ସେ ରାଜାଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ, ସେ ନିଶ୍ଚିତ ଏକାକୀ ଯୁଦ୍ଧ କରିବେ — ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଅଵମାନାଚ୍ଚ ଲୋଭାଚ୍ଚ ବାହୁଵୀର୍ଯାଚ୍ଚ ଦର୍ପିତଃ। ଭୀମସେନେନ ଯୁଦ୍ଧାଯ ଧ୍ରୁଵମପ୍ଯୁପଯାସ୍ଯତି
ଅପମାନ, ଲୋଭ ଓ ନିଜ ବଳର ଗର୍ବରେ ଭରିଆ, ଭୀମସେନ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଯୁଦ୍ଧକୁ ଆସିବେ।
ଅଲଂ ତସ୍ଯ ମହାବାହୁର୍ଭୀମସେନୋ ମହାବଲଃ। ଲୋକସ୍ଯ ସମୁଦୀର୍ଣସ୍ଯ ନିଧନାଯାନ୍ତକୋ ଯଥା
ସେଇ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭୀମସେନ ତାଙ୍କ ଧ୍ୱଂସ ପାଇଁ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ, ଯେପରି ଅନ୍ତକାଳରେ ବିଶ୍ୱକୁ ଶେଷ କରିବା ପାଇଁ ମୃତ୍ୟୁ।
ଯଦି ଭୀମବଲଂ ଵେତ୍ସି ଯଦି ତେ ପ୍ରତ୍ଯଯୋ ମଯି। ଭୀମସେନାର୍ଜୁନୌ ଶୀଘ୍ରଂ ନ୍ଯାସଭୂତୌ ପ୍ରଯଚ୍ଛ ମେ
ତୁମେ ଯଦି ଭୀମର ବଳକୁ ଜାଣ, ଯଦି ମୋ ପ୍ରତି ଆଶ୍ୱାସ ଅଛି, ତେବେ ତୁରନ୍ତ ଭୀମସେନ ଓ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ମୋ ଭାରସାରେ ଦେଉ।
ଏଵମୁକ୍ତୋ ଭଗଵତା ପ୍ରତ୍ଯୁଵାଚ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଃ। ଭୀମାର୍ଜୁନୌ ସମାଲୋକ୍ଯ ସମ୍ପ୍ରହୃଷ୍ଟମୁଖୌ ସ୍ଥିତୌ
ଭଗବାନଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଆନନ୍ଦିତ ମୁହଁରେ ଭୀମ ଓ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଦେଖି ଉତ୍ତର ଦେଲେ।
ଅଚ୍ଯୁତାଚ୍ଯୁତ ମାମୈଵଂ ଵ୍ଯାହରାମିତ୍ରକର୍ଶନ। ପାଣ୍ଡଵାନାଂ ଭଵାନ୍ନାଥୋ ଭଵନ୍ତଂ ଚାଶ୍ରିତା ଵଯମ୍
ଅଚ୍ୟୁତ, ଏପରି ଭାବେ ମୋତେ କହନ୍ତୁ ନାହିଁ, ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ଦମନ କରୁଥିବା; ଆମେ ତୁମକୁ ଆଶ୍ରୟ କରିଛୁ, ତୁମେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କର ରକ୍ଷକ।
ଯଥା ଵଦସି ଗୋଵିନ୍ଦ ସର୍ଵଂ ତଦୁପପଦ୍ଯତେ। ନହି ତ୍ଵମଗ୍ରତସ୍ତେଷାଂ ଯେଷାଂ ଲକ୍ଷ୍ମୀଃ ପରାଙ୍ମୁଖୀ
ଗୋବିନ୍ଦ, ତୁମେ ଯାହା କହ, ସେସବୁ ଯଥାଯଥ; କାରଣ ଯେଉଁମାନେ ଭାଗ୍ୟହୀନ, ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତୁମେ ଅଗ୍ରଗାମୀ ନୁହଁ।
ଯେଷାମଭିମୁଖୀ ଲକ୍ଷ୍ମୀସ୍ତେଷାଂ କୃଷ୍ଣ ତ୍ଵମଗ୍ରତଃ'। ନିହତଶ୍ଚ ଜରାସନ୍ଧୋ ମୋକ୍ଷିତାଶ୍ଚ ମହୀକ୍ଷିତଃ। ରାଜସୂଯଶ୍ଚ ମେ ଲବ୍ଧୋ ନିଦେଶେ ତ୍ଵ ତିଷ୍ଠତଃ
ଯେଉଁମାନଙ୍କୁ ଭାଗ୍ୟ ଦେଖୁଛି, ତାଙ୍କ ଆଗରେ କୃଷ୍ଣ ଅଛନ୍ତି; ଜରାସନ୍ଧ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଛନ୍ତି, ରାଜାମାନେ ମୁକ୍ତ ହୋଇଛନ୍ତି, ଏବଂ ମୁଁ ରାଜସୂୟ ଲାଭ କରିଛି, ସବୁ ତୁମେ ପାଖରେ ଥିଲେ।
କ୍ଷିପ୍ରମେଵ ଯଥା ତ୍ଵେତତ୍କାର୍ଯଂ ସମୁପପଦ୍ଯତେ। ଅପ୍ରମତ୍ତୋ ଜଗନ୍ନାଥ ତଥା କୁରୁ ସମୁପପଦ୍ଯତେ
ହେ ଜଗନ୍ନାଥ, ଏହି କାମ ଶୀଘ୍ର ସଫଳ ହେବା ପାଇଁ, ଯେପରି ଉଚିତ ଲାଗେ, ସେପରି ଧ୍ୟାନ ଦେଇ କର।
ତ୍ରିଭିର୍ଭଵଦ୍ଭିର୍ହି ଵିନା ନାହଂ ଜୀଵିତୁମୁତ୍ସହେ। ଧର୍ମକାମାର୍ଥରହିତୋ ରୋଗାର୍ତ ଇଵ ଦୁଃଖିତଃ
ତୁମେ ତିନିଜଣ ଛାଡ଼ି ମୁଁ ବଞ୍ଚିପାରିବି ନାହିଁ, ଧର୍ମ, କାମ ଓ ଅର୍ଥ ବିହୀନ ରୋଗୀ ପରି ଦୁଃଖିତ ହୋଇଯିବି।
ନ ଶୌରିଣା ଵିନା ପାର୍ଥୋ ନ ଶୌରିଃ ପାଣ୍ଡଵଂ ଵିନା। ନାଜେଯୋସ୍ତ୍ଯନଯୋଽର୍ଲୋକେ କୃଷ୍ଣଯୋରିତି ମେ ମତିଃ
ଶୌରି ବିନା ପାର୍ଥ ନାହିଁ, ପାଣ୍ଡବ ବିନା ଶୌରି ନାହିଁ; ଏହି ଜଗତରେ ଦୁଇ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ କେହି ଜିତିପାରିବେ ନାହିଁ—ଏହା ମୋର ଦୃଢ଼ ବିଶ୍ୱାସ।