ଆସତେ ଚାପି ରାଜାନୋ ଭଗଦତ୍ତପୁରୋଗମାଃ। ଦ୍ରୁମଃ କିମ୍ପୁରୁଷେଶଶ୍ଚ ଉପାସ୍ତେ ଧନଦେଶ୍ଵରମ୍
ଭଗଦତ୍ତଙ୍କୁ ଆଗ୍ରଣୀ କରି ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟ ସେଠି ବସନ୍ତି; କିମ୍ପୁରୁଷମାନଙ୍କ ଅଧିପତି ଦ୍ରୁମ ଧନର ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜନ୍ତି।
ରାକ୍ଷସାଧିପତିଶ୍ଚୈଵ ମହେନ୍ଦ୍ରୋ ଗନ୍ଧମାଦନଃ। ସହ ଯକ୍ଷୈଃ ସଗନ୍ଧର୍ଵୈଃ ସହ ସର୍ଵୈର୍ନିଶାଚରୈଃ
ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଅଧିପତି, ମହେନ୍ଦ୍ର, ଗନ୍ଧମାଦନ, ଯକ୍ଷ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ସମସ୍ତ ନିଶାଚରମାନେ ସହିତ ଉପସ୍ଥିତ।
ଵିଭୀଷଣଶ୍ଚ ଧର୍ମିଷ୍ଠ ଉପାସ୍ତେ ଭ୍ରାତରଂ ପ୍ରଭୁମ୍। ହିମଵାନ୍ପାରିଯାତ୍ରଶ୍ଚ ଵିନ୍ଧ୍ଯକୈଲାସମନ୍ଦରାଃ
ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ବିଭୀଷଣ ତାଙ୍କର ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଭାଇଙ୍କୁ ସେବା କରୁଛନ୍ତି; ହିମବନ୍ତ, ପାରିୟାତ୍ର, ବିନ୍ଧ୍ୟ, କୈଳାସ ଓ ମନ୍ଦର ପର୍ବତମାନେ ମଧ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ ଅଛନ୍ତି।
ମଲଯୋ ଦର୍ଦୁରଶ୍ଚୈଵ ମହେନ୍ଦ୍ରୋ ଗନ୍ଧମାଦନଃ। ଇନ୍ଦ୍ରକୀଲଃ ସୁନାଭଶ୍ଚ ତଥା ଦିଵ୍ଯୌ ଚ ପର୍ଵତୌ
ମଲୟ, ଦର୍ଦ୍ଦୁର, ମହେନ୍ଦ୍ର, ଗନ୍ଧମାଦନ, ଇନ୍ଦ୍ରକୀଳ, ସୁନାଭ ଏବଂ ଦୁଇଟି ଦିବ୍ୟ ପର୍ବତ ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ ଅଛନ୍ତି।
ଏତେ ଚାନ୍ଯେ ଚ ବହଵଃ ସର୍ଵେ ମେରୁପୁରୋଗମାଃ। ଉପାସତେ ମହାତ୍ମାନଂ ଧନାନାମୀଶ୍ଵରଂ ପ୍ରଭୁମ୍
ଏହିମାନେ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଅନେକ ପର୍ବତ, ସମସ୍ତଙ୍କ ମୁଣ୍ଡରେ ମେରୁ ଥିବା, ମହାନ୍ ଆତ୍ମା, ଧନର ଇଶ୍ୱରଙ୍କୁ ସେବା କରୁଛନ୍ତି।
ନନ୍ଦୀଶ୍ଵରଶ୍ଚ ଭଗଵାନ୍ମହାକାଲସ୍ତଥୈଵ ଚ। ଶଙ୍କୁକର୍ଣମୁଖାଃ ସର୍ଵେ ଦିଵ୍ଯାଃ ପାରିଷଦାସ୍ତଥା
ନନ୍ଦୀଶ୍ୱର, ଭଗବାନ୍ ମହାକାଳ ଏବଂ ଶଙ୍କୁକର୍ଣ୍ଣ ଆଦି ସମସ୍ତ ଦିବ୍ୟ ପାର୍ଷଦମାନେ ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ ଅଛନ୍ତି।
କାଷ୍ଠଃ କୁଟୀ ମୁଖୋ ଦନ୍ତୀ ଵିଜଯଶ୍ଚ ତପୋଧିକଃ। ଶ୍ଵେତଶ୍ଚ ଵୃଷଭସ୍ତତ୍ର ନର୍ଦନ୍ନାସ୍ତେ ମହାବଲଃ
କାଷ୍ଠ, କୁଟୀ, ମୁଖ, ଦନ୍ତୀ, ବିଜୟ, ତପୋଧିକ ଏବଂ ଶ୍ୱେତ ନାମକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବୃଷଭ ଗର୍ଜନ କରୁଥିବା ଅବସ୍ଥାରେ ଏଠାରେ ଅଛନ୍ତି।
ଧନଦଂ ରାକ୍ଷସାଶ୍ଚାନ୍ଯେ ପିଶାଚାଶ୍ଚ ଉପାସତେ। ପାରିଷଦୈଃ ପରିଵୃତମୁପାଯାନ୍ତଂ ମହେଶ୍ଵରମ୍
ଅନ୍ୟ ରାକ୍ଷସ ଓ ପିଶାଚମାନେ ମଧ୍ୟ ଧନର ଇଶ୍ୱରଙ୍କୁ ସେବା କରୁଛନ୍ତି; ସେମାନେ ପାର୍ଷଦମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘିରିଥିବା ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଉପସ୍ଥିତ ହେଉଛନ୍ତି।
ସଦା ହି ଦେଵଦେଵେଶଂ ଶିଵଂ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯଭାଵନମ୍। ପ୍ରଣମ୍ଯ ମୂର୍ଧ୍ନା ପୌଲସ୍ତ୍ଯୋ ବହୁରୂପମୁମାପତିମ୍
ପୌଲସ୍ତ୍ୟ ସଦା ଦେବତାମାନଙ୍କର ଦେବ, ତିନି ଲୋକର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଅନେକ ରୂପ ଧାରଣ କରୁଥିବା ଉମାପତି ଶିବଙ୍କୁ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ସମ୍ମାନ କରନ୍ତି।
ତତୋଽଭ୍ଯନୁଜ୍ଞାଂ ସମ୍ପ୍ରାପ୍ଯ ମହାଦେଵାଦ୍ଧନେଶ୍ଵରଃ। ଆସ୍ତେ କଦାଚିଦ୍ଭଗଵାନ୍ଭଵୋ ଧନପତେଃ ସଖା
ତାପରେ ମହାଦେବଙ୍କ ଅନୁମତି ପାଇ ଧନର ଇଶ୍ୱର ସେଠି ରହନ୍ତି, କେବେ କେବେ ଭଗବାନ୍ ଭବ ଧନପତିଙ୍କ ସହ ବନ୍ଧୁ ଭାବେ ଅଛନ୍ତି।
ନିଧିପ୍ରଵରମୁଖ୍ଯୌ ଚ ଶଙ୍ଖପଦ୍ମୌ ଧନେଶ୍ଵରୌ। ସର୍ଵାନ୍ନିଧୀନ୍ପ୍ରଗୃହ୍ଯାଥ ଉପାସ୍ତାଂ ଵୈ ଧନେଶ୍ଵରମ୍
ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧନର ନିଧି ଶଂଖ ଓ ପଦ୍ମ, ସମସ୍ତ ଧନ ଏକଠା କରି ଧନର ଇଶ୍ୱରଙ୍କୁ ସେବା କରନ୍ତି।
ସା ସଭା ତାଦୃଶୀ ରମ୍ଯା ମଯା ଦୃଷ୍ଟାନ୍ତରିକ୍ଷଗା। ପିତାମହସଭାଂ ରାଜନ୍କୀର୍ତଯିଷ୍ଯେ ନିବୋଧ ତାମ୍
ଏମିତି ଏକ ଶୋଭାମୟ ଏବଂ ଆକାଶରେ ଚଳିଥିବା ସଭାକୁ ମୁଁ ଦେଖିଛି; ରାଜା, ଏବେ ମୁଁ ତୁମକୁ ପିତାମହଙ୍କର ସଭା ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବି, ଶୁଣ।
ପିତାମହସଭାଂ ତାତ କଥ୍ଯମାନାଂ ନିବୋଧ ମେ। ଶକ୍ଯତେ ଯା ନ ନିର୍ଦେଷ୍ଟୁମେଵଂରୂପେତି ଭାରତ
ପିତାମହଙ୍କର ସଭା ବିଷୟରେ ମୋ ଉପଖ୍ୟାନ ଶୁଣ; ଏହାକୁ ଯେପରିକି ଅଛି, ସେଭଳି ଏହାକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ, ଭାରତ।
ପୁରା ଦେଵଯୁଗେ ରାଜନ୍ନାଦିତ୍ଯୋ ଭଗଵାନ୍ଦିଵଃ। ଆଗଚ୍ଛନ୍ମାନୁଷଂ ଲୋକଂ ଦିଦୃକ୍ଷୁର୍ଵିଗତକ୍ଲମଃ
ପୂର୍ବେ ଦେବତାଙ୍କ ଯୁଗରେ, ରାଜା, ଭଗବାନ୍ ଆଦିତ୍ୟ ଦିବଲୋକରୁ ମାନବ ଲୋକକୁ ଦେଖିବାକୁ ଆସିଥିଲେ, ସେ ସମୟରେ କିଛି କ୍ଲାନ୍ତି ନଥିଲା।
ଚରନ୍ମାନୁଷରୂପେଣ ସଭାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସ୍ଵଯମ୍ଭୁଵଃ। ସ ତାମକଥଯନ୍ମହ୍ଯଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତତ୍ତ୍ଵେନ ପାଣ୍ଡଵ
ମାନବ ରୂପ ଧାରଣ କରି ଘୁରୁଥିବା ସେ ଆତ୍ମଜନ୍ମାଙ୍କର ସଭାକୁ ଦେଖିଲେ; ସେଠାରେ ଯଥାର୍ଥରେ ଦେଖି, ସେ ମୋତେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଥିଲେ, ପାଣ୍ଡବ।
ଅପ୍ରମେଯାଂ ସଭାଂ ଦିଵ୍ଯାଂ ମାନସୀଂ ଭରତର୍ଷଭ। ଅନିର୍ଦେଶ୍ଯାଂ ପ୍ରଭାଵେଣ ସର୍ଵଭୂତମନୋରମାମ୍
ଏହି ଅପରିମିତ, ଦିବ୍ୟ, ମନରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିବା ସଭା, ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହାର ମହିମା ବର୍ଣ୍ଣନା କରିହେବା ନୁହେଁ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥାଏ।
ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଗୁଣାନହଂ ତସ୍ଯାଃ ସଭାଯାଃ ପାଣ୍ଡଵର୍ଷଭ। ଦର୍ଶନେପ୍ସୁସ୍ତଥା ରାଜନ୍ନାଦିତ୍ଯମିଦମବ୍ରୁଵମ୍
ସେ ସଭାର ଗୁଣ ଶୁଣି, ପାଣ୍ଡବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୁଁ ତାକୁ ଦେଖିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି, ଆଦିତ୍ୟଙ୍କୁ ଏପରି କହିଲି।
ଭଗଵନ୍ଦ୍ରଷ୍ଟୁମିଚ୍ଛାମି ପିତାମହସଭାଂ ଶୁଭାମ୍। ଯେନ ଵା ତପସା ଶକ୍ଯା କର୍ମଣା ଵାଽପି ଗୋପତେ
ଭଗବାନ୍, ମୁଁ ପିତାମହଙ୍କର ମଙ୍ଗଳମୟ ସଭାକୁ ଦେଖିବାକୁ ଚାହେଁ, ଯେଉଁଠି ତପସ୍ୟା କିମ୍ବା କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଏହା ସମ୍ଭବ, ଗୋପତି।
ଔଷଧୈର୍ଯା ତଥା ଯୁକ୍ତୈରୁତ୍ତମା ପାପନାଶିନୀ। ତନ୍ମମାଚକ୍ଷ୍ଵ ଭଗଵନ୍ପଶ୍ଯେଯଂ ତାଂ ସଭାଂ ଯଥା
ଔଷଧ ବା ଯଥାଯୋଗ୍ୟ ଉପାୟ ଦ୍ୱାରା, ଯାହା ସର୍ବୋତ୍ତମ ଓ ପାପ ନଶ୍ୟ କରେ, ଭଗବାନ୍, ମୋତେ କୁହ, କିପରି ମୁଁ ସେ ସଭାକୁ ଦେଖିପାରିବି।
ସ ତନ୍ମମ ଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସହସ୍ରାଂଶୁର୍ଦିଵାକରଃ। ପ୍ରୋଵାଚ ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ ଵ୍ରତଂ ଵର୍ଷସହସ୍ରକମ୍
ମୋ କଥା ଶୁଣି, ସହସ୍ର କିରଣ ଥିବା ସୂର୍ଯ୍ୟ କହିଲେ, ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, 'ହଜାର ବର୍ଷର ବ୍ରତ ଅବଲମ୍ବନ କର।'
ବ୍ରହ୍ମଵ୍ରତମୁପାସ୍ସ୍ଵ ତ୍ଵଂ ପ୍ରଯତେନାନ୍ତରାତ୍ମନା। ତତୋଽହଂ ହିମଵତ୍ପୃଷ୍ଠେ ସମାରବ୍ଦୋ ମହାଵ୍ରତମ୍
ତୁମେ ଭିତରୁ ଶୁଦ୍ଧ ହୃଦୟରେ ବ୍ରହ୍ମବ୍ରତ ଅନୁଷ୍ଠାନ କର। ଏପରେ, ମୁଁ ହିମାଳୟ ପାହାଡ଼ର ଛାତିରେ ବଡ଼ ବ୍ରତ ଆରମ୍ଭ କଲି।
ତତଃ ସ ଭଗଵାନ୍ସୂର୍ଯୋ ମାମୁପାଦାଯ ଵୀର୍ଯଵାନ୍। ଆଗଚ୍ଛତ୍ତାଂ ସଭାଂ ବ୍ରାହ୍ମୀଂ ଵିପାପ୍ମା ଵିଗତକ୍ଲମଃ ?
ତାପରେ, ସେ ଦିବ୍ୟ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବ ମୋତେ ନେଇ, ପାପ ଓ କ୍ଲାନ୍ତି ହୀନ ହୋଇ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ସଭାକୁ ଆଣିଲେ।
ଏଵଂରୂପେତି ସା ଶକ୍ଯା ନ ନିର୍ଦେଷ୍ଟୁଂ ନରାଧିପ। କ୍ଷଣେନ ହି ବିଭର୍ତ୍ଯନ୍ଯଦନିର୍ଦେଶ୍ଯଂ ଵପୁସ୍ତଥା
ହେ ରାଜା, ସେଠାରେ ତାଙ୍କର ଯେଉଁ ରୂପ ଥିଲା, ତାହା କଥାରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିହେବ ନାହିଁ; କାରଣ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ସେ ଅନ୍ୟ ଅବର୍ଣ୍ଣନୀୟ ରୂପ ଧାରଣ କରୁଥିଲେ।
ନ ଵେଦ ପରିମାଣଂ ଵା ସଂସ୍ଥାନଂ ଚାପି ଭାରତ। ନ ଚ ରୂପଂ ମଯା ତାଦୃକ୍ ଦୃଷ୍ଟପୂର୍ଵଂ କଦାଚନ
ହେ ଭାରତ, ତାଙ୍କର ମାପ କିମ୍ବା ଆକୃତି କେହି ଜାଣିନାହାନ୍ତି; ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଏମିତି ରୂପ କେବେ ଦେଖିନଥିଲି।
ସୁସୁଖା ସା ସଦା ରାଜନ୍ନ ଶୀତା ନ ଚ ଘର୍ମଦା। ନ କ୍ଷୁତ୍ପିପାସେ ନ ଗ୍ଲାନିଂ ପ୍ରାପ୍ଯତାଂ ପ୍ରାପ୍ତୁଵନ୍ତ୍ଯୁତ
ସେଠି ସେ ସଦା ଆନନ୍ଦମୟ, ଏଠାରେ କେବେ ଠଣ୍ଡା କିମ୍ବା ତାପ ନାହିଁ; ଖାଦ୍ୟ ତୃଷ୍ଣା କିମ୍ବା କ୍ଲାନ୍ତି ମଧ୍ୟ ନାହିଁ।
ନାନାରୂପୈରିଵ କୃତା ମଣିଭିଃ ସା ସୁଭାସ୍ଵରୈଃ। ସ୍ତମ୍ଭୈର୍ନ ଚ ଧୃତା ସା ତୁ ଶାଶ୍ଵତୀ ନ ଚ ସା କ୍ଷରା
ସେ ନାନା ରୂପରେ ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି, ଯେପରି ଅନେକ ମଣିର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆଭା; କୌଣସି ଖୁଟିରେ ଧରା ନୁହେଁ, ସେ ଚିରକାଳୀନ ଓ ଅକ୍ଷୟ।
ଦିଵ୍ଯୈର୍ନାନାଵିଧୈର୍ଭାଵୈର୍ଭାସଦ୍ଭିରମିତପ୍ରଭୈଃ
ଦିବ୍ୟ ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ରୂପରେ, ଅସୀମ ଆଲୋକରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ।
ଅତି ଚନ୍ଦ୍ରଂ ଚ ସୂର୍ଯଂ ଚ ଶିଖିନଂ ଚ ସ୍ଵଯମ୍ପ୍ରଭା। ଦୀପ୍ଯତେ ନାକପୃଷ୍ଠସ୍ଥା ଭର୍ତ୍ସଯନ୍ଵୀଵ ଭାସ୍କରମ୍
ସେ ନିଜ ଆଲୋକରେ ଚନ୍ଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅଗ୍ନିଠାରୁ ଅଧିକ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ; ସେ ଦିବ୍ୟ ଶିଖରରେ ଏମିତି ଚମକୁଛନ୍ତି, ଯେପରି ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ମଧ୍ୟ ଅପମାନ କରୁଛନ୍ତି।
ତସ୍ଯାଂ ସ ଭଗଵାନାସ୍ତେ ଵିଦଧଦ୍ଦେଵମାଯଯା। ସ୍ଵଯମେକୋଽନିଶଂ ରାଜନ୍ସର୍ଵଲୋକପିତାମହଃ
ସେଠି, ସେ ଭଗବାନ୍ ନିଜ ଦିବ୍ୟ ମାୟାରେ ବସିଛନ୍ତି; ଏକାକି ଅବିରତ ଭାବେ, ସମସ୍ତ ଜଗତଙ୍କର ପିତାମହ।
ଉପତିଷ୍ଠନ୍ତି ଚାପ୍ଯେନଂ ପ୍ରଜାନାଂ ପତଯଃ ପ୍ରଭୁମ୍। ଦକ୍ଷଃ ପ୍ରଚେତାଃ ପୁଲହୋ ମରୀଚିଃ କଶ୍ଯପଃ ପ୍ରଭୁଃ
ତାଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ପ୍ରଜାଙ୍କର ଅଧିପତିମାନେ, ତାଙ୍କର ନାୟକ ଭାବେ ପ୍ରଣାମ କରନ୍ତି; ଦକ୍ଷ, ପ୍ରଚେତା, ପୁଲହ, ମରୀଚି ଓ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ କଶ୍ୟପ।