ଜ୍ଵଲନ୍ତୀ ଭାସମାନା ଚ ତେଜସା ସ୍ଵେନ ଭାରତ। ତାମୁଗ୍ରତପସୋ ଯାନ୍ତି ସୁଵ୍ରତାଃ ସତ୍ଯଵାଦିନଃ
ଓ ଭାରତ, ନିଜ ତେଜରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଓ ଦୀପ୍ତିମାନ୍, ଯେଉଁମାନେ କଠିନ ତପସ୍ୟା କରନ୍ତି, ନିଷ୍ଠାବାନ୍ ଓ ସତ୍ୟବାଦୀ, ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରିବାକୁ ଯାଆନ୍ତି।
ଶାନ୍ତାଃ ସନ୍ଯାସିନଃ ଶୁଦ୍ଧାଃ ପୂତାଃ ପୁଣ୍ଯେନ କର୍ମଣା। ସର୍ଵେ ଭାସ୍ଵରଦେହାଶ୍ଚ ସର୍ଵେ ଚ ଵିରଜୋମ୍ବରାଃ
ସେମାନେ ଶାନ୍ତ, ସନ୍ନ୍ୟାସୀ, ପବିତ୍ର ଓ ନିଷ୍କଳଙ୍କ, ନିଜର ଶୁଭ କର୍ମରେ ପବିତ୍ରତା ପାଇଛନ୍ତି; ସମସ୍ତଙ୍କ ଦେହ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଓ ପୋଷାକ ନିର୍ମଳ।
ଚିତ୍ରାଙ୍ଗଦାଶ୍ଚିତ୍ରମାଲ୍ଯାଃ ସର୍ଵେ ଜ୍ଵଲିତକୁଣ୍ଡଲାଃ। ସୁକୃତୈଃ କର୍ମଭିଃ ପୁଣ୍ଯୈଃ ପାରିବର୍ହୈଶ୍ଚ ଭୂଷିତାଃ
ସେମାନେ ବିଭିନ୍ନ ପୁଷ୍ପମାଳା ପିନ୍ଧିଛନ୍ତି, ସମସ୍ତଙ୍କ କାନରେ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ କୁଣ୍ଡଳ ଅଛି, ସେମାନେ ନିଜର ଶୁଭ କର୍ମ ଓ ଅଲଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ।
ଗନ୍ଧର୍ଵାଶ୍ଚ ମହାତ୍ମାନଃ ସଙ୍ଘଶଶ୍ଚାପ୍ସରୋଗଣାଃ। ଵାଦିତ୍ରଂ ନୃତ୍ତଗୀତଂ ଚ ହାସ୍ଯଂ ଲାସ୍ଯଂ ଚ ସର୍ଵଶଃ
ସେଠାରେ ମହାତ୍ମା ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଅପ୍ସରାମାନେ ଦଳେ ଦଳେ ଅଛନ୍ତି; ସଙ୍ଗୀତ, ନୃତ୍ୟ, ଗୀତ, ହାସ୍ୟ ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରଦର୍ଶନ ସବୁଠି ଚାଲିଛି।
ପୁଣ୍ଯାଶ୍ଚ ଗନ୍ଧାଃ ଶବ୍ଦାଶ୍ଚ ତସ୍ଯାଂ ପାର୍ଥ ସମନ୍ତତଃ। ଦିଵ୍ଯାନି ଚୈଵ ମାଲ୍ଯାନି ଉପତିଷ୍ଠନ୍ତି ନିତ୍ଯଶଃ
ଓ ପାର୍ଥ, ସେଠାରେ ସବୁଦିଗରେ ଶୁଭ ଗନ୍ଧ ଓ ଶବ୍ଦ ଅଛି; ଦିବ୍ୟ ପୁଷ୍ପମାଳା ସଦା ଉପସ୍ଥିତ।
ଶତଂ ଶତସହସ୍ରାଣି ଧର୍ମିଣାଂ ତଂ ପ୍ରଜେଶ୍ଵରମ୍। ଉପାସତେ ମହାତ୍ମାନଂ ରୂପଯୁକ୍ତା ମନସ୍ଵିନଃ
ଶତ ଶତ ହଜାର ଧର୍ମିକ ଓ ମନୋବଳ ଥିବା ଲୋକେ ସେ ମହାତ୍ମା ପ୍ରଜାପତିଙ୍କୁ ଭଜନ୍ତି।
ଈଦୃଶୀ ସା ସଭା ରାଜନ୍ପିତୃରାଜ୍ଞୋ ମହାତ୍ମନଃ। ଵରୁଣସ୍ଯାପି ଵକ୍ଷ୍ଯାମି ସଭାଂ ପୁଷ୍କରମାଲିନୀମ୍
ହେ ରାଜା, ଏହିପରି ହେଉଛି ପିତୃପତିଙ୍କର ମହାତ୍ମା ସଭା; ଏବେ ମୁଁ ତୁମକୁ ବରୁଣଙ୍କର ପଦ୍ମମାଳା ସଭା ବିଷୟରେ କହିବି।
ଯୁଧିଷ୍ଠିର ସଭା ଦିଵ୍ଯା ଵରୁଣସ୍ଯାମିତପ୍ରଭା। ପ୍ରମାଣେନ ଯଥା ଯାମ୍ଯା ଶୁଭପ୍ରାକାରତୋରଣା
ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ବରୁଣଙ୍କର ଦିବ୍ୟ ସଭା ଅସୀମ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତାର ଅଧିକାରୀ, ଯାହା ଆକାରରେ ଯମଙ୍କ ସଭା ସମାନ, ଶୁଭ ପ୍ରାଚୀର ଓ ଦ୍ୱାର ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ।
ଅନ୍ତଃ ସଲିଲମାସ୍ଥାଯ ଵିହିତା ଵିଶ୍ଵକର୍ମଣା। ଦିଵ୍ଯୈ ରତ୍ନମଯୈର୍ଵୃକ୍ଷୈଃ ଫଲପୁଷ୍ପପ୍ରଦୈର୍ଯୁତା
ସେ ସଭା ଜଳର ମଧ୍ୟରେ ବିଶ୍ୱକର୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତିଆରି, ଦିବ୍ୟ ମଣିମାଣିକ୍ୟର ଗଛ ଓ ଫୁଲ ଫଳ ଧରିଥିବା ଗଛ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ।
ନୀଲପୀତୈଃ ସିତାଃ ଶ୍ଯାମୈଃ ସିତୈର୍ଲୋହିତକୈରପି। ଅଵତାନୈସ୍ତଥା ଗୁଲ୍ମୈର୍ମଞ୍ଜରୀଜାଲଧାରିଭିଃ
ନୀଳ ଓ ପିତ, ଧଳା ଓ କଳା, ଧଳା ଓ ଲାଲ, ଏମିତି ରଙ୍ଗର ଗଛ ଓ ଝୁଲିଥିବା ଗୁଛ ଓ ମଞ୍ଜରୀ ଥିବା ଝାଡ଼ି।
ତଥା ଶକୁନଯସ୍ତସ୍ଯାଂ ଵିଚିତ୍ରା ମଧୁରସ୍ଵରାଃ। ଅନିର୍ଦେଶ୍ଯା ଵପୁଷ୍ମନ୍ତଃ ଶତଶୋଽଥ ସହସ୍ରଶଃ
ସେଠାରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ମିଠା ସ୍ୱର ଥିବା ପକ୍ଷୀ, ଅନୁପମ ଆକୃତିରେ, ଶତେ ଶତେ ହଜାରେ ହଜାରେ ଅଛନ୍ତି।
ସା ସଭା ସୁଖସଂସ୍ପର୍ଶା ନ ଶୀତା ନ ଚ ଧର୍ମଦା। ଵେଶ୍ମାସନଵତୀ ରମ୍ଯା ସିତା ଵରୁଣପାଲିତା
ସେ ସଭା ସ୍ପର୍ଶରେ ଆନନ୍ଦଦାୟକ, ନ ଥଣ୍ଡା ନ ଗରମ; ଘର ଓ ଆସନ ଥିବା, ରମ୍ୟ ଓ ଧଳା, ବରୁଣଙ୍କ ରକ୍ଷାରେ ଅଛି।
ଯସ୍ଯାମାସ୍ତେ ସ ଵରୁଣୋ ଵାରୁଣ୍ଯା ଚ ସମନ୍ଵିତଃ। ଦିଵ୍ଯରତ୍ନାମ୍ବରଧରୋ ଦିଵ୍ଯାଭରଣଭୂଷିତଃ
ସେଠାରେ ବରୁଣ ତାଙ୍କର ସହଧର୍ମିଣୀ ବାରୁଣୀ ସହ ବସନ୍ତି, ଦିବ୍ୟ ମଣି ଓ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ଦିବ୍ୟ ଅଲଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ।
?ଦ୍ଵିତୀଯେନ ତୁ ନାମ୍ନା ଵୈ ଗୌରୀତି ଭୁଵି ଵିଶ୍ରୁତା। ପତ୍ନ୍ଯା ସଵରୁଣୋ ଦେଵଃ ପ୍ରମୋଦତି ସୁଖୀ ସୁଖମ୍
ତାଙ୍କର ଦ୍ୱିତୀୟ ପତ୍ନୀ, ଯିଏ ଭୂମିରେ ଗୌରୀ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ସେ ସହ ବରୁଣ ଦେବତା ଆନନ୍ଦରେ ରହନ୍ତି।
ସ୍ରଗ୍ଵିଣୋ ଦିଵ୍ଯଗନ୍ଧାଶ୍ଚ ଦିଵ୍ଯଗନ୍ଧାନୁଲେପନାଃ। ଆଦିତ୍ଯାସ୍ତତ୍ର ଵରୁଣଂ ଜଲେଶ୍ଵରମୁପାସତେ
ଦିବ୍ୟ ପୁଷ୍ପମାଳା ପିନ୍ଧି, ଦିବ୍ୟ ସୁଗନ୍ଧ ଲଗାଇ, ଆଦିତ୍ୟମାନେ ସେଠାରେ ଜଳର ଦେବତା ବରୁଣଙ୍କୁ ପୂଜନ୍ତି।
ଵାସୁକିସ୍ତକ୍ଷକଶ୍ଚୈଵ ନାଗଶ୍ଚୈରାଵତସ୍ତଥା। କୃଷ୍ଣଶ୍ଚ ଲୋହିତଶ୍ଚୈଵ ପଦ୍ମଶ୍ଚିତ୍ରଶ୍ଚ ଵୀର୍ଯଵାନ୍
ବାସୁକି, ତକ୍ଷକ, ନାଗ ଏଇରାବତ, କୃଷ୍ଣ, ଲୋହିତ, ପଦ୍ମ ଓ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଚିତ୍ର ସେଠାରେ ଅଛନ୍ତି।
କମ୍ବଲାଶ୍ଵତରୌ ନାଗୌ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରବଲାହକୌ। ମଣିମାନ୍କୁଣ୍ଡଧାରଶ୍ଚ କର୍କୋଟକଧନଞ୍ଜଯୌ
କମ୍ବଳ ଓ ଅଶ୍ୱତର, ନାଗ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଓ ବଳାହକ, ମଣିମାନ୍, କୁଣ୍ଡଧାର, କର୍କୋଟକ ଓ ଧନଞ୍ଜୟ।
ପାଣିମାନ୍କୁଣ୍ଡଧାରଶ୍ଚ ବଲଵାନ୍ପୃଥିଵୀପତେ। ପ୍ରହ୍ରାଦୋ ମୁଷିକାଦଶ୍ଚ ତଥୈଵ ଜନମେଜଯଃ
ପାଣିମାନ୍, କୁଣ୍ଡଧାର, ବଳଶାଳୀ ପ୍ରହ୍ରାଦ, ମୂଷିକାଦ ଓ ଏଭଳି ଜନମେଜୟ ସେଠାରେ ଅଛନ୍ତି।
ପତାକିନୋ ମଣ୍ଡଲିନଃ ଫଣଵନ୍ତଶ୍ଚ ସର୍ଵଶଃ। ` ଅର୍ଥୋ ଧର୍ମଶ୍ଚ କାମଶ୍ଚ ଵସୁଃ କପିଲ ଏଵ ଚ
ଚାରିପାଖରେ ପତାକାଧାରୀ, ମଣ୍ଡଳରେ ବସିଥିବା ଓ ଫଣା ଦେଖାଉଥିବା ସର୍ପମାନେ ଥିଲେ; ସେଠି ଅର୍ଥ, ଧର୍ମ, କାମ, ବସୁ ଓ କପିଳା ମଧ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ।
ଅନନ୍ତଶ୍ଚ ମହାନାଗୋ ଯଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଜଲଜେଶ୍ଵରଃ। ଅଭ୍ଯର୍ଚଯତି ସତ୍କାରୈରାସନେନ ଚ ତଂ ଵିଭୁଃ
ସେଠି ମହାନାଗ ଅନନ୍ତ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ, ଯାହାକୁ ଦେଖି ଜଳର ଦେବତା ସମ୍ମାନ ସହିତ ଆସନ ଦେଇ ପୂଜା କରନ୍ତି।
ଵାସୁକିପ୍ରମୁଖାଶ୍ଚୈଵ ସର୍ଵେ ପ୍ରାଞ୍ଜଲଯଃ ସ୍ଥିତାଃ। ଅନୁଜ୍ଞାତାଶ୍ଚ ଶେଷେଣ ଯଥାର୍ହମୁପଵିଶ୍ଯ ଚ
ବାସୁକିଙ୍କ ଆଗ୍ରଣୀତ୍ୱରେ ସମସ୍ତ ସର୍ପମାନେ ହାତ ଜୋଡି ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହୋଇ ଉଭୟ ଶେଷଙ୍କ ଅନୁମତିରେ ଯଥାଯଥ ଭାବେ ବସିଥିଲେ।
ଏତେ ଚାନ୍ଯେ ଚ ବହଵଃ ସର୍ପାସ୍ତସ୍ଯାଂ ଯୁଧିଷ୍ଠିର। `ଵୈନତେଯଶ୍ଚ ଗରୁଡୋ ଯେ ଚାସ୍ଯ ପରିଚାରିଣଃ'। ଉପାସତେ ମହାତ୍ମାନଂ ଵରୁଣଂ ଵିଗତକ୍ଲମାଃ
ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଏହି ସମସ୍ତ ଓ ଅନେକ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସର୍ପ, ବିନତାପୁତ୍ର ଗରୁଡ଼ ଓ ତାଙ୍କର ସେବକମାନେ, ଶ୍ରମହୀନ ଭାବରେ ମହାତ୍ମା ବରୁଣଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି।
ବଲିର୍ଵୈରୋଚନୋ ରାଜା ନରକଃ ପୃଥିଵୀଞ୍ଜଯଃ। ସଂହ୍ରାଦୋ ଵିପ୍ରଚିତ୍ତିଶ୍ଚ କାଲଖଞ୍ଜାଶ୍ଚ ଦାନଵାଃ
ବିରୋଚନପୁତ୍ର ବଲି ରାଜା, ପୃଥିବୀଜୟୀ ନରକ, ସଂହ୍ରାଦ, ବିପ୍ରଚିତ୍ତି ଓ କାଳଖଞ୍ଜ ନାମକ ଦାନବମାନେ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ।
ସୁହନୁର୍ଦୁର୍ମୁଖଃ ଶଙ୍ଖଃ ସୁମନାଃ ସୁମତିସ୍ତତଃ। ଘଟୋଦରୋ ମହାପାର୍ଶ୍ଵଃ କ୍ରଥନଃ ପିଠରସ୍ତଥା
ସୁହନୁର, ଦୁର୍ମୁଖ, ଶଂଖ, ସୁମନା, ସୁମତି, ଘଟୋଦର, ମହାପାର୍ଶ୍ୱ, କ୍ରଥନ ଓ ପିଠର ମଧ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ।
ଵିଶ୍ଵରୂପଃ ସ୍ଵରୂପଶ୍ଚ ଵିରୂପୋଽଥ ମହାଶିରାଃ। ଦଶଗ୍ରୀଵଶ୍ଚ ଵାଲୀ ଚ ମେଘଵାସା ଦଶାଵରଃ
ବିଶ୍ୱରୂପ, ସ୍ୱରୂପ, ବିରୂପ, ମହାଶିରା, ଦଶଗ୍ରୀବ, ବାଲୀ, ମେଘବାସା ଓ ଦଶାବର ମଧ୍ୟ ଥିଲେ।
ଟିଟ୍ଟିଭୋ ଵିଟଭୂତଶ୍ଚ ସଂହ୍ରାଦଶ୍ଚେନ୍ଦ୍ରତାପନଃ। ଦୈତ୍ଯଦାନଵସଙ୍ଘାଶ୍ଚ ସର୍ଵେ ରୁଚିରକୁଣ୍ଡଲାଃ
ଟିଟିଭ, ବିଟଭୂତ, ସଂହ୍ରାଦ, ଇନ୍ଦ୍ରତାପନ ଓ ଅନେକ ଦୈତ୍ୟ-ଦାନବମାନେ ଚମକୁଥିବା କୁଣ୍ଡଳ ପିନ୍ଧିଥିଲେ।
ସ୍ରଗ୍ଵିଣୋ ମୌଲିନଶ୍ଚୈଵ ତଥା ଦିଵ୍ଯପରିଚ୍ଛଦାଃ। ସର୍ଵେ ଲବ୍ଧଵରାଃ ଶୂରାଃ ସର୍ଵେ ଵିଗତମୃତ୍ଯଵଃ
ସମସ୍ତେ ମାଳା ଓ ମୁଣ୍ଡରେ ମୁକୁଟ ପିନ୍ଧି, ଦିବ୍ୟ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ, ଦେବତାଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦ ପାଇଥିବା, ଶୂର ଓ ଅମର ଥିଲେ।
ତେ ତସ୍ଯାଂ ଵରୁଣଂ ଦେଵଂ ଧର୍ମପାଶଧରଂ ସଦା। ଉପାସତେ ମହାତ୍ମାନଂ ସର୍ଵେ ସୁଚରିତଵ୍ରତାଃ
ସେମାନେ ସବୁବେଳେ ଉତ୍ତମ ବ୍ରତ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରୁଥିବା, ଧର୍ମର ପାଶ ଧାରଣ କରୁଥିବା ମହାତ୍ମା ବରୁଣଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି।
ତଥା ସମୁଦ୍ରାଶ୍ଚତ୍ଵାରୋ ନଦୀ ଭାଗୀରଥୀ ଚ ସା। କାଲିନ୍ଦୀ ଵିଦିଶା ଵେଣା ନର୍ଦମା ଵେଗଵାହିନୀ
ଏଭଳି, ଚାରିଟି ସମୁଦ୍ର, ଭାଗୀରଥୀ, କାଳିନ୍ଦୀ, ବିଦିଶା, ବେଣା, ନର୍ଦମା ଓ ବେଗବାହିନୀ ନଦୀ ମଧ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ।
ଵିପାଶା ଚ ଶତଦ୍ରୁଶ୍ଚ ଚନ୍ଦ୍ରଭାଗା ସରସ୍ଵତୀ। ଇରାଵତୀ ଵିତସ୍ତା ଚ ସିନ୍ଧୁର୍ଦେଵନଦୀ ତଥା
ବିପାଶା, ଶତଦ୍ରୁ, ଚନ୍ଦ୍ରଭାଗା, ସରସ୍ୱତୀ, ଇରାବତୀ, ବିତସ୍ତା ଓ ଦେବନଦୀ ସିନ୍ଧୁ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ।