ଉଷିତ୍ଵା ଖାଣ୍ଡଵପ୍ରସ୍ଥେ ସୁଖଵାସଂ ଜନାର୍ଦନଃ। ପାର୍ଥୈଃ ପ୍ରୀତିସମାଯୁକ୍ତୈଃ ପୂଜନାର୍ହୋଽଭିପୂଜିତଃ
ଖାଣ୍ଡବପ୍ରସ୍ଥରେ ସୁଖରେ ରହିଥିବା ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କୁ, ପାଣ୍ଡବମାନେ ଏକତା ଓ ପ୍ରେମରେ ଯଥାଯଥ ଆଦର ଓ ପୂଜା କରିଥିଲେ।
ଗମନାଯ ମତିଂ ଚକ୍ରେ ପିତୁର୍ଦର୍ଶନଲାଲସଃ। ଧର୍ମରାଜମଥାମନ୍ତ୍ର୍ଯ ପୃଥାଂ ଚ ପୃଥୁଲୋଚନଃ
ତାଙ୍କର ବାପାଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଆଶା କରି, ବିଶାଳ ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ସେ, ଧର୍ମରାଜ ଓ ପୃଥାଙ୍କ ସହ କଥା ହେବା ପରେ ଯିବାକୁ ଚିନ୍ତା କଲେ।
ଵଵନ୍ଦେ ଚରଣୌ ମୂର୍ଧ୍ନା ଜଗଦ୍ଵନ୍ଦ୍ଯଃ ପିତୃଷ୍ଵସୁଃ। ସ ତଯା ମୂର୍ଧ୍ନ୍ଯୁପାଘ୍ରାତଃ ପରିଷ୍ଵକ୍ତଶ୍ଚ କେଶଵଃ
ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ପୂଜିତ, ସେ ତାଙ୍କର ପିତୃସ୍ୱସାଙ୍କ ପାଦକୁ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇଲେ। ସେଠାରେ କେଶବଙ୍କୁ ସେ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ ଓ ମୁଣ୍ଡ ଘ୍ରାଣ କଲେ।
ଦଦର୍ଶାନନ୍ତରଂ କୃଷ୍ଣୋ ଭଗିନୀଂ ସ୍ଵାଂ ମହାଯଶାଃ। ତାମୁପେତ୍ଯ ହୃଷୀକେଶଃ ପ୍ରୀତ୍ଯା ବାଷ୍ପସମନ୍ଵିତଃ
ତାପରେ ଖ୍ୟାତିଶାଳୀ କୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କର ଭଉଣୀକୁ ଦେଖିଲେ। ହୃଷୀକେଶ, ପ୍ରେମରେ ଭରିଥିବା ଓ ଅଶ୍ରୁସହିତ, ସେଠାକୁ ଗଲେ।
ଅର୍ଥ୍ଯଂ ତଥ୍ଯଂ ହିତଂ ଵାକ୍ଯଂ ଲଘୁ ଯୁକ୍ତମନୁତ୍ତରମ୍। ଉଵାଚ ଭଗଵାନ୍ଭଦ୍ରାଂ ସୁଭଦ୍ରାଂ ଭଦ୍ରଭାଷିଣୀମ୍
ଭଗବାନ୍ କୃଷ୍ଣ, ଶୁଭ କଥା କହୁଥିବା ଭଦ୍ରା ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କୁ, ସଠିକ୍, ସତ୍ୟ, ଉପକାରୀ, ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଓ ଉତ୍ତମ କଥା କହିଲେ।
ତଯା ସ୍ଵଜନଗାମୀନି ଶ୍ରାଵିତୋ ଵଚନାନି ସଃ। ସମ୍ପୂଜିତଶ୍ଚାପ୍ଯସକୃଚ୍ଛିରସା ଚାଭିଵାଦିତଃ
ସେ ତାଙ୍କ ସ୍ୱଜନଙ୍କୁ ନେଇ କହିଥିବା କଥା ଶୁଣିଲେ। ସେଠାରେ ସୁଭଦ୍ରା ତାଙ୍କୁ ବାରମ୍ବାର ଆଦର କଲେ ଓ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ସମ୍ମାନ କଲେ।
ତାମନୁଜ୍ଞାଯ ଵାର୍ଷ୍ଣେଯଃ ପ୍ରତିନନ୍ଦ୍ଯ ଚ ଭାମିନୀମ୍। ଦଦର୍ଶାନନ୍ତରଂ କୃଷ୍ଣାଂ ଧୌମ୍ଯଂ ଚାପି ଜନାର୍ଦନଃ
ସେ ଭାର୍ଷ୍ଣେୟ, ତାଙ୍କୁ ଅନୁମତି ନେଇ ଓ ଭାମିନୀଙ୍କୁ ଶୁଭେଚ୍ଛା ଦେଇ, ପରେ କୃଷ୍ଣା ଓ ଧୌମ୍ୟଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
ଵଵନ୍ଦେ ଚ ଯଥାନ୍ଯାଯଂ ଧୌମ୍ଯଂ ପୁରୁଷସତ୍ତମଃ। ଦ୍ରୌପଦୀଂ ସାନ୍ତ୍ଵଯିତ୍ଵା ଚ ସୁଭଦ୍ରାଂ ପରିଦାଯ ଚ
ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ କୃଷ୍ଣ, ଧୌମ୍ୟଙ୍କୁ ଯଥାଯଥ ନମସ୍କାର କଲେ। ତାପରେ ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କୁ ଶାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଇ, ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କୁ ବିଦାୟ କଲେ।
ଭ୍ରାତୃନଭ୍ଯଗମଦ୍ଵିଦ୍ଵାନ୍ପାର୍ଥେନ ସହିତୋ ବଲୀ। ଭ୍ରାତୃଭିଃ ପଞ୍ଚଭିଃ କୃଷ୍ଣୋ ଵୃତଃ ଶକ୍ର ଇଵାମରୈଃ
ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ କୃଷ୍ଣ, ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ସହ ତାଙ୍କର ଭାଇମାନେଁ ପାଖକୁ ଗଲେ। ପାଞ୍ଚ ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କୃଷ୍ଣ, ଦେବମାନେଁ ମଧ୍ୟରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।
ଯାତ୍ରାକାଲସ୍ଯ ଯୋଗ୍ଯାନି କର୍ମାଣି ଗରୁଡଧ୍ଵଜଃ। କର୍ତୁକାମଃ ଶୁଚିର୍ଭୂତ୍ଵା ସ୍ନାତଵାନ୍ସମଲଙ୍କୃତଃ
ଯାତ୍ରା ସମୟର ଉପଯୁକ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଚାହିଁ, ଗରୁଡ଼ ଚିହ୍ନ ଧାରୀ କୃଷ୍ଣ ସ୍ନାନ କରି ଶୁଦ୍ଧ ହେଲେ ଓ ଅଳଙ୍କୃତ ହେଲେ।
ଅର୍ଚଯାମାସ ଦେଵାଂଶ୍ଚ ଦ୍ଵିଜାଂଶ୍ଚ ଯଦୁପୁଙ୍ଗଵଃ। ମାଲ୍ଯଜାପ୍ଯନମସ୍କାରୈର୍ଗନ୍ଧୈରୁଚ୍ଚାଵଚୈରପି
ଯଦୁମାନ୍ୟ କୃଷ୍ଣ ଦେବତା ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଁକୁ ମାଳା, ଜପ, ନମସ୍କାର ଓ ଶୁଭ ଗନ୍ଧ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କଲେ।
ସ କୃତ୍ଵା ସର୍ଵକାର୍ଯାଣି ପ୍ରତସ୍ଥେ ତସ୍ଥୁପାଂ ଵରଃ। ଉପେତ୍ଯ ସ ଯଦୁଶ୍ରେଷ୍ଠୋ ବାହ୍ଯକକ୍ଷାଦ୍ଵିନିର୍ଗତଃ
ସମସ୍ତ କାମ କରି ସେ, ସମ୍ମାନିତମାନେଁ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ବାହ୍ୟ ପ୍ରାକାର ଛାଡ଼ି ଯଦୁଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ।
ସ୍ଵସ୍ତି ଵାଚ୍ଯାର୍ହତୋ ଵିପ୍ରାନ୍ଦଧିପାତ୍ରଫଲାକ୍ଷତୈଃ। ଵସୁ ପ୍ରଦାଯ ଚ ତତଃ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣମଥାକରୋତ୍
ଯୋଗ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଁକୁ ପାତ୍ର, ଫଳ ଓ ଅକ୍ଷତ ଦେଇ ଶୁଭ କଥା କହିବାକୁ କହିଲେ। ପରେ ଧନ ଦାନ କରି, ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କଲେ।
କାଞ୍ଚନଂ ରଥମାସ୍ଥାଯ ତାର୍କ୍ଷ୍ଯକେତନମାଶୁଗମ୍। ଗଦାଚକ୍ରାସିଶାର୍ଙ୍ଗାଦ୍ଯୈରାଯୁଧୈରାଵୃତଂ ଶୁଭମ୍
ସୁନାର ରଥରେ ଚଢ଼ି, ତାର୍କ୍ଷ୍ୟଙ୍କ ପତାକା ପରି ଦ୍ରୁତ ଏହି ରଥ ଗଦା, ଚକ୍ର, ତଳୱାର, ଧନୁ ଓ ଅନ୍ୟ ଶୁଭ ଅସ୍ତ୍ରରେ ଶୋଭିତ ଥିଲା।
ସୁତିଥାଵଥ ନକ୍ଷତ୍ରେ ମୁହୂର୍ତେ ଚ ଗୁଣାନ୍ଵିତେ। ପ୍ରଯଯୌ ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷଃ ଶୈବ୍ଯସୁଗ୍ରୀଵଵାହନଃ
ଉପଯୁକ୍ତ ତିଥି ଓ ନକ୍ଷତ୍ର ଓ ଶୁଭ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ, ପଦ୍ମନୟନ କୃଷ୍ଣ, ଶୈବ୍ୟ ଓ ସୁଗ୍ରୀବ ନାମକ ଘୋଡ଼ା ଚଢ଼ି ଯାତ୍ରା କଲେ।
ଅନ୍ଵାରୁରୋହ ଚାପ୍ଯେନଂ ପ୍ରେମ୍ଣା ରାଜା ଯୁଧିଷ୍ଠିରଃ। ଅପାସ୍ଯ ଚାସ୍ଯ ଯନ୍ତାରଂ ଦାରୁକଂ ଯନ୍ତୃସତ୍ତମମ୍
ପ୍ରେମରେ ରାଜା ଯୁଧିଷ୍ଠିର କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସହ ରଥରେ ଚଢ଼ିଲେ, ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥଚାଳକ ଦାରୁକଙ୍କୁ ଅପସାରଣ କଲେ।
ଅଭୀଷୂନ୍ସମ୍ପ୍ରଜଗ୍ରାହ ସ୍ଵଯଂ କୁରୁପତିସ୍ତଦା। ଉପାରୁହ୍ଯାର୍ଜୁନଶ୍ଚାଽପି ଚାମରଵ୍ଯଜନଂ ସିତମ୍
ସେ ସମୟରେ କୁରୁମାନ୍ୟ ରାଜା ନିଜେ ରଥର ଲଗାମ ଧରିଲେ। ଅର୍ଜୁନ ରଥରେ ଚଢ଼ି ଧଳା ଚାମର ନେଇଲେ।
ରୁକ୍ମଦଣ୍ଡଂ ବୃହଦ୍ବାହୁର୍ଵିଦୁଧାଵ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣମ୍। ତଥୈଵ ଭୀମସେନୋଽପି ରଥମାରୁହ୍ଯ ଵୀର୍ଯଵାନ୍
ବିଶାଳ ବାହୁ ଥିବା ଜଣେ ସୁନା ଦଣ୍ଡ ଥିବା ଛତା ଧରି ରଥକୁ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କଲେ। ଏଭଳି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭୀମସେନ ମଧ୍ୟ ରଥରେ ଚଢ଼ିଲେ।
ଛତ୍ରଂ ଶତଶଲାକଂ ଚ ଦିଵ୍ଯମାଲ୍ଯୋପଶୋଭିତମ୍। ଵୈଡୂର୍ଯମଣିଦଣ୍ଡଂ ଚ ଚାମୀକରଵିଭୂଷିତମ୍
ଶତଟି କାଠି ଥିବା ଏକ ଛତା, ଦେବତାମାନେ ପିନ୍ଧୁଥିବା ମାଳାରେ ଶୋଭିତ, ବୈଡୂର୍ୟ ମଣିର ଦଣ୍ଡ ଓ ସୁନାରେ ଅଳଙ୍କୃତ ଥିଲା।
ଦଧାର ତରସା ଭୀମଃ ମୁଚ୍ଛତ୍ରଂ ଶାର୍ଙ୍ଗଧନ୍ଵନେ। ଭୀମସେନାର୍ଜୁନୌ ଚାପି ଯମାଵରିନିଷୂଦନୌ
ଭୀମ ତାହିଁ ଛତାଟିକୁ ତେଜରେ ଧରି ଶାର୍ଙ୍ଗଧନ୍ୱୀଙ୍କ ପାଇଁ ରଖିଲେ; ଭୀମସେନ ଓ ଅର୍ଜୁନ, ଯମର ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ମାରିଥିବା ଦୁଇଜଣେ ଭାଇ, ସେଠାରେ ଥିଲେ।
ପୃଷ୍ଠତୋଽନୁଯଯୁଃ କୃଷ୍ଣମୃତ୍ଵିକ୍ପୌରଜନୈର୍ଵୃତା। ସ ତଥା ଭ୍ରାତୃଭିଃ ସର୍ଵୈଃ କେଶଵଃ ପରଵୀରହା
କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପଛରେ ପୂରୋହିତ ଓ ନାଗରିକମାନେ ଘେରି ଚାଲିଥିଲେ; ଏଭଳି ଭାବେ ସମସ୍ତ ଭାଇମାନେ ସହିତ କେଶବ, ଶତ୍ରୁବିରୋଧୀ, ଚାଲିଯାଉଥିଲେ।
ଅନ୍ଵୀଯମାନଃ ଶୁଶୁଭେ ଶିଷ୍ଯୈରିଵ ଗୁରୁଃ ପ୍ରିଯୈଃ। `ଅଭିମନ୍ଯୁଂ ଚ ସୌଭଦ୍ରଂ ଵୃଦ୍ଧୈଃ ପରିଵୃତସ୍ତଥା
ପ୍ରିୟ ଶିଷ୍ୟମାନେ ଗୁରୁଙ୍କୁ ଯେପରି ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି, ସେପରି ଅନୁସରିତ ହେଉଥିବା କୃଷ୍ଣ ଦେଖି ଶୋଭା ପାଉଥିଲେ; ଏଭଳି ଭାବରେ ସୁଭଦ୍ରାପୁତ୍ର ଅଭିମନ୍ୟୁ ବୟସ୍କମାନେ ଘେରି ଥିଲେ।
ରଥମାରୋପ୍ଯ ନିର୍ଯାତୋ ଧୌମ୍ଯୋ ବ୍ରାହ୍ମଣପୁଙ୍ଗଵଃ। ଇନ୍ଦ୍ରପ୍ରସ୍ଥମତିକ୍ରମ୍ଯ କ୍ରୋଶମାତ୍ରଂ ମହାଦ୍ଯୁତିଃ'। ପାର୍ଥମାମନ୍ତ୍ର୍ଯ ଗୋଵିନ୍ଦଃ ପରିଷ୍ଵଜ୍ଯ ସୁପୀଡିତମ୍
ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧୌମ୍ୟ ରଥରେ ଚଢି ବାହାରିଲେ; ଇନ୍ଦ୍ରପ୍ରସ୍ଥ ଅଳ୍ପ ଦୂର ଛାଡ଼ି, ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଗୋବିନ୍ଦ ପାର୍ଥଙ୍କୁ ଭଲଭାବେ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ବିଦାୟ ନେଲେ।
ଯୁଧିଷ୍ଠରଂ ପୂଜଯିତ୍ଵା ଭୀମସେନଂ ଯମୌ ତଥା। ପରିଷ୍ଵକ୍ତୋ ଭୃଶଂ ତୈସ୍ତୁ ଯମାଭ୍ଯାମଭିଵାଦିତଃ
ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଭୀମସେନ ଓ ଯମଦ୍ୱୟଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରି, ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ ଭଲଭାବେ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ ଓ ଯମଦ୍ୱୟ ଆଦର ସହିତ ପ୍ରଣାମ କଲେ।
ଯୋଜନାର୍ଧମଥୋ ଗତ୍ଵା କୃଷ୍ଣଃ ପରପୁରଞ୍ଜଯଃ। ଯୁଧିଷ୍ଠିରଂ ସମାମନ୍ତ୍ର୍ଯ ନିଵର୍ତସ୍ଵେତି ଭାରତ
ଅର୍ଧ ଯୋଜନା ଯିବା ପରେ, ଶତ୍ରୁନଗର ଜିତିଥିବା କୃଷ୍ଣ, ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ କହିଲେ, 'ଏବେ ତୁମେ ଫେରିଯାଅ।' ହେ ଭାରତ।
ତତୋଽଭିଵାଦ୍ଯ ଗୋଵିନ୍ଦଃ ପାଦୌ ଜଗ୍ରାହ ଧର୍ମଵିତ୍। ଉତ୍ଥାପ୍ଯ ଧର୍ମରାଜସ୍ତୁ ମୂର୍ଧ୍ନ୍ଯୁପାଘ୍ରାଯ କେଶଵମ୍
ତାପରେ ଧର୍ମଜ୍ଞ ଗୋବିନ୍ଦ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ପାଦ ଧରି ପ୍ରଣାମ କଲେ; ଧର୍ମରାଜ ତାଙ୍କୁ ଉଠାଇ ମୁଣ୍ଡ ଘ୍ରାଣ କଲେ।
ପାଣ୍ଡଵୋ ଯାଦଵଶ୍ରେଷ୍ଠଂ କୃଷ୍ଣଂ କମଲଲୋଚନମ୍। ଗମ୍ଯତାମିତ୍ଯନୁଜ୍ଞାପ୍ଯ ଧର୍ମରାଜୋ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଃ
ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ଧର୍ମରାଜ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, କମଳନୟନ ଯଦୁଶ୍ରେଷ୍ଠ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଅନୁମତି ଦେଇ କହିଲେ, 'ତୁମେ ଯାଅ।'
ତତସ୍ତୈଃ ସଂଵିଦଂ କୃତ୍ଵା ଯଥାଵନ୍ମଧୁସୂଦନଃ। ନିଵର୍ତ୍ଯ ଚ ତଥା କୃଚ୍ଛ୍ରାତ୍ପାଣ୍ଡଵାନ୍ସପଦାନୁଗାନ୍
ତାପରେ ମଧୁସୂଦନ ଯଥାଯଥିକ ଭାବେ ବିଦାୟ ଦେଇ, ଦୁଃଖରେ ପାଣ୍ଡବମାନେ ଓ ସେମାନଙ୍କ ସହଚରମାନେ ଉଠିବାକୁ କହିଲେ।
ସ୍ଵାଂ ପୁରୀଂ ପ୍ରଯଯୌ ହୃଷ୍ଟୋ ଯଥା ଶକ୍ରୋଽମରାଵତୀମ୍।। ଲୋଚନୈରନୁଜଗ୍ମୁସ୍ତେ ତମାଦୃଷ୍ଟିପଥାତ୍ତଦା
ସେ ଆନନ୍ଦରେ ନିଜ ସହରକୁ ଯାଇଲେ, ଯେପରି ଇନ୍ଦ୍ର ଅମରାବତୀକୁ ଯାଆନ୍ତି; ସେମାନେ ଦୃଷ୍ଟିପଥ ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଥିଲେ, ତାକୁ ଚାଲିଯିବା ଦେଖିଲେ।
ମନୋଭିରନୁଜଗ୍ମୁସ୍ତେ କୃଷ୍ଣଂ ପ୍ରୀତିସମନ୍ଵଯାତ୍। ଅତୃପ୍ତମନସାମେଵ ତେଷାଂ କେଶଵଦର୍ଶନେ
ମନରେ ମଧ୍ୟ ସେମାନେ ପ୍ରେମରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କଲେ; କେଶବଙ୍କୁ ଦେଖିବାରେ ସେମାନଙ୍କ ମନ ତୃପ୍ତି ହେଲା ନାହିଁ।