ଏହିପରି ଘଟଣାରେ, ପାର୍ଥ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ଭିପୃଥୁଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦେଲେ ଏବଂ କୃଷ୍ଣଙ୍କର ଉପଦେଶ ଅନୁସରି, ତାଙ୍କର ରଥକୁ ଆରୋହଣ କଲେ। ପୂର୍ବରୁ କୃଷ୍ଣ ପାର୍ଥଙ୍କ ପାଇଁ ସମସ୍ତ ରତ୍ନ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସୁବିଧା ଥିବା ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶୋଭାମୟ ରଥ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିଥିଲେ। ସେହି ରଥ ସୁନାର ଅଂଶରେ ଶୋଭିତ, ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ପ୍ରକାରେ ନିର୍ମିତ, ଶୈବ୍ୟ ଓ ସୁଗ୍ରୀବ ନାମକ ଘୋଡ଼ାମାନେ ଯୁକ୍ତ, ଘଣ୍ଟି ମାଳାରେ ମଣ୍ଡିତ ଥିଲା। ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ର-ଶସ୍ତ୍ର ସାଜିଥିବା, ବର୍ଷା ମେଘର ଗର୍ଜନ ସଦୃଶ ଧ୍ୱନି ହେଉଥିବା, ଦୀପ୍ତିମାନ ଅଗ୍ନି ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କର ଆନନ୍ଦ କୁ ଦୂର କରୁଥିଲା। ପାର୍ଥ ସ୍ତ୍ରୀ ମାଧବୀଙ୍କୁ ରଥରେ ବସାଇ, ନିଜେ ବାହୁଦ୍ଧ ଅସ୍ତ୍ର-ଶସ୍ତ୍ର ଧାରଣ କରି, ଚମଡ଼ ଅଙ୍ଗୁଠିର ରକ୍ଷା ମୋଡ଼ି, ଏକ ବଡ଼ ସେନା ସହିତ, ବାୟୁ ବେଗର ରଥ ଚଳାଇ ନିଜ ନଗର ପ୍ରତି ଯିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କୁ ଏଭଳି ନେଇଯିବା ଦେଖି ସେଠାର ଷୈନିକ ଓ ଜନସାଧାରଣ ଚିତ୍କାର କରି ଦ୍ୱାରକା ନଗର ପ୍ରତି ଦୌଡ଼ିଲେ। ସେମାନେ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ସୁଧର୍ମା ସଭା ଭବନକୁ ଯାଇ, ତାହାର ରକ୍ଷକଙ୍କୁ ପାର୍ଥଙ୍କ ଦୃଢ଼ କାର୍ଯ୍ୟ ବିଷୟରେ ଖବର ଦେଲେ। ଏହି ଖବର ଶୁଣି, ସଭାର ରକ୍ଷକ ସୁନାରେ ଶୋଭିତ ବଡ଼ ପୂଜା ଢୋଳ ବଜାଇଲେ। ଏହି ଶବ୍ଦରେ ଭୟଭୀତ ହୋଇ, ବୋଝ, ବୃଷ୍ଣି, ଓ ଅନ୍ଧକ ଗୋତ୍ରୀୟମାନେ ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ମଧ୍ୟଦ୍ୱୀପରୁ ଖାଦ୍ୟ-ପାନୀୟ ଛାଡ଼ି, ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ଆସିଲେ। ସେଠାରେ ସୁନାର ଆସନ, ପ୍ରତିଯୋଗିତାର ଶଯ୍ୟା, ରତ୍ନ ଓ ପ୍ରବାଳ ମାଳାରେ ଶୋଭିତ ଆସନମାନେ ଅଗ୍ନି ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ହେଉଥିଲେ। ବୃଷ୍ଣି ଓ ଅନ୍ଧକମାନଙ୍କର ବିର ରଥୀମାନେ ଶତଶଃ ସିଂହାସନରେ ବସିଥିଲେ, ମନେ ହେଉଥିଲା ଯେଉଁପରି ଯଜ୍ଞ ବେଳେ ଅଗ୍ନି ପୠଷ୍ଠ ଆସନ ରହିଥାଏ। ସେମାନେ ଦେବମାନେ ସଭାରେ ବସିଥିବା ପରି ବସିଥିଲେ। ସଭାର ରକ୍ଷକ ତାଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତ ସହାୟକ ସହିତ ଯିଷ୍ଣୁଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ବିବରଣୀ ଦେଲେ। ଏହି କଥା ଶୁଣି, ବୃଷ୍ଣିମାନେ ମଦରେ ଚକ୍ଷୁ ରକ୍ତିମ, ଅହଂକାରରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ପାର୍ଥଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ସହିଉ ନପାରି ଉଠିଯାଇ ଚିତ୍କାର କଲେ—‘ତ୍ୱରାନ୍ବିତ ହୋଇ ରଥ ଯୋଗାଅ! ଭାଲ ଭାଲ ବାଣ, ବଡ଼ ଅସ୍ତ୍ର ଆଣ!’ କିଛି ଚାଳକ ଚିତ୍କାର କରିଲେ, ‘ଘୋଡ଼ା ଯୋଗାଅ!’ ଅନ୍ୟମାନେ ସ୍ୱୟଂ ସୁନାର ଅଳଙ୍କାର ଥିବା ଘୋଡ଼ା ଯୋଗାଇଲେ। ରଥ, କବଚ, ପତାକା ଆଣାଯାଉଥିବାବେଳେ, ବୀରମାନଙ୍କର ଚିତ୍କାର ଉତ୍ତେଜନାପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ଭୟଙ୍କର ହୋଇଯାଇଲା। ଏହି ସମୟରେ, ଵନମାଳୀ, କୈଳାସ ଶିଖର ପରି ଉଚ୍ଚ, ନୀଳ ଓଡ଼ଣା ପିନ୍ଧି, ଅହଂକାରରେ ମଦମସ୍ତ, ଏହିପରି କହିଲେ—‘ଜନାର୍ଦନ ନିର୍ବିକଳ୍ପ ରହିଛନ୍ତି, ତାଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ବୁଝିନାହାଁନ୍ତି, ତୁମେ ଅବିବେକରେ ଏମିତି କାହିଁକି କରୁଛ? ତାଙ୍କ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ବୁଝିନାହାଁନ୍ତି, ବ୍ୟର୍ଥ ରୋଷରେ ଚିତ୍କାର କରୁଛ!’ ଏହି ବୁଦ୍ଧିମତୀ ଲୋକ ଏବେ ତାଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି—ଯାହା ତାଙ୍କୁ ଉପଯୁକ୍ତ ଲାଗେ, ତୁମେ ବିଳମ୍ବ ଛାଡ଼ି ସେହି କଥା କର। ହଲାୟୁଧଙ୍କର ଏହି ଉଚିତ କଥା ଶୁଣି ସମସ୍ତେ ନିରବ ହେଲେ ଏବଂ କହିଲେ, ‘ଭଲ କହିଲ, ଭଲ କହିଲ।’ ବଳରାମଙ୍କ ନିଷ୍ପକ୍ଷ ବାଣୀ ଶୁଣି ସମସ୍ତେ ପୁଣିଥରେ ସଭାରେ ବସିଗଲେ। ତାପରେ ବଳରାମ ଶତ୍ରୁନିଗ୍ରହକ ରାମ, ବସୁଦେବଙ୍କୁ କହିଲେ—‘ଏ କୃଷ୍ଣ, ତିନି ଲୋକର ନାଥ, ତ୍ରିକାଳଜ୍ଞ, ତୁମେ ଏଠି ଚୁପ୍ଚାପ କାହିଁକି ବସିଛ? ଦେଖୁଛ, କିଛି କହୁନାହାଁ?’ ‘ତୁମ ପାଇଁ ପାର୍ଥଙ୍କୁ ଆମେ ସମ୍ମାନିତ କରିଥିଲୁ, କିନ୍ତୁ ସେ ଦୁଷ୍ଟମନ୍ତ୍ରୀ, ଗୋତ୍ରକୁ ଲଜ୍ଜା ଦେଇଛି, ସେ ଏମିତି ସମ୍ମାନର ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ। କିଏ ଏଠି ଖାଇ, ପୁଣି ତାହାର ଥାଳି ଭାଞ୍ଚିଦେବ, ନିଜକୁ ଉଚ୍ଚ ବଂଶର ବୋଲି ଭାବି? କିଏ ପୂର୍ବ ଆଦର ଓ ସମ୍ପର୍କ ଚାହିଁ, ଅନ୍ୟାୟ ଭାବେ ଲକ୍ଷ୍ୟ ପାଇଁ ଅସ୍ତିର ହେବ? ସେ ଆଜି ଏପରି ଅପମାନ କଲା, କେଶବଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଅଗଣା କଲା, ଶୁଭଦ୍ରାକୁ ବଳପୂର୍ବକ ନେଇଯାଇ, ନିଜ ପାଇଁ ମୃତ୍ୟୁ ଆଣିଲା। ମୁଁ କିପରି ସହିପାରିବି ଯେ, ସେ ମୋ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ପାଁ ଦେଲା, ଗୋବିନ୍ଦ, ଯେପରି ଏକ ସର୍ପ ପାଁ ଦେଖି ସହିନଥାଏ? ଆଜି ମୁଁ ଏକା ଭାବେ କୌରବମାନେ ଶୂନ୍ୟ କରିଦେବି; ମୁଁ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ଏହି ଅନ୍ୟାୟ ସହିପାରିବି ନାହିଁ।’ ଏଭଳି ତୁଫାନ ମେଘ ଓ ଢୋଳର ଗର୍ଜନ ସଦୃଶ ଧ୍ୱନିକୁ ଶୁଣି, ସମସ୍ତ ବୋଝ, ବୃଷ୍ଣି, ଅନ୍ଧକମାନେ ତାଙ୍କ ପଛରେ ଚାଲିଲେ। ବୃଷ୍ଣିମାନେ ପୁନଃପୁନଃ ନିଜ ଶକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ କଥା କହିଲେ। ଏବେ ବସୁଦେବ ଧର୍ମ ଓ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଯୁକ୍ତ କଥା କହିଲେ—‘ମୁଁ ପୂର୍ବରୁ ଯାହା କହିଥିଲି, ସମସ୍ତ ଯାଦବମାନେ ଶୁଣିନଥିଲେ; ଯାହା ଘଟିଯାଇଛି, ତାହା ପୁନଃ ହେବ ନାହିଁ। ସମସ୍ତେ ଏବେ ମୋ ଯୁକ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା ଶୁଣ।’ ‘ଗୁଡାକେଶ କେବେ ଏହି ପରିବାରକୁ ଅପମାନ କରିନାହାଁନ୍ତି; ବରଂ ଅଧିକ ସମ୍ମାନ ଦେଇଛନ୍ତି—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ପାର୍ଥ ସତତା ବିଚାର କରନ୍ତି, ସତ୍ୱତମାନେ ଧନଲୋଭୀ ନୁହେଁ ବୋଲି; ଓ ପାଣ୍ଡବ ସ୍ୱୟଂବରକୁ ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ ଭାବିଥିଲେ। କିଏ କନ୍ୟାଦାନକୁ ଗୋବଉଁ ବିକ୍ରୟ ସମାନ ଭାବିବ? କିଏ ନିଜ ସନ୍ତାନକୁ ବିକ୍ରୟ କରିପାରିବ? ମୋ ମତରେ କୌନ୍ତେୟ ଏହି ଦୁର୍ଗୁଣ ଦେଖିଥିଲେ—‘କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ବଳପୂର୍ବକ ବିବାହ କରିବାକୁ ପ୍ରଶଂସିତ’—ସେଥିପାଇଁ ପାଣ୍ଡବ ଧର୍ମ ଅନୁଯାୟୀ କନ୍ୟାକୁ ବଳେ ନେଇଥିଲେ। ଏହି ସମ୍ପର୍କ ଉପଯୁକ୍ତ, ଶୁଭଦ୍ରା ଗୁଣବତୀ, ଏହି ପାର୍ଥ ମଧ୍ୟ ଯୋଗ୍ୟ—ସେଥିପାଇଁ ସେ ବଳପୂର୍ବକ ତାଙ୍କୁ ନେଇଥିଲେ।’ ‘ଭାରତ ବଂଶର ଉତ୍ତମ, ଶାନ୍ତନୁପୁତ୍ରର ମହାନ ନାମଧାରୀ, କୁନ୍ତିଭୋଜ କନ୍ୟାର ପୁତ୍ର, ଅର୍ଜୁନ ଛାଡ଼ି କିଏ ଏପରି ପୁତ୍ରକୁ ଚାହିବେ? ଯୁଦ୍ଧରେ ପାର୍ଥଙ୍କୁ ବଳେ ଜିତିପାରିବେ କିଏ? କେବଳ ଭଗାଙ୍କ ଚକ୍ଷୁ ହରଣକାରୀ ବିରୂପାକ୍ଷ ହରା ଛାଡ଼ି ଅନ୍ୟ କେହି ନୁହେଁ। ସମସ୍ତ ଲୋକରେ, ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ରୁଦ୍ର ସହିତ, ଏପରି ରଥ ଓ ଘୋଡ଼ା ଥିବା କାହାରି ନାହିଁ। ମୋର ଅସ୍ତ୍ର ଓ ଅକ୍ଷୟ ତୁଣୀ, ଏପରି ଯୋଧ୍ୟା, ତ୍ୱରିତ ବାହୁର ଧନଞ୍ଜୟ ସମ କିଏ? ତେଣୁ, ମହାନୁଭାବମାନେ, ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କ ସହିତ ସମ୍ମିଳନ ଓ ସମ୍ମାନ ଦେଇ ଆଗକୁ ବଢ଼ନ୍ତୁ।’ ଏହିପରି ଭାବରେ ସମସ୍ତ କଥା ଘଟିଗଲା।