ଜରତ୍କାରୁ ସ୍ୱୟଂ ତାଙ୍କ ପୂର୍ବଜ, ପିତାମହ ଓ ଦୂର୍ବାପିତାମହଙ୍କୁ ସମ୍ମିଳିତ ଦେଖି, ସମ୍ମାନପୂର୍ବକ ପ୍ରସ୍ନ କଲେ, “ମୋ ପୂର୍ବଜମାନେ, ଆପଣମାନେ ଏଠାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଅଛନ୍ତି; ଆଜି ମୁଁ କ’ଣ କରିବି? ମୁଁ ଜରତ୍କାରୁ ନିଜେ।” ପୂର୍ବଜମାନେ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, “ପ୍ରିୟ ପୁତ୍ର, ବଂଶ ଚାଲିବା ପାଇଁ ଉଦ୍ୟମ କର; ଏହା ତୁମ ପାଇଁ, ଆମ ପାଇଁ, କିମ୍ବା ଧର୍ମ ପାଇଁ ହେଉ—ଏହା ଉଚ୍ଚ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ। ପୁତ୍ର ନଥିଲେ, ଧର୍ମର ଫଳ କିମ୍ବା ତପସ୍ୟାର ଫଳରେ ମଧ୍ୟ, ପିତାମାନେ ପୁତ୍ରବତ୍ତାର ଦେଖାଯାଉଥିବା ସ୍ଥିତିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବେ ନାହିଁ। ତେଣୁ, ବିବାହ କରିବା ପାଇଁ ଉଦ୍ୟମ କର ଓ ସନ୍ତାନ ପାଇଁ ଚିନ୍ତା କର; ଏହା ଆମ ପାଇଁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଭଲ।" ଜରତ୍କାରୁ ଉତ୍ତର କଲେ, “ମୁଁ ନିଜ ପାଇଁ, ଧନ କିମ୍ବା ଜୀବନ ପାଇଁ ବିବାହ କରିବି ନାହିଁ; ଆପଣମାନଙ୍କ ଉପକାର ପାଇଁ ମୁଁ ବିବାହ କରିବି। ଏହି ନିୟମ ଓ ଶର୍ତ୍ତ ଅନୁସାରେ ଯଦି ଏମିତି ପତ୍ନୀ ମିଳିବେ, ମୁଁ ବିବାହ କରିବି; ନହେଲେ ନାହିଁ। ଏମିତି କୌମାର୍ୟା ଯାହାର ନାମ ମୋ ନାମରେ ଅଛି, ତାଙ୍କର ଆତ୍ମୀୟମାନେ ସ୍ଵଇଚ୍ଛାରେ ଦେଇଥିବେ, ତପସ୍ଵିନୀ ହେବା ଦରକାର—ଏମିତି ଜନେ ମହିଳା ମିଳିଲେ, ମୁଁ ବିବାହ କରିବି। କିଏ ଏମିତି ଦରିଦ୍ର ପୁରୁଷକୁ ପତ୍ନୀ ଦେବେ? ଯଦି କିଏ ଦାନସ୍ୱରୂପ ଦେଇଥିବେ, ମୁଁ ଗ୍ରହଣ କରିବି। ଏହି ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ବିବାହ ପାଇଁ ଉଦ୍ୟମ କରିବି, ଅନ୍ୟଥା କିଛି ନାହିଁ। ଏହି ବିବାହରୁ ଏକ ସନ୍ତାନ ଜନ୍ମିବେ, ଆପଣମାନଙ୍କ ମୋକ୍ଷ ପାଇଁ; ଆପଣମାନେ ଶାଶ୍ୱତ ସ୍ଥାନ ପାଇଁ ଆନନ୍ଦିତ ହେଇପାରିବେ।” ଏହି ଉତ୍ତର ପରେ, ବିପ୍ରମାନେ କହିଲେ, “ଏକ ସମୟରେ, ସର୍ପମାନେ ତାଙ୍କ ମାତାଙ୍କ ଶାପରେ ଜନମେଜୟଙ୍କ ବିଶ୍ୱଜନ୍ମ ଯଜ୍ଞରେ ଦୂତ ଆଗ୍ନିରେ ପୁଡ଼ିଯିବେ। ଏହି ଶାପ ଶାନ୍ତ କରିବା ପାଇଁ, ସର୍ପମାନେ ତାଙ୍କ ଭଉଣୀକୁ ମହାତ୍ମା ତପସ୍ୱୀ ଜରତ୍କାରୁଙ୍କୁ ବିବାହ ପାଇଁ ଦେଇଥିଲେ। ଜରତ୍କାରୁ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ତାଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ; ତାଙ୍କ ପରି ଏକ ପୁତ୍ର ଜନ୍ମିଲେ—ଏହି ପୁତ୍ର ହେଲେ ଆସ୍ତିକ, ମହାବୁଦ୍ଧି। ଆସ୍ତିକ ତପସ୍ୱୀ, ବିଦ୍ୱାନ, ଶାସ୍ତ୍ରରେ ପାରଙ୍ଗତ, ଜଗତରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମଦୃଷ୍ଟି ଦେଖିଥିବା, ତାଙ୍କ ପିତାମାନଙ୍କ ଓ ମାତାଙ୍କ ଭୟକୁ ଦୂର କରିବା ଶକ୍ତି ଥିଲା। ଏକ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପରେ, ପାଣ୍ଡବ ରାଜା ଏକ ବିଶାଳ ନାଗ-ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ, ଯେଉଁଥିରେ ସର୍ପମାନେ ନିଶ୍ଚିନ୍ତ ହେବା ପାଇଁ ଆସ୍ତିକ ତପସ୍ୟାର ଶକ୍ତିରେ ଶାପ ମୁକ୍ତ କରିଥିଲେ। ଆସ୍ତିକ ତାଙ୍କ ଭାଇ, ମାମା ଓ ଅନ୍ୟ ସର୍ପମାନଙ୍କୁ ବଞ୍ଚାଇଥିଲେ; ତାଙ୍କ ପୂର୍ବଜମାନେ ମଧ୍ୟ ସନ୍ତାନ ଓ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ମୁକ୍ତ ହେଲେ। ଆସ୍ତିକ ନିଜ ଉପନୟନ ଓ ଶ୍ରୁତି ଅଧ୍ୟୟନ ଦ୍ୱାରା ଦେବତାମାନେ ଉପରେ ଋଣ ନିବୃତ୍ତ କରିଥିଲେ, ବିଭିନ୍ନ ଯଜ୍ଞ ଓ ଦାନ ଦେଇ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିଥିଲେ। ନିଜ ବ୍ରହ୍ମଚାର୍ୟ ଓ ବଂଶ ଚାଲିବାର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ପୂରଣ କରି, ପୂର୍ବଜମାନଙ୍କ ଭାର ଦୂର କରି, ଜରତ୍କାରୁ ତାଙ୍କ ପୂର୍ବଜମାନେ ସହିତ ସ୍ୱର୍ଗ ଲାଭ କଲେ; ଆସ୍ତିକ ପୁତ୍ର ହେବା ଦ୍ୱାରା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧର୍ମ ସାଧନ କରିଥିଲେ। ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପରେ, ଜରତ୍କାରୁ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗଲେ। ଏହି ଭଳି ଆସ୍ତିକଙ୍କ ଏହି ଏତିହାସିକ କଥା ମୁଁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କହିଛି। ଏବେ, ବୃଗୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଆପଣ ଆଉ କ’ଣ ଶୁଣିବାକୁ ଚାହାନ୍ତି? ତାପରେ ଶ୍ରୋତାମାନେ କହିଲେ, “ଓ ସୌତି, ଆସ୍ତିକ ମୁନିଙ୍କ ଏହି ଗାଥା ଆଉ ଏକଥା ଖୁବ ଖୁବ ସ୍ୱାଦିଷ୍ଟ ଭାବରେ ଖୁବ ଭଲ କରି କହ; ଆମେ ଏହି କଥାକୁ ଶୁଣିବାକୁ ଅତି ଆଗ୍ରହୀ। ଆପଣ ମୃଦୁ ଶବ୍ଦ ଓ ମନୋହର ଉଚ୍ଚାରଣରେ କହିଛନ୍ତି—ଆମେ ଖୁବ ଆନନ୍ଦିତ। ଆପଣଙ୍କ ପିତା ନିତ୍ୟ ଆମେ ଉପରେ ଶ୍ରଦ୍ଧାପୂର୍ବକ ଶୁଣୁଥିଲେ; ଏହି କଥା ଏମିତି କହିବେ, ଯେପରି ଆପଣଙ୍କ ପିତା କହୁଥିଲେ।” ସୌତି କହିଲେ, “ଓ ଦୀର୍ଘାୟୁ, ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ଆସ୍ତିକଙ୍କ ଏହି କଥା ମୋ ପିତାଙ୍କୁ ଯେପରି ଶୁଣିଥିଲି, ଏହିପରି ଏକାକାରେ କହିବି।" ପ୍ରାଚୀନ ଦିନରେ, ଦେବତାମାନେ ଦିନରେ, ପ୍ରଜାପତିଙ୍କର ଦୁଇ ଝିଅ—କଦ୍ରୁ ଓ ବିନତା—ଅତି ଅଦ୍ଭୁତ ଓ ସୁନ୍ଦର ଥିଲେ। ଏହି ଦୁଇଜଣ କଶ୍ୟପଙ୍କ ପତ୍ନୀ ହେଲେ; ତାଙ୍କର ଦୟାରେ, ପତି କଶ୍ୟପ ପ୍ରସ୍ନ କଲେ, “ତୁମେ କ’ଣ ଆଶୀର୍ବାଦ ଚାହୁଛ?” କଦ୍ରୁ ଅପୂର୍ବ ଆନନ୍ଦରେ ଏକ ହଜାର ପୁତ୍ର ଚାହିଲେ, ସମସ୍ତେ ଉଜ୍ଵଳ ତେଜସ୍ୱୀ। ବିନତା ଦୁଇଜଣ ପୁତ୍ର ଚାହିଲେ, ତେଉଁମାନେ କଦ୍ରୁଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେଠାରୁ ଶକ୍ତି, ତେଜ, ସୌନ୍ଦର୍ୟ ଓ ପ୍ରତାପରେ ଉତ୍ତମ ହେବେ। କଶ୍ୟପ ତାଙ୍କୁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ, “ତୁମେ ଏମିତି ପୁତ୍ର ପାଇବେ।” ବିନତା ଏହି ଆଶୀର୍ବାଦରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ; କଦ୍ରୁ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ତେଜସ୍ୱୀ ହଜାର ପୁତ୍ର ପାଇ ଖୁସି ହେଲେ। କଶ୍ୟପ ଦୁଇ ପତ୍ନୀଙ୍କୁ କହିଲେ, “ତୁମେ ଦୁଇଜଣ ନିୟମିତ ଭାବରେ ଗର୍ଭ ଧାରଣ କର।” ଆଶୀର୍ବାଦ ପାଇ ଦୁଇଜଣ ବନକୁ ଗଲେ। ସେଠି ବିନତା ଦୁଇଟି ଡିମ୍ବ ଦେଲେ; ତାଙ୍କ ସେବିକାମାନେ ଡିମ୍ବକୁ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ରଖିଲେ। ପାଞ୍ଚ ଶତ ବର୍ଷ ଉପରେ, କଦ୍ରୁଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ଡିମ୍ବ ଭିତରୁ ବାହାରିଲେ। ବିନତାଙ୍କ ଡିମ୍ବରୁ କିଛି ନ ହେଲା; ତେଣୁ, ବିନତା ଏକ ପୁତ୍ର ପାଇବା ଆଶାରେ ଲଜ୍ଜିତ ହୋଇ ତପସ୍ୟା କରିଲେ। ବିନତା ଏକ ଡିମ୍ବ ଭାଙ୍ଗି ଦେଖିଲେ, ଏକ ପୁତ୍ର ତାହାରେ ଅଛି, କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କ ଶରୀର ଅଧା ଗଠିତ, ଅଧା ଅପରିପୂର୍ଣ୍ଣ। ସେ ପୁତ୍ର କ୍ରୋଧରେ ମାତାକୁ ଶାପ ଦେଲେ, “ମା, ତୁମେ ଲାଲସାରେ ଏମିତି କରିଛ; ମୋ ଶରୀର ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବାରୁ, ତୁମେ ପାଞ୍ଚ ଶତ ବର୍ଷ କଦ୍ରୁଙ୍କ ଦାସୀ ହେବାକୁ ପଡ଼ିବ।” ଏଭଳି ଆସ୍ତିକଙ୍କ ଉତ୍ପତ୍ତି, ସର୍ପମାନଙ୍କ ଶାପ ଓ ବିନତା କଦ୍ରୁଙ୍କ ଦିନର ଦୁଃଖ ଉପରେ ଏହି ଏତିହାସିକ କଥା ଚାଲିଛି।