ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁଅମାନଙ୍କର ଭୟରେ, ଭୀମସେନ ତାଙ୍କର ହାତକୁ ନୌକାର ଚାପୁରେ ପରିଣତ କରି, ଆଉ ଆଉ ଦୂର ଦୂର ଅଞ୍ଚଳ ଅଟକି ଅଟକି ଚାଲିଯାଉଥିଲେ, ଲୁଚିଥିବା ପଥ ଧରି ଅଗ୍ରସର ହେଉଥିଲେ। ସେ ତାଙ୍କର ମୃଦୁ ଓ ପ୍ରଶଂସିତ ମାଆ କୁନ୍ତୀଙ୍କୁ ପିଠିରେ ବହି, ବିପଦ ଓ କଷ୍ଟର ମଧ୍ୟ ଦେଇ ଅତି କଷ୍ଟରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ୁଥିଲେ। ଏଭଳି ଭାବେ ସେମାନେ ଜଙ୍ଗଲର ଏକ ଅଂଶକୁ ପହଁଚିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ମୂଳ, ଫଳ, ଓ ପାଣି ଅତ୍ୟନ୍ତ କମ୍ ଥିଲା, ଏବଂ ସେଠାରେ ଦୁଷ୍ଟ ପକ୍ଷୀ ଓ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଥିଲେ। ସାଂଜ ପଳେ ଏହି ଭୟଙ୍କର ଅଞ୍ଚଳକୁ ସେମାନେ ଆସିପହଁଚିଲେ। ସେଠାରେ ଭୟଙ୍କର ଅନ୍ଧକାର ଛାଇଗଲା, ଦିଗବଳୟ ଅନ୍ଧାର ହେଲା, ଦୁଷ୍ଟ ପଶୁ ଓ ପକ୍ଷୀମାନେ ଚାରିପାଖରେ ଚିତ୍କାର କରୁଥିଲେ, ଏବଂ ବର୍ଷା ଋତୁର ପବନ ବହୁଥିଲା। ଦଳିଥିବା ପତ୍ର ଓ ଫଳରେ ଭରିଥିବା, ଘନ ଜାଡି, ଜାଡି ଗଛ, ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଗଛରେ ଭରିଥିବା ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ସେମାନେ ପହଁଚିଥିଲେ। ଦେହ ଦୁଃଖ, କ୍ଲାନ୍ତି ଓ ପିଆସରେ କୌରବମାନେ ତା'ବେଳେ ଆଉ ଆଗକୁ ଚାଲିପାରିଲେ ନାହିଁ, ତା'ଉପରେ ଘୁମ ଭିତରେ ବେଶି ଦୁଃଖିତ ହେଲେ। ଏହି ପ୍ରଚଣ୍ଡ ଜଙ୍ଗଲରେ ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଆରାମ ବିନା ଶୋଇପଡ଼ିଲେ, ଏକ ରାତିରେ ଚବିଶ ଯୋଜନା ଦୂର ଦ୍ରୁତ ଯାତ୍ରା କରିଥିଲେ। ଏବେ ପିଆସରେ କ୍ଲାନ୍ତ ହୋଇ, କୁନ୍ତୀ ଏହିପରି କହିଲେ: "ମୋ ପାଞ୍ଚ ପୁଅଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦଢ଼ିଆ ହୋଇ, ମୁଁ ଏ ଅପାର ଜଙ୍ଗଲରେ ଅସହାୟ ଭାବରେ ପିଆସରେ ତପ୍ତ ହେଉଛି।" "ଏଠାରୁ ମୁଁ ଏକ ପଦ ଆଉ ଆଗକୁ ଚାଲିପାରିବି ନାହିଁ; ଏହି ଗଛର ତଳେ ଶୋଇଯିବି—ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁଅମାନେ ମୋତେ ନେଉନ୍ତୁ।" "ଭୀମ, ମୋ କଥା ଶୁଣ; ତୁମ ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା କୌରବମାନେ କେବେ ତୁମ ପାଖରେ ଠିଆ ହୋଇପାରିବେ ନାହିଁ। ପୃଥାନନ୍ଦନ, କାହିଁକି ଭୟ ପାଉଛ? ଏ ପୃଥିବୀରେ ମୋ ପାଖରେ ଭୀମସେନ ବ୍ୟତୀତ ଆଉ କୌଣସି ରଥ ନାହିଁ; ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁଅମାନଙ୍କୁ ଭୟ କରନି। ମୋତେ ଛାଡ଼ି ଏଠାରେ ଘୁମାଇବାକୁ ଚାହିଁନି।" ଏପରି କହି, ଭୀମଙ୍କ ପିଠିରେ ବସି, ଦୁଃଖରେ ଭାରାତ୍ମା ମନେ ରାତିର ନିରବତାରେ କାନ୍ଦିଲେ ଏବଂ ଶେଷେ ଘୁମ ଜଡ଼ିଲେ। ମାଆଙ୍କର ଏମିତି ସ୍ନେହଭରା କଥା ଶୁଣି, ଭୀମସେନଙ୍କ ହୃଦୟ କରୁଣାରେ ଭରିଯାଇଲା ଏବଂ ସେ ପୁନି ଚାଲିଲେ। ଭୀମସେନ ବିସ୍ତୃତ, ଜନଶୂନ୍ୟ, ଭୟଙ୍କର ଜଙ୍ଗଲକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ ଏବଂ ଏକ ବଡ଼ ବଟଗଛ ଦେଖିଲେ, ଯାହା ଛାୟାରେ ଅତି ସୁନ୍ଦର ଦେଖାଉଥିଲା। ସେଠାରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ବସାଇ ଦେଇ, କହିଲେ—"ହେ ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୁଁ ପାଣି ଖୋଜି ଆସୁଛି, ତୁମେମାନେ ଏଠାରେ ବିଶ୍ରାମ କର।" "ଏହି ସାରସ ପକ୍ଷୀମାନେ ମିଠା ଡାକୁଛନ୍ତି, ଏହା ନିଶ୍ଚିତ ଏଠାରେ ବଡ଼ ପୋଖରି ଅଛି।" ଜେଷ୍ଠ ଭାଇଙ୍କ ଅନୁମତି ମିଳିଲାପରେ, ଭୀମ ସେଠାକୁ ଗଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ସାରସ ପକ୍ଷୀମାନେ ଥିଲେ। ସେଠାରେ ଏକ ଶୋଭାମୟ ପଦ୍ମପୁଷ୍ପରେ ଭରିଥିବା ପୋଖରି ଦେଖିଲେ, ଶିତଳ ପାଣି ପିଇଲେ ଏବଂ ସ୍ନାନ କଲେ। ଭାଇମାନଙ୍କ ପାଇଁ, ସେ ତାଙ୍କର ଉପରବସ୍ତ୍ରରେ ପାଣି ଭରି, ଅନେକ ପଦ୍ମପତ୍ରରେ ଆଲଗା କରି ମୁଡ଼ି, ଦୂରରୁ ଦୃତ ଗତିରେ ମାଆଙ୍କ ପାଖକୁ ଫେରିଲେ, ହୃଦୟ ଦୁଃଖ ଓ ଚିନ୍ତାରେ ଭରିଥିଲା, ସାପ ଭଳି ଦୀର୍ଘଶ୍ୱାସ ଛାଡ଼ୁଥିଲେ। ସେ ଫେରିବାବେଳେ ଦେଖିଲେ, ମାଆ ଘୁମିଯାଇଛନ୍ତି, ଭାଇମାନେ ମଧ୍ୟ ଶକ୍ତି ହରାଇ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଜଙ୍ଗଲରେ, ଏକ ଗଛ ତଳେ, ଶିତଳ ଭୂମିରେ ଶୋଇଯାଇଛନ୍ତି। ସେମାନେ ଦେହ ଛିଟିଆଇ ଗଭୀର ଶ୍ୱାସ ନେଉଥିବା, ବଡ଼ ଶରୀର, ମୁଣ୍ଡ ଉପରକୁ, ପାଞ୍ଚଟି ଇନ୍ଦ୍ର ଭଳି ଦେଖାଉଥିଲେ। ଏପରି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି, ଅଜଣା ଗଛ, ଭୂତ, ରାକ୍ଷସ ଭୟରେ, ବାୟୁପୁତ୍ର ଭୀମ ବିଶେଷ ଦୁଃଖରେ ଏବଂ ଭୟରେ ଅନ୍ତଃକରଣରେ ଦୁଃଖ କଲେ। ଅତି ଦୁଃଖରେ ଭୀମ ଅନ୍ତଃକରଣ ରୋଇ ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ— "ଏଠାରୁ ବଡ଼ ଦୁଃଖ ଆଉ କଣ ହେବ? ଆଜି ମୁଁ ମୋ ଭାଇମାନେ ଭୂମିରେ ଶୋଇଥିବା ଦେଖୁଛି, ଏହା ମୋ ପାଇଁ ବଡ଼ ଅଭାଗ୍ୟ। ଯେଉଁମାନେ ବାରଣାବତରେ ଶୋଭାମୟ ଶଯ୍ୟାରେ ଶୋଇଥିଲେ, ସେମାନେ ସେଠାରେ ଘୁମିଯାଉନଥିଲେ; ଆଜି ସେମାନେ ଏଠି ଭୂମିରେ ଶୋଇଛନ୍ତି। କୁନ୍ତୀ, ବସୁଦେବଙ୍କ ଭଉଣୀ, ଶତ୍ରୁଦଳ ନାଶିନୀ, କୁନ୍ତିରାଜଙ୍କ ଝିଅ, ସମସ୍ତ ଗୁଣରେ ପ୍ରଶଂସିତ, ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟା, ଅଦ୍ଭୁତ ପ୍ରତାପଶାଳିନୀ, ଵିଚିତ୍ରବୀର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ସ୍ନୁଷା, ଏବଂ ମୋ ମାଆ, ପଦ୍ମପତ୍ର ସଦୃଶ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଯିଏ ସୁକୁମାର ଏବଂ ଶୋଭାମୟ ଶଯ୍ୟାରେ ଅଭ୍ୟସ୍ତ, ଆଜି ତାଙ୍କୁ ଏହି ଭୂମିରେ ଶୋଇଥିବା ଦେଖୁଛି, ଏହି ଦୁଃଖତା ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଅପରିଚିତ। ଯିଏ ଧର୍ମ, ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ବାୟୁଠାରୁ ପୁଅ ଜନ୍ମ ଦେଇଛନ୍ତି, ସେ ଏବେ ଅତି କ୍ଲାନ୍ତ ହୋଇ ଭୂମିରେ ଶୋଇଛନ୍ତି, ଯଦ୍ୟପି ପୂର୍ବେ ରାଜମହଳରେ ବିଶ୍ରାମ କରୁଥିଲେ। ଏଠାରୁ ବଡ଼ ଦୁଃଖ ଆଉ କଣ ହେବ, ଯେଉଁଠାରେ ଆଜି ମୁଁ ବାଘ ଭଳି ପୁରୁଷମାନେ ଭୂମିରେ ଶୋଇଥିବା ଦେଖୁଛି? ଯିଏ ତିନି ଲୋକର ରାଜ୍ୟ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ, ନିତ୍ୟ ଧର୍ମରେ ଅଟୁଟ, ସେ ଏବେ ସାଧାରଣ ମଣିଷ ଭଳି ଭୂମିରେ କ୍ଲାନ୍ତ ହୋଇ ଶୋଇଛନ୍ତି—ଏହା କିପରି sambhabya? ଏହି ଅର୍ଜୁନ, ବର୍ଷାମେଘ ଭଳି କଳା, ମଣିଷମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଅଦ୍ୱିତୀୟ, ସେ ଏବେ ସାଧାରଣ ମଣିଷ ଭଳି ଭୂମିରେ ଶୋଇଛନ୍ତି; ଏଠାରୁ ବଡ଼ ଦୁଃଖ ଆଉ କଣ ହେବ? ଏହି ଦୁଇଜଣ, ଦେବତାମାନେ ଅଶ୍ୱିନୀକୁମାର ଭଳି ଶୋଭା ଓ ତେଜସ୍ୱୀ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଆଜି ଭୂମିରେ ଶୋଇଛନ୍ତି। ଯାହାର କୌଣସି ଶତ୍ରୁ ନାହିଁ, ଯିଏ ତାଙ୍କ ଗୋତିଆମାନେ ଦ୍ୱାରା ଅପମାନିତ ହୁଏନି, ସେ ଏହି ସଂସାରରେ ଏକ ଗାଁରେ ଥିବା ଏକ ଗଛଭଳି ଆନନ୍ଦରେ ବଞ୍ଚେ। ଏକ ଗାଁରେ ଏକ ଗଛ, ଯାହାର ପତ୍ର ଓ ଫଳ ଅଛି, ଯାତ୍ରୀମାନେ ତା'କୁ ମନ୍ଦିର ଭଳି ମନେ କରନ୍ତି, ଯଦ୍ୟପି ତାଙ୍କର କୌଣସି ଗୋତିଆ ନାହିଁ। ଯେଉଁମାନଙ୍କର ବହୁତ ଗୋତିଆ ଶୂରବୀର ଓ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ, ସେମାନେ ଏହି ସଂସାରରେ ଆନନ୍ଦରେ ବଞ୍ଚନ୍ତି ଓ ଦୁଃଖ ହୁଏନାହିଁ। ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ସମୃଦ୍ଧିଶାଳୀ, ବନ୍ଧୁ ଓ ଗୋତିଆଙ୍କର ପ୍ରିୟ, ସେମାନେ ଏକାଉପରେ ଏକା ଭରସା କରି ବନର ଗଛମାନେ ଭଳି ବଞ୍ଚନ୍ତି।