ପାଣ୍ଡବମାନେ ଜେତେବେଳେ ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅନୁଗ୍ରହ ଓ ପ୍ରଶଂସା ପାଉଥିଲେ, ସେମାନେ କେବେ ଅହଂକାର କରିଲେ ନାହିଁ। ସେମାନେ ନିଜେମାନେ ନିଜର ମୂଲ୍ୟବୋଧ ଓ ଶିଷ୍ଟାଚାରକୁ ରକ୍ଷା କରି, ବିଦୁରଙ୍କ ଉପଦେଶକୁ ମନେ ପକାଇ ରହିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ନଗରବାସୀମାନେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କର ଗୁଣ ଦେଖି, ସେମାନେ ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହା ନେଇ କଥା ହେବାକୁ ଲାଗିଲେ। ସେମାନେ ବଜାର ଓ ସଭାରେ ବସି, ବଡ଼ ପାଣ୍ଡବ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟ ଦେବାର କଥା ଉଠାଇଲେ। ସେମାନେ କହିଲେ, "ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ରାଜା ହେଲେ ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିମାନ କିନ୍ତୁ ଅନ୍ଧ; ସେ ପୂର୍ବରୁ କେବେ ରାଜ୍ୟ ପାଇନଥିଲେ, ତେଣୁ ଏବେ କିପରି ରାଜ୍ୟ କରିପାରିବେ? ଏହିପରି, ଶାନ୍ତନୁପୁତ୍ର ଭୀଷ୍ମ ମଧ୍ୟ ସତ୍ୟ ଓ ଦୃଢ଼ ବ୍ରତରେ ଅଟୁଟ୍, ସେ ପୂର୍ବରୁ ରାଜ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରିଥିଲେ, ସେ କେବେ ରାଜ୍ୟ ନେବେ ନାହିଁ। ତେଣୁ ଆମେ ଯୁବା ହେଲେ ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧମାନଙ୍କ ଚରିତ୍ର ଧାରଣ କରୁଥିବା, ସତ୍ୟ ଓ ଦୟାର ଜ୍ଞାତା, ବଡ଼ ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ କରିବା ଉଚିତ। ସେ ନିଶ୍ଚୟ ଭୀଷ୍ମ ଓ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କୁ, ତାଙ୍କ ସନ୍ତାନମାନେ ସହିତ, ନାନା ଭୋଗ ଦେଇ ସମ୍ମାନ କରିବେ।" ଏପରି କଥା ଯେତେବେଳେ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ପ୍ରେମ କରୁଥିବା ନଗରବାସୀମାନେ କହିଲେ, ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ଏହି ଶୁଣି ବହୁତ କଷ୍ଟ ଅନୁଭବ କଲା। ତାଙ୍କ ମନ ଅଶାନ୍ତିରେ ଜଳି ଉଠିଲା, ଇର୍ଷ୍ୟାରେ ଦଗ୍ଧ ହେଇ ସେ ତାଙ୍କର ବାପା ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲା। ସେ ବାପାଙ୍କୁ ଦଣ୍ଡବତ୍ ପ୍ରଣାମ କରି, ନଗରବାସୀମାନେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ଯେମିତି ଭଲପାଉଛନ୍ତି, ଏହା ଦେଖି ବିଷଣ୍ଣ ହୃଦୟରେ କହିଲା: "ପିତାଜୀ, ମୁଁ ନଗରବାସୀଙ୍କର ଅଶୁଭ କଥା ଶୁଣିଛି; ସେମାନେ ଆପଣ ଓ ଭୀଷ୍ମଙ୍କୁ ଅଗ୍ରାହ୍ୟ କରି, ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ ନାୟକ ବନେଇବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି। ଏହା ଭୀଷ୍ମଙ୍କର ମତ ମଧ୍ୟ; ସେ କେବେ ରାଜ୍ୟ ଚାହାନ୍ତିନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ଏହି ନଗରବାସୀମାନେ ଆମକୁ ବଡ଼ କଷ୍ଟ ଦେବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି। ପାଣ୍ଡୁ ତାଙ୍କର ଗୁଣ ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟ ମିଳିଥିଲା; କିନ୍ତୁ ଆପଣ ଦୃଷ୍ଟିହୀନତା ଓ ଗୁଣ ଯୋଗୁ ବଞ୍ଚିତ ହୋଇଛନ୍ତି। ଯଦି ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ ରାଜ୍ୟ ମିଳିଯାଏ, ତେବେ ତାଙ୍କ ପୁଅ ଏହା ପାଇବେ, ଏବଂ ତାଙ୍କ ପରେ ତାଙ୍କ ବଂଶର ଅନ୍ୟ କେହି। ଆମେ ଓ ଆମ ପୁଅମାନେ ରାଜବଂଶରୁ ବଞ୍ଚିତ ହେବା, ଏହା ଦୁନିଆ ଆମକୁ ଅପମାନ କରିବ। ସଦା ଦୁଃଖରେ, ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରି ଜୀବନ ଯାପନ କରିବାକୁ ଆମେ ଚାହୁଁନାହିଁ, ରାଜା, ଏହା ପାଇଁ ଉପାୟ ଖୋଜନ୍ତୁ। ଯଦି ଆପଣ ପୂର୍ବରୁ ଏହି ରାଜ୍ୟ ମିଳିଥାନ୍ତି, ଆମେ ମଧ୍ୟ ଏହି ରାଜ୍ୟ ଅବଶ୍ୟ ପାଇଥାନ୍ତୁ।" ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର, ପୁଅଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, କିଛି ଦେଖିବା ପରେ ଉତ୍ତର ଦେଲେ: "ପାଣ୍ଡୁ ନିତ୍ୟ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଥିଲେ, ସେ ମୋପରେ ବଡ଼ ପ୍ରସନ୍ନ ଥିଲେ। ସେ ତାଙ୍କ ଖାଦ୍ୟ, ଓ ଅନ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପର୍କରେ କିଛି ଜାଣିନଥିଲେ; ସମସ୍ତ କଥା ମୋକୁ କହିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ପୁଅ ମଧ୍ୟ ପିତା ପରି ଧର୍ମନିଷ୍ଠ, ସଦା ନାମୀ, ଏହି ନଗରରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ଏମିତି ଜଣେ ପୁରୁଷ ସିଂହକୁ କିପରି ଆମେ ଅପସାରଣ କରିପାରିବୁ? ଏହି ରାଜ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଯଥାର୍ଥ ଭାବେ ମିଳିଛି, ସେମାନଙ୍କ ସହଯୋଗୀମାନେ ସହିତ।" "ପାଣ୍ଡୁ ମନ୍ତ୍ରୀ, ସେନା, ତାଙ୍କ ପୁଅ-ନାତିମାନେ ସମସ୍ତଙ୍କ ସ୍ନେହ ଜିତିଥିଲେ। ଏହି ଲୋକମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ ପ୍ରତି ସମ୍ମାନିତ ହୋଇଥିଲେ, ସେମାନେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ପାଇଁ ଆମେ ଓ ଆମ ବଂଶକୁ ନିଶ୍ଚୟ ଦଣ୍ଡିତ କରିପାରିବେ। ସେମାନେ ଧର୍ମ ତ୍ୟାଗ କରି ରାଜ୍ୟ ଚାହିବେ ନାହିଁ, ଆମେ କୌରବମାନେ ଏବଂ ଏହି ମହାନ ଆତ୍ମାମାନେ ମଧ୍ୟ। ଏହିପରି ଦୁଃଖ ଦେଖି ଆମେ ଏହି ଜଗତରୁ ବିଦାୟ ନେବାକୁ ପଡିପାରେ।" "ଭୀଷ୍ମ ସଦା ନିଷ୍ପକ୍ଷ, ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ପୁଅ ଆମ ସହିତ; ଯେପରିକି ପୁଅ ନାହିଁ, ସେପରି ଦ୍ରୋଣ ମଧ୍ୟ ଆମ ସହିତ ହେବେ, ଏହା ନିଶ୍ଚିତ। କୃପାଚାର୍ୟ ମଧ୍ୟ ଏହି ଦିଗରେ; ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର କେବେ ତାଙ୍କ ମାମୁଁକୁ ଛାଡ଼ିବେ ନାହିଁ। ବିଦୁର ଆମ ବଂଶୀୟ, କିନ୍ତୁ ସେ ଗୁପ୍ତ ଭାବେ ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ପକ୍ଷରେ; କିନ୍ତୁ ସେ ଏକା ଥିଲେ ଆମକୁ ପ୍ରତିରୋଧ କରିପାରିବେ ନାହିଁ। ଆପଣ ନିଶ୍ଚିନ୍ତ ଭାବେ ପାଣ୍ଡବମାନେ ଓ ତାଙ୍କ ମାଆଙ୍କୁ ବରଣାବତକୁ ପ୍ରେରଣ କରନ୍ତୁ, ଏହିରେ କିଛି ଦୋଷ ନାହିଁ। ଏହି ଭୟାନକ, ନିଦ୍ରାହୀନ ଯନ୍ତ୍ରଣାକୁ ନଶ୍ଟ କରନ୍ତୁ, ଏହି ହୃଦୟର କଂଟକ ଭଳି ଜଳୁଥିବା ଅଗ୍ନିକୁ ଶମ କରନ୍ତୁ।" ପାଣ୍ଡବମାନେ ଶୂରବୀର, ଶକ୍ତି ଓ ତଜସ୍ୱୀତାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ—ଏହା ଶୁଣି ରାଜା ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଚିନ୍ତାରେ ଅନ୍ତର୍ମୁଖ ହେଲେ। ତାପରେ ସେ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳରେ ପ୍ରଧାନ, ରାଜନୀତି ଓ ନୀତିବିଦ୍ୟାର ଅଗ୍ରଣୀ କଣିକଙ୍କୁ ଡାକିଲେ। ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର କହିଲେ, "ପାଣ୍ଡବମାନେ ସଦା ଆସ୍ଥାନ୍ନ, ମୁଁ ସେମାନଙ୍କୁ ଇର୍ଷ୍ୟା କରେ; ଏହି ପରିସ୍ଥିତିରେ ଶାନ୍ତି କିମ୍ବା ବିଗ୍ରହ ପାଇଁ ନିଶ୍ଚିତ ଉପାୟ କହ, କଣିକ, ମୁଁ ତୁମ ମତ ଅନୁସରିବି।" ଏହି ସମୟରେ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ, ଶକୁନି, କର୍ଣ୍ଣ ଓ ଦୁଃଶାସନ ମଧ୍ୟ କଣିକଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସି, ବହୁ ପ୍ରକାର ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, କାରଣ ପାଣ୍ଡବମାନେ ସଦା ସଚେତନ, ଏବଂ ଶସ୍ତ୍ରବିଦ୍ୟାରେ ପ୍ରବୀଣ। ସେମାନେ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, "ଭାରଦ୍ୱାଜ, ସମସ୍ତଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ କିପରି ହେବ, କିଛି ଅଭାବ ନ ଥାଏ? ଆମେ କିପରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ?" ଏପରି ପ୍ରଶ୍ନରେ, ଉତ୍ସାହରେ କଣିକ କହିଲେ, "ରାଜନୀତିର ଯାହା ଅର୍ଥ, ମୁଁ କହିବି, ରାଜନ୍ୟ, ଶୁଣନ୍ତୁ, ଏହା ଶୁଣି ରୂଷ୍ଟ ହେବେ ନାହିଁ। ରାଜା ସଦା ଦଣ୍ଡକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ରଖିବା ଉଚିତ, ସଦା ନିଜ ଶକ୍ତି ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିବା ଉଚିତ; ନିଜେ ଦୋଷ ନ ରଖି, ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଦୁର୍ବଳତା ଚିହ୍ନଟ କରିବା ଉଚିତ।