ଭୀଷ୍ମ ଏକ ଦିନ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କଠୁ ଗନ୍ଧାରୀ ବିଷୟରେ ଶୁଣିଲେ—ସୁବଳଙ୍କ ଝିଅ ଗନ୍ଧାରୀ, ଯିଏ ଭଗାଙ୍କ ଚକ୍ଷୁ ନାଶ କରିଥିବା ଦୟାଳୁ ଦେବ ହରାଙ୍କୁ ପୂଜା କରିଥିଲେ, ଏକ ବଡ଼ ଦାନ ମିଳିଥିଲା। ଗନ୍ଧାରୀ ଶୁଭା ନାରୀ, ଏକ ଶତପୁତ୍ର ପ୍ରାପ୍ତିର ଆଶୀର୍ବାଦ ପାଇଥିଲେ—ଏହାକୁ କୁରୁବଂଶର ପିତାମହ ଭୀଷ୍ମ ଏକ ସତ୍ୟ ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କଲେ। ଏହା ପରେ, ଭାରତ, ଭୀଷ୍ମ ଗନ୍ଧାର ରାଜାଙ୍କୁ ଏକ ସନ୍ଦେଶ ପଠାଇଲେ। ସୁବଳଙ୍କ ଘରେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ଅନ୍ଧତା ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା-ବିମର୍ଶ ହେଲା। ସୁବଳ ତାଙ୍କ ପରିବାର, ନାମ, ଆଚରଣକୁ ଭଲଭାବେ ଯାଞ୍ଚ କରି, ଧର୍ମନିଷ୍ଠା ଗନ୍ଧାରୀଙ୍କୁ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କୁ ଦେଇଦେଲେ। ଗନ୍ଧାରୀ ଶୁଣିଲେ ଯେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଅନ୍ଧ, ଏବଂ ତାଙ୍କ ପିତାମାତା ତାଙ୍କୁ ଏହି ବାବାଙ୍କ ପାଇଁ ବାଛିଛନ୍ତି। ତାପରେ, ଏକ କପଡ଼ ନେଇ ଏହାକୁ ବହୁ ଭାଗରେ ଭାଜି, ଗନ୍ଧାରୀ ନିଜ ଚକ୍ଷୁ ବାନ୍ଧି ଦେଲେ। ନିଶ୍ଚୟ ଭାବେ ଗନ୍ଧାରୀ କହିଲେ—“ମୁଁ ମୋ ପତିଠାରୁ ଅଧିକ ହେବି ନାହିଁ।” ଏହି ସମୟରେ, ଗନ୍ଧାର ରାଜପୁତ୍ର ଶକୁନି ଆସିଲେ। ଶକୁନି ତାଙ୍କ ଭଉଣୀ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସୌନ୍ଦର୍ୟରେ ଶୋଭିତା, କୌରବଙ୍କ ନିକଟକୁ ନେଇ ଗଲେ, ଏବଂ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କୁ ସମ୍ମାନର ସହିତ ଦେଇ, ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ଅନୁମତିରେ ବିବାହ କରାଇଲେ। ଭଉଣୀ ଏବଂ ଉପହାର ଦେଇ, ଶକୁନି ନିଜ ନଗରକୁ ଫେରିଗଲେ, ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ହେଲେ। ଗନ୍ଧାରୀ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଆଚରଣ ଓ ଗୁଣରେ ସମସ୍ତ କୁରୁମାନଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ପତି, ଜ୍ଞାନୀ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖି, ଗନ୍ଧାରୀ ତାଙ୍କ ଅପରାଧରେ ଭୟଭିତ ହେଲେ ଓ ଚିନ୍ତା କଲେ। ଦୃଷ୍ଟି ତ୍ୟାଗ କରି ଗନ୍ଧାରୀ ନିଜ ପତିଙ୍କ ସମତା ଲାଭ କଲେ—ସାହାରା ନେଇ କେବେ ଅଧିକ ହେଲେ ନାହିଁ। ପତିନିଷ୍ଠା ଗନ୍ଧାରୀ ତାଙ୍କ ଆଚରଣରେ ବଡ଼ମାନେ ବୃଦ୍ଧମାନଙ୍କୁ ଖୁସି କରିଥିଲେ, ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନିୟମ ଅନୁସରିଥିଲେ, ଅନ୍ୟ ପୁରୁଷଙ୍କ ବିଷୟରେ କେବେ କଥା କହିନଥିଲେ। ସୁବଳ ରାଜା, ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ଅନୁମତିରେ, ଗନ୍ଧାରୀଙ୍କ ଦଶ ଭଉଣୀକୁ ମଧ୍ୟ ଦେଇଦେଲେ—ସତ୍ୟବ୍ରତ, ସତ୍ୟସେନ, ସୁଦେଷ୍ଣା, ସଂହିତା, ତେଜଶ୍ର୍ବ, ସୁଶ୍ରବ, ନିକୃତି, ଶମ୍ଭବଠା, ଦଶାର୍ଣା ଓ ଦଶ ଖ୍ୟାତିଗଣ୍ଧାରୀ ଜନନୀମାନେ। ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ସେମାନେ ସବୁକୁ ଏକ ଦିନରେ ଗ୍ରହଣ କଲେ। ଏହାପରେ, ଶାନ୍ତନୁଙ୍କ ପୁତ୍ର ଧନୁର୍ଧର ଭୀଷ୍ମ ଏକ ଶତ ରାଜକନ୍ୟାଙ୍କୁ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କୁ ଦେଲେ। ଏଉଁ ସମୟରେ, ଯାଦୁବଂଶର ଏକ ପ୍ରଧାନ ଶୁରା ଥିଲେ, ଯିଏ ବସୁଦେବଙ୍କ ପିତା ହେଲେ। ତାଙ୍କ ଝିଅ ପୃଥା, ପୃଥିବୀରେ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ସୌନ୍ଦର୍ୟର ମାଲିକା। ଶୁରା ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ଭଉଣୀଙ୍କ ପୁତ୍ର, ନିଃସନ୍ତାନ ଥିବା କୁନ୍ତିଭୋଜଙ୍କୁ ଏକ ପ୍ରତିଜ୍ଞା କଲେ—ନିଜ ଝିଅକୁ ଦେବେ। ସେ ଏହି ଶବ୍ଦ ପାଳନ କଲେ। ଏହାପରେ, ଏହି ବିର ପୁରୁଷ ଝିଅକୁ କୁନ୍ତିଭୋଜଙ୍କୁ ଦେଇଦେଲେ—ଏକ ମହାନ ମିତ୍ରତାର ଚିହ୍ନ ଭାବରେ। ପୃଥା ନିଜ ପିତାଙ୍କ ଘରେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଅତିଥିମାନଙ୍କ ସେବାରେ ନିଯୁକ୍ତ ହେଲେ। ସେଠାରେ ସେ ଏକ କ୍ରୁର, ଦୃଢ଼ ନିଷ୍ଠା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସେବା କରିଥିଲେ। ଏହି କ୍ରୁର ବ୍ରାହ୍ମଣ ଥିଲେ ଦୁର୍ବାସା, ଯିଏ ଗୁପ୍ତ ଧର୍ମ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ରଖିଥିଲେ। ପୃଥା ତାଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ଉଦ୍ୟମରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିଥିଲେ—ସେ ନିଯୁକ୍ତ ନିୟମରେ ଅଟୁଟ ଥିଲେ। ଦୁଧ, ଘିଅ ଓ ଅନେକ ଦିନାନ୍ଦିନ ଖାଦ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରି, ପୃଥା ଯୋଗୀକୁ ଅତିଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଆତିଥ୍ୟ ଦେଇଥିଲେ। ବର୍ଷ ଶେଷରେ, ଦୁର୍ବାସା ପୃଥାକୁ ଏକ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ମନ୍ତ୍ର ଦେଲେ—ତାଙ୍କ ଦୁଃଖରେ ଧର୍ମ ଅନୁସରଣକୁ ଦେଖି, ଏବଂ ଏହି ମନ୍ତ୍ରର ବିଶେଷ ଉପଯୋଗ ଶିଖାଇ ଦେଲେ। ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା, ଯେଉଁ ଦେବତାକୁ ଉପସ୍ଥାପନ କରିବେ, ସେ ଦେବତାର ଶକ୍ତିରେ ଏକ ପୁତ୍ର ଜନ୍ମ ନେବେ। ଏପରି ଶିକ୍ଷା ପାଇ ମୁଗ୍ଧ ହୋଇ, କୁନ୍ତୀ ଚେଷ୍ଟାରେ ଦିନେ ସୂର୍ୟଦେବଙ୍କୁ ଉପସ୍ଥାପନ କଲେ, ଏବଂ ନିଜ ସ୍ୱଚ୍ଛ ଚରିତ୍ର ରଖିଥିଲେ। ସୂର୍ୟଦେବ ମେଘ ମାଧ୍ୟମରେ ଆସି, ବିଶାଳ ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ପୃଥାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଆଗମନ କଲେ। ସେ ସୂର୍ୟଙ୍କ ତେଜୋମୟ ରୂପ ଦେଖି, ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଚିହ୍ନିତ ହେଲେ। ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଉପସ୍ଥାପିତ ହୋଇ, ସୂର୍ୟଦେବ କହିଲେ—“ମୁଁ ସୂର୍ୟ, ତୁମକୁ ପୁତ୍ର ଦେବା ପାଇଁ ଆସିଛି।” “ତୁମର ପୁତ୍ର ଏବେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେବ—ଶୁଣ, ତାଙ୍କ ଶିର ଓ କବଚ ସୂର୍ୟର ଦାନ ହେବ। ସେ ଅସ୍ତ୍ର ଓ ଶସ୍ତ୍ରରେ ଅଜୟ, ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କେବେ କିଛି ନାହିଁ ଅସ୍ୱୀକାର କରିବେ।” “ମୁଁ ଚାହିଲେ ମଧ୍ୟ, ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେବାରେ ପଛୁଡ଼ିବେ ନାହିଁ; ସେ ସଦା ଦେବେ, ଏବଂ ଗର୍ବିତ ମଧ୍ୟ ହେବେ।” ଏପରି ଶୁଣି, କୁନ୍ତୀ ତେଜୋମୟ ଦେବତାକୁ କହିଲେ—“ମୁଁ ଏକ କନ୍ୟା, ପିତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଛି, ମୋର ପତି ନାହିଁ।” “ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ମୋତେ ବର ଓ ଜ୍ଞାନ ଦେଇଥିଲେ, ଏହି କୁତୁହଳରେ ମୁଁ ତୁମକୁ ଉପସ୍ଥାପନ କରିଛି।” “ଏହି ଅନଚାହିଁ ଅପରାଧ ପାଇଁ, ମୁଁ ମାଥା ନମାଇ ଖ୍ଷମା ଚାହୁଁ; ନାରୀମାନେ ସଦା ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବା ଦରକାର, ଏବେ ଅପରାଧ କଲେ ମଧ୍ୟ।” “ମୁଁ ଦୁର୍ବାସାଙ୍କ ଦିଆ ବର ଜାଣିଛି; ଭୟ ତ୍ୟାଗ କରି, ଏଠାରେ ଆମ ଏକତା ହେଉ।” “ମୋର ଆଗମନ ଅଟୁଟ, ତୁମେ ମୋତେ ଡାକିଛ; ଏହି ଡାକ ଅନଫଳ ହେଲେ, ଦୋଷ ତୁମେ ଉପରେ ପଡ଼ିବ—ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।” “ଏହିପରି ଭୟ ଥିଲେ, ତୁମେ କାହିଁକି ସୂର୍ୟଙ୍କୁ ଡାକିଲା? ମୋତେ ଅସ୍ୱୀକାର କରିଲେ, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ବର ପୂରଣ ହେବ ନାହିଁ।” “ତୁମେ ମନ୍ତ୍ର ଦେଇ ଗର୍ବିତ ହେଉଛ, ଏବଂ ଅହଂକାରରେ ଭରିଛ; ଆଜି ମୁଁ ତୁମର ଉତ୍ସ କୁ ମୋ ରୋଷ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଦଗ୍ଧ କରିଦେବି।” ସୂର୍ୟ ଦେବ ଏପରି ଅନେକ ଭାବରେ, ମୃଦୁ ଶବ୍ଦରେ କୁନ୍ତୀକୁ କହିଲେ, କିନ୍ତୁ କୁନ୍ତୀ, କନ୍ୟା ଭାବରେ, ସମ୍ମତି ଦେଲେ ନାହିଁ—“ମୁଁ କନ୍ୟା,” ଭାରତ, ଏହିପରି ଉତ୍ତର ଦେଲେ।