ବାଲି ପୁନିଥରେ ମହାନ ଋଷିଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ ଏବଂ ନିଜ ଜଣେ ପତ୍ନୀ ସୁଦେଷ୍ଣାଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ପଠାଇଲେ। ରୁଷି ରାଜନୀଙ୍କ ଅଙ୍ଗସ୍ପର୍ଶ କରି କହିଲେ, “ତୁମେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରଭା ଭଳି ତେଜସ୍ବୀ ପୁଅ ପାଇବା।” ତାଙ୍କଠାରୁ ଅଙ୍ଗ, ବଙ୍ଗ, କଳିଙ୍ଗ, ପୁଣ୍ଡ୍ର ଏବଂ ସୁହ୍ମ ନାମକ ପୁଅ ଜନ୍ମ ନେଲେ; ଏହି ସମସ୍ତଙ୍କ ନାମରେ ଭୂମିର ନାମ ହେଲା ଏବଂ ସେମାନଙ୍କର ଖ୍ୟାତି ପୃଥିବୀରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲା। ଅଙ୍ଗ ଭୂମି ଅଙ୍ଗ ଭାବରେ, ବଙ୍ଗ ଭୂମି ବଙ୍ଗ ଭାବରେ, କଳିଙ୍ଗ ଭୂମି କଳିଙ୍ଗ ଭାବରେ, ପୁଣ୍ଡ୍ର ଭୂମି ପୁଣ୍ଡ୍ର ଭାବରେ ଏବଂ ସୁହ୍ମ ଭୂମି ସୁହ୍ମ ଭାବରେ ପରିଚିତ ହେଲା। ଏଭଳି ବାଲିଙ୍କ ବଂଶରେ ମହାନ ଋଷିଙ୍କଠାରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ଏହି ପୁଅମାନେ ପୃଥିବୀରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ। ଏହିପରି, ଅନ୍ୟ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଧନୁର୍ଧର କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ମଧ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ତାଙ୍କ ଧର୍ମ ଜ୍ଞାନ, ଶକ୍ତି ଓ ପ୍ରତାପ ସହିତ ଏହି ପୃଥିବୀରେ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଏହି କଥା ଶୁଣି, ମା’ ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ ଇଚ୍ଛାମତ କରିପାର। ଏବେ ମୁଁ ଭାରତ ବଂଶର ସଂଚାଳନର କାରଣ କଥା କହିବି; ମା’ ମୋ ଉପରେ ମନ ଦିଅ। ଏହି ବଂଶ ଅବିରତ ରହିବା ପାଇଁ ଧନ ସହିତ ଏକ ଗୁଣବାନ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ଉଚିତ, ଯିଏ ଭିଚିତ୍ରବୀର୍ୟର ଖେତ୍ରରେ ସନ୍ତାନ ଦେଇପାରିବେ। ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ଧର୍ମ ଓ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା ଶୁଣି, ସତ୍ୟବତୀ ମା’ ପୁନିଥରେ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ, “ଯେପରି ଔଚଥ୍ୟ ଓ ଅଙ୍ଗ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ପ୍ରଥା ଦେଖାଯାଇଛି, ଏହି ପୁରାତନ ପ୍ରଥା ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରମାଣିକ; ଏହି ସମୟ ଏହା କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ। ହେ ଭାରତ, ତୁମେ ଏହି ବଂଶର ପ୍ରଥମ ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ; ଯେପରି ତୁମେ ପିତାଙ୍କ ଆଦେଶ ମାନିଥିଲ, ସେପରି ମୋ ଅନୁରୋଧ ମଧ୍ୟ ପୂରଣ କର, ହେ ନିଷ୍ପାପ। ମୋ ପୁଅ, ତୁମର ଭାଇ ଯିଏ ତୁମ ପ୍ରିୟ, ଶିଶୁ ଅବସ୍ଥାରେ ଦେବଲୋକକୁ ଚଳିଗଲେ। ଏଠାରେ କାଶୀରାଜଙ୍କ ପୁଅଙ୍କ ଦୁଇ ଅପୂର୍ବ ସୁନ୍ଦର ଓ ଯୁବତୀ ପତ୍ନୀ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନେ ସନ୍ତାନ ଚାହୁଁଛନ୍ତି। ବଂଶର ଅବିରତତା ପାଇଁ ଏହା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧର୍ମ ବୋଲି ଜାଣି, ଏହି ଦୁଇଜଣଙ୍କ ସହିତ ମୋ ଆଦେଶ ଅନୁଯାୟୀ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ।" ଭୀଷ୍ମ କହିଲେ, “ମା’, ଆପଣ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ପରମ ଧର୍ମର କଥା କହିଛନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ଆପଣ ମୋର ପ୍ରତିଜ୍ଞା ମଧ୍ୟ ଜାଣନ୍ତି। ମୁଁ ଅମରତ୍ୱ ପାଇଁ କିମ୍ବା ତିନି ଲୋକର ଅଧିପତ୍ୟ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ମୋର ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କରିପାରିବି, କିନ୍ତୁ କେବେ ମଧ୍ୟ ସତ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରିବି ନାହିଁ। ମୁଁ ଜାଣେ ଆପଣ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ, ସତ୍ୟ ଓ ପ୍ରତାପରେ ଅଡିଗ; ଆପଣ ଚାହିଲେ ଏଠାରେ ତିନି ଲୋକ ମଧ୍ୟ ସୃଷ୍ଟି କରିପାରିବେ, ହେ ରାଜନ୍ୟଶ୍ରେଷ୍ଠ। ଆପଣ ଏପରି କିଛି କରନ୍ତୁ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଆମ ବଂଶ ଓ ଧର୍ମ ରକ୍ଷିତ ହେଉ ଏବଂ ଆମ ବନ୍ଧୁମାନେ ଖୁସି ହେଉନ୍ତୁ। ଆପଣ ଏକା ଏହି ବଂଶର ପ୍ରବୀଣ, ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ସମ୍ମାନ ଆପଣଙ୍କ ପାଖରେ; ବଂଶ ଚାଲିଥିବା ଉପାୟ ଆମକୁ ଆପଣ ଦେଖାନ୍ତୁ। ଘରେ ନାରୀମାନେ ସବୁଠୁ ଗୁପ୍ତ ରହସ୍ୟ ରଖନ୍ତି, ତାଙ୍କର ବିଭିନ୍ନ କଳା ଦ୍ୱାରା ପୁରୁଷମାନେ ପ୍ରଭାବିତ ହୁଅନ୍ତି। ହେ ସତ୍ୟବତୀ, ଧର୍ମ ଓ ସତ୍ୟ ପ୍ରତି ନିଷ୍ଠା ରଖ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ମୁଁ ସତ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରିବି ନାହିଁ ଏବଂ ବଂଶ ମଧ୍ୟ ନଷ୍ଟ ହେଇଯିବ ନାହିଁ।” ତେବେ ସତ୍ୟବତୀ ଲଜ୍ଜା ଓ ମୃଦୁ ହାସ୍ୟ ସହିତ ଭୀଷ୍ମଙ୍କୁ କହିଲେ, “ତୁମେ ଯାହା କହୁଛ, ଏହା ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ସତ୍ୟ, ହେ ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ; ମୁଁ ତୁମ ଉପରେ ଆଶ୍ରୟ କରି, ବଂଶ ରକ୍ଷା ପାଇଁ କଥା କହିବି। ଏପରି ଧର୍ମ ଦୁର୍ଦ୍ଦଶାରେ ତୁମକୁ କୁହିପାରିବି ନାହିଁ; ଏହି ବଂଶରେ ତୁମେ ଧର୍ମ, ତୁମେ ସତ୍ୟ, ତୁମେ ଆମର ପରମ ଆଶ୍ରୟ। ତୁମେ ଯାହା କହିବ, ଆମେ ଏହିପରି କରିବାକୁ ପ୍ରତିଞ୍ଜା କରୁଛି; ଏହି ମୋ ନିଶ୍ଚୟ। ଏହି ସତ୍ୟ ଶୁଣ, ଏବଂ ପରେ ଯାହା ଉଚିତ ତାହା କର। ମୋର କଥା ଶୁଣ, ଯାହା ଉପକାରକ ଓ ଧର୍ମ ଅର୍ଥ ସହିତ ଯୁକ୍ତ। ଯାହା ଗୁପ୍ତ କଥା, ତାହା ପ୍ରକାଶ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; କିନ୍ତୁ ତୁମେ ରାଜା ବାସୁଙ୍କ ବିଷୟରେ ଶୁଣିଛ। କେବଳ ତାଙ୍କ ସ୍ୱେତା ରାଣୀଙ୍କ ଗର୍ଭରେ ମୁଁ ମାଛ ଭାବରେ ଧରାପଡ଼ିଥିଲି; ମୋ ମା’କୁ ଏକ ଧୀର ମାଛ ଧରା ଜଣେ ମଛୁଆ ଜଳରୁ ଉଠାଇନେଲେ। ସେ ମୋତେ ନିଜ ଘରକୁ ନେଇ, ଝିଅ ଭାବରେ ପାଳିଲେ; ସେ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଥିଲେ, ଏହିପରି ଧର୍ମ ଦ୍ୱାରା ସେ ମୋ ପିତା ହେଲେ। ଏକଥି ଧର୍ମ ପାଇଁ, ମୋ ପିତା ଏକ ନୌକା ରଖିଥିଲେ; ଏକଦିନ ଯୁବତୀ ଅବସ୍ଥାରେ ମୁଁ ସେଠାକୁ ଗଲି। ତେବେ ଧର୍ମ ଜ୍ଞାନରେ ପ୍ରବୀଣ ମହାନ ଋଷି ପରାଶର ଏମିତି ଏକ ଦିନ ଯମୁନା ନଦୀ ପାର ହେବାକୁ ଏସିଥିଲେ। ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ନୌକାରେ ପାର କରାଉଥିବା ବେଳେ, ସେ ମୋତେ ଏକ ମୃଦୁ ଓ ମଧୁର କଥା କହିଲେ, ତାଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ଜଣାଇଲେ। ସେ ମୋ ଜନ୍ମ ଓ ବଂଶ ବିଷୟରେ କହି, ‘ତୁମେ ମଛୁଆର ଝିଅ ନୁହଁ’ ବୋଲି ଜଣାଇଲେ। ଶାପ ଓ ପିତାଙ୍କ ଭୟରେ, ହେ ଭାରତ, ମୁଁ ତାଙ୍କ ଦୁର୍ଲଭ ବର ଅନୁରୋଧକୁ ଅସ୍ୱୀକାର କରିପାରିଲି ନାହିଁ। ମୁଁ ଦେଖିଲି, ସେଇ ତେଜସ୍ୱୀ ଋଷିମାନେ ଯମୁନା ତୀରେ, ଦୂର ତୀରରେ ଅଗ୍ନି ସମାନ ଚମକୁଥିଲେ। ସେଠାରେ, ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ଯୁବ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଚମକୁଥିଲେ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଆକାଶ ଲାଲ ଆଚଳ ପିନ୍ଧିଥିବା ଭଳି ପ୍ରକାଶିତ ହେଉଥିଲା। ସେଠାରେ ମୁଁ କଥା କହିବା ସହିତ, ମହାନ ଋଷି ପରାଶର ଏକ ଘନ ମିଷ୍ଟି ସୃଷ୍ଟି କରିଲେ, ଯାହା ଯମୁନା ଜଳ ମଧ୍ୟରେ ଦ୍ୱୀପ ଉପରେ ଥିଲା। ସେ ତାଙ୍କ ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ମୋତେ, ଏକ ଯୁବତୀକୁ, ଅଧିନ କରିଲେ; ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱକୁ ଅନ୍ଧାର କରିଦେଲେ, ମୁଁ ଏକ ନୌକା ଭଳି ତାଙ୍କ ଆଧିନ ହେଲି। ମୋ ଦେହରେ ଏକ ତୀବ୍ର ମାଛ ଗନ୍ଧ ଥିଲା, ଯାହା ମୋତେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅପ୍ରିୟ ଲାଗୁଥିଲା; ଋଷି ସେଇ ଗନ୍ଧ ଅପସାରଣ କରି, ମୋତେ ଏହି ମଧୁର ଗନ୍ଧ ଦେଇଥିଲେ। ତାପରେ ମୁଁ ତାଙ୍କ ଗର୍ଭଧାରଣ କଲି, ତେବେ ଋଷି କହିଲେ, “ଏହି ଦ୍ୱୀପରେ ତୁମେ କୁମାରୀ ରହିବା।” ତେଣୁ ସେ ମୋତେ ଚିରକୁମାରୀ ଭାବରେ ଅଶୀର୍ବାଦ କଲେ; ଏହି ମହାନ ଆତ୍ମାଙ୍କ ଶକ୍ତି ଦେଖି ମୁଁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଓ ଦୁଃଖ ଅନୁଭବ କଲି। ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଓ ଭୟ ଭିତରେ ମୁଁ ନିଜକୁ ସମର୍ପଣ କରିଦେଲି; ତେବେ ଏହି ମହାନ ଆତ୍ମା, ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ଏହି ଦ୍ୱୀପରେ ମୋ ଗର୍ଭରେ ଏକ ପୁଅ, ପରାଶର, ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ।