କାଶୀର ରାଜାଙ୍କ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ କନ୍ୟାଙ୍କ ବିଷୟରେ ଧର୍ମ ଜାଣିଥିବା ଏବଂ ବେଦରେ ପାରଙ୍ଗତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ସହିତ ଭଲଭାବେ ବିଚାର କରି, ଭୀଷ୍ମ ଏହି ବିବାହ ପ୍ରସଙ୍ଗକୁ ଅନୁମୋଦନ କଲେ। ଭୀଷ୍ମ, ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଅମ୍ବିକା ଓ ଅମ୍ବାଲିକାଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଭାଉଣ୍ଡ ବିଚିତ୍ରବୀର୍ୟଙ୍କୁ ବିବାହ କରାଇଦେଲେ। ବିଚିତ୍ରବୀର୍ୟ ତାଙ୍କର ଯୌବନ ଓ ସୌନ୍ଦର୍ୟରେ ଗର୍ବିତ ହୋଇ, ଦୁଇଜଣଙ୍କ ହାତ ଧରିଲେ, କିନ୍ତୁ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ସେ କେବେ ଅମ୍ବାଙ୍କୁ ଇଚ୍ଛା କଲେ ନାହିଁ। ଏହା ପାପର ଫଳ ବୋଲି ଭାବି, ଅନୁଚିତ ଆକାଂକ୍ଷା ବ୍ୟର୍ଥ ହୁଏ ବୋଲି ସେ କହିଲେ—ଅନ୍ୟର ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ ଥିବା ଭୋଗ ଉଚିତ ନୁହେଁ, ମହାନୁଭାବ, ଆପଣ ମୋତେ ଏପରି କଥା କହିବେ ନାହିଁ। ଶାନ୍ତନୁଙ୍କ ବଂଶ ଆପଣ ଅବିରତ ଚାଲିଥାଏ, ଏହି କାମନା ଛାଡ଼ି ଧର୍ମ ଅନୁସାରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ମୁଁ ଭଲ ମନେ କରେ। ଏପରି କହି, ଭୀଷ୍ମ ଅମ୍ବାଙ୍କୁ ଦୃଷ୍ଟି କରି ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ କଥା କହିଲେ—"ଅପରାଧହୀନେ, ତୁମେ ସ୍ୱେଚ୍ଛାରେ ଯେଉଁଠି ଚାହଁ, ଯାଅ।" ମୁଁ ମୋ ଭାଉଣ୍ଡଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ବିରୁଦ୍ଧେ ଆଦେଶ ଦେଇପାରିବି ନାହିଁ, ଏବଂ ଯେଉଁ ନାରୀ ଅନ୍ୟଜଣକୁ ଚାହାଁନ୍ତି, ସେଉଁଠି ରଖାଯିବେ ନାହିଁ। ତେଣୁ ମୁଁ ତୁମକୁ ଏଠି ରଖିବି ନାହିଁ, ତୁମର ମନ ଅନ୍ୟଠାରେ—ଯାଅ। ମୁଁ ମଧ୍ୟ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ ନିଷ୍ଠା ନେଇଛି, ବିବାହ ଧର୍ମରୁ ବିମୁଖ। ଏପରି ଶୁଣି, ଅମ୍ବା ତାଙ୍କ ସହୋଦରୀମାନେ ସହିତ ସେଠାରୁ ବିଦାୟ ନେଲେ। ରାଜା, ଏପରି ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ପାଇ ବିସ୍ତାରେ ଅମ୍ବା ଶାଲ୍ବ ରାଜାଙ୍କ ସହରକୁ ଯାଇ, ତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରି କହିଲେ—"ମୁଁ ତୁମ ପାଇଁ ଚୟନିତ, ଦେବବ୍ରତ ଓ ତାଙ୍କ ଭାଉଣ୍ଡଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ତୁମ ପାଖକୁ ଆସିଛି। ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ମୁଁ ତୁମ ପାଖକୁ ଆସିଛି, ମୋତେ ଗ୍ରହଣ କର।" ଶାଲ୍ବ ହସି କହିଲେ—"ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଭୀଷ୍ମ ମୋତେ ପରାଜିତ କରି, ତୁମକୁ ଜିତିଛନ୍ତି। ଅନ୍ୟଜଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଜିତା ଏବଂ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଛାଡ଼ାଯାଇଥିବା ତୁମକୁ ମୁଁ ଗ୍ରହଣ କରିପାରିବି ନାହିଁ; ତେଣୁ ତୁମେ ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଅ।" ଏପରି କଥା ଶୁଣି, ଅମ୍ବା ପୁଣି କୁରୁବଂଶର ଅଦ୍ୱିତୀୟ ରାଜ୍ୟକୁ ଫେରିଲେ ଏବଂ ଭୀଷ୍ମଙ୍କୁ କହିଲେ—"ମୁଁ ତୁମ ଦ୍ୱାରା ବଳପୂର୍ବକ ଧରାଯାଇଥିଲି। ଏହି କ୍ଷତ୍ରିୟ ଧର୍ମ ବିଚାର କର; ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ତୁମେ ମୋ ପତି। ଯେଉଁ ମଣିଷ ନିଜ ପ୍ରଭାବରେ କୌଣସି କନ୍ୟାଙ୍କୁ ସ୍ୱୟଂବରରେ ଜିତିଥାଏ, ସେଉଁଠି ତାଙ୍କୁ ବିବାହ କରିବା ଉଚିତ। ତେଣୁ ମୋତେ ତୁମେ ଜିତିଛ, ତୁମେ ମୋ ପତି। ତେଣୁ ଭୀଷ୍ମ, ମୋତେ ବିବାହ କର, ଯେଉଁଠି ମୁଁ ରାଜସଭାରେ ତୁମେ ଜିତିଛ।" ଭୀଷ୍ମ ପୁନିପୁନି କହିଲେ—"ମୁଁ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ ପାଳନ କରୁଛି।" ଅମ୍ବା କହିଲେ—"ତୁମେ ଯାହା ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରିଛ, ତାହା କର।" ଏଭଳି ଅମ୍ବା, କମଳନୟନୀ, ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ପଛରେ ଛଅ ବର୍ଷ ଧରି ଚାଲିଲେ। ଭୀଷ୍ମ ନିର୍ଦ୍ଦୟ ହୋଇ କହିଲେ—"ମୁଁ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ହୋଇଯାଇଛି, ବିବାହ ଚାହେଁ ନାହିଁ। ତୁମେ ଯେଉଁଠି ମନରେ ଚୟନ କରିଥିଲ, ଶାଲ୍ବଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଅ।" ତୁମେ ପୂର୍ବରୁ ଅନ୍ୟକୁ ଚୟନ କରିଥିଲ, ତେଣୁ ଅନ୍ୟକୁ ଭଲପାଉଥିବା କୌଣସି କନ୍ୟାକୁ ଘରେ ରଖିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ମୁଁ ତୁମକୁ ବିବାହ କରିବି ନାହିଁ, ନାହିଁ କି ମୋ ଭାଉଣ୍ଡ ବିଚିତ୍ରବୀର୍ୟଙ୍କୁ ଦେଇବି। ଶୁଭେ, ଯେଉଁଠି ଚାହଁ, ଯାଅ। ଅମ୍ବା ପୁଣି ଶାଲ୍ବଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଇ—"ରାଜା, ମୋତେ ଗ୍ରହଣ କର," କହିଲେ। ଶାଲ୍ବ କହିଲେ—"ଅନ୍ୟଜଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଜିତାକୁ ମୁଁ ଗ୍ରହଣ କରିବି ନାହିଁ," ଏଭଳି ଶାଲ୍ବ ତାଙ୍କୁ ତ୍ୟାଗ କଲେ। ଭୀଷ୍ମ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରି ତାଙ୍କୁ ତ୍ୟାଗ କଲେ; ଅମ୍ବା ପୁଣିପୁଣି ଭୀଷ୍ମ ଓ ଶାଲ୍ବଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଉଥିଲେ। ଏଭଳି ଯାଉଥିବା ଯାଉଥିବା ଛଅ ବର୍ଷ କଟିଗଲା, ତାଙ୍କ ଦୁଃଖରେ ଭୂମିରେ ଅଶ୍ରୁ ପତିଥିଲା, ଏଇ ମହାତ୍ମା ନାରୀ ଦୁଃଖିତ ହେଇପାରିଲେ। ତାଙ୍କର ଉତ୍ତୁଙ୍ଗ, ପୂର୍ଣ୍ଣ ବକୁଳ ରୁଦ୍ଧି, ପ୍ରଶସ୍ତ କଟି, ବିସ୍ତୃତ ନୟନ, ଏବଂ ମଧୁର ଚାଲି, ମୁଖ ଚାନ୍ଦ୍ରବଦନ ଭଳି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ। ବର୍ଷାରେ କଦମ୍ବ ଗଛ ଭଳି କେଶ ଅଳସି ହେଉଥିଲା। ଏହିପରି ଦୁଃଖ ଭୋଗି, ସେ ହିମାଳୟ ପାଖରେ ନଦୀକୂଳରେ ବାରୋ ବର୍ଷ ଦୁର୍ଲ୍ଲଭ ତପସ୍ୟା କଲେ। କାର୍ଯ୍ୟ ନିୟମିତ ରଖି, ପ୍ରତିଜ୍ଞାରେ ଅଟୁଟ ରହି, ବଡ଼ ଆଂଠରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହୋଇ ରହିଲେ; ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କ ତପସ୍ୟାରେ ବିଭୀତ ହେଲେ। ତାଙ୍କ ତପସ୍ୟା ଦେଖି ଏକ ଦେବତା, ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଓ ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ, ତାଙ୍କୁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେବାକୁ ଚିନ୍ତା କଲେ। ଅନନ୍ତସେନା, ଶୁଭ କୁମାର, ଦୟାଳୁ ଓ ଵରଦାନଦାତା, ରାଜକୁମାରୀଙ୍କୁ ଗୌରବ କରି ଏକ ଶୁଭ ମାଳା ଦେଲେ। "ଏହି ଦିବ୍ୟ କମଳ ଜଳାଶୟ ଏଠାରେ ଦେଖାଯାଇଛି, ଅମ୍ବା, ଏହି ମାଳା ତୁମ ଦୁଃଖ ହରିବା ପାଇଁ ପୃଥିବୀରେ ରହିବ। ଯେଉଁ ଏହି ମାଳା ପିନ୍ଧିବ, ସେ ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁର କାରଣ ହେବ।" ଅମ୍ବା ଦୁଃଖିତ ହୋଇ କହିଲେ—"ଶାଲ୍ବ, ମୁଁ ପୂର୍ବରୁ ଅନ୍ୟକୁ ଭଲପାଇଥିଲି ବୋଲି ତୁମେ ମୋତେ ଗ୍ରହଣ କରୁନାହାଁ। ଧର୍ମ ଓ କାମ ଦୁହିଁ ହାରାଇ, ଦୁଃଖ ଭୋଗୁଛି। ପତି ବିନା, ସମସ୍ତ କ୍ଷତ୍ରିୟଙ୍କୁ ଡାକୁଛି—ଏହି ତୁମ ମାଳା, ଏ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ, ଭୀଷ୍ମଙ୍କୁ ମାରିବ। ଯିଏ ଭୀଷ୍ମଙ୍କୁ ମାରିବ, ମୁଁ ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ହେବି।" ଏଭଳି ଅମ୍ବା ପଞ୍ଚ ବର୍ଷ ଅଧିକ ଘୁରିବାରେ କଟାଇଲେ, କିନ୍ତୁ କୌଣସି କ୍ଷତ୍ରିୟ ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ଭୟରେ ତାଙ୍କୁ ଆଶ୍ରୟ ଦେଲେ ନାହିଁ। ଅମ୍ବା ପଞ୍ଚାଳ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ସୋମକଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ। ସେ ପଞ୍ଚାଳମାନେ ରକ୍ଷା କରୁଥିବା ସଭାଦ୍ୱାରରେ ଗଲେ, ଯେଉଁଠି ଧୃଢ଼, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ସତ୍ୟନିଷ୍ଠ ଧର୍ମପରାୟଣ ରାଜା ଥିଲେ। ପଞ୍ଚାଳ ରାଜା ମୋତେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହାତରେ ଧରି ଡାକିଲେ, ଯେପରି ଭୀଷ୍ମ ମୋତେ ଆଘାତ କରିଥିଲେ, ମୁଁ ଗଭୀର ଜଳରେ ଡୁବୁଥିଲି ଭଳି। "ଯଜ୍ଞସେନ, ଏଠାରେ ଆସ, ମୋ ହାତ ଧରି ଉଠାଇଦେ; ଏଥିରେ ମୋ ସମସ୍ତ ଧର୍ମ ଓ ସୁଖ ରକ୍ଷିତ ହେବ।" "ଦୁଇଁ ଲୋକ ଓ ମୋ ପ୍ରତିଷ୍ଠା, ମୂଳ ଓ ଫଳ ସହ ହରାଗଲା; ଏଭଳି ମୁଁ କୌଣସି କ୍ଷତ୍ରିୟ ରକ୍ଷକ ନାହିଁ।