ମହାଭାରତର ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ କଥାରେ, ରାଜାଙ୍କ ଶୁକ୍ର ଦ୍ୱାରା ଏକ କନ୍ୟା ଜନ୍ମ ନେଲେ, ଯିଏ ସତ୍ୟବତୀ ଥିଲେ। ବ୍ରହ୍ମର୍ଷି ପାରାଶର ତାଙ୍କୁ ନିଜ ବଂଶ ଚାଲାଇବା ପାଇଁ ପୁଅ ଚାହିଁଲେ। ସେ ଭାଗ୍ୟଶାଳି ସତ୍ୟବତୀଙ୍କୁ ନିବେଦନ କଲେ, “ଓ ଶୁଭେ, ମୋତେ ସଂଯୋଗ ଦିଅ।” ଏହି ଅପୂର୍ବ ଅନୁଭୂତିରେ ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ ଅଭିଭୂତ ହୋଇ, ସତ୍ୟବତୀ ତାଙ୍କ ପୂର୍ବଜନ୍ମ ସ୍ମରଣ କରି କହିଲେ, “ପ୍ରଭୁ, ଦେଖନ୍ତୁ, ସେହି ପାରେ ଋଷିମାନେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଅଛନ୍ତି। ଏମିତି ସମୟରେ କିପରି ସଂଯୋଗ ସମ୍ଭବ?” ପାରାଶର ବିଶ୍ୱକୁ ଏକ ମୂହା ରୂପେ ଢାକିଦେଲେ, ଦିଗ୍ବଲୟ ଅନ୍ଧକାରରେ ଢାକିଗଲା। ଏହା ଦେଖି, ସତ୍ୟବତୀ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଓ ଲଜ୍ଜାରେ ଭରିଗଲେ, ତାଙ୍କ ମନ ତପସ୍ୟାରେ ଲଗିଗଲା। ସେ କହିଲେ, “ଓ ପାପରହିତ, ଏହି ସଂଯୋଗ ଦ୍ୱାରା ମୋର କନ୍ୟାତ୍ୱ ନଷ୍ଟ ହେବ; ଯଦି ମୋର କନ୍ୟାତ୍ୱ ନଷ୍ଟ ହୁଏ, ମୁଁ କିପରି ଘରକୁ ଫେରିପାରିବି, ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ?” ସେ ଆଉ କହିଲେ, “ମୁଁ ଘରକୁ ଯିବାକୁ ଚାହେଁ, ଏଠାରେ ରହିପାରିବିନାହିଁ; ଏହି ବିଷୟରେ ବିଚାର କରି, ପ୍ରଭୁ, ଆଗକୁ କ’ଣ କରିବେ ତାହା ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରନ୍ତୁ।” ପାରାଶର ସ୍ନେହରେ କହିଲେ, “ମୋ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ହେବା ପରେ ତୁମେ ପୁନି କନ୍ୟା ରହିପାରିବ।” ସେଉଁଠି ଏଉଁ ଭୟଭିତ ସତ୍ୟବତୀଙ୍କୁ ଏକ ଵର ଚୟନ କରିବାକୁ କହିଲେ, “ଯେଉଁ ଵର ଚାହ, ମୋର ଆଶୀର୍ବାଦ କେବେ ବ୍ୟର୍ଥ ହୁଏନାହିଁ।” ସତ୍ୟବତୀ ତାଙ୍କ ଶରୀରରୁ ସୁଗନ୍ଧ ହେବାର ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଵର ଚୟନ କଲେ, ଓ ପାରାଶର ତାହା ପ୍ରଦାନ କଲେ। ବର ମିଳିବା ପରେ, ସେ ଖୁସି ଓ ନାରୀଗୁଣରେ ଶୋଭିତ ହୋଇ, ପାରାଶରଙ୍କ ସହିତ ସଂଯୋଗ କଲେ। ସେଠାରୁ ଏକ ଯୋଜନ ଦୂର ମଧ୍ୟ ମାଟିରେ ଲୋକେ ତାଙ୍କ ସୁଗନ୍ଧ ଅନୁଭବ କରିଥିଲେ। ଏହି ସୁଗନ୍ଧ ଦ୍ୱାରା, ସେ ପରେ ଏକ ନୂତନ ନାମରେ ଖ୍ୟାତି ଲାଗିଲେ—ସତ୍ୟବତୀ। ପାରାଶରଙ୍କ ସହିତ ସଂଯୋଗ ହେବା ସହିତ, ସେ ତୁରନ୍ତ ଗର୍ଭବତୀ ହେଲେ ଓ ଯମୁନା ଦ୍ୱୀପରେ ଏକ ପୁଅ ଜନ୍ମ ଦେଲେ—ସେହି ପୁଅ ହେଲେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଦ୍ୱୈପାୟନ। ସେ ମାଆଙ୍କ ଅନୁମତି ନେଇ, ତପସ୍ୟାରେ ଲିନ ହେବାକୁ ମନ ନିଶ୍ଚିତ କଲେ ଓ କହିଲେ, “ମୋତେ ଯେତେବେଳେ ସ୍ମରଣ କରିବେ, ମୁଁ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ପ୍ରକଟ ହେବି।” ଏଭଳି ଭାବେ, ସତ୍ୟବତୀଙ୍କୁ ପାରାଶର ଦ୍ୱାରା ଦ୍ୱୈପାୟନ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ଯେଉଁଥିରୁ ଦ୍ୱୀପରେ ଜନ୍ମ ହେବାରୁ ସେ ଦ୍ୱୈପାୟନ ନାମରେ ପରିଚିତ ହେଲେ। ସେ ମହାପ୍ରଜ୍ଞା ଏବଂ ଧର୍ମଜ୍ଞାନୀ ଥିଲେ। ମାନବମାନେ କେତେ ଦୀର୍ଘ ଆୟୁ ଓ ଶକ୍ତି ରଖନ୍ତି, ଏବଂ କେଉଁ ଯୁଗରେ କେଉଁ ଧର୍ମ ଉପଯୁକ୍ତ, ଏହା ଭାବି ସେ ଧର୍ମ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କଲେ। ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଉପକୃତ ହେଉନ୍ତି ବୋଲି, ସେ ବେଦମାନେ ଭାଗ କରିଦେଲେ। ଏହି କାରଣରୁ ସେ ବ୍ୟାସ ନାମରେ ଖ୍ୟାତି ଲାଗିଲେ। ସେ ସୁମନ୍ତୁ, ଜୈମିନି, ପୈଳ, ଏବଂ ନିଜ ପୁଅ ଶୁକଙ୍କୁ ବେଦ ଓ ପଞ୍ଚମ ବେଦ ମହାଭାରତ ବିଦ୍ୟା ଦେଲେ। ଏହିପରି, ବ୍ୟାସଦେବ ଭଗବାନ୍ ଅନ୍ୟ ଶିଷ୍ୟ ବୈଶମ୍ପାୟନକୁ ମଧ୍ୟ ଶିକ୍ଷା ଦେଲେ, ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଭାରତ ସଂହିତା ବିଭିନ୍ନ ରୂପେ ପ୍ରଚାରିତ ହେଲା। ଏପରି ଭାବେ, ଶାନ୍ତନୁ ଓ ଗଙ୍ଗାଙ୍କ ପୁଅ, ଅପାର ତେଜସ୍ୱୀ ଭୀଷ୍ମ, ଵସୁମାନେ ଶକ୍ତି ଦେଇ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ବଡ଼ ଜ୍ଞାନୀ ଓ ବିଦ୍ଵାନ୍ ବୈଦର୍ଥୀ ମହାର୍ଷି ଏକ ଦିନ ଚୋର ଭାବେ ଅନ୍ୟାୟରେ ଶୁଳ ଉପରେ ଛାଡ଼ିଦିଆଯାଇଥିଲେ—ସେହି ପ୍ରାଚୀନ ଋଷି ଅନି ମଣ୍ଡବ୍ୟ। ସେ ଧର୍ମଦେବଙ୍କୁ ଡାକି ପଚାରିଲେ, “ମୁଁ ଛୋଟବେଳେ ଗୋଟିଏ ଶକୁନ୍ତିକା ପକ୍ଷୀକୁ କୁଶ ଦ୍ୱାରା ଆଘାତ କରିଥିଲି, ଏହା ଛାଡ଼ି ଆଉ କୌଣସି ପାପ ମୁଁ କରିନଥିଲି। ତେବେ ମୋର ଅସୀମ ତପସ୍ୟା ଶକ୍ତି କାହିଁକି ବ୍ୟର୍ଥ ହେଲା?” ଧର୍ମଦେବ କହିଲେ, “ଏହି ପାପ ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ଏକ ଶୂଦ୍ର ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମ ନେବେ।” ଏହିପରି, ତାଙ୍କ ତପସ୍ୟା ଫଳରେ ନୀତିମାନ୍ ବିଦୁର ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଗାଵଲ୍ଗଣଙ୍କୁ ଏକ ରଥି ସଂଜୟ ଭାବେ ଜନ୍ମ ମିଳିଲା। କୁନ୍ତୀଙ୍କୁ ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କର୍ଣ୍ଣ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ଯାହାଙ୍କ ଶରୀରରେ ସ୍ଵାଭାବିକ କଞ୍ଚୁକ ଓ କୁଣ୍ଡଳ ଆସିଥିଲା। ଲୋକମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ, ସମସ୍ତଙ୍କ ପୂଜ୍ୟ ଭଗବାନ୍ ବିଷ୍ଣୁ, ବସୁଦେବ ଓ ଦେବକୀଙ୍କ ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ସେ ଆଦି ଓ ଅନ୍ତ ନଥିବା, ସର୍ବଜନ୍ମଦାତା, ଅଦୃଶ୍ୟ, ଅବିନାଶୀ ବ୍ରହ୍ମ, ତିନି ଗୁଣର ଆଦିତ୍ୱ ଅଟୁଟ ଚେତନା। ସେ ଅଚଳ, ସ୍ଵୟଂ ସ୍ଥିତ, ସତ୍ତ୍ୱ ଗୁଣରେ ନିଷ୍ଠିତ, ନାରାୟଣ, ପ୍ରଭୁ, ଅଜନ୍ମା, ଅବ୍ୟକ୍ତ, ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ଓ ଅକ୍ଷୟ। ସେ ନିର୍ଗୁଣ, ସମସ୍ତ ଜଗତର ଆଦି, ଅଜନ୍ମା, ଅବିନାଶୀ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ପୂର୍ବଜ, ସର୍ବବ୍ୟାପୀ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା। ଧର୍ମ ସ୍ଥାପନ ପାଇଁ, ସେ ଆନ୍ଧକ ଓ ବୃଷ୍ଣି ଗୋତ୍ରରେ ଜନ୍ମ ନେଲେ; ଦୁଇ ଶୂରବୀର, ଶସ୍ତ୍ର ଓ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ପାରଙ୍ଗତ। ସତ୍ୟକାଙ୍କୁ ସତ୍ୟକି ଓ ହୃଦ୍ଦିକାଙ୍କୁ କୃତବର୍ମା, ଦୁଇଁଜଣ ନାରାୟଣ ଭକ୍ତ ଏବଂ ଶସ୍ତ୍ର ଜ୍ଞାନୀ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଭାରଦ୍ୱାଜଙ୍କ ଶୁକ୍ର ଦ୍ୱାରା ଦ୍ରୋଣ ଜନ୍ମିଲେ, ଯିଏ ତପସ୍ୟାରେ ସମ୍ପନ୍ନ। ଗୌତମଙ୍କୁ ଦୁଇ ଜଣ ଝିଅ ଓ ଛୁଆ ଜନ୍ମିଲେ—କୃପ ଓ ଅଶ୍ୱଥାମାଙ୍କ ମାତା। ଏହିପରି, ଦ୍ରୋଣଙ୍କୁ ଅଶ୍ୱଥାମା ଜନ୍ମିଲେ, ଯିଏ ଅତି ପ୍ରବଳ। ଏହିପରି, ଅଗ୍ନିକୁଣ୍ଡରୁ ଦ୍ରୁପଦଙ୍କ ଯଜ୍ଞରେ ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ ଜନ୍ମିଲେ, ଯାହାଙ୍କ ତେଜ ଅଗ୍ନି ସମାନ। ବେଦିକ ଯଜ୍ଞର ଅଗ୍ନିରୁ, ଧନୁର୍ବାଣ ଧାରଣ କରି, ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ବିନାଶ ପାଇଁ ଏହି ବୀର ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଏଭଳି ଭାବେ, ଏହି ଦିବ୍ୟ ଜନ୍ମ ଓ କାର୍ଯ୍ୟମାନେ ମହାଭାରତ ଗାଥାକୁ ଅମର କରିଛନ୍ତି।