ହସ୍ତିନାପୁରରେ ଯେତେବେଳେ ଦୁଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟ ହେଉଥିଲା, ବିଦୁର ଜଣେ ଜ୍ଞାନୀ ମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ସବୁ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ନଜର ରଖି ଥିଲେ, ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ବିପଦରୁ ମୁକ୍ତ କରିବା ପାଇଁ ସଦା ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିଲେ। ମନୁଷ୍ୟ ଲୋକକୁ ଇନ୍ଦ୍ର ଯେପରି ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥାଏ, ବିଦୁର ମଧ୍ୟ ସଦା ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିଲେ। କୌରବମାନେ ବହୁ ଉପାୟ ଓ ଗୁପ୍ତ ଚେଷ୍ଟା କରି ମଧ୍ୟ, ଭାଗ୍ୟ ଓ ଧର୍ମରେ ସୁରକ୍ଷିତ ପାଣ୍ଡବମାନେକୁ ନଷ୍ଟ କରିପାରିଲେ ନାହିଁ। ତେଣୁ, ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳୀ ସହ ଆଲୋଚନା କରି, ବୃଷସେନା ଓ ଦୁଃଶାସନଙ୍କୁ ସାମିଲ କରି, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ଅନୁମତିରେ ଲକ୍କର ଘର ତିଆରି କରିବା ଆଦେଶ ଦିଆଗଲା। ଏହି ଘରରେ ରାଜା ଅମ୍ବିକାପୁତ୍ର ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର, ନିଜ ପୁଅମାନଙ୍କ ଭଲ ପାଇଁ, ଅସୀମ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପାଣ୍ଡବମାନେକୁ ବସାଇଲେ; କିନ୍ତୁ ସେ ରାଜ୍ୟ ଉପଭୋଗ କରିବା ଇଚ୍ଛାରେ ପାଣ୍ଡବମାନେକୁ ନିକାଳି ଦେଲେ। ବଡ଼ ଆତ୍ମା ପାଣ୍ଡବମାନେ ତାଙ୍କ ମାତା ସହିତ ହସ୍ତିନାପୁର ଛାଡିଦେଲେ; ଯାଉଥିବା ସମୟରେ ବିଦୁର ଜ୍ଞାନୀ ମନ୍ତ୍ରୀ ତାଙ୍କ ସହ ଯାଇଥିଲେ। ବିଦୁରଙ୍କ ଉପଦେଶରେ, ପାଣ୍ଡବମାନେ ମଧ୍ୟରାତିରେ ଲକ୍କର ଘରରୁ ପଳାଇ ଜଙ୍ଗଲକୁ ଚାଲିଗଲେ; ଏଉଁପରେ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ରମାନେ ଭାରଣାବତ ନଗରକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ। ଭାରଣାବତରେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପାଣ୍ଡବମାନେ ତାଙ୍କ ମାତା ସହ ବସିଲେ; ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ଆଦେଶରେ ଲକ୍କର ଘରରେ ରହିଲେ। ପୁରୋଚନା ସେମାନେକୁ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନିର୍ବିକ୍ଷଣ କରୁଥିଲା; ବିଦୁରଙ୍କ ଉପଦେଶରେ, ସେମାନେ ଏକ ସୁରଙ୍ଗ ତିଆରି କରିଲେ। ପାଣ୍ଡବମାନେ ଲକ୍କର ଘରକୁ ଆଗ୍ନି ଦେଇ, ପୁରୋଚନାକୁ ଦଗ୍ଧ କରି, ଭୟରେ ତାଙ୍କ ମାତା ସହ ପଳାଇଗଲେ। ଜଙ୍ଗଲର ଏକ ଝରାପାଖରେ ସେମାନେ ରାକ୍ଷସ ହିଡିମ୍ବାକୁ ଦେଖିଲେ; ଭୀମ ସେ ରାକ୍ଷସ ହିଡିମ୍ବାକୁ ମାରିଦେଲା, ଏହି ଘଟଣା ପରେ ପାଣ୍ଡବମାନେ ତାଙ୍କ ସ୍ଥିତି ବୁଝିଲେ। ରାତିରେ, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରପୁତ୍ରମାନେର ଭୟରେ, ପୃଥାପୁତ୍ରମାନେ ପଳାଇଲେ; ଏଠି ଭୀମ ହିଡିମ୍ବା ସହ ମିଶିଲେ, ଏଉଁପରେ ଘଟୋତ୍କଚ ଜନ୍ମ ହେଲା। ଏହାପରେ, ପାଣ୍ଡବମାନେ ବକାକୁ ମାରି, ଏକଚକ୍ରା ନଗରରେ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ଭାବରେ ବେଦାଧ୍ୟୟନ କରି ରହିଲେ। ସେଠି, ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଘରେ ମାତା ସହ କିଛି ସମୟ ରହି, ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ ଆଚରଣ କରିଥିଲେ। ଏକଚକ୍ରାରେ, ଭୀମସେନ ଭୟଙ୍କର ବକା ନାମକ ମାନବ ଭକ୍ଷକୁ ସମ୍ମୁଖୀନ କରିଲେ; ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭୀମ ବକାକୁ ନିଜ ଭୁଜବଳରେ ମାରିଦେଲେ ଏବଂ ନଗରବାସୀମାନେକୁ ଆଶ୍ୱସ୍ତ କରିଲେ। ଏହାପରେ, ପାଞ୍ଚାଳମାନେ ମଧ୍ୟ କୃଷ୍ଣା ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ସ୍ଵୟଂବର ଖବର ଶୁଣିଲେ; ସେଠାକୁ ଗଲେ ଏବଂ ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କୁ ପାଇଲେ। ଦ୍ରୌପଦୀ ପାଇବା ପରେ, ସେମାନେ ଏକ ବର୍ଷ ରହିଲେ; ପରେ ପରିଚୟ ହେଲା, ଏହି ଶତ୍ରୁ ଦଳନ କରିବା ପାଣ୍ଡବମାନେ ହସ୍ତିନାପୁରକୁ ଫେରିଗଲେ। ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଓ ଭୀଷ୍ମ, ଶାନ୍ତନୁପୁତ୍ର, ପାଣ୍ଡବମାନେକୁ କହିଲେ: "ପୁଅମାନେ, ଭାଇମାନେ ମଧ୍ୟରେ କେମିତି ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ହେବ?" "ତୁମ୍ମାନେ ପ୍ରଜାପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ସୁନିୟୋଜିତ ଖଣ୍ଡବପ୍ରସ୍ଥରେ ରହିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରାଯାଇଛି।" "ଅସୂୟା ଛାଡି, ନିଜ ଖଣ୍ଡବପ୍ରସ୍ଥକୁ ଯାଅ।" – ଏଭଳି କହି, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ମିତ୍ରମାନେ ସହ ଖଣ୍ଡବପ୍ରସ୍ଥକୁ ଚାଲିଗଲେ। ପୃଥାପୁତ୍ରମାନେ ସମସ୍ତ ଧନ-ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ ନେଇ ଖଣ୍ଡବପ୍ରସ୍ଥ ନଗରକୁ ଗଲେ; ସେଠି ବହୁ ବର୍ଷ ରହିଲେ। ତାଙ୍କ ଶସ୍ତ୍ରଶକ୍ତିରେ ଅନ୍ୟ ରାଜାମାନେକୁ ଅଧୀନ କରିଲେ; ଧର୍ମରେ ନିଷ୍ଠା ଓ ସତ୍ୟରେ ଅଟୁଟ ଥିଲେ। ସଦା ଜାଗୃତ, ଧୈର୍ୟଶୀଳ ଭୀମସେନ ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ଜୟ କଲେ; ଅର୍ଜୁନ ଉତ୍ତର, ନକୁଳ ପଶ୍ଚିମ, ସହଦେବ ଶତ୍ରୁ ଦଳନ କରି ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ଜୟ କଲେ। ଏଭଳି, ସମସ୍ତେ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀକୁ ଅଧୀନ କରି, ପାଞ୍ଚ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସହ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଏକ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଚମକିଲେ। ପାଣ୍ଡବମାନେ ସତ୍ୟବଳରେ ପୃଥିବୀକୁ ଷଡ୍ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭଳି ଭୂଷିତ କରିଲେ; କିନ୍ତୁ କିଛି କାରଣରେ ରାଜା ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ପ୍ରଭାଶାଳୀ ଓ ସତ୍ୟବଳୀ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ତାଙ୍କ ପ୍ରିୟ ଭାଇ ସବ୍ୟସାଚୀ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଜଙ୍ଗଲକୁ ପଠାଇଲେ, ଯେଉଁଠି ଅର୍ଜୁନ ଏକ ବର୍ଷ ଏକ ମାସ ରହିଲେ। ସେ ତୀର୍ଥଯାତ୍ରା କରି, ନାଗକୁଳୀକୁ ପାଇଲେ; ପାଣ୍ଡ୍ୟରାଜ ଝିଅକୁ ମଧ୍ୟ ପାଇ, ଦୁଇଜଣା ସହ ରହିଲେ। ଏକ ସମୟରେ, ଅର୍ଜୁନ ଦ୍ୱାରାବତୀରେ ହୃଷୀକେଶଙ୍କୁ ଗଲେ; ସେଠି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଅର୍ଜୁନ କମଳନୟନୀ ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କୁ ପତ୍ନୀ ଭାବେ ପାଇଲେ। ସୁଭଦ୍ରା, ବସୁଦେବଙ୍କ ଭଗିନୀ, ଅର୍ଜୁନ ସହ ଏପରି ଏକତା ହେଲେ, ଯେପରି ଇନ୍ଦ୍ର ସହ ଶାଚୀ, କୃଷ୍ଣ ସହ ଲକ୍ଷ୍ମୀ। ସୁଭଦ୍ରା ଅର୍ଜୁନ ସହ ପ୍ରେମରେ ଏକତା ହେଲେ; କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ଅଗ୍ନିକୁ ଖଣ୍ଡବବନରେ ତୃପ୍ତ କରିଲେ। ଅର୍ଜୁନ, ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ବସୁଦେବ ସହ, ଏହି କାର୍ଯ୍ୟରେ ଅତି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲେ, କାରଣ କୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କ ସହ ଥିଲେ। କୃଷ୍ଣ, ଶତ୍ରୁ ଦଳନରେ ବିଷ୍ଣୁପରି ସହଯୋଗୀ, ଅଗ୍ନି ପାର୍ଥାକୁ ଗାଣ୍ଡୀବ ଧନୁଷ୍ୟ ଦେଲେ। ଅସୀମ ବାଣ ଭରିଥିବା କୋଇଲା, କପିଙ୍କ ଚିହ୍ନ ଥିବା ରଥ ଦେଲେ; ଏଠି ଅର୍ଜୁନ ମହା ଅସୁର ମାୟାକୁ ମୁକ୍ତ କରିଲେ। ମାୟା ଏକ ଦିବ୍ୟ ସଭା ତିଆରି କଲେ, ଯେଉଁଠି ଧୃତିହୀନ ଦୁର୍ୟୋଧନ ଲୋଭରେ ଅନ୍ଧ ହୋଇ ଇର୍ଷ୍ୟା କରିଲେ। ପରେ, ଦୁର୍ୟୋଧନ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ଶକୁନି ସହ ଚାଲ କରି ଜୁଆରେ ହରାଇଲେ; ତାଙ୍କୁ ତେର ଦିନ—ଦ୍ଵାଦଶ ବର୍ଷ ଜଙ୍ଗଲରେ ଓ ଏକ ବର୍ଷ ଗୁପ୍ତ ବାସ—ପଠାଇଦେଲେ। ତେର ବର୍ଷ ପରେ ଏକ ବର୍ଷ ଗୁପ୍ତ ରହିବା ପରେ, ଚୌଦ୍ଧ ଦିନରେ ସେମାନେ ନିଜ ଧନ ଚାହିଲେ, କିନ୍ତୁ ମହାରାଜ, ସେମାନେ ନିଜ ସମ୍ପତ୍ତି ପାଇଲେ ନାହିଁ; ତେଣୁ ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା। ଏହି ଯୁଦ୍ଧରେ, ପାଣ୍ଡବମାନେ କ୍ଷତ୍ରିୟ ସେନାକୁ ନଷ୍ଟ କରି, ରାଜା ଦୁର୍ୟୋଧନଙ୍କୁ ବଧ କରିଲେ।