ବସୁକିଙ୍କ ଉପରେ ଅଗ୍ନି ବିନାଶ ଭୟ ଛାଇଥିଲା। ଆସ୍ତୀକ ଦୟାରୁ ଅପାର ଶକ୍ତି ନେଇ, ନିଜ ମନେ ଠାରୁ ଭୟ ଦୂର କରିବା ନିଶ୍ଚୟ କଲେ। ସେ ବସୁକିଙ୍କୁ ନିଶ୍ଚିନ୍ତ କରି, ଏହି ଭୟ ନିଜ ଉପରେ ଗ୍ରହଣ କରି, ଦ୍ରୁତ ଚାଲି ଜନମେଜୟଙ୍କ ଯଜ୍ଞ ଉପସ୍ଥିତିକୁ ଯାଇଲେ। ଆସ୍ତୀକ, ଦ୍ୱିଜାତିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସର୍ପମାନଙ୍କ ମୁକ୍ତି ପାଇଁ ଏହି ଯଜ୍ଞକୁ ଯାଇଲେ। ସେଠାରେ ଯଜ୍ଞ ମଣ୍ଡପ ଦେଖିଲେ, ଯେଉଁଠି ବହୁ ପୁରୋହିତମାନେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅଗ୍ନି ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ଥିଲେ। ଆସ୍ତୀକ ଏଠାରେ ପ୍ରବେଶ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ, କିନ୍ତୁ ଦ୍ୱାରପାଳମାନେ ତାଙ୍କୁ ଅଟକାଇଲେ। ତାପରେ ଆସ୍ତୀକ ଯଜ୍ଞର ସ୍ତୁତି କରି ପ୍ରବେଶ ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ। ଯଜ୍ଞ ମଣ୍ଡପରେ ପହଞ୍ଚି, ଆସ୍ତୀକ ରାଜା ଜନମେଜୟଙ୍କୁ, ପୁରୋହିତମାନେ, ଅଗ୍ନି, ଏବଂ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାର ସ୍ତୁତି କଲେ। ସେ କହିଲେ—"ପ୍ରୟାଗରେ ସୋମ, ବରୁଣ, ପ୍ରଜାପତି ଯଜ୍ଞ ହୋଇଛି; ଏହି ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ ତୁମର ଯଜ୍ଞ ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତଙ୍କ ଭଲ ହେଉ।" "ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ଶତ ଯଜ୍ଞ, ଯମ, ହରିମେଧସ, ରଂତିଦେବ, ଗୟା, ଶଶବିନ୍ଦୁ, ବୈଶ୍ରବଣ, ନୃଗ, ଅଜମୀଢ଼, ଦଶରଥ, ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଅଜମୀଢ଼, କୃଷ୍ଣ, ସତ୍ୟବତୀପୁତ୍ର, ଏବଂ ଅନେକ ରାଜାଙ୍କ ଯଜ୍ଞ ଭଳି, ଏହି ତୁମର ଯଜ୍ଞ ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତଙ୍କ ଭଲ ହେଉ।" "ଏଠାରେ ଯେଉଁଠି ଅନେକ ପୁରୋହିତମାନେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ, ତାଙ୍କ ବିଶ୍ୱେଷ୍ଟ ଦାନ କଦାପି ହରାଇବ ନାହିଁ। ଦ୍ୱୈପାୟନ ପରି କୌଣସି ପୁରୋହିତ ନାହିଁ; ତାଙ୍କ ଶିଷ୍ୟମାନେ ପୃଥିବୀରେ ନିଜ ଯଜ୍ଞ କାର୍ଯ୍ୟରେ ନିପୁଣ।" "ଅଗ୍ନି, ଅପୂର୍ବ ଦୀପ୍ତି, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମୂଳ, ଅନ୍ନ ଭୋଜନ କରିବା, ଅନ୍ଧକାର ଚିହ୍ନ, ତୀବ୍ର ଜ୍ୱାଳା—ଏହି ଅଗ୍ନି ତୁମର ହୋମ ଗ୍ରହଣ କରୁଛି।" "ଏହି ଜଗତରେ କୌଣସି ରାଜା ତୁମ ପରି ଜନତାକୁ ରକ୍ଷା କରୁନାହିଁ; ତୁମର ଦୃଢ଼ତାରେ ମୁଁ ନିଶ୍ଚିନ୍ତ; ତୁମେ ବରୁଣ, ଧର୍ମରାଜା, ଯମ ପରି।" "ଶକ୍ର ପରି ତୁମେ ରକ୍ଷକ; ମୋ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରାଜାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ; ତୁମ ପରି ଅନ୍ୟ କୌଣସି ରାଜା ଜନ୍ମ ନାହିଁ।" "ଖଟ୍ୱାଙ୍ଗ, ନଭାଗ, ଦିଲୀପ, ଯୟାତି, ମନ୍ଧାତା ପରି ଶକ୍ତି; ତୁମ ଦୀପ୍ତି ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି; ଭୀଷ୍ମ ପରି ଉତ୍ତମ ନିୟମରେ ରାଜ୍ୟ କରୁଛ।" "ବାଲ୍ମୀକି ପରି ନିଜ ଶକ୍ତି ଲୁଚାଇଛ; ବଶିଷ୍ଠ ପରି ରୋଷ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିଛ; ଇନ୍ଦ୍ର ପରି ଶାସନ; ନାରାୟଣ ପରି ଦୀପ୍ତି।" "ଯମ ପରି ଧର୍ମ ଜଣା; କୃଷ୍ଣ ପରି ଗୁଣମୟ; ବସୁମାନଙ୍କ ପରି ସମୃଦ୍ଧିର ଆଶ୍ରୟ; ଯଜ୍ଞର ଭଣ୍ଡାର।" "ଦମ୍ଭୋଦ୍ଭବ ପରି ଶକ୍ତି; ରାମ ପରି ଅସ୍ତ୍ର ଜ୍ଞାନ; ଔର୍ବ, ତ୍ରିତା ପରି ଦୀପ୍ତି; ଭାଗୀରଥ ପରି ଦୁର୍ଦ୍ଧର୍ଷ।" ଆସ୍ତୀକଙ୍କ ଏହି ଶ୍ରଦ୍ଧା ଓ ବିନୟର ସ୍ତୁତିରେ ସମସ୍ତ—ରାଜା, ସଭା, ପୁରୋହିତ, ଅଗ୍ନି—ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ। ତାଙ୍କର ଶୁଭ ଅଙ୍ଗବ୍ୟବହାର ଦେଖି, ରାଜା ଜନମେଜୟ କହିଲେ, "ଏହି ଶିଶୁ ଦ୍ୱିଜାତି କିନ୍ତୁ ବୃଦ୍ଧ ପରି କଥା କହୁଛି; ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଶିଶୁ ଭାବେ ନୁହେଁ, ବୃଦ୍ଧ ଭାବେ ଦେଖୁଛି। ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଏକ ବର ଦେବାକୁ ଚାହେଁ—ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ଏହା ନିୟମିତ କରନ୍ତୁ।" ଏହି ସମୟରେ ଟକ୍ଷକ ଦ୍ରୁତ ଆସୁଥିବା ଦେଖାଯାଇଲା। ରାଜା ଉପହାର ଦେବାକୁ ଚାହିଲେ, ହୋତ୍ରି କହିଲେ, "ଟକ୍ଷକ ଏହି ଯଜ୍ଞ ଚାଲିଥିବା ସମୟରେ ଆସୁନାହିଁ।" ରାଜା କହିଲେ, "ଏହି ଯଜ୍ଞ ଶେଷ ହେଉ, ଟକ୍ଷକ ଦ୍ରୁତ ଆସୁ, ତେଣୁ ସମସ୍ତେ ଉତ୍ସାହରେ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତୁ, କାରଣ ଏହା ମୋ ଶତ୍ରୁ।" ଅଗ୍ନି ଓ ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ, ଟକ୍ଷକ ଭୟରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଆଶ୍ରୟରେ ଅଛି। ରାଜା ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, ଚାରିଅଁଖି ରଥୀ, ପୁରାତନ କଥା ଜ୍ଞାନୀ, କହିଲେ—"ପୁରାତନ ରୀତିରୁ କହୁଛି: ଇନ୍ଦ୍ର ଟକ୍ଷକକୁ ବର ଦେଇଛନ୍ତି—'ମୋ ସହିତ ରହ, ଅଗ୍ନି ତୁମକୁ ଜଳାଇବ ନାହିଁ।'" ସର୍ପମାନେ ଭୟମୁକ୍ତ ହେଲାପରେ, ଲୋକପତି ବିଦାୟ ନେଲେ। ତାଙ୍କ ମନରେ "ଏହା ଘଟିବ" ବିଚାର ଚାଲିଲା। ଟକ୍ଷକ ଉପର ଭୟ ଚାପି, ଉପର ଉତ୍ତରୀୟରେ ଚୁପ୍ପ ହେଲେ; କିନ୍ତୁ ଆଶ୍ବସ୍ତି ମିଳିଲା ନାହିଁ। ରାଜା, ମନ୍ତ୍ରଜ୍ଞାନୀ, ରୋଷରେ ଟକ୍ଷକ ନାଶ କାମନା କରି କହିଲେ, "ଯଦି ଟକ୍ଷକ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଆଶ୍ରୟରେ ଅଛି, ତେବେ ଅଗ୍ନି ଦ୍ୱାରା ଇନ୍ଦ୍ର ସହିତ ଟକ୍ଷକକୁ ଚୁଟାଇ ଦିଅ।" କିନ୍ତୁ ରାଜା ଟକ୍ଷକକୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିନଥିଲେ, ହୋତ୍ରି ପୁରୋହିତ ହୋମ କରି ଟକ୍ଷକକୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କଲେ। ଏଭଳି ହୋମ ହେଉଥିବାବେଳେ, ଟକ୍ଷକ ପୁରନ୍ଦର ସହିତ ଆକାଶରେ ଦେଖା ଦେଲେ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉତ୍ତେଜିତ ଅବସ୍ଥାରେ।