ବ୍ରହ୍ମା ଦେବଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ, ଓ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ନାଗ, ତୁମେ ପୃଥିବୀ ତଳେ ଅବତରଣ କର, ସେଉଁଠି ତୁମ ପାଇଁ ସ୍ଥାନ ମିଳିବ। ଶେଷ, ତୁମେ ଏହି ପୃଥିବୀକୁ ଧାରଣ କରିବା ଦ୍ୱାରା ମୋତେ ବଡ଼ ସେବା କରିବ। ଏପରି କହି, ବ୍ରହ୍ମା ଏକ ମୂହ ଖୋଲିଦେଲେ ଏବଂ ଶେଷ ଏହି ମୂହ ମାର୍ଗରେ ପୃଥିବୀ ତଳକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ସେଉଁଠି, ଭୂମିର ଶ୍ୱାମୀ ଏବଂ ପ୍ରଥମ ଉତ୍ତମ ନାଗ ଭାବେ, ଶେଷ ତାଙ୍କର ମହାନ ମୁଣ୍ଡରେ ପୃଥିବୀକୁ ଧାରଣ କଲେ, ତାଙ୍କର ଅନେକ ଚକ୍ରାକାର ଦେହରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପୃଥିବୀକୁ ଆବୃତ କଲେ। ତାଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କରି କହାଗଲା, "ଶେଷ, ତୁମେ ନାଗମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ, ଧର୍ମର ଦେବତା; କାରଣ ଏହି ପୃଥିବୀକୁ ତୁମେ ଏକା ଧାରଣ କରିଛ, ତୁମ ଅନନ୍ତ ଚକ୍ରାକାର ଦେହରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଆବୃତ କରିଛ, ଏହି କାମ ମୁଁ କରିଥିଲି, କିନ୍ତୁ ତୁମେ ତ ତାହାଠାରୁ ବଡ଼ ଶକ୍ତିରେ କରୁଛ।" ଏପରି ଭାବେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଅନନ୍ତ ନାଗ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ, ପୃଥିବୀ ତଳେ ଏକା ଏହି ସଂସାରକୁ ଧାରଣ କରି ରହିଛନ୍ତି। ପରେ, ପିତାମହ ବ୍ରହ୍ମା, ଅନନ୍ତଙ୍କୁ ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ଅମର ଗରୁଡ଼ଙ୍କୁ ସାଥୀ ଭାବେ ଦେଲେ। ଅନନ୍ତ ତଳକୁ ଚାଲିଯିବା ପରେ, ନାଗମାନେ ବଡ଼ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବାସୁକିଙ୍କୁ ରାଜା ଭାବେ ଅଭିଷେକ କଲେ, ଯେପରି ଦେବତାମାନେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ରାଜା ଭାବେ ନିଯୁକ୍ତ କରିଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ବାସୁକି ତାଙ୍କର ମାଆଁଙ୍କ ଶାପ ଶୁଣି ବିଚାର କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ, କିପରି ଏହି ଶାପ ଫଳିବାରୁ ବଞ୍ଚିହେବାଯାଏ। ସେ ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ଭାଇମାନେ, ଏହିରାବତ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ସହିତ ଆଲୋଚନା କଲେ, ଯେଉଁମାନେ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଥିଲେ। ବାସୁକି କହିଲେ, "ଏହି ଶାପ ଯେପରି ବିଦିତ, ସେଥିରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇବାକୁ ଆମେ ଏକାଠି ଉପାୟ ଚିନ୍ତା କରିବା ଦରକାର। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଶାପର ଉପାୟ ଅଛି, କିନ୍ତୁ ମାଆଁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା ଶାପର ମୁକ୍ତି କେଉଁଠିଓ ନାହିଁ। ଅମର ଓ ଅପାର ସତ୍ୟବାନମାନେ ମଧ୍ୟ ଶାପିତ ହେବାର କଥା ଶୁଣି, ମୋ ହୃଦୟ କମ୍ପିଉଠି। ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ, ଆମ ଉପରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିନାଶ ଆସିଛି; ଆମ ଅନିୟନ୍ତ୍ରିତ ମାଆଁ ଭୟଙ୍କର ଶାପ ଦେଇଛନ୍ତି। ଏହି ଶାପ ଦେବାରୁ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ବାଞ୍ଚାଇପାରିଲେ ନାହିଁ। ଏହିଠାରେ, ନାଗମାନେ, ଆମ ସମସ୍ତଙ୍କ ଭଲ ପାଇଁ ଆଲୋଚନା କରିବା ଦରକାର, ଯାହାଦ୍ୱାରା ସମୟ ଅତିତ ହେଇଯିବା ପୂର୍ବରୁ ଆମେ ଉଦ୍ଧାର ପାଇପାରିବା। ଆମ ସମସ୍ତେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଓ ବିବେକଶୀଳ, ଆଲୋଚନା କରି ଉପାୟ ଖୋଜିବା ଦରକାର।" "ପୂର୍ବରୁ ଦେବତାମାନେ ଗୁହାରେ ଲୁଚିଥିବା ଅଗ୍ନିକୁ ହରାଇଥିଲେ, ସେପରି ଯେଉଁପରି ଯଜ୍ଞ ହେଇନପାରେ, କିମ୍ବା ଜନମେଜୟଙ୍କ ପରାଜୟ ହେବ, ଯାହା ନାଗମାନଙ୍କ ବିନାଶ ଆଣିଦେବ।" ଏପରି କହି, ସମସ୍ତ କଦ୍ରୁସନ୍ତାନ ଏକାଠି ହୋଇ, ମତ ଦେଲେ ଏବଂ ଏକ ସମ୍ମତିକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ। କିଛି ନାଗ କହିଲେ, "ଆମେ ସମସ୍ତେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେବା, ଏବଂ ଜନମେଜୟଙ୍କଠାରେ ଯାଇ ଯଜ୍ଞ ବନ୍ଦ କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିବା।" ଅନ୍ୟମାନେ କହିଲେ, "ଆମେ ସମସ୍ତେ ତାଙ୍କର ପ୍ରଧାନ ଉପଦେଷ୍ଟା ହେବା, ଯେଉଁଠାରେ ତିନି ଯେଉଁ ସବୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ମାଗିବେ, ସେଠାରେ ଆମେ ଏମିତି ମତ ଦେବା, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଯଜ୍ଞ ଅଟକିଯିବ।" "ସେ ରାଜା, ଯିଏ ଆମକୁ ବହୁତ ମୂଲ୍ୟ ଦେଉଛନ୍ତି, ସେ ଯଦି ପ୍ରକାଶ୍ୟ ଭାବେ ଯଜ୍ଞ ବିଷୟରେ ପଚାରିବେ, ଆମେ 'ନା' କହିଦେବା। ଏଠାରେ ଏବଂ ପରଲୋକରେ ଅନେକ ଦୁର୍ଗୁଣ ଦେଖାଇ, ଯଜ୍ଞ ହେବା ନ ଦିଅ।" "କିମ୍ବା, ଯଦି କେହି ଶାପବିଦ୍ୟାରେ ପାରଙ୍ଗତ ଅଧ୍ୟାପକ ଯଜ୍ଞ କରିବେ, ତେବେ ଏକ ନାଗ ଯାଇ ତାଙ୍କୁ ଦଶିବ, ସେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିବେ, ଏବଂ ଯଜ୍ଞ ହେବ ନାହିଁ। ଅନ୍ୟ କେହି ଯଦି ଏହି ଯଜ୍ଞର ପାଣ୍ଡିତ୍ୟ ଜାଣିଥିବେ, ସେମାନେ ଯେଉଁମାନେ ପୂରୋହିତ ହେବେ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆମେ ଦଶିଦେବା।" କିଛି ଦୟାଳୁ ଓ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ନାଗ କହିଲେ, "ଏହା ଅଜ୍ଞାନ; ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟା ଅନୁଚିତ। ବିପଦରେ ସତ୍ୟ ଧର୍ମରେ ଅଟୁଟ ରହିବା ଏହି ସମୟର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଉପାୟ; ଅଧର୍ମ କାର୍ଯ୍ୟ ସମସ୍ତ ଜଗତ୍କୁ ନଶ୍ଟ କରିଦେବ।" ଅନ୍ୟ ନାଗମାନେ କହିଲେ, "ଆମେ ମେଘ ଭାବରେ ଆସି, ବିଜୁଳି ସହିତ ବର୍ଷା କରି, ଯଜ୍ଞ ଅଗ୍ନିକୁ ନିବାଇଦେବା।" କିଛି ଅନ୍ୟ ନାଗ କହିଲେ, "ରାତିରେ ଯଜ୍ଞ ପାତ୍ର ଓ ଚମସ ଚୁପଚାପ ଚୋରି କରି ନେଇଯିବା, ଯେଉଁଠାରେ ଲୋକମାନେ ଅସାବଧାନ ରହିବେ; ଏପରି କଲେ ଯଜ୍ଞ ଅଟକିଯିବ।" ଏହିପରି କିଛି ନାଗ କହିଲେ, "ଯଜ୍ଞ ସମୟରେ ଶତଶଃ, ସହସ୍ରଶଃ ଲୋକଙ୍କୁ ଦଶିଦେବା; ତାହାଲେ ଆମ ପାଇଁ ଭୟ ରହିବ ନାହିଁ।" ଅନ୍ୟେ କହିଲେ, "ପାକାଯାଇଥିବା ଭୋଜନକୁ ଆମର ମୁତ୍ର ଓ ମଳ ଦ୍ୱାରା ଅପବିତ୍ର କରିଦେବା, ଯାହାଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ହବି ନଶ୍ଟ ହେଉ।" ଅନ୍ୟେ କହିଲେ, "ଆମେ ତାଙ୍କ ପୂରୋହିତ ହେବା, ତାହା ଉପସ୍ଥାନ କରି, ଯଜ୍ଞର ବିରୋଧ କରିବା ଓ ଦକ୍ଷିଣା ଚାହିଁବା।" କିଛି କହିଲେ, "ସେ ଏବେ ଆମ ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ ଆସିଛି, ଆମ ଇଚ୍ଛା ଅନୁଯାୟୀ କରିବ। ଆମେ ତାଙ୍କୁ ଜଳରୁ ଆଣି ଘରେ ବନ୍ଧି ରଖିବା, ତେବେ ଯଜ୍ଞ ହେବ ନାହିଁ।" ଅନ୍ୟେ ଚିନ୍ତାଶୀଳ ନାଗ କହିଲେ, "ତାଙ୍କୁ ଧରି ଦଶିଦେବା, ତେବେ ଆମ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖର ମୂଳ ନଶ୍ଟ ହେବ।" ସମସ୍ତ ମତ ଶୁଣି, ଏବେ ରାଜା ବାସୁକିଙ୍କ ମତ ଅନୁଯାୟୀ କିଛି କରାଯାଉ। ସମସ୍ତେ ବାସୁକିଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ତେଣୁ ବାସୁକି ଭାବି ନାଗମାନେଠାରେ କହିଲେ, "ମୁଁ ଏହି ସମସ୍ତ ଯୋଜନାକୁ ଅନୁମୋଦନ କରୁନାହିଁ, ଏହିପରି କିଛି ମୋ ପ୍ରସନ୍ନ କରେନାହିଁ। କଣ କଲେ ଆମ ସମସ୍ତଙ୍କ ଉପକାର ହେବ? ମୋ ମନେ ଲାଗେ, ମହାତ୍ମା କଶ୍ୟପଙ୍କ ସନ୍ମାନ ଅର୍ଜନ କରିବା ଉତ୍ତମ।" "ଆମ ପରିବାର ଓ ଆମ ସମସ୍ତଙ୍କ ମିତ୍ରତା ପାଇଁ, ମୋ ମନେ କିଛି ଉପାୟ ଆସୁନାହିଁ, ଏହି ମତ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ଗ୍ରହଣ କରୁନାହିଁ। ଯାହା କଲେ ଆମ ସମସ୍ତଙ୍କ ଭଲ ହେବ, ତାହା ମୁଁ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବି; କାରଣ ମୋ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିଥିବା ଗୁଣ ଓ ଦୋଷ ଭାବି, ମୁଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଚିନ୍ତିତ।