ଗରୁଡ଼, ବିନତାଙ୍କ ପୁତ୍ର, ମୃତ୍ୟୁଞ୍ଜୟ ସୋମର ରକ୍ଷାରେ ନିୟୁକ୍ତ ଥିବା ଦୁଇଟି ଭୟଙ୍କର ନାଗଦ୍ୱୟଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ । ସେମାନଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ଜହ୍ରିଲା ପରି, ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୁଧ୍ଧ, ଅନିର୍ବାଚ୍ୟ ଭୟଦାୟକ ଏବଂ ସଦା ଅସନ୍ତୁଷ୍ଟ ଥିଲେ । ଯେଉଁଠାରେ ସେ ଦୁଇ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସର୍ପ ଅମୃତକୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ, ସେଉଁଠାରେ ଗରୁଡ଼ଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ପଡ଼ିଲା । ସେମାନଙ୍କର ଦୃଷ୍ଟି ସଦା କ୍ରୋଧରେ ଜ୍ୱଳିଥାଏ, ଏବଂ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଚକ୍ଷୁ ଝପକାଏ ନାହିଁ । ଯେଉଁଠାରେ ଏହି ଦୁଇ ନାଗଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ପଡ଼େ, ସେଉଁଠାରେ ସେ ତୁରନ୍ତ ଭସ୍ମ ହୋଇଯାଏ । ଏହି ଭୟଭୀତ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ଗରୁଡ଼ ଅଳ୍ପକ୍ଷଣ ପାଇଁ ଅସ୍ଥିର ହୋଇଯାଇଛନ୍ତି: “ଏମିତି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏବଂ କ୍ରୂର ନାଗଦ୍ୱୟଙ୍କୁ କେମିତି ଜୟ କରିବି?” ଏହିପରି ଚିନ୍ତା କରି ସେ ତାଙ୍କର ଭୟକୁ ଦୂର କରି, ଧୂଳି ଛିଟିଏ ଦ୍ୱାରା ସର୍ପମାନଙ୍କ ଚକ୍ଷୁକୁ ଢାକିଦେଲେ । ଏହାର ଫଳରେ ସେମାନେ ଗରୁଡ଼ଙ୍କୁ ଦେଖିପାରିଲେ ନାହିଁ, ଏବଂ ଗରୁଡ଼ ସବୁ ଦିଗରୁ ସେମାନଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରିଦେଲେ । ଏହିପରେ ଗରୁଡ଼, ଆକାଶରେ ବିଚରଣ କରୁଥିବା ବିନତାପୁତ୍ର, ସେମାନଙ୍କ ଦେହ ଉପରେ ଚଢ଼ି, ମଧ୍ୟଭାଗରୁ ଓଡ଼ିଦେଲେ ଏବଂ ତୁରନ୍ତ ସୋମାମୃତ ଦିଗରେ ଧାଉଥିଲେ । ସେଠାରେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଗରୁଡ଼ ତାଳମାଳ ଉପକରଣକୁ ଭାଙ୍ଗିଦେଇ, ଅମୃତକୁ ନେଇ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଉଡ଼ିଗଲେ । ସେ ନିଜେ ଅମୃତ ପାନ କରିଲେ ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ତାହାକୁ ନେଉଥିବାବେଳେ ସୂର୍ଯ୍ୟର ତେଜକୁ ଆଡକରି ଅତି ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଚାଲିଗଲେ । ଏହି ଆକାଶପଥରେ ଗରୁଡ଼ଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ଆସିଲେ । ନାରାୟଣ ଗରୁଡ଼ଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଖୁସି ହେଇ, ତାଙ୍କୁ ଅନୁଗ୍ରହ କରି, କହିଲେ: “ମୁଁ ଦେବା ଦାତା ଅଟୁଟ ଭଗବାନ୍ ।” ତେଣୁ, ଗରୁଡ଼ ଅନୁରୋଧ କଲେ: “ମୁଁ ସଦା ଆପଣଙ୍କଠାରୁ ଉପରେ ରହିପାରିଁ ।” ପୁଣି ଗରୁଡ଼ କହିଲେ: “ମୁଁ ଅମୃତ ପାନ କରିନଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଅଜର ଓ ଅମର ହେବାକୁ ଚାହେଁ ।” ବିଷ୍ଣୁ କହିଲେ: “ତଥାସ୍ତୁ ।” ଏହି ଭୂନ୍ ପାଇଁ ଗରୁଡ଼ ଭଗବାନ୍ଙ୍କୁ କହିଲେ: “ଆପଣ ମଧ୍ୟ ଏକ ଭୂନ୍ ଚୟନ କରନ୍ତୁ ।” ତେବେ ବିଷ୍ଣୁ ତାଙ୍କୁ ନିଜ ବାହନ ଭାବରେ ଚୟନ କଲେ । ଭଗବାନ୍ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ: “ତୁମେ ମୋ ବାନ୍ଧା ଓ ପତାକା ହେବା ।” ଗରୁଡ଼ “ତଥାସ୍ତୁ” କହି, ଭଗବାନଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି ବିଦାୟ ନେଲେ । ସେ ଜଣେ ବାୟୁ ସମ ତୀବ୍ର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଚଳନରେ ଅଗ୍ରସର ହେଉଥିଲେ, ଏହି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଇନ୍ଦ୍ର ତାଙ୍କୁ ବଜ୍ର ମାରିଲେ । ଇନ୍ଦ୍ର କ୍ରୋଧରେ ଗରୁଡ଼ଙ୍କୁ ବଜ୍ର ଦ୍ୱାରା ଆକ୍ରମଣ କଲେ, ଯେଉଁବେଳେ ଗରୁଡ଼ ଅମୃତକୁ ନେଇଯାଉଥିଲେ । ତେବେ ଗରୁଡ଼ ହସିବା ସ୍ୱରରେ କହିଲେ: “ଯେ ଋଷିଙ୍କ ଅସ୍ଥିରୁ ବଜ୍ର ତିଆରି, ମୁଁ ସେଉଁଠି ପ୍ରଣାମ କରେ । ଏବଂ ବଜ୍ର ଓ ଆପଣଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସମ୍ମାନ କରିବି । ମୁଁ ଏକ ପାଖ ପତ୍ର ଛାଡ଼ିଦେଉଛି, ଯାହାର ଶେଷ ଆପଣ କେବେ ମିଳିପାରିବେ ନାହିଁ ।” “ବଜ୍ର ଆଘାତରେ ମୋତେ କୌଣସି ବେଦନା ହୁଏନି ।” ଏହିପରି କହି, ସେ ତାଙ୍କ ପାଖ ପତ୍ର ଛାଡ଼ିଦେଲେ । ସେହି ପତ୍ରକୁ ଦେଖି ସମସ୍ତେ କହିଲେ: “ତାଙ୍କୁ ‘ସୁପର୍ଣ୍ଣ’ ବୋଲି କୁହାଯାଉ ।” ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ କାର୍ଯ୍ୟ ଦେଖି, ସହସ୍ରନେତ୍ର ଇନ୍ଦ୍ର ଚିନ୍ତା କଲେ ଏହି ପକ୍ଷୀ ଅବଶ୍ୟ ଏକ ମହାପୁରୁଷ । ସେ କହିଲେ: “ମୁଁ ତୁମର ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶକ୍ତି ଜାଣିବାକୁ ଚାହେଁ, ଏବଂ ଅନନ୍ତ ସାଖ୍ୟତା ଚାହେଁ ।” ଗରୁଡ଼ କହିଲେ: “ପୁରନ୍ଦର, ଯେପରି ଆପଣ ଚାହିଁଛନ୍ତି, ଆମ ମଧ୍ୟରେ ମିତ୍ରତା ହେଉ । ମୋର ଶକ୍ତି ବଡ଼ ଏବଂ ଅସହ୍ୟ । କିନ୍ତୁ, ଧର୍ମାନୁସାରେ, ନିଜ ଶକ୍ତିକୁ ନିଜେ ବଢ଼ାଇ କହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଅନାବଶ୍ୟକ ଆତ୍ମପ୍ରଶଂସା କୁ ନିନ୍ଦା ମିଳେ । କିନ୍ତୁ ଯେତେବେଳେ ଅନ୍ୟେ ପଚାରନ୍ତି, ତେବେ ନିଜ ଗୁଣ କୁହିପାରିବି, କିନ୍ତୁ ଅନାବଶ୍ୟକ ନୁହେଁ । ଯେହେତୁ ଆପଣ ମିତ୍ରତା ଅନୁରୋଧ କରିଛନ୍ତି, ମୁଁ କହୁଛି: ଏକ ପାଖରେ ଏହି ପୃଥିବୀ, ତାହାର ପାହାଡ଼, ଜଙ୍ଗଲ, ନଦୀ ସହିତ ଆପଣଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଏକାଥିରେ ଧରିପାରିବି । ଏବଂ ସମସ୍ତ ଜଗତ, ଚଳନଶୀଳ ଓ ଅଚଳ ସତ୍ତ୍ୱ ସହିତ, ମୁଁ କ୍ଷୁଦ୍ର ଶ୍ରମ ବିନା ବୋହିପାରିବି ।” ଏପରି କହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ କିରୀଟି ଗରୁଡ଼ଙ୍କୁ, ଦେବମୁନି ଶୌନକ କହିଲେ: “ଯେପରି ଆପଣ କହିଛନ୍ତି, ସେଉଁପରି ସମ୍ଭବ । ଏବଂ ଏହି ଅମର ମିତ୍ରତା ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ । ଯଦି ମୋ ପାଇଁ ସୋମର ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ, ତେବେ ଏହି ସୋମ ଦିଅ । ଯାହାମାନେ ଆମକୁ ବିଘ୍ନ ଦେବେ, ତାଙ୍କୁ ଏହି ସୋମ ଦିଅ । ମୁଁ ଏହି ସୋମ ନିଜ କାରଣରେ ନେଉଛି, ଏହା କାହାକୁ ଖେବା ପାଇଁ ଦେବି ନାହିଁ । ଯେଉଁଠାରେ ମୁଁ ଏହି ସୋମ ରଖିବି, ସେଠାରୁ ଆପଣ ତାହା ନେଇଯିବେ ।” ତାଙ୍କର ଏହି ମଧୁର ଉତ୍ତରରେ ଇନ୍ଦ୍ର ଖୁସି ହୋଇ କହିଲେ: “ଏଠାରୁ ଆପଣ ଯେ କୌଣସି ଭୂନ୍ ଚାହାନ୍ତି, ନିଅନ୍ତୁ ।” ତେବେ ଗରୁଡ଼, କଦ୍ରୁ ନନ୍ଦନମାନଙ୍କୁ ଭୁଲି, ଉତ୍ତର ଦେଲେ: “ଶକ୍ର, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସର୍ପମାନେ ମୋର ଆହାର ହେଉନ୍ତୁ ।” ଇନ୍ଦ୍ର କହିଲେ: “ମୁଁ ସମସ୍ତଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହି ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରିବି ।” ଏହିପରି କହି, ଦାନବ ନାଶକ ଇନ୍ଦ୍ର, ମହାଯୋଗୀ ହରିଙ୍କ ପଛରେ ଚଲିଗଲେ । ଭଗବାନ ଏହି ବିଷୟକୁ ନିଜେ ଅନୁମୋଦନ କଲେ ଏବଂ ମଧୁର ଶବ୍ଦରେ କହିଲେ: “ମୁଁ ଏହି ସୋମ ତୁମେ ରଖିଦେଲେ ପରେ ନେଇଯିବି ।” ଏପରି କହି, ସୁପର୍ଣ୍ଣ ତୁରନ୍ତ ନିଜ ମାତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ । ସେ ନମ୍ରତାରେ ଶିର ନମାଇ କହିଲେ: “ମା, ଏହି ଦେବତାଙ୍କ ଧାମରୁ ଅମୃତ ଆଣିଛି । ଆପଣ ଯାହା ଆଜ୍ଞା ଦେବେ, ମୁଁ ସେହି କରିବି । ଏହି ଅମୃତ ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ କୁଶ ଉପରେ ରଖିଦେଉଛି ।