ବଡ଼ ପର୍ବତରୁ ଏକ ଅତିଶୟ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ବେଗବାନ୍, ଓ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ରାଜା ଗରୁଡ଼ ଉଦ୍ଭବ ହେଲେ । ସେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦିଗକୁ ଆସିଲେ । ଗରୁଡ଼ଙ୍କର ଏହି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରୂପକୁ ଦେଖି, ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ଭୟକ୍ରାନ୍ତ ହେଇଯାଇଲେ; ସେମାନେ ପ୍ରତିଏକ ଜଣେ ନିଜ-ନିଜ ଅସ୍ତ୍ର ଧରି ଆକ୍ରମଣ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଲେ । ସେଠାରେ ଏକ ଅପାର ଶକ୍ତିର ଅସ୍ତିତ୍ୱ ଥିଲା, ଯିଏ ମେଘ ଓ ଅଗ୍ନି ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ, ବିପୁଳ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଭୂମିରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ ଓ ସୋମ (ଅମୃତ) ର ରକ୍ଷକ ଥିଲେ । ଏହି ଦେବତାଙ୍କୁ ଗରୁଡ଼ ତାଙ୍କର ପଖ, ଚଞ୍ଚୁ ଓ ନଖରେ ଆକ୍ରମଣ କରି ଘୋର ଯୁଦ୍ଧ ହେଲା; ଏହି ଯୁଦ୍ଧରେ ସେ ଅତି କ୍ଷଣିକ ଘଡ଼ିକୁ ଯୁଦ୍ଧ କରି, ଶେଷରେ ସେହି ଦେବତା ନିହତ ହେଲେ । ତାପରେ, ଗରୁଡ଼ ଆକାଶ ମାଧ୍ୟମରେ ଉଡ଼ିବା ସମୟରେ ତାଙ୍କର ପଖର ବେଗରେ ଏକ ବିଶାଳ ଧୂଳିର ମେଘ ଉଠିଗଲା, ଯାହା ସମସ୍ତ ଲୋକକୁ ଅନ୍ଧାର କରି ଦେବତାମାନଙ୍କ ଉପରେ ବର୍ଷିଲା । ଏହି ଧୂଳିରେ ଢାକାଯିବାରୁ, ଦେବତାମାନେ ଭ୍ରମରେ ପଡ଼ିଗଲେ; ଏଭଳି ଅବସ୍ଥାରେ ସେମାନେ ସୋମ ରକ୍ଷକଙ୍କୁ ଦେଖିପାରିଲେ ନାହିଁ । ଏଭଳି ଭାବେ ଗରୁଡ଼ ସମସ୍ତ ଦେବଲୋକକୁ କମ୍ପିତ କରିଦେଲେ, ତାଙ୍କର ପଖ ଓ ଚଞ୍ଚୁର ଘାତରେ ଦେବମାନେ ବିଖଣ୍ଡିତ ହେଲେ । ଏଥିରେ ହଜାର ଚକ୍ଷୁ ବିଶିଷ୍ଟ ଇନ୍ଦ୍ର ବହୁତ ଦ୍ରୁତ ଭାବରେ ବାୟୁଙ୍କୁ ଆଦେଶ କଲେ: "ଏହି ଧୂଳିବର୍ଷା ଦୂର କର, ମାରୁତ, ଏହା ତୁମର କାର୍ଯ୍ୟ!" ତାପରେ ବାୟୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ବେଗବାନ୍ ଭାବରେ ସେଇ ଧୂଳିକୁ ଦୂର କରିଦେଲେ; ଅନ୍ଧାର ହଟିଯିବା ପରେ, ଦେବମାନେ ପକ୍ଷୀ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ । ସେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଗରୁଡ଼ ବଡ଼ ମେଘ ପରି ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରେ ଡାକିଲେ, ଦେବମାନେ ତାଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରୁଥିବାବେଳେ ସମସ୍ତ ଜୀବ ଭୟଭୀତ ହେଲେ । ଦେବମାନେ ଏବଂ ଇନ୍ଦ୍ର ଏକାଠି ହୋଇ ତାଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ଅସ୍ତ୍ର—ଶୂଳ, ଗଦା, ତୋମର, ମୁସଳ ଆଦିରେ ବର୍ଷା କଲେ । ତେଜସ୍ୱୀ ଚକ୍ର, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଅସ୍ତ୍ର ଓ ବିଭିନ୍ନ ଅସ୍ତ୍ରରେ ସେମାନେ ଚାରିଦିଗରୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ । ତଥାପି, ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ରାଜା ଗରୁଡ଼ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭୟାନକ ଯୁଦ୍ଧ କରି, ଅଚଳ ରହିଲେ । ଭିନତାପୁତ୍ର ତାଙ୍କର ପଖ, ବକ୍ଷ ଓ ଚଞ୍ଚୁରେ ଦେବମାନେ ଚାରିପଟେ ଛିଟିଯିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମାରିଦେଲେ, ମନେ ହେଉଥିଲା ଯେ ଆକାଶ ଜଳିଯାଉଛି । ଗରୁଡ଼ଙ୍କ ଆଘାତରେ ଦେବମାନେ ଭୟଭୀତ ଓ ଅନେକ ରକ୍ତପାତ ହେଇ ପଳାଇଗଲେ । ସାଧ୍ୟମାନେ ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ପୂର୍ବଦିଗକୁ, ଵସୁମାନେ ଦକ୍ଷିଣକୁ, ରୁଦ୍ରମାନେ ଏକାଠି ହୋଇ ଦକ୍ଷିଣାଦିଶାକୁ ପଳାଇଗଲେ । ଆଦିତ୍ୟମାନେ ପଶ୍ଚିମକୁ, ଅଶ୍ୱିନୀମାନେ ଉତ୍ତରକୁ ଯାଉଥିଲେ, ପଛକୁ ଦେଖୁଥିଲେ ଏହି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଯୁଦ୍ଧ ଚାଲିଛି । ଏହି ସମୟରେ ଗରୁଡ଼ ଅଶ୍ୱକ୍ରନ୍ଦ, ରେଣୁକ, କ୍ରଥନ, ଓ ଆକାଶଚାରୀ ତାପନଙ୍କ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ । ସେ ଉଲୂକ, ଶ୍ୱସନ, ନିମେଷ, ପ୍ରାରୁଜ ଓ ପୁଳିନଙ୍କ ସହିତ ମଧ୍ୟ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ । ଭିନତାପୁତ୍ର ଗରୁଡ଼, ଯେଉଁପରି ଯୁଗାନ୍ତରେ ଶିବ ରୂଷ୍ଟ ହୁଅନ୍ତି, ତେଣୁ ତାଙ୍କର ପଖ, ନଖ ଓ ଚଞ୍ଚୁରେ ଶତ୍ରୁମାନେ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରି ସେମାନେକୁ ଦାହ କରିଦେଲେ । ଏହି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ଶକ୍ତିର ଧାରାରେ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଭାବେ ଆହତ ହେଲେ; ସେମାନେ ମେଘର ଗର୍ଜନା ପରି ଚିତ୍କାର କରୁଥିଲେ, ରକ୍ତର ଧାରା ବହୁଥିଲା । ସମସ୍ତଙ୍କୁ ବିଧ୍ୱଂସ କରି, ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ପକ୍ଷୀ ତାଙ୍କ ଜୀବନ ଶେଷ ହେବା ପରେ ଅମୃତର ଖୋଜରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ ଓ ଚାରିପଟେ ଅଗ୍ନି ଦେଖିଲେ । ସେ ଦେଖିଲେ ଏକ ବଡ଼ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଅଗ୍ନି, ଯାହାର ଶିଖା ଚାରିପଟେ ଆକାଶକୁ ଢାକି ଦେଉଥିଲା, ତୀବ୍ର ବାୟୁରେ ଉତ୍ତପ୍ତ, ତୀକ୍ଷ୍ଣ କିରଣରେ ଦ୍ୱିପ୍ତିମାନ । ଏହି ଶତ୍ରୁଦାହକ ଗରୁଡ଼ ତାଙ୍କର ପଖ ରଥରେ ଏହି ଅଗ୍ନିକୁ ନଦୀ ମାଧ୍ୟମରେ ଆତିକ୍ରମ କରି, ଅନ୍ତର୍ଗତ ହେବାକୁ ଚାହିଁ, ନିଜ ଦେହକୁ ବହୁତ ସଂକୁଚିତ କରି ଅଗ୍ନିକୁ ଜୟ କରିଲେ । ଏହିପରେ ଗରୁଡ଼ ବେଗରେ ପୁଣି ଆସିଲେ । ସେ ଜମ୍ବୁନଦ ସର୍ବଂଗ ଗୋଲାପୀ ଧାତୁ ପରି ଦ୍ୱିପ୍ତିମାନ ହେଇ, ଅନେକ କିରଣରେ ଚମକୁଥିଲେ; ତାପରେ ସେ ସମୁଦ୍ରକୁ ପଡ଼ୁଥିବା ଜଳଧାରା ପରି ଅତି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭାବରେ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ । ସେଠାରେ, ଅମୃତ ସମୀପରେ, ତିନି ଦେଖିଲେ ଏକ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଧାରର ଚକ୍ର, ଲୋହାର ତିଆରି ଓ ଅତ୍ୟନ୍ତ ତୀକ୍ଷ୍ଣ, ଯାହା ଅବିରତ ଘୂର୍ଣ୍ଣିତ ହେଉଥିଲା । ଏହି ଭୟାନକ ଯନ୍ତ୍ର ଅଗ୍ନି ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ, ଭୟଙ୍କର ଆକୃତି, ଦେବତାମାନେ ଅମୃତ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ତିଆରି କରିଥିଲେ । ଏହି ଚକ୍ରରେ ଏକ ଫାକ ଦେଖି, ଗରୁଡ଼ ତୁରନ୍ତ ପଛକୁ ଘୁଞ୍ଚିଲେ; ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଦେହକୁ ସଂକୁଚିତ କରି, ସେ ଚକ୍ରର କ୍ଷୁଦ୍ର ଗାପ ମାଧ୍ୟମରେ ବେଗରେ ପାର୍ ହେଲେ । ଏହି ଚକ୍ର ତଳେ ଦୁଇଟି ନାଗ ଥିଲେ, ତାଙ୍କର ଦୀପ୍ତି ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଅଗ୍ନି ପରି, ମେଘବିଦ୍ୟୁତ ପରି ଜିହ୍ୱା, ବଡ଼ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଚମକୁଥିବା ମୁଁହ ଓ ଦ୍ୱିପ୍ତିମାନ ଚକ୍ଷୁ । ସେମାନଙ୍କ ଚକ୍ଷୁ ବିଷାକ୍ତ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭୟଙ୍କର, ସଦା କ୍ରୁଧ୍ଧ ଓ ଦ୍ରୁତ; ଏହି ଦୁଇ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନାଗ ଅମୃତ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ରହିଥିଲେ । ସେମାନଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ସଦା କ୍ରୋଧିତ, କଦାଚିତ ଝପକି ନଥିଲା; ଯେଉଁଠି ଏମାନେ ଦେଖନ୍ତି, ସେଠି ସମସ୍ତେ ତୁରନ୍ତ ଭସ୍ମ ହୋଇଯାନ୍ତି । ଏମାନେକୁ ଦେଖି, ଭିନତାପୁତ୍ର ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ ଭୟଭୀତ ହେଲେ: "ଏହି ଦୁଇ ବିପୁଳ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ପିଙ୍ଗଳ ଭକ୍ଷକଙ୍କୁ କିପରି ଜୟ କରିବି?" ଏଭଳି ଚିନ୍ତା କରି, ଗରୁଡ଼ ତୁରନ୍ତ ଭୟ ଛାଡ଼ିଦେଲେ; ଧୂଳିରେ ସେ ନାଗମାନଙ୍କ ଚକ୍ଷୁ ଢାକିଦେଲେ, ଏବଂ ଅଦୃଶ୍ୟ ଭାବରେ ସେମାନେକୁ ଚାରିପଟେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ । ତାପରେ ତାଙ୍କ ଦେହ ଉପରେ ଚଢ଼ି, ଗରୁଡ଼ ଦୁଇ ନାଗଙ୍କୁ ମଧ୍ୟଭାଗରୁ କାଟିଦେଲେ ଓ ସୋମ ଦିଗକୁ ଦୌଡ଼ିଲେ । ସେଠାରେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭିନତାପୁତ୍ର ଅମୃତକୁ ଧରିଲେ ଓ ଶକ୍ତିରେ ସେଉଁଠି ଯନ୍ତ୍ରକୁ ଭାଙ୍ଗିଦେଲେ, ବେଗରେ ଆକାଶକୁ ଉଡ଼ିଗଲେ । ଅମୃତ ପାନ ନକରି, ସେ ତାହାକୁ ନେଇ ବେଗରେ ଚାଲିଗଲେ, ସୂର୍ଯ୍ୟର ତେଜକୁ ଅଟକାଇ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ । ଏହିପରି ଆକାଶରେ ଗରୁଡ଼ଙ୍କ ସାକ୍ଷାତ୍କାର ହେଲା ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ସହିତ; ନାରାୟଣ ତାଙ୍କର ଲୋଭରହିତ କାର୍ଯ୍ୟରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ ।