ଗରୁଡ଼, ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ମହାନ ନାୟକ, ତାଙ୍କର ଚିନ୍ତାର ତୁଳନାରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ, ଏକ ବିଶାଳ ପର୍ବତକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି ଉଡିଗଲେ । ସେ ତାଙ୍କର ଦୃଢ଼ ପଞ୍ଜାରେ ଏକ ବଡ଼ ଡାଳ ଧରିଥିଲେ, ଯାହାରେ ଏକ ହାତୀ ଓ ଏକ କଛପ ଅଟୁଟ ଭାବେ ଅଟକିଥିଲେ । ଏତେ ଭାରି ଡାଳ କିମ୍ବା ଏତେ ବଡ଼ ଜୀବ ଆଉ କେହି ଉଠାଇପାରିବେନି, କିନ୍ତୁ ଗରୁଡ଼ ଏହି ଭୟଙ୍କର ଭାର ନେଇ ନିର୍ଭୟ ଭାବେ ଆକାଶ ମାଡ଼ି ଚାଲିଗଲେ । ସେ ଅତି କମ ସମୟରେ ଲକ୍ଷ ଯୋଜନା ଦୂର ଯାଇ, ତାଙ୍କ ପିତା କଶ୍ୟପଙ୍କ ଉପଦେଶାନୁସାରେ ସେଇ ପର୍ବତର ଶିଖରରେ ପହଞ୍ଚିଲେ । ଏଠାରେ, ଗରୁଡ଼ ଏହି ବଡ଼ ଡାଳକୁ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଧ୍ୱନି ସହିତ ଛାଡ଼ିଦେଲେ । ତାଙ୍କର ପଖାର ପବନ ଆଘାତରେ ପର୍ବତ ରାଜା କମ୍ପିଉଠିଲେ, ଗଛଗୁଡ଼ିକ ଆପସରେ ଲାଗି ଫୁଲ ଝରିପଡ଼ିଲା । ଚାରିପଟେ, ହୀରା ଓ ସୁନାରେ ଶୋଭିତ ପର୍ବତ ଶିଖରଗୁଡ଼ିକ ଚୁର୍ଣ୍ଣ ହେଇଗଲା । ଏହି ଡାଳ ଆଘାତରେ ଅନେକ ଗଛ ଶୁଣ୍ଡର ସୁନା ଫୁଲରେ ମହକିଉଠିଲା, ମେଘ ମଧ୍ୟରେ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଚମକିଥିବା ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲା । ସେଠାରେ ଗଛ ଓ ପର୍ବତ ଉପାଦାନ ମିଶି ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ରୂପ ନେଇଥିଲା, ସୂର୍ଯ୍ୟର କିରଣରେ ସେମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଚମକୁଥିଲେ । ତା’ପରେ, ଗରୁଡ଼ ସେଇ ପର୍ବତ ଶିଖରରେ ବସି, ହାତୀ ଓ କଛପକୁ ଭୋଜନ କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ । ଏହି ଦୁଇଟି ଜୀବକୁ ଖାଇ ସରି, ସେ ତୁରନ୍ତ ଶିଖରରୁ ଉଡ଼ିଉଠିଲେ । ଏହି ସମୟରେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭୟଙ୍କର ଅପଶକୁନ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଲା; ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପ୍ରିୟ ବଜ୍ର ଭୟରେ ଜ୍ଵଳିଉଠିଲା । ଆକାଶରୁ ଧୂଆଁ ଛାଡ଼ି ଏକ ଅଗ୍ନିମୟ ଉଲ୍କା ଖସିପଡ଼ିଲା, ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ବସୁ, ରୁଦ୍ର, ଆଦିତ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଇଲା । ସାଧ୍ୟ, ମାରୁତ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦେବସମୂହ ନିଜ ନିଜ ଅସ୍ତ୍ର ଧରି, ଏକାଉଁ ଉପରେ ଏକାଉଁ ଆକ୍ରମଣ କରିବାକୁ ଦୌଡ଼ିଲେ । ଦେବ-ଅସୁର ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା, ଯାହା ପୂର୍ବେ କେବେ ଦେଖିଯାଇନଥିଲା; ବାୟୁ ଗର୍ଜନ କରି, ହଜାର ହଜାର ଉଲ୍କା ଖସିଲା । ଆକାଶ ମେଘହୀନ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଭୟଙ୍କର ଧ୍ୱନି କରିଗଲା; ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦେବତା ମଧ୍ୟ ରକ୍ତ ବର୍ଷା କଲେ । ଦେବମାନଙ୍କ ମାଳା ମୁଝିଗଲା, ତାଙ୍କର ତେଜ ମ୍ଲାନ ହେଲା; ଭୟଙ୍କର ମେଘ ରକ୍ତ ବର୍ଷା କରିଲା । ଧୂଳି ଉଠି ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡର ମୁକୁଟକୁ ଆଘାତ କଲା; ଏହା ଦେଖି ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବମାନେ ଭୟଭୀତ ଓ ଅସ୍ଥିର ହେଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କର ଗୁରୁ ବୃହସ୍ପତିଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ, "ଏହି ଭୟଙ୍କର ଅପଶକୁନ କାହିଁକି ହେଉଛି? ଯୁଦ୍ଧରେ ଆମକୁ ହରାଇପାରିବା ମତେ କେହି ଦେଖାଯାଉନାହିଁ!" ବୃହସ୍ପତି କହିଲେ, "ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ତୁମ ଅବହେଳା ଓ ତ୍ରୁଟି ଦ୍ୱାରା, ମହାତ୍ମା ବାଳଖିଲ୍ୟ ଋଷିମାନଙ୍କର ତପସ୍ୟାର ଫଳରେ, କଶ୍ୟପ ଋଷିଙ୍କ ପୁତ୍ର, ଆକାଶବିହାରୀ ଓ ଇଚ୍ଛାମୟ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଗରୁଡ଼, ସୋମ ଲଭ୍ୟ କରିବା ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛନ୍ତି । ସେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କରିପାରିବେ, ଯାହା ଅସମ୍ଭବ ମନେ ହୁଏ ।" ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଇନ୍ଦ୍ର ଅମୃତର ରକ୍ଷକମାନଙ୍କୁ ଚେତାବନୀ ଦେଲେ, "ଏକ ଅପୂର୍ବ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପକ୍ଷୀ ଏବେ ସୋମ ନେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛି । ତେଣୁ ତମେ ସଜାଗ ରୁହ, ମୋ ଆଦେଶ ଅନୁସାରେ ଚାରିପଟେ ଅମୃତକୁ ଘେରି ରକ୍ଷା କର । ସେ ଶକ୍ତିରେ ଅପୂର୍ବ, ତେଣୁ ସତର୍କ ରୁହ ।" ଏହି ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ଦେବମାନେ ଅବାକ ହୋଇ, ଦୃଢ଼ ମନେ ସ୍ଥିର ହୋଇ ଅମୃତକୁ ଘେରି ରହିଲେ; ଇନ୍ଦ୍ର ବଜ୍ରଧାରୀ ଚମକୁଥିଲେ । ସେମାନେ ସୁନା ଓ ମଣିମାଣିକ୍ୟର ଶୋଭାପୂର୍ଣ୍ଣ କବଚ ପିନ୍ଧିଥିଲେ, ତାଙ୍କ ଦେହରେ ଚମକୁଥିଲା । ସେମାନେ ଅନେକ ଭୟଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ର ଧରିଥିଲେ—ଚକ୍ର, ମୁଷଳ, ତ୍ରିଶୂଳ, ପରଶୁ, ଭାଲା, ତଳୱାର, ଗଦା ଓ ଅନେକ ଅନ୍ୟ । ସେମାନେ ଦିବ୍ୟ ଅଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ, ଦେହରେ ଅଗ୍ନି ପରି ତେଜ ନେଇ, ଅମୃତର ରକ୍ଷା ପାଇଁ ପ୍ରତିଜ୍ଞାବଦ୍ଧ ହୋଇ ଦଢ଼ ହୃଦୟରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହେଲେ । ସେଠାରେ ଶତ-ଶତ ଲୋହପିଣ୍ଡ ଅସ୍ତ୍ର ନେଇ ଦେବମାନେ ତାଲି ଦେଉଥିଲେ, ସମସ୍ତ ଦିଗ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ତେଜରେ ଅଲୋକିତ ହେଉଥିଲା । ଏହି ସମୟରେ, ଏକ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଲା—ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ତ୍ରୁଟି କ’ଣ ଥିଲା, କେଉଁ ଅବହେଳା ହେଇଥିଲା? ବାଳଖିଲ୍ୟ ଋଷିମାନଙ୍କ ତପସ୍ୟାରୁ କିପରି ଗରୁଡ଼ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ? କିପରି କଶ୍ୟପ ଓ ବିନତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଗରୁଡ଼ ସମସ୍ତ ଜୀବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅଜୟ ଓ ଅଜର ହେଲେ? ସେ କିପରି ଇଚ୍ଛାମୟ ଆକାଶବିହାରୀ ହେଲେ? ଏହି ସବୁ କଥା ପୁରାଣରେ ଅଛି କି? ଏହି ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଦେଉଥିବା ବ୍ୟାସଦେବ କହିଲେ, "ହେ ଦ୍ୱିଜ, ଏହା ପୁରାଣର ଏକ ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଷୟ; ମୁଁ ଏହା ସଂକ୍ଷିପ୍ତରେ କହିଅଛି । ଏକ ସମୟରେ କଶ୍ୟପ ଋଷି, ସନ୍ତାନ ପ୍ରାପ୍ତିର ଇଚ୍ଛାରେ ଏକ ଯଜ୍ଞ କରୁଥିଲେ । ଏଠାରେ ଋଷି, ଦେବ ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ସାହାଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ଜଳାଇବା ଲକଡ଼ି ଆଣିବାକୁ କଶ୍ୟପ ଇନ୍ଦ୍ର, ବାଳଖିଲ୍ୟ ଋଷି ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବମାନେ ନିଯୁକ୍ତ କଲେ । ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଇନ୍ଦ୍ର ପାହାଡ଼ ପରି ଏକ ଭାରି ଲକଡ଼ି ଉଠାଇ, ଅତି ସହଜରେ ନେଉଥିଲେ । ଏହି ସମୟରେ ସେ ଦେଖିଲେ—ଅତି ଛୋଟ ଦେହ ଥିବା, ଅଙ୍ଗୁଳି ପରି ମାତ୍ର ଦେହର ବାଳଖିଲ୍ୟ ଋଷିମାନେ ଏକ ପଳାଶ ଗଛର ଡାଳ ଏକାଠି ଉଠାଇ ନେଉଛନ୍ତି ।