ଏକ ସମୟର କଥା, ଯେଉଁଠାରେ ଏକ ଅପୂର୍ବ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦାନବ ଥିଲେ, ଯିଏ ଏକାକି ହଜାର ହଜାର ଦେବତାଙ୍କ ସମାନ ଶକ୍ତି ଧାରଣ କରୁଥିଲେ । ସେହି ଭୟଙ୍କର ଦାନବ ହେଉଛି ହୟଗ୍ରୀବ, ଯିଏ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କୁ ହରାଇ ଦେଇଥିଲେ । କିନ୍ତୁ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମଧୁସୂଦନ, ଦେବକୀନନ୍ଦନ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ, ତାଙ୍କୁ ବି ହରାଇ ଦେଲେ । ଗୋଟିଏ ସମୟରେ, ଯେଉଁଠି ଲାଲ ଗଙ୍ଗା ମଧ୍ୟଭାଗରେ ଅପରିମିତ ଶକ୍ତି ଧାରୀ, ଅଜୟ, ସମସ୍ତ ଯାଦବଙ୍କୁ ଭୟଦାୟକ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ବିରାଜି ଥିଲେ । ତାପରେ, ମଧୁସୂଦନ ଅଉଡକ ରେ ବିରୂପାକ୍ଷ ଦାନବକୁ ବଧ କଲେ । ଏହାପରେ ତାଙ୍କର ତେଜ ଆର୍ଦ୍ଧ୍ୟରେ ଅତି ଦୀପ୍ତିମାନ ହୋଇ, ସେ ପ୍ରଗ୍ଜ୍ୟୋତିଷପୁର ନାମକ ସହରକୁ ପହଁଚିଲେ, ଯେଉଁଠି ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା । ଏଠାରେ, ବୃହତ୍ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭୌମ ଓ ନରକାସୁରଙ୍କ ସହ ଦେବତାପତିର କୁଣ୍ଡଳ ପାଇଁ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ହେଲା । ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କିଛି ସମୟ ନରକାକୁ ଅନୁଗ୍ରହ କଲେ, ତାପରେ ଚକ୍ର ଘୁମାଇ ତାଙ୍କୁ ଭୟଙ୍କର ଭାବେ ବିଧ୍ୱଂସ କଲେ । ଚକ୍ର ଘାତରେ ନରକାର ମୁଣ୍ଡ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲା, ଯେପରି ବଜ୍ର ଘାତରେ ବୃତ୍ରାସୁର ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ । ପୁଅଙ୍କୁ ପଡ଼ିଥିବା ଦେଖି ଭୂମିଦେବୀ ଆସି, ଦେବତାଙ୍କ କୁଣ୍ଡଳ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେଇଦେଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପୁଅକୁ ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ ଭାବେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସମର୍ପଣ କରି, କହିଲେ: “ମଧୁଙ୍କୁ ତୁମେ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲା, ତୁମେ ନଶ୍ୱନ କରିଥିଲା; ଯେପରି ଇଚ୍ଛା, ତେପରି କ୍ରୀଡ଼ା କର, ଏବଂ ତାଙ୍କର ପ୍ରଜାମାନଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କର ।” ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଭୂମିଦେବୀଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଇ କହିଲେ: “ତୁମର ପୁଅ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା କରିଥିଲେ, ସେ ସମସ୍ତ ଦେବ, ଋଷି, ପିତୃ ଓ ଜନଙ୍କୁ ଦୁଃଖ ଦେଇଥିଲେ । ସେ ଦେବତାଙ୍କର ଶତ୍ରୁ ଓ ସମସ୍ତଙ୍କୁ କ୍ଳେଶ ଦେଇଥିଲେ । ଗର୍ବବଶତଃ କୁଣ୍ଡଳ ନେଇଥିଲେ, ତେଣୁ ତୁମର ପୁଅ ବଧ ହେଲେ । ମୋ ଉପରେ ରୁଷ୍ଟ ହେଉନାହାଁ, ତୁମର ପୁଅ ମୋ ଶକ୍ତିରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ପଦ ଲାଭ କରିଛି, ଏହି ଭାର ହଟିଛି । ଏବେ ତୁମେ ଶାନ୍ତ ହୁଅ ।” ଏପରେ, ଭୌମ ନରକାକୁ ବଧ କରି, ସତ୍ୟଭାମାଙ୍କ ସହିତ ଦେବତାପତି ଓ ଦିଗ୍ପାଳମାନଙ୍କୁ ନେଇ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ନରକାସୁରଙ୍କ ନିବାସକୁ ପହଁଚିଲେ । ସେଠାରେ ଅନେକ ଧନ, ମଣି, ମୁକ୍ତା, ପ୍ରବାଳ, ବୈଦୂର୍ୟ, ରବିମଣି, ବଡ଼ ବଡ଼ ସ୍ଫଟିକ ଦେଖିଲେ । ଜମ୍ବୁନଦ ସୁନା ଏବଂ ଶୁଦ୍ଧ ସୁନାର ଅନେକ ଦ୍ରବ୍ୟ, ଅଗ୍ନି ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ଏବଂ ଶିତଳ କିରଣମୟ ଥିଲା । ସେହି ସୁନାର ଭବନ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶୋଭାମୟ ଏବଂ ଭିତରେ ଧଳା ଥିଲା, ଯେଉଁଠି ନରକାସୁରଙ୍କର ଅସୀମ ସମ୍ପଦ ଦେଖିଲେ । ଏପରି ଧନ-ସମ୍ପଦ କେବେ ଦେଖାଯାଇନଥିଲା, ଏହା କୁବେର କିମ୍ବା ମହେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ମହଲରେ ମଧ୍ୟ ନଥିଲା । ଭୌମ ଓ ନିଶୁମ୍ଭ ନଷ୍ଟ ହେବା ପରେ, ଇନ୍ଦ୍ର ତାଙ୍କର ସଭାସଦଙ୍କ ସହିତ ଦଶାର୍ହମୁଖ୍ୟ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସି, ମଣିକୁଣ୍ଡଳ ଦେଇ ପ୍ରଣାମ କଲେ । ସେଠାରେ ସୁନା ତାର, ମହାବଳୀ କମରବନ୍ଧ, ଶସ୍ତ୍ର, ଶୁଦ୍ଧ ଧ୍ୱଜା, ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ପୋଷାକ ଥିଲା । ଭୟଙ୍କର ଆକୃତିର ଦୁଇ-ଦାଁତିଆ, ଲାଲ ଓ ବିକୃତ ଦେହୀ ୨୦,୦୦୦ ଦାନବୀୟ ହାତୀ ଥିଲେ । ଏଠାରେ ୮,୦୦,୦୦୦ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଘୋଡ଼ା ଏବଂ ଅନେକ ନିର୍ମଳ ଗାଈ ଥିଲେ । ଏହି ସମସ୍ତ ଧନ, ଯାହା ତୁମେ ଧର୍ମପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଅର୍ଜନ କରିଛ, ମୁଁ ଏହି ସମସ୍ତ ଧନ ତୁମକୁ ପଠାଇବି, ହେ ବୃଷ୍ଣିମୁଖ୍ୟ । ଦେବତା, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଦାଇତ୍ୟ, ଅସୁରଙ୍କ ସମସ୍ତ ଧନ, ଏବଂ ନରକାସୁରଙ୍କ ପାଳିସର ସମସ୍ତ ସୁନା ଇନ୍ଦ୍ର ଗରୁଡ଼ା ଉପରେ ଲୋଡ଼ କରି, ଦଶାର୍ହମୁଖ୍ୟ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ସହ ମଣିପର୍ବତ ଦିଗରେ ଚାଲିଗଲେ । ମଣିପର୍ବତ ଏକ ମେଘର ଗୁଛ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲା, ସୁନାର ଛତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ମହଲ ଥିଲା । ସେଠାରେ ମଣିମୟ ସିଢ଼ି ଥିବା ଅତି ଶୋଭାମୟ ମହଲ ଏବଂ ତାହାରେ ବିରାଜିଥିବା ଦୀପ୍ତିମାନ ମହିଳାମାନେ ମଧୁସୂଦନଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ । ସେଠି ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଅସୁରମୁଖ୍ୟଙ୍କ କନ୍ୟାମାନେ, ସ୍ୱର୍ଗ ସଦୃଶ ସ୍ଥାନରେ, ଅଜୟ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ । ଏହି ସମସ୍ତ ମହିଳାମାନେ ଏକେ ଚୂଡ଼ା, କପିଳବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିଲେ, ସ୍ୱଂନିୟନ୍ତ୍ରିତ ଚିତ୍ତ ଏବଂ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଘେରି ରହିଥିଲେ । ସେଠି କେହି ମଧ୍ୟ ତପସ୍ୟା ଜନିତ ଦୁଃଖ କିମ୍ବା ଶୋକରେ ପୀଡ଼ିତ ନଥିଲେ; ସମସ୍ତେ ଶୁଭ୍ର ବସ୍ତ୍ର, କେହି କେହି ମୂଲ୍ୟବାନ ପଟପୋଷାକ ପିନ୍ଧିଥିଲେ । ସମସ୍ତେ ଏକାଠି ହୋଇ ଯାଦବସିଂହ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ, ଏବଂ ଲୋଟସ୍ନେତ୍ର ହୃଷୀକେଶଙ୍କୁ କହିଲେ: “ହେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ, ନାରଦ ଆମକୁ କହିଥିଲେ ଯେ, ଦେବତାଙ୍କର କାମନା ପୂରଣ ପାଇଁ ଗୋବିନ୍ଦ ଆସିବେ । ସେ ନରକାସୁର, ନିଶୁମ୍ଭ, ମୁର, ଭୌମ ଏବଂ ହୟଗ୍ରୀବକୁ ବଧ କରିବେ । ପଞ୍ଚଜନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସେ ବିଜୟ କରିବେ, ଅସୀମ ଧନ ଲାଭ କରିବେ ଏବଂ ଆମକୁ ଶୀଘ୍ର ମୁକ୍ତ କରିବେ ।” “ଏପରି କହି ସଂଯମୀ ମହାମୁନି ନାରଦ ଚାଲିଗଲେ; ଆମେ ସଦା ତୁମେ ଆସିବେ ବୋଲି ଧ୍ୟାନ କରୁଥିଲୁ, ତପସ୍ୟା କରୁଥିଲୁ । ଆମ ହୃଦୟରେ ଏଇ ଆଶା ଥିଲା—‘କେବେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମାଧବଙ୍କୁ ଦେଖିବୁ?’ ଦାନବମାନେ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଆମେ ତପସ୍ୟା ଛାଡ଼ିନଥିଲୁ ।” “ତାପରେ, ଆମ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ପାଇଁ, ପବିତ୍ର ବାୟୁଦେବ କହିଥିଲେ: ‘ନାରଦ ଯାହା କହିଛନ୍ତି, ଶୀଘ୍ର ତାହା ଘଟିବ ।’” ସେଠି ଦେବତା ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଦେଖିଲେ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ସେହି ସମସ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠା ମହିଳାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବସିଛନ୍ତି, ମାନେ ଗୋଧୂଳିରେ ଗାଈମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନେତା ବଳଦ ପରି । ତାଙ୍କର ଚନ୍ଦ୍ରସଦୃଶ ମୁହଁ ଦେଖି, ସମସ୍ତଙ୍କ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲା, ଏବଂ ମହାବାହୁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସମସ୍ତେ ଆନନ୍ଦରେ କହିଲେ: “ହେ ସତ୍ୟବ୍ରତ, ବହୁ ଦିନ ପୂର୍ବେ ବାୟୁଦେବ ଏଠି ଆମକୁ ଏହି ଉପଦେଶ ଦେଇଥିଲେ, ଏବଂ ମହାମୁନି ନାରଦ ମଧ୍ୟ, ସମସ୍ତ ଜନଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ଜ୍ଞାନୀ, ଏହି କଥା କହିଥିଲେ ।