ଏହି କାହାଣୀର ଆରମ୍ଭ ହୁଏ ଦ୍ୱାଇପାୟନ ବ୍ୟାସଙ୍କର ସିକ୍ଷା ଦେଇ। ସେ ନିଜ ପୁଅ ଶୁକକୁ ପର୍ବର ତାଲିକାର ଏହି ଅଧ୍ୟାୟ ଶିକ୍ଷା ଦେଲେ। ବ୍ୟାସ ତାଙ୍କର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଯୋଗ୍ୟ ଶିଷ୍ୟମାନେଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଏହା ଦେଲେ। ସେ ଏକ ନୂତନ ସଂଗ୍ରହ ତିଆରି କରିଥିଲେ, ଯାହାରେ ଛୋଟ ଅଧ୍ୟାୟ ହେଉଛି ଛୋଟ ଶତ ହଜାର ଶ୍ଲୋକ, ଯାହାର ୩୦ ହଜାର ଦେବତାମାନଙ୍କର ସ୍ଥାନ ମିଳିଥିଲା। ପିତୃ ଲୋକରେ ୧୫ ହଜାର, ରାକ୍ଷସ ଓ ଯକ୍ଷମାନଙ୍କରେ ୧୪ ହଜାର, ଏବଂ ମାନବ ଲୋକରେ ୧ ହଜାର ଥିଲେ। ନାରଦ ସେହି ଶ୍ଲୋକଗୁଡିକୁ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ପଢ଼ିଥିଲେ, ଆସିତ-ଦେବଲା ପିତୃମାନଙ୍କୁ, ଏବଂ ଶୁକ ଗାନ୍ଧର୍ବ, ଯକ୍ଷ ଓ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କୁ ପଢ଼ିଥିଲେ। ବୈଷମ୍ପାୟନ ଏହାକୁ ରାଜା ପରିକ୍ଷିତଙ୍କୁ, ଯାହାକୁ ଜନମେଜୟ ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ, ପଢ଼ିଥିଲେ। ବୈଷମ୍ପାୟନ, ବ୍ୟାସଙ୍କର ଧର୍ମପ୍ରିୟ ଶିଷ୍ୟ ଓ ସମସ୍ତ ବେଦର ଜ୍ଞାନୀ, ମାନବ ଲୋକରେ ଏହାକୁ ପଢ଼ିଥିଲେ। ଆପଣଙ୍କୁ କହୁଛି, ମୁଁ ଏହି ଏକ ହଜାର ଶ୍ଲୋକ ଏବଂ ତାହାର କଥା କହୁଛି। ଦୁର୍ୟୋଧନ ହେଉଛି କ୍ରୋଧର ମହା ଗଛ, କର୍ଣ୍ଣ ହେଉଛି ତାହାର ଗାଠା, ଶକୁନୀ ହେଉଛି ତାହାର ଶାଖା, ଦୁଷ୍ଶାସନ ହେଉଛି ତାହାର ଫୁଲ ଓ ଫଳ, ଏବଂ ରାଜା ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର, ଯିଏ ବୁଦ୍ଧି ହୀନ, ହେଉଛି ତାହାର ମୂଳ। ଯୁଧିଷ୍ଠିର ହେଉଛି ଧର୍ମର ମହା ଗଛ, ଅର୍ଜୁନ ହେଉଛି ତାହାର ଗାଠା, ଭୀମସେନ ହେଉଛି ତାହାର ଶାଖା, ମାଦ୍ରୀଙ୍କ ପୁଅମାନେ ହେଉଛି ତାହାର ଫୁଲ ଓ ଫଳ, ଏବଂ କୃଷ୍ଣ, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ହେଉଛନ୍ତି ତାହାର ମୂଳ। ପଣ୍ଡୁ, ଯିଏ ବିରତି ଓ ବୀରତାରେ ବହୁତ ଦେଶ ଜିତିଥିଲେ, ତାଙ୍କର ଲୋକଙ୍କ ସହିତ ବନରେ ବାସ କରୁଥିଲେ, ଶିକାରରେ ନିଷ୍ଠା ଥିଲେ। ଏକ ହରିଣକୁ ହତ୍ୟା କରିବା ସମୟରେ ତାଙ୍କୁ ଏକ ବଡ଼ ଦୁଃଖ ମିଳିଥିଲା; ପ୍ରିଥାର ପୁଅମାନେ ଶିଶୁ ଥିବା ସମୟରୁ ସଠିକ୍ ଚାଳନା ଓ ଶିଷ୍ଟାଚାର ଅନୁସରଣ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କର ମାତାଙ୍କର ସମ୍ମତିରେ, ଧର୍ମ, ବାୟୁ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରକୁ ସନ୍ଧାନ କରି, ସେ ପୁଅମାନେ ଉପାଦି ଆଶା କରିଥିଲେ। ତେବେ କୁନ୍ତୀ, ତାଙ୍କର ସ୍ୱାମୀଙ୍କର ପ୍ରିୟା, ଧର୍ମ, ବାୟୁ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରକୁ ଆହ୍ବାନ କରିଥିଲେ। ଏହି ଆହ୍ବାନର ଦ୍ବାରା, ମାଦ୍ରୀ ମଧ୍ୟ ଆଶ୍ବିନମାନେକୁ ଆହ୍ବାନ କରିଥିଲେ; ଏହିପରି, ପଣ୍ଡୁଙ୍କର ସମସ୍ତ ପୁଅମାନେ କୁନ୍ତୀ ଓ ମାଦ୍ରୀଙ୍କ ମାନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ, ତାଙ୍କର ମାତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିରକ୍ଷିତ ଓ ଧ୍ୟାନୀ ହୋଇ ବଡ଼ ଋଷିମାନେଙ୍କ ସହିତ ବଡ଼ ଜଙ୍ଗଲରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ମାଦ୍ରୀ ସହିତ ମିଳି, ଋଷିଙ୍କର ଶାପର ପ୍ରଭାବରେ, ପଣ୍ଡୁ ଶତସ୍ରିଙ୍ଗ ପବିତ୍ର ପର୍ବତରେ ମୃତ୍ୟୁ ହେଲେ। ଋଷିମାନେ ସେହି ସମୟରେ, ଦୂର ଦୂର ଦେଖି ଏହି ଶିଶୁମାନେ, ଯେଉଁଥିରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଓ ଶୋଭା ଥିଲା, ସେମାନେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁଅମାନେଙ୍କୁ ଦେଇଥିଲେ। ସେହି ଋଷିମାନେ କହିଲେ, 'ଇହା ତୁମର ପୁଅ, ଭାଇ, ଶିଷ୍ୟ, ଓ ବନ୍ଧୁ—ପଣ୍ଡବମାନେ,' ତେବେ ସେମାନେ ଦୃଶ୍ୟରୁ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ। କୌରବମାନେ ଯେତେବେଳେ ସେହି ଋଷିମାନେ ପଣ୍ଡବମାନେଙ୍କୁ ପରିଚୟ ଦେଲେ, ସମସ୍ତ ସମ୍ମାନିତ ନାଗରିକ ଓ ଗାଁ ବାସୀ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଖୁସି ହେଲେ ଏବଂ ଆନନ୍ଦରେ ଚିତ୍କାର କରିଲେ। କେହି କହିଲେ, 'ଇହା ତାଙ୍କର,' ଆଉ କେହି କହିଲେ, 'ଇହା ତାଙ୍କର ନୁହେଁ'; କେହି ଚିନ୍ତା କରିଲେ, 'କିପରି ଏହିମାନେ ତାଙ୍କର, ଯେଉଁଥିରେ ପଣ୍ଡୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ମୃତ?' 'ସ୍ୱାଗତ! ଆମେ ପଣ୍ଡୁଙ୍କର ବର୍ଣ୍ଣନା ଦେଖୁଛୁ!'—ଏହି ସ୍ୱାଗତ କଥା ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଶୁଣାଗଲା। ଯେତେବେଳେ ସେହି ଜନସାଧାରଣ ଶାନ୍ତ ହେଲେ, ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଏକ ଦୂର୍ବଳ ଧ୍ୱନି ଉଠିଲା, ଯାହା ଅଦୃଶ୍ୟ ଜୀବମାନଙ୍କର ଭାବର ଭାବି ଲାଗୁ ଲାଗୁ ହେଲା। ଫୁଲର ବର୍ଷା, ଶୁଭ ସୁଗନ୍ଧ, ଓ ଶଙ୍ଖ ଓ ଢୋଲର ଧ୍ୱନି; ପଣ୍ଡବମାନଙ୍କର ପ୍ରବେଶରେ, ଏହା ଏକ ଚମତ୍କାର ଲାଗୁ ହେଲା। ଖୁସିରେ, ସମସ୍ତ ନାଗରିକ ମହାନ ଖୁସି ଅନୁଭବ କରିଥିଲେ; ସେଠାରେ ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଧ୍ୱନି ଉଠିଲା, ଆକାଶକୁ ଛୁଇଁ ତାଙ୍କର ପ୍ରସିଦ୍ଧି ବୃଦ୍ଧି କରିଥିଲା। ସେଠାରେ, ପଣ୍ଡବମାନେ ସମସ୍ତ ବେଦ ଓ ବିଭିନ୍ନ ବିଜ୍ଞାନ ଶିକ୍ଷା ନେଇ, ସମ୍ମାନିତ ଓ ଭୟରହିତ ଭାବରେ ବାସ କରୁଥିଲେ। ଲୋକମାନେ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କର ପବିତ୍ରତା, ଭୀମସେନଙ୍କର ଦୃଢତା, ଓ ଅର୍ଜୁନଙ୍କର ବୀରତାରେ ଖୁସି ହେଲେ। କୁନ୍ତୀଙ୍କର ବୃଦ୍ଧଙ୍କ ପ୍ରତି ସେବା, ଦ୍ୱିତୀୟ ପୁଅମାନଙ୍କର ନମ୍ରତା, ଓ ସମସ୍ତଙ୍କର ବୀରତାରେ ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲା। ତେବେ, ରାଜାଙ୍କର ସମ୍ମେଳନରେ, ଅର୍ଜୁନ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ଆତ୍ମ-ଚୟନ ଅବସରରେ ବିବାହ କରିବାରେ ସଫଳ ହେଲେ, ଏହା ଏକ ଅତି କଷ୍ଟକର କାମ ଥିଲା। ସେହି ସମୟରୁ, ସେ ସମସ୍ତ ବାଣ୍କାର ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ମାନିତ ହେଲେ, ଯେପରିକି ସୂର୍ୟ, ଯାହାକୁ ଯୁଧରେ ମଧ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ଦୁଷ୍କର। ସମସ୍ତ ରାଜାଙ୍କୁ ଓ ବଡ଼ ସେନାକୁ ଜିତି, ଅର୍ଜୁନ ମହାନ ରାଜସୁୟ ଯଜ୍ଞକୁ ରାଜାଙ୍କୁ ଆଣିଥିଲେ। ମହାନ ରାଜସୁୟ ଯଜ୍ଞକୁ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ସଫଳତାରେ ବିପ୍ରତିଷ୍ଠା ହେଲା। ବାସୁଦେବଙ୍କର ଜ୍ଞାନ ଓ ଭୀମ ଓ ଅର୍ଜୁନଙ୍କର ଶକ୍ତିରେ, ଜରାସନ୍ଧ ଓ ଗର୍ବିତ ଚେଡି ରାଜାଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରାଗଲା। ତେବେ, ଦୁର୍ୟୋଧନ ସେଠାରେ ଆସି, ବହୁତ ଉପହାର—ରତ୍ନ, ସୁନା, ମଣି, ଗାୟ, ହାତୀ, ଘୋଡା, ଓ ଧନ-ଦାନ ଦେଖିଲେ। ସେ ବିଭିନ୍ନ ପୋଷାକ, ଚାଦର, ମାଝ, ଉଲ୍ଲୁନ ବାଲି, ମୂଲ୍ୟବାନ ଗାଁ ଏବଂ ଚିକ୍କଣ ଗାଁ ମଧ୍ୟ ଦେଖିଲେ। ପଣ୍ଡବମାନଙ୍କର ବଡ଼ ସମ୍ପଦ ଦେଖି, ଦୁର୍ୟୋଧନ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ବିସ୍ତୃତ ଇର୍ଷ୍ୟା ଉଠିଲା, ଯାହା ତାଙ୍କର ଇର୍ଷ୍ୟାର ଜନ୍ମ ହୋଇଥିଲା। ସେ ମୟାଙ୍କର ତିଆରି କରାଯାଇଥିବା ବଡ଼ ସମ୍ମିଳନ ହଲ୍ ଦେଖି, ପଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ଦେଖି ମନୋବିକାରରେ ଥିଲେ। ସେଠାରେ, ତାଙ୍କର ଦୁଃଖରେ, ସେ ଭାସ୍କର ଓ ଭୀମଙ୍କର ସାମ୍ନାରେ ବିକଳଙ୍କର ହସରେ ହସାଯିବାରୁ ମାନ ହରାଇଥିଲେ। ବିଭିନ୍ନ ଆନନ୍ଦ ଓ ରତ୍ନର ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରୁଥିବା ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁଅକୁ, ଶୁକ୍ଲ, କମ୍ପିତ ଓ କ୍ଷୀଣ ଭାବରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଥିଲା। ତେବେ, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର, ତାଙ୍କର ପୁଅ ପ୍ରତି ପ୍ରିୟତାରେ, ଦାସ ଖେଳକୁ ସମ୍ମତି ଦେଲେ; ଏହାକୁ ଶୁଣି, ବାସୁଦେବଙ୍କର କ୍ଷୋଭ ବଡ଼ ହେଲା।