वासांसि च महार्हाणि नानादेश्यानि माधवः। कम्बलाजिनरत्नानि स्पर्शवन्ति शुभानि च
माधवाने त्यांना विविध देशांतील महागडी वस्त्रे, उत्तम चादरी, कातडी, मौल्यवान रत्नं आणि मऊ सुंदर वस्तू दिल्या.
शयनासनयानानि विविधानि महान्ति च। वैदूर्यवज्रचित्राणि शतशो भाजनानि च
त्यांनी त्यांना अनेक प्रकारच्या मोठ्या पलंग, आसने, वाहने आणि वैडूर्य व हिरा जडवलेली शेकडो भांडी दिली.
रूपयौवनदाक्षिण्यैरुपेताश्च स्वलङ्कृताः। प्रेष्याः संप्रददौ कृष्णो नानादेश्याः स्वलङ्कृताः
कृष्णाने त्यांना विविध देशांतील रूपवान, तरुण, दयाळू आणि सुंदर दास्या दिल्या.
गजान्विनीतान्भद्रांश्च सदश्वांश्च स्वलङ्कृतान्। रथांश्च दान्तान्सौवर्णैः शुभ्रैः पट्टैरलङ्कृतान्
त्यांनी त्यांना उत्तम प्रकारचे शिकवलेले हत्ती, सुंदर घोडे आणि सोन्याच्या पट्ट्यांनी सजवलेली, शुभ्र वस्त्रांनी मढवलेली रथं दिली.
कोटिशश्च सुवर्णं च तेषामकृतकं तथा। वीथीकृतममेयात्मा प्राहिणोन्मधुसूदनः
मधुसूदनाने, ज्याचे मन मोजता येणार नाही असे आहे, त्यांनी त्यांना असंख्य शुद्ध सोन्याच्या पट्ट्या ओळीने मांडून पाठवल्या.
तत्सर्वं प्रतिजग्राह धर्मराजो युधिष्ठिरः। मुदा परमया युक्तो गोविन्दप्रियकाम्यया
धर्मप्रिय युधिष्ठिराने, गोविंदाला आनंद देण्याच्या इच्छेने, ती सर्व सोन्याची भेट मोठ्या आनंदाने स्वीकारली.
ततो राज्ञां चैरराप्तैः प्रवृत्तिरुपनीयत। पाण्डवैरुपसंपन्ना द्रौपदी पतिभिः शुभा
मग राजांनी गुप्तहेरांनी मिळवलेली माहिती समोर आणली; शुभ्र द्रौपदी पांडवांसोबत त्यांच्या पत्नी म्हणून एकत्र आली.
येन तद्धनुरादाय लक्ष्यं विद्धं महात्मना। सोऽर्जुनो जयतां श्रेष्ठो महाबाणधनुर्धरः
ज्याने ते धनुष्य उचलून, मोठ्या मनाने लक्ष्य भेदले, तो म्हणजे अर्जुन, विजेत्यांमध्ये श्रेष्ठ आणि बलवान धनुर्धारी.
यः शल्यं मद्रराजं वै प्रोत्क्षिप्यापातयद्बली। त्रासयामास संक्रुद्धो वृक्षेण पुरुषान्रणे
जो बलवान आणि रागावलेला असताना मद्रराज शल्याला उचलून झाडाने रणभूमीत घेरले आणि लोकांना घाबरवले—
न चास्य संभ्रमः कश्चिदासीत्तत्र महात्मनः। स भीमो भीमसंस्पर्शः शत्रुसेनाङ्गपातनः
आणि त्या महात्म्याला तिथे काहीही घाबरटपणा वाटला नाही; तो भीम, ज्याचा स्पर्श भीषण आहे आणि जो शत्रूंच्या सैन्याचे अंग उडवतो.
योऽसावत्यक्रमीद्युध्यन्युद्धे दुर्योधनं तथा। स राजा पाण्डवश्रेष्ठः पुण्यभाग्बुद्धिवर्धनः
जो लढताना कधीही दुर्योधनावर अन्याय केला नाही—तोच राजा, पांडवांमध्ये श्रेष्ठ, पुण्यवान आणि बुद्धिमान आहे.
दुर्योधनस्यावरजैर्यौ युध्येतां प्रतीपवत्। तौ यमौ वृत्तसंपन्नौ संपन्नबलविक्रमौ
दुर्योधनाच्या लहान भावांशी समोरासमोर लढणारे, सद्गुणी आणि सामर्थ्यवान, हे जुळे—तेच यमजुळे, गुणवान आणि पराक्रमी.
ब्रह्मरूपधराञ्श्रुत्वा प्रशान्तान्पाण्डुनन्दनान्। कौन्तेयान्मनुजेन्द्राणां विस्मयः समजायत
पांडूंचे पुत्र, शांत आणि ब्रह्मस्वरूप धारण केलेले आहेत, हे ऐकून राजांना मोठा आश्चर्य वाटले.
पौरा हि सर्वे राजन्याः समपद्यन्त विस्मिताः।' सपुत्रा हि पुरा कुन्ती दग्धा जतुगृहे श्रुता
सर्व नगरवासी आणि राजे आश्चर्यचकित झाले, कारण पूर्वी असे समजले होते की कुंती आणि तिचे पुत्र लाक्षागृहात जळून गेले.
सर्वभूमिपतीनां च राष्ट्राणां च यशस्विनी।' पुनर्जातानिव च तांस्तेऽमन्यन्त नराधिपाः
त्या तेजस्विनी आणि त्या राजांना, सर्व भूमिपती आणि त्यांच्या राज्यांमध्ये, जणू काही ते पुन्हा जन्मले आहेत असे वाटले.
धिगकुर्वंस्तदा भीष्मं धृतराष्ट्रं च कौरवम्। कर्मणाऽतिनृशंसेन पुरोचनकृतेन वै
तेव्हा सर्वांनी भीष्म आणि कौरव धृतराष्ट्र यांना, पुरोचनाने केलेल्या अत्यंत क्रूर कृत्यासाठी, दोष दिला.
धार्मिकान्वृत्तसंपन्नान्मातुः प्रियहिते रतान्। यदा तानीदृशान्पार्थानुत्सादयितुमिच्छति
जेव्हा असे धर्मशील, उत्तम वागणूक असलेले, आईच्या हितासाठी झटणारे पार्थपुत्र नष्ट करण्याचा प्रयत्न केला जातो—
ततः स्वयंवरे वृत्ते धार्तराष्ट्राश्च भारत। मन्त्रयन्ति ततः सर्वे कर्णसौबलदूषिताः
स्वयंवर झाल्यावर, हे भारत, धृतराष्ट्रपुत्र सर्वजण कर्ण आणि सुवलपुत्र यांच्या प्रभावाखाली एकत्र चर्चा करू लागले.
कश्चिच्छत्रुः कर्शनीयः पीडनीयस्तथाऽपरः। उत्सादनीयाः कौन्तेयाः सर्वक्षत्रस्य मे मताः
कोणता तरी शत्रू दुर्बल करायचा, दुसऱ्याला त्रास द्यायचा; माझ्या मते, कौंतीपुत्र सर्व क्षत्रियांसाठी नष्ट करायला हवेत.
एवं पराजिताः सर्वे यदि यूयं गमिष्यथ। अकृत्वा संविदं कांचिन्मनस्तप्स्यत्यसंशयम्
जर तुम्ही असे पराभूत होऊन कोणतीही संधी न घेता निघून गेलात, तर नक्कीच तुमच्या मनाला यातना होतील.
अयं देशश्च कालश्च पाण्डवाहरणाय नः। न चेदेवं करिष्यध्वं लोके हास्या भविष्यथ
हेच योग्य ठिकाण आणि वेळ आहे पांडवांना पकडण्यासाठी; जर तुम्ही असे केले नाही, तर जगात तुमची हसणूक होईल.
यमेते संश्रिता वस्तुं कामयन्ते च भूमिपम्। सोऽल्पवीर्यबलो राजा द्रुपदो वै मतो मम
ज्याच्याकडे पांडव राहण्यासाठी गेले आहेत आणि ज्याच्याकडे त्यांनी आश्रय घेतला आहे, तो माझ्या मते, द्रुपद राजा फारसा बलवान नाही.
यावदेतान्न जानन्ति जीवतो वृष्णिपुङ्गवाः। चैद्यश्च पुरुषव्याघ्रः शिशुपालः प्रतापवान्
जोपर्यंत वृष्णिकुळातील श्रेष्ठ पुरुष आणि बलवान, पुरूषांमध्ये वाघासारखा, चेदिराज शिशुपाल हे जिवंत असताना या गोष्टी त्यांना कळत नाहीत,
एकीभावं गतो राज्ञा द्रुपदेन महात्मना। दुराधर्षतरा राजन्भविष्यन्ति न संशयः
महात्मा द्रुपद राजा त्यांच्याशी एकत्र झाला की, राजन, ते अजूनही जिंकता येणार नाहीत, यात काहीच शंका नाही.
यावच्चञ्चलतां सर्वे प्राप्नुवन्ति नराधिपाः। तावदेव व्यवस्यामः पाण्डवानां वधं प्रति
सर्व राजे अजूनही अस्थिर आहेत, तोपर्यंतच आपण पांडवांचा नाश करण्याचा निर्णय घ्यावा.
मुक्ता जतुगृहाद्भीमादाशीविषमुखादिव। पुनस्ते यदि मुच्यन्ते महन्नो भयमागतम्
भिमाने जसा जतुच्या घरातून सुटका केली, किंवा जसा मनुष्य विषारी सापाच्या तोंडातून वाचतो, तसा ते परत संकटातून सुटले, तर आपल्यावर मोठे संकट येईल.
तेषामिहोपयातानामेषां तु चिरवासिनाम्। अन्तरे दुष्करं स्थातुं गजयोर्महतोरिव
हे जे येथे आले आहेत आणि इथे खूप दिवस राहिले आहेत, त्यांच्याशी दोन मोठ्या हत्तींसारखे थांबणे फार कठीण आहे.
हनध्वं प्रगृहीतानि बलानि बलिनां वराः। यावन्नः कुरुसेनायां पतन्ति पतगा इव
शक्तिशाली वीरांनो, एकत्र जमलेल्या सैन्याचा नाश करा, तोपर्यंत की ते आपल्या कुरुसेनेवर पक्ष्यांसारखे झेपावत नाहीत.
तावत्सर्वाभिसारेण पुरमेतद्विहन्यताम्। एतन्मम मतं चैव प्राप्तकालं नरर्षभ
सर्वजण एकत्र येण्याआधीच या नगरावर पूर्ण ताकदीने हल्ला करून ते उद्ध्वस्त करा; हेच माझे मत आहे, नरश्रेष्ठ, आणि आता योग्य वेळ आली आहे.
शकुनेर्वचनं श्रुत्वा भाषमाणस्य दुर्मतेः। सोमदत्तिरिदं वाक्यं जगाद परमं ततः
दुष्ट बुद्धीच्या शकुनिचे हे बोलणे ऐकून, सोमदत्ताने त्यावर पुढील श्रेष्ठ वचन सांगितले: