ब्राह्मणैस्ते च सहिताः पाण्डवाः समुपाविशन्। ऋद्धिं पञ्चालराजस्य पश्यन्तस्तामनुत्तमाम्
त्या ब्राह्मणांसोबत पांडवही बसले आणि त्यांनी पांचाळराजाच्या अद्वितीय वैभवाचे दर्शन घेतले.
ततः समाजो ववृधे स राजन्दिवसान्बहून्। रत्नप्रदानबहुलः शोभितो नटनर्तकैः
मग राजन, ती सभा दिवसेंदिवस वाढत गेली, रत्नांची मुक्तहस्त देणगी आणि नृत्य-गायनाने सजली.
वर्तमाने समाजे तु रमणीयेऽह्नि षोडशे। `मैत्रे मुहूर्ते तस्याश्च राजदाराः पुराविदः। पुत्रवत्यः सुवसनाः प्रतिकर्मोपचक्रमुः
सोळाव्या दिवशी, शुभ मैत्र मुहूर्तावर, राजाच्या जुन्या रीती जाणणाऱ्या, सुंदर वस्त्र परिधान केलेल्या आणि पुत्रांसह असलेल्या राणींनी द्रौपदीच्या अलंकारांची तयारी सुरू केली.
वैडूर्यमयपीठे तु निविष्टां द्रौपदीं तदा। सतूर्यं स्नापयाञ्चक्रुः स्वर्णकुम्भस्थितैर्जलैः
त्या वेळी, वैडूर्याच्या सिंहासनावर बसवलेल्या द्रौपदीला, वाद्यांच्या गजरात, सोन्याच्या कलशातील पाण्याने स्नान घातले.
तां निवृत्ताभिषेकां च दुकूलद्वयधारिणीम्। निन्युर्मणिस्तम्भवतीं वेदिं वै सुपरिष्कृताम्
तिचा अभिषेक पूर्ण झाल्यावर, दोन सुंदर वस्त्रं परिधान केलेली ती, रत्नांच्या खांबासारख्या झळाळणाऱ्या, सुंदर सजवलेल्या वेदीकडे नेली.
निवेश्य प्राङ्मुखीं हृष्टां विस्मिताक्ष्यः प्रसाधिकाः। केनालङ्करणेनेमामित्यन्योन्यं व्यलोकयन्
तिला पूर्वेकडे तोंड करून बसवले, आनंदित आणि आश्चर्याने डोळे मोठे झालेले तिच्या सेविकांनी एकमेकींकडे पाहून विचारले, 'कशाने हिला सजवले आहे?'
धूपोष्मणा च केशानामार्द्रभावं व्यपोहयन्। बबन्धुरस्या धम्मिल्लं माल्यैः सुरभिगन्धिभिः
धूपाच्या उष्णतेने तिच्या केसांतील ओलावा वाळवून, त्यांनी तिचे केस गुंडाळले आणि सुगंधी फुलांच्या माळांनी सजवले.
दूर्वामधूकरचितं माल्यं तस्या ददुः करे। चक्रुश्च कृष्णागरुणा पत्रसङ्गं कुचद्वये
दूर्वा आणि मधाने बनवलेली माळ तिच्या हातात ठेवली, आणि कृष्णागुरूच्या पानांनी तिच्या उरोजांवर सजावट केली.
रेजे सा चक्रवाकाङ्का स्वर्णदीर्घा सरिद्वरा। अलकैः कुटिलैस्तस्या मुखं विकसितं बभौ
ती दोन चक्रवाकांनी चिन्हांकित झालेल्या सोन्यासारख्या नदीसारखी तेजस्वी दिसत होती; तिच्या वळवलेल्या केसांनी वेढलेले तिचे मुख फुलासारखे खुलले होते.
आसक्तभृङ्गं कुसुमं शशिम्बिम्बं जिगाय तत्। कालाञ्जनं नयनयोराचारार्थं समादधुः
मधमाशांनी वेढलेले ते फूल चंद्राच्या पूर्णबिंबालाही हरवून टाकत होते; प्रथेप्रमाणे, तिच्या डोळ्यांना काळं काजळ लावलं.
भूषणं रत्नखचितैरलंचक्रुर्यथोचितम्। माता च तस्याः पृषती हरितालमनश्शिलाम्
मूल्यवान रत्नांनी मढवलेल्या दागिन्यांनी तिला योग्य त्या प्रकारे सजवले; तिच्या आईने स्वतःच्या बोटांनी हिरवा रंग आणि हळदीचा रंग घेतला.
अङ्गुलीभ्यामुपादाय तिलकं विदधे मुखे। अलङ्कृतां वधूं दृष्ट्वा योषितो मुदमाययुः
बोटांनी तिने तिच्या मुलीच्या कपाळावर तिलक काढले; वधूला सजलेली पाहून सर्व स्त्रिया आनंदित झाल्या.
माता न मुमुदे तस्याः पतिः कीदृग्भविष्यति। सौविदल्लाः समागम्य द्रुपदस्याज्ञया ततः
पण तिच्या आईला आनंद झाला नाही, 'हिचा नवरा कसा असेल?' असा विचार तिच्या मनात आला; त्यानंतर द्रुपदाच्या आज्ञेने सर्व सेविका एकत्र जमल्या.
एनामारोपयामासुः करिणीं कुचभूषिताम्। ततोऽवाद्यन्त वाद्यानि मङ्गलानि दिवि स्पृशन्
उरोजांनी सुशोभित झालेल्या तिला हत्तीवर बसवले; मग मंगलवाद्यांचा गजर आकाशापर्यंत पोहोचला.
विलासिनीजनाश्चापि प्रवरं करिणीशतम्। माङ्गल्यगीतं गायन्त्यः पार्स्वयोरुभयोर्ययुः
राजमहलातील स्त्रिया आणि शंभर उत्तम हत्ती, मंगलगीत गात, तिच्या दोन्ही बाजूंनी चालत होत्या.
जनापसरणे व्यग्राः प्रतिहार्यः पुरा ययुः। कोलाहलो महानासीत्तस्मिन्पुरवरे तदा
लोकांना बाजूला करण्याच्या घाईत द्वारपाल पुढे गेले; त्या वेळी त्या सुंदर नगरीत मोठा गोंधळ उडाला.
धृष्टद्युम्नो ययावग्रे हयमारुह्य भारत। द्रुपदो रङ्गदेशे तु बलेन महता युतः
धृष्टद्युम्न घोड्यावर बसून पुढे गेला, हे भारत; आणि द्रुपद रंगभूमीवर मोठ्या सैन्यासह उपस्थित होता.
तस्थौ व्यूह्य महानीकं पालितं दृढधन्विभिः।' आप्लुताङ्गीं सुवसनां सर्वाभरणभूषिताम्
त्याने धनुर्धारी वीरांनी राखलेली मोठी सेना मांडली होती; आणि ती, सुंदर वस्त्रात, सर्व दागिन्यांनी सजलेली, मोहक देहयष्टीने तिथे उभी होती.
मालां च समुपादाय काञ्चनीं समलङ्कृताम्। `आगतां ददृशुः सर्वे रङ्गभूमिमलङ्कृताम्
हिरव्या सोन्याची सुंदर माळ हातात घेऊन, रंगभूमीत आली असता, सगळ्यांनी तिला पाहिले.
अवतीर्णा ततो रङ्गं द्रौपदी भरतर्षभ। `तस्थौ प्रमुदितान्सर्वान्नृपतीन्रङ्गमण्डले। प्रेक्षन्ती व्रीडितापाङ्गी द्रष्टृणां सुमनोहरा
नंतर द्रौपदी रंगभूमीत उतरली, हे भरतश्रेष्ठ, आणि राजांच्या वर्तुळात उभी राहिली; लाजरे डोळे टाकत, ती सर्व पाहणाऱ्यांना मोहून टाकत होती.
पुरोहितः सोमकानां मन्त्रविद्ब्राह्मणः शुचिः। परिस्तीर्य जुहावाग्निमाज्येन विधिवत्तदा
सोमकांचा शुद्ध अंतःकरणाचा, मंत्रपारंगत पुरोहित, त्या वेळी कुश घालून, विधिपूर्वक तुपाने अग्निला होम करू लागला.
संतर्पयित्वा ज्वलनं ब्राह्मणान्स्वस्ति वाच्य च। वारयामास सर्वाणि वादित्राणि समन्ततः
अग्निला तृप्त करून, ब्राह्मणांना शुभाशीर्वाद देऊन, त्याने सर्व बाजूंनी वाद्यं थांबवण्याची आज्ञा दिली.
निःशब्दे तु कृते तस्मिन्धृष्टद्युम्नो विशांपते। कृष्णामादाय विधिवन्मेघदुन्दुभिनिःस्वनः
तेथे संपूर्ण शांतता पसरली तेव्हा, राजाधिराज, धृष्टद्युम्नाने विधिपूर्वक कृष्णेचा हात धरला आणि त्याचा आवाज मेघगर्जनेसारखा घुमला.
रङ्गमध्यं गतस्तत्र मेघगम्भीरया गिरा। वाक्यमुच्चैर्जगादेदं श्लक्ष्णमर्थवदुत्तमम्
तो रंगभूमीच्या मध्यभागी गेला आणि गडगडणाऱ्या मेघासारख्या गंभीर आवाजात, स्पष्ट आणि अर्थपूर्ण असे उत्तम शब्द मोठ्याने बोलला.
इदं धनुर्लक्ष्यमिमे च बाणाः शृण्वन्तु मे भूपतयः समेताः। छिद्रेण यन्त्रस्य मसर्पयध्वं शरैः शितैर्व्योमचरैर्दशार्धैः
हे धनुष्यलक्ष्य येथे आहे आणि हे बाणसुद्धा, सर्व राजे एकाग्रपणे ऐका. या यंत्राच्या छिद्रातून तुमचे तीक्ष्ण आणि वेगाने जाणारे बाण सोडा.
एतन्महत्कर्म करोति यो वै कुलेन रूपेण बलेन युक्तः। तस्याद्य भार्या भगिनी ममेयं कृष्णा भवित्री न मृषा ब्रवीमि
जो कुणी हा मोठा पराक्रम करेल, आणि जो कुल, रूप आणि बळाने युक्त असेल, त्यालाच आज माझी बहीण कृष्णा पत्नी म्हणून मिळेल; मी खोटे बोलत नाही.
तानेवमुक्त्वा द्रुपदस्य पुत्रः पश्चादिदं तां भगिनीमुवाच। नाम्ना च गोत्रेण च कर्मणा च संकीर्तयन्भूमिपतीन्समेतान्
असे म्हणून, द्रुपदाचा पुत्र मग आपल्या बहिणीकडे वळला आणि तेथे जमलेल्या सर्व राजांची नावे, कुळ आणि कर्तृत्व सांगू लागला.
दुर्योधनो दुर्विषहो दुर्मुखो दुष्प्रधर्षणः। विविंशतिर्विकर्णश्च सहो दुःशासनस्तथा
दुर्योधन, दुर्विषह, दुर्मुख, दुष्प्रधर्षण, विविंशति, विकर्ण, सह आणि दुःशासन हे सुद्धा,
युयुत्सुर्वायुवेगश्च भीमवेगरवस्तथा। उग्रायुधो बलाकी च करकायुर्विरोचनः
युयुत्सु, वायुवेग, भीमवेगरव, उग्रायुध, बालकी, करकायू आणि विरोचन,
कुण्डकश्चित्रसेनश्च सुवर्चाः कनकध्वजः। नन्दको बाहुशाली च तुहुण्डो विकटस्तथा
कुंडक, चित्रसेन, सुवर्चा, कनकध्वज, नंदक, बाहुशाली, तुहुण्ड आणि विकट,