नामानि चक्रिरे तेषां शतशृङ्गनिवासिनः। भक्त्या च कर्मणा चैव तथाऽऽशीर्भिर्विशांपते
शतशृंग पर्वतावर राहणाऱ्यांनी भक्तीने, कर्माने आणि आशीर्वादांनी त्यांची नावं ठेवली, राजाधिराज.
ज्येष्ठं युधिष्ठिरेत्येवं भीमसेनेति मध्यमम्। अर्जुनेति तृतीयं च कुन्तीपुत्रानकल्पयन्
त्यांनी मोठ्याला युधिष्ठिर, मधल्याला भीमसेन आणि तिसऱ्याला अर्जुन अशी कुंतीच्या मुलांची नावं ठेवली.
पूर्वजं नकुलेत्येवं सहदेवेति चापरम्। माद्रीपुत्रावकथयंस्ते विप्राः प्रीतमानसाः
माद्रीच्या मोठ्या मुलाला नकुल आणि धाकट्याला सहदेव असं नाव ब्राह्मणांनी आनंदाने ठेवले.
अनुसंवत्सरं जाता अपि ते कुरुसत्तमाः। पाण्डुपुत्रा व्यराजन्त पञ्चसंवत्सरा इव
ते कुरुकुळातील श्रेष्ठ पांडुपुत्र जरी एका वर्षात जन्मले, तरी वयाने जणू पाच वर्षांचं अंतर आहे असं भासत होतं.
महासत्त्वा महावीर्या महाबलपराक्रमाः। पाण्डुर्दृष्ट्वा सुतांस्तांस्तु देवरूपान्महौजसः
ते मोठ्या आत्म्याचे, मोठ्या पराक्रमाचे आणि अपार बळाचे होते; पांडूने आपल्या देवसमान तेजस्वी मुलांकडे पाहिलं.
मुदं परमिकां लेभे ननन्द च नराधिपः। ऋषीणामपि सर्वेषां शतशृङ्गनिवासिनाम्
त्यामुळे राजाला अत्यंत आनंद झाला; आणि शतशृंगावर राहणाऱ्या सर्व ऋषींनाही ते प्रिय झाले.
प्रिया बभूवुस्तासां च तथैव मुनियोषिताम्। कुन्तीमथ पुनः पाण्डुर्माद्र्यर्थे समचोदयत्
ऋषींच्या स्त्रियांनीही त्यांना तितक्याच प्रेमाने आपलं मानलं; त्यानंतर पांडूने पुन्हा माद्रीसाठी कुंतीला विनंती केली.
तमुवाच पृथा राजन् रहस्युक्ता तदा सती। उक्ता सक्वद्द्वन्द्वमेषा लेभे तेनास्मि वञ्चिता
तेव्हा पृथा, राजन, एकांतात म्हणाली: 'मला सांगितलं होतं की हा मंत्र प्रत्येक देवतेसाठी एकदाच वापरता येतो; त्यामुळे मी फसले आहे.'
बिभेम्यस्याः परिभवात्कुस्त्रीणां गतिरिदृशी। नाज्ञासिषमहं मूढा द्वन्द्वाह्वाने फलद्वयम्
'मला स्त्रियांचा निंदा होईल याची भीती वाटते, कारण त्यांचीच अशी स्थिती असते; मी अज्ञानाने समजले नव्हते की जुळ्या देवतांना बोलावल्यावर दोन मुलं मिळतील.'
तस्मान्नाहं नियोक्तव्या त्वयैषोऽस्तु वरो मम। एवं पाण्डोः सुताः पञ्च देवदत्ता महाबलाः
'म्हणून तू मला पुन्हा सांगू नकोस; हेच माझं वर असो.' अशा रीतीने पांडूचे पाच बलवान पुत्र देवांनी दिले.
संभूताः कीर्तिमन्तश्च कुरुवंशविवर्धनाः। शुभलक्षणसंपन्नाः सोमवत्प्रियदर्शनाः
ते कीर्तीमान, कुरुकुळाचा वाढ करणारे, शुभ लक्षणांनी युक्त आणि चंद्रासारखे सुंदर होते.
सिंहदर्पा महेष्वासाः सिंहविक्रान्तगामिनः। सिंहग्रीवा मनुष्येन्द्रा ववृधुर्देवविक्रमाः
ते सिंहासारखे गर्वीले, महान धनुर्धारी, सिंहासारख्या चालणारे, सिंहग्रीव असलेले आणि देवांसारख्या पराक्रमाने वाढले.
विवर्धमानास्ते तत्र पुण्ये हैमवते गिरौ। विस्मयं जनयामासुर्महर्षीणां समेयुषाम्
ते पवित्र हिमालय पर्वतावर वाढू लागले, तेव्हा तिथे आलेल्या महान ऋषींना त्यांचं अस्तित्व पाहून मोठा आश्चर्य वाटलं.
जातमात्रानुपादाय शतशृङ्गनिवासिनः। पाण्डोः पुत्रानमन्यन्त तापसाः स्वानिवात्मजान्
शतशृंगावर राहणाऱ्या तपस्वींनी पांडूच्या मुलांना जन्मत:च आपलीच मुलं समजली.
ततस्तु वृष्णयः सर्वे वसुदेवपुरोगमाः
यानंतर सर्व वृष्णी, वसुदेव यांच्या पुढाकाराने, एकत्र आले.
पाण्डुः शापभयाद्भीतः शतशृङ्गमुपेयिवान्। तत्रैव मुनिभिः सार्धं तापसोऽभूत्तपस्विभिः
शापाच्या भीतीने पांडू शतशृंग पर्वतावर गेला होता; तिथे त्याने ऋषींसोबत राहून, इतर तपस्व्यांसारखं तप केलं.
शाकमूलफलाहारस्तपस्वी नियतेन्द्रियः। योगध्यानपरो राजा बभूवेति च वादकाः
राजा पांडूने फक्त कंदमुळे, भाज्या आणि फळं खाऊन, इंद्रियांवर संयम ठेवून, योगध्यानात मन लावलं, असं सांगितलं जातं.
प्रबुवन्ति स्म बहवस्तच्छ्रुत्वा शोककर्शिताः। पाण्डोः प्रीतिसमायुक्ताः कदा श्रोष्याम संकथाः
हे ऐकून अनेक जण दुःखी झाले, पण पांडूवर प्रेम असल्याने, 'आपल्याला त्यांची बातमी कधी मिळेल?' असं ते म्हणायचे.
इत्येवं कथयन्तस्ते वृष्णयः सह बान्धवैः। पाण्डोः पुत्रागमं श्रुत्वा सर्वे हर्षसमन्विताः
अशा रीतीने वृष्णी आणि त्यांचे नातेवाईक एकत्र बोलत असताना, पांडूच्या मुलांच्या आगमनाची वार्ता ऐकून सर्वजण आनंदित झाले.
सभाजयन्तस्तेऽन्योन्यं वसुदेवं वचोऽब्रुवन्। न भवेरन्क्रियाहीनाः पाण्डुपुत्रा महाबलाः
ते एकमेकांचा सन्मान करत वसुदेवाला म्हणाले, 'महाबली पांडुपुत्रांना कधीच धार्मिक कृत्यांचा अभाव होऊ नये.'
पाण्डोः प्रियहितान्वेषी प्रेषय त्वं पुरोहितम्। वसुदेवस्तथेत्युक्त्वा विससर्ज पुरोहितम्
पांडूच्या हितासाठी त्यांनी सांगितलं, 'तुम्ही कुलगुरूला पाठवा.' वसुदेवाने मान्य करून कुलगुरूला रवाना केलं.
युक्तानि च कुमाराणां पारबर्हाण्यनेकशः। कुन्तीं माद्रीं च संदिश्य दासीदासपरिच्छदम्
त्यांनी राजकुमारांसाठी विविध मोरपिसांनी सजवलेली वस्त्रं, कुंती आणि माध्रीसाठी तसेच दासी-दासांसह सेवक पाठवले.
गावो हिरण्यं रौप्यं च प्रेषयामास भारत। तानि सर्वाणि संगृह्य प्रययौ स पुरोहितः
त्यांनी गायी, सोनं आणि चांदीही पाठवलं; ही सर्व वस्तू एकत्र करून पुरोहित निघाला.
तमागतं द्विजश्रेष्ठं काश्यपं वै पुरोहितम्। पूजयामास विधिवत्पाण्डुः परपुरञ्जयः
तो श्रेष्ठ ब्राह्मण कश्यप पुरोहित तिथे आल्यावर, शत्रूंचा विजेता पांडूने त्याचा विधिपूर्वक सन्मान केला.
पृथा माद्री च संहृष्टे वसुदेवं प्रशंसताम्। ततः पाण्डुः क्रियाः सर्वाः पाण्डवानामकारयत्
कुंती आणि माध्री आनंदित होऊन वसुदेवाचं कौतुक करू लागल्या; त्यानंतर पांडूने पांडवांसाठी सर्व विधी केले.
गर्भाधानादिकृत्यानि चौलोपनयनानि च। काश्यपः कृतवान्सर्वमुपाकर्म च भारत
कश्यपाने गर्भाधानापासून चूडाकर्म, उपनयन आणि इतर सर्व संस्कार, तसेच उपाकर्मही केले.
चौलोपनयनादूर्ध्वमृषभाक्षा यशस्विनः। वैदिकाध्ययने सर्वे समपद्यन्त पारगाः
चूडाकर्म आणि उपनयनानंतर, बैलचिन्ह असलेले हे यशस्वी पुत्र सर्वजण वेदाध्ययनात पारंगत झाले.
शर्यातेः प्रथमः पुत्रः शुक्रो नाम परन्तपः। येन सागरपर्यन्ता धुषा निर्जिता मही
शर्यातीचा पहिला पुत्र शुक्रम्हणून ओळखला जायचा; त्याने समुद्राने वेढलेली ही पृथ्वी जिंकली होती.
अश्वमेधशतैरिष्ट्वा स महात्मा महामखैः। आराध्य देवताः सर्वाः पितॄनपि महामतिः
त्या महात्म्याने शंभर अश्वमेध यज्ञ केले, मोठ्या यज्ञांनी सर्व देवता आणि पितरांची पूजा केली.
शतशृह्गे तपस्तेपे शाकमूलफलाशनः। तेनोपकरणश्रेष्ठैः शिक्षया चोपबृंहिताः
शतशृंग पर्वतावर त्याने फक्त कंदमुळे, भाज्या आणि फळं खाऊन तप केलं; त्याच्या उत्तम साधनांनी आणि शिकवणीने ते अधिक बळकट झाले.