बन्धुपक्षभयाद्भीता लज्जया च यशस्विनी। तामर्कः पुनरेवेदब्रवीद्भरतर्षभ।।?
नातेवाईकांची भीती आणि लाज यामुळे ती तेजस्विनी घाबरली होती; तेव्हा सूर्याने पुन्हा तिला संबोधून सांगितलं, हे भरतश्रेष्ठा.
मत्प्रसादान्न ते राज्ञि भविता दोष इत्युत
माझ्या कृपेने, राणी, तुझ्यावर काहीही दोष येणार नाही.
प्रसीद भगवन्मह्यमवलेपो हि नास्ति मे। त्वयैव परिहार्यं स्यात्कन्याभावस्य दूषणम्
माझ्यावर कृपा कर, भगवंत, मला काहीही गर्व नाही. कुमारिकेचं पावित्र्य हरपण्याचा कलंक फक्त तूच दूर करू शकतोस.
व्यपयातु भयं तेऽद्य कुमारं प्रसमीक्षसे। मया त्वं चाप्यनुज्ञाता पुनः कन्या भविष्यसि
आज तुझी भीती नाहीशी होईल; तू मुलाला पाहशील. माझ्या अनुमतीने, तू पुन्हा कुमारिका होशील.
एवमुक्ता ततः कुन्ती संप्रहृष्टतनूरुहा। सङ्गताऽभूत्तदा सुभ्रूरादित्येन महात्मना
असं सांगितल्यावर, कुंतीच्या अंगावर आनंदाने रोमांच उभे राहिले आणि त्या वेळी ती सुंदर भुवया असलेली कुंती त्या महान आत्म्याच्या सूर्याशी एकरूप झाली.
प्रकाशकर्मा तपनः कन्यागर्भं ददौ पुनः।' तत्र वीरः समभवत्सर्वशस्त्रभृतां वरः
प्रकाशमान आणि तेजस्वी सूर्याने पुन्हा त्या कुमारिकेच्या गर्भात बाळ दिलं; तिथे एक वीर जन्माला आला, जो सर्व शस्त्रधारींमध्ये श्रेष्ठ होता.
आमुक्तकवचः श्रीमान्देवगर्भः श्रियान्वितः। सहजं कवचं बिभ्रत्कुण्डलोद्द्योतिताननः
तो बाळ जन्मतःच कवचासह, तेजस्वी, दिव्य आणि सौंदर्याने युक्त होता; त्याने नैसर्गिक कवच घातलं होतं आणि त्याच्या चेहऱ्यावर कुंडलांचा प्रकाश झळकत होता.
अजायत सुतः कर्णः सर्वलोकेषु विश्रुतः। प्रादाच्च तस्यै कन्यात्वं पुनः स परमद्युतिः
तो पुत्र म्हणजे कर्ण, जो सर्व लोकांत प्रसिद्ध झाला; आणि त्या तेजस्वीने तिला पुन्हा कुमारिकेचं पावित्र्य दिलं.
दत्त्वा च तपतां श्रेष्ठो दिवमाचक्रमे ततः। दृष्ट्वा कुमारं जातं सा वार्ष्णेयी दीनमानसा
मग त्या सर्वांत तेजस्वी सूर्याने बाळ देऊन स्वर्गाकडे प्रस्थान केलं; आणि तो मुलगा जन्माला आल्यावर, वृष्णिवंशज कुंतीच्या मनात दुःख दाटून आलं.
एकाग्रं चिन्तयामास किं कृत्वा सुकृतं भवेत्। गूहमानापचारं सा बन्धुपक्षभयात्तदा
ती एकाग्रतेने विचार करू लागली — 'काय केल्याने माझं कल्याण होईल?' आपली चूक लपवत, ती त्या वेळी नातेवाईकांची भीती बाळगत होती.
मञ्जूषां रत्नसंपूर्णां कृत्वा बालसमाश्रिताम्। उत्ससर्ज कुमारं तं जले कुन्ती महाबलम्
तिने रत्नांनी भरलेली एक पेटी तयार केली आणि त्या बाळाला त्यात ठेवून, कुंतीने तो बलवान मुलगा पाण्यात सोडून दिला.
तमुत्सृष्टं जले गर्भं राधाभर्ता महायशाः। पुत्रत्वे कल्पयामास सभार्यः सूतनन्दनः
पाण्यात सोडलेला तो बाळ राधेच्या पतीला — त्या कीर्तीमान सूतानं — सापडला; त्याने आणि त्याच्या पत्नीने त्याला आपला मुलगा मानलं.
नामधेयं च चक्राते तस्य बालस्य तावुभौ। वसुना सह जातोऽयं वसुषेणो भवत्विति
त्या दोघांनी त्या बाळाचं नाव ठेवलं — 'हा संपत्तीसमवेत जन्मला आहे, म्हणून याचं नाव वसुषेण असावं'.
स वर्धमानो बलवान्सर्वास्त्रेषूद्यतोऽभवत्। आपृष्ठतापादादित्यमुपातिष्ठत वीर्यवान्
तो वाढत गेला, बळकट झाला आणि सर्व अस्त्रांमध्ये निपुण झाला; आणि जेव्हा त्याला विचारलं गेलं, तेव्हा तो तेजाने परिपूर्ण होऊन सूर्याची उपासना करू लागला.
तस्मिन्काले तु जपतस्तस्य वीरस्य धीमतः। नादेयं ब्राह्मणेष्वासीत्किंचिद्वसु महीतले
त्या वेळी, त्या धाडसी आणि बुद्धिमान पुरुषाने जप करत असताना, पृथ्वीवर कुठेही ब्राह्मणांसाठी द्यायला काहीच दान उरले नव्हते.
ततः काले तु कस्मिंश्चित्स्वप्नान्ते कर्णमब्रवीत्। आदित्यो ब्राह्मणो भूत्वा शृणु वीर वचो मम
नंतर, एका रात्रीच्या शेवटी, स्वप्नात सूर्याने ब्राह्मणाचा रूप घेऊन कर्णाला सांगितले, "हे वीर, माझे बोल ऐक."
प्रभातायां रजन्यां त्वामागमिष्यति वासवः। न तस्य भिक्षा दातव्या विप्ररूपी भविष्यति
रात्र संपून सकाळ झाली की, वासव तुझ्याकडे येईल; तो ब्राह्मणाच्या रूपात येईल, त्याला काहीच दान देऊ नकोस.
निश्चयोऽस्यापहर्तुं ते कवचं कुण्डले तथा। अतस्त्वां बोधयाम्येष स्मर्तासि वचनं मम
त्याचा हेतू तुझ्याकडून कवच आणि कुंडले घेण्याचा आहे; म्हणून मी तुला सावध करतोय, माझे शब्द लक्षात ठेव.
शक्रो मां विप्ररूपेण यदि वै याचते द्विज। कथं तस्मै न दास्यामि यथा चास्म्यवबोधितः
शक्र ब्राह्मणाच्या रूपात माझ्याकडे काही मागितले, तर मी त्याला कसे नाकारू? कारण मला तसे सांगण्यात आले आहे.
विप्राः पूज्यास्तु देवानां सततं प्रियमिच्छताम्। तं देवदेवं जानन्वै न शक्तोऽस्म्यवमन्त्रणे
देवतांची कृपा हवी असणाऱ्यांनी ब्राह्मणांचा नेहमीच सन्मान केला पाहिजे; तो देवांचा देव आहे हे मला माहीत असूनही, मी त्याला दुर्लक्ष करू शकत नाही.
यद्येवं शृणु मे वीर वरं ते सोऽपि दास्यति। शक्तिं त्वमपि याचेथाः सर्वशत्रुविबाधिनीम्
जर असेच असेल तर, ऐक वीर, तो तुला वर देईल; तू त्याच्याकडे सर्व शत्रूंना नष्ट करणारी शक्ती माग.
एवमुक्त्वा द्विजः स्वप्ने तत्रैवान्तरधीयत। कर्णः प्रबुद्धस्तं स्वप्नं चिन्तयानोऽभवत्तदा
असे सांगून तो ब्राह्मण स्वप्नातच अदृश्य झाला; कर्ण जागा झाला आणि तो स्वप्न विचार करू लागला.
तमिन्द्रो ब्राह्मणो भूत्वा पुत्रार्थं भूतभावनः। कुण्डले प्रार्थयामास कवचं च महाद्युतिः
इंद्राने आपला मुलगा वाचवण्यासाठी ब्राह्मणाचे रूप घेतले आणि तेजस्वी कर्णाकडे कुंडले आणि कवच मागितले.
उत्कृत्याविमनाः स्वाङ्गात्कवचं रुधिरस्रवम्। कर्णौ पार्श्वे च द्वे छित्त्वा प्रायच्छत्स कृताञ्जलिः
कर्णाने मनात किंचितही शंका न ठेवता, स्वतःच्या अंगावरचे रक्त येणारे कवच कापून काढले आणि दोन्ही कुंडले बाजूने कापून, हात जोडून दिली.
प्रतिगृह्य तु देवेशस्तुष्टस्तेनास्य कर्मणा। अहो साहसमित्याह मनसा वासवो हसन्
ते मिळाल्यावर देवांचा स्वामी त्याच्या या कृत्याने प्रसन्न झाला; वासवाने हसत मनात म्हटले, "अहो, काय धाडस आहे!"
देवदानवयक्षाणां गन्धर्वोरगरक्षसाम्। न तं पश्यामि यो ह्येतत्कर्म कर्ता भविष्यति
देव, दानव, यक्ष, गंधर्व, नाग आणि राक्षस यांच्यात असा कोणीच नाही, जो असे कृत्य करू शकेल.
प्रीतोऽस्मि कर्मणा तेन वरं ब्रूहि यदिच्छसि
मी तुझ्या या कृत्याने प्रसन्न आहे; सांग, तुला कोणता वर हवा आहे ते.
शक्तिं तस्मै ददौ शक्रो विस्मयाद्वाक्यमब्रवीत्। देवदानवयक्षाणां गन्धर्वोरगरक्षसाम्
शक्राने त्याला एक शक्ती दिली आणि आश्चर्याने म्हणाला, "देव, दानव, यक्ष, गंधर्व, नाग आणि राक्षस यांच्यात—"
यस्मै क्षेप्स्यसि रुष्टः सन्सोऽनया न भविष्यति। हत्वैकं समरे शत्रुं ततो मामागमिष्यति। इत्युक्त्वान्तर्दधे शक्रो वरं दत्त्वा तु तस्य वै
तू ही शक्ती ज्या रागाने फेकशील, तो शत्रू वाचणार नाही; युद्धात एक शत्रू मारल्यानंतर ती शक्ती माझ्याकडे परत येईल. असे सांगून शक्राने वर देऊन अदृश्य झाला.
प्राङ्नाम तस्य कथितं वसुषेण इति क्षितौ। कर्णो वैकर्तनश्चैव कर्मणा तेन सोऽभवत्
पूर्वी त्याचे नाव पृथ्वीवर वसुषेण होते; या कृत्यामुळे तो विकर्तनपुत्र कर्ण म्हणून ओळखला जाऊ लागला.