यथा श्येनस्य पतनं वनेष्वामिषगृद्धिनः। तथैवासीदभीसारस्तस्य द्रोणं जिघांसतः
जसा मांसासाठी लालायित गरुड जंगलात झडप घालतो, तशीच धृष्टद्युम्नाची द्रोणावर झडप होती.
ततः शरशतेनास्य शतचन्द्रं समाक्षिपत्। द्रोणो द्रुपद पुत्रस्य खङ्गं च दशभिः शरैः
मग द्रोणाने शंभर बाणांनी त्याच्या शंभर चंद्रांनी सजवलेल्या ढालीवर वार केला आणि दहा बाणांनी द्रुपदपुत्राच्या तलवारीवर प्रहार केला.
हयांश्चैव चतुःषष्ट्या शराणां जघ्निवान्बली। ध्वजं छत्रं च भल्लाभ्यां तथा तौ पार्ष्णिसारथी
शक्तिशाली द्रोणाने चौसष्ट बाणांनी त्याचे घोडे मारले, दोन भल्लांनी ध्वज आणि छत्र खाली पाडले, तसेच सारथी आणि रथचालकावरही प्रहार केला.
अथास्मै त्वरितो बाणमपरं जीवितान्तकम्। धृष्टद्युम्नाय चिक्षेप वज्रं वज्रधरो यथा
मग द्रोणाने घाईने आणखी एक प्राणघातक बाण धृष्टद्युम्नावर सोडला, जणू वज्रधारी आपले शस्त्र फेकतो तसा.
तं चतुर्दशभिस्तीक्ष्णैर्बाणैश्चिच्छेद सात्यकिः। ग्रस्तमाचार्यमुख्येन धृष्टद्युम्नं व्यमोचयत्
सात्यकीने त्या बाणाला चौदा तीक्ष्ण बाणांनी तुकडे तुकडे केले आणि आचार्यांच्या तावडीतून धृष्टद्युम्नाची सुटका केली.
सिंहेनेव मृगं ग्रस्तं नरसिंहेन मारिष। द्रोणाद्वै मोचयामास पाञ्चाल्यं शिनिपुङ्गवः
जसा सिंह दुसऱ्या सिंहाच्या तावडीत सापडलेल्या हरणाची सुटका करतो, तसा शिनिकुलातील श्रेष्ठ सात्यकीने पाञ्चालाचा द्रोणाच्या हातून उद्धार केला.
सात्यकिं प्रेक्ष्य गोप्तारं पाञ्चाल्यं च महाहवे। शराणां त्वरितो द्रोणः षड्विंशत्या समार्पयत्
सात्यकी पाञ्चालाचा रक्षणकर्ता आहे हे पाहून, त्या मोठ्या युद्धात द्रोणाने त्वरित त्यांच्यावर छावीस बाणांचा वर्षाव केला.
ततो द्रोणं शिनेः पौत्रो ग्रसन्तमपि सृञ्जयान्। प्रत्यविध्यच्छितैर्बाणैः षड्विंशत्या स्तनान्तरे
मग शिनिकुमार सात्यकीने, द्रोण सृंजयांवर तुटून पडत असतानाच, छावीस तीक्ष्ण बाणांनी त्याच्या छातीवर प्रहार केला.
ततः सर्वे रथास्तूर्णं पाञ्चाल्या जयगृद्धिनः। सात्वताभिसृते द्रोणे धृष्टद्युम्नमवाक्षिपन्
मग विजयाच्या इच्छेने पाञ्चालांचे सर्व रथ त्वरित द्रोणावर तुटून पडले, सात्वतांनी हल्ला केल्यावर त्यांनी धृष्टद्युम्नाला वेढले.
बाणे तस्मिन्निकृत्ते तु धृष्टद्युम्ने च मोक्षिते। तेन वृष्णिप्रवीरेण युयुधानेन सञ्जय
तो बाण सात्यकीने छेदला आणि धृष्टद्युम्नाची सुटका केली, हे वृष्णिकुलातील श्रेष्ठ युयुधानाने केले, संजय.
अमर्षितो महेष्वासः सर्वशस्त्रभृतां वरः। नरव्याघ्रं शिनेः पौत्रं द्रोणः किमकरोद्युधि
सर्व शस्त्रधारकांमध्ये श्रेष्ठ, महान धनुर्धारी द्रोण, शिनिकुमार या नरसिंहावर रागावला असताना युद्धात काय केले?
सम्प्रस्रुतक्रोधविषो व्यादितास्यशरासनः। तीक्ष्णधारेषुदशनः सितनाराचदंष्ट्रवान्
त्याचा तोंड उघडा होता, धनुष्य ताणलेले, राग आणि विष ओसंडून वाहत होते, त्याचे तीक्ष्ण बाण जणू दात, पांढरे नाराच जणू दाढा भासत होते.
संरम्भामर्षताम्राक्षो महोरग इव श्वसन्। नरवीरः प्रमुदितः शोणैरश्वैर्महाजवैः
राग आणि संतापाने डोळे लाल झालेले, मोठ्या सर्पासारखे श्वास घेत, तो वीर आनंदाने आपल्या लाल आणि वेगवान घोड्यांना हाकत होता.
उत्पतद्भिरिवाकाशे क्रामद्भिरिव पर्वतम्। रुक्मपुङ्खाञ्शरानस्यन्युयुधानमुपाद्रवत्
जणू आकाशात उडी घेत, जणू पर्वत चढत, तो सोन्याच्या पिसाऱ्यांनी सजवलेल्या बाणांनी युयुधानावर तुटून पडला.
शरपातमहावर्षं रथघोषबलाहकम्। कार्मुकैरावृतं राजन्नाराचबहुविद्युतम्
राजा, त्या वेळी बाणांचा प्रचंड पाऊस कोसळत होता, रथांच्या गजराचा गडगडाट होत होता, धनुष्यांनी आकाश झाकलं होतं आणि असंख्य बाणांची चमक वीजेसारखी भासत होती.
शक्तिखङ्गाशनिधरं क्रोधवेगसमुत्थितम्। द्रोणमेघमनावार्यं हयमारुतचोदितम्
त्या वेळी क्रोधाच्या वेगाने उसळलेला, शूल, तलवारी आणि वज्र हातात घेतलेला, घोड्यांच्या वेगाने पुढे जाणारा, थांबवता न येणारा द्रोणाचा मेघ उभा राहिला.
दृष्ट्वैवाभिपतन्तं तं शूरः परपुरञ्जयः। उवाच सूतं शैनेयः प्रहसन्युद्धदुर्मदः
त्याला असे पुढे येताना पाहून, दुसऱ्यांच्या नगरांचा विजेता, पराक्रमी आणि युद्धाच्या उन्मादात हसणारा शैनेय सत्त्वाने आपल्या सारथ्याला म्हणाला.
एनं वै ब्राह्मणं शूरं स्वकर्मण्यनवस्थितम्। आश्रयं धार्तराष्ट्रस्य धर्मराजभयावहम्
हा ब्राह्मण खरंच धाडसी आहे, आपल्या कर्तव्यापासून कधीही ढळत नाही, धृतराष्ट्रपुत्रांचा आधार आहे आणि धर्मराजाला भीती दाखवणारा आहे.
शीघ्रं प्रजवितैरश्वैः प्रत्युद्याहि प्रहृष्टवत्। आचार्यं राजपुत्राणां सततं शूरमानिनम्
तू आमचे घोडे वेगाने हाक, आनंदाने राजपुत्रांचा गुरू, जो नेहमी स्वतःला वीर समजतो, त्याच्यासमोर आपला रथ घेऊन चल.
एवमुक्तस्ततः सूतः सात्यकस्यावहद्रथम्'। ततो रजतसङ्काशा माधवस्य हयोत्तमाः। द्रोणस्याभिमुखाः शीघ्रमगच्छन्वातरंहसः
असं सांगितल्यावर, सारथ्याने सात्यकीचा रथ पुढे नेला. मग माधवाचे चंद्रासारखे तेजस्वी घोडे वाऱ्यासारख्या वेगाने द्रोणाच्या दिशेने धावले.
ततस्तौ द्रोणशैनेयौ युयुधाते परन्तपौ। शरैरनेकसाहस्रैस्ताडयन्तौ परस्परम्
मग ते दोघे, द्रोण आणि सात्यकी, शत्रूंचा संहार करणारे, एकमेकांवर हजारो बाणांचा मारा करत युद्ध करू लागले.
इषुजालावृतं व्योम चक्रतुः पुरुषर्षभौ। पूरयामासतुर्वीरावुभौ दश दिशः शरैः। मेघाविवातपापाये धाराभिरितरेतरम्
त्या दोन्ही वीरांनी बाणांच्या जाळ्याने आकाश झाकून टाकलं आणि दोघांनीही दहा दिशांना बाणांनी भरून टाकलं, जणू काही मेघांनी पृथ्वीवर पावसाच्या धारांचा वर्षाव केला.
न स्म सूर्यस्तदा भाति न ववौ च समीरणः। हषुजालावृतं घोरमन्धकारं समन्ततः
त्या वेळी सूर्यही चमकत नव्हता, वारा ही वाहत नव्हता; सर्वत्र भीषण अंधार पसरला होता, कारण बाणांची गर्दी सर्वत्र होती.
अनाधृष्यमिवान्येषां शूराणामभवत्तदा। अन्धकारीकृते लोके द्रोणशैनेययोः शरैः
त्या वेळी, द्रोण आणि सात्यकी यांच्या बाणांनी जग अंधारलेलं असताना, त्यांचं युद्ध इतर वीरांसाठीही अगम्य झालं होतं.
तयोः शीघ्रास्त्रविदुषोर्द्रोणसात्वतयोस्तदा। नान्तरं शरवृष्टीनां ददृशे नरसिंहयोः
त्या दोघांमध्ये, जे वेगवान अस्त्रांचे जाणकार होते, बाणांच्या पावसात कुठेही फट दिसत नव्हती.
इषूणां सन्निपातेन शब्दो धाराभिघातजः। शुश्रुवे शक्रमुक्तानामशनीनामिव स्वनः
त्या बाणांच्या एकमेकांवर आदळण्याने जो आवाज झाला, तो जणू इंद्राने सोडलेल्या वज्रांचा गडगडाट वाटत होता.
नाराचैर्व्यतिविद्धानां शराणां रूपमाबभौ। आशीविषविदष्टानां सर्पाणामिव भारत
लोखंडी बाणांनी छिन्नविछिन्न झालेल्या बाणांचं रूप, भारत, जणू एकमेकांना दंश करणाऱ्या सर्पांसारखं दिसत होतं.
तयोर्ज्यातलनिर्घोषः शुश्रुवे युद्धशौण्डयोः। अजस्रं शैलशृङ्गाणां वज्रेणाहन्यतामिव
त्या दोन्ही युद्धपटूंच्या धनुष्यांच्या प्रत्यंचांचा आवाज, अखंडपणे, जणू पर्वतशिखरांवर वज्र आदळल्यासारखा घुमत होता.
उभयोस्तौ रथौ राजंस्ते चाश्वास्तौ च सारथी। रुक्मपुङ्खैः शरैछन्नाश्चित्ररूपा बभुस्तदा
राजा, त्या दोन्ही रथांवर, त्यांच्या घोड्यांवर आणि सारथ्यांवर सुवर्णबाणांची पुटं चढली होती आणि ते सर्व पाहताना अद्भुत वाटत होते.
निर्मलानामजिह्मानां नाराचानां विशाम्पते। निर्मुक्ताशीविपाभानां सम्पातोऽभूत्सुदारुणः
सरळ आणि निर्मळ, सोडलेल्या सर्पांसारख्या तेजस्वी लोखंडी बाणांचा एकमेकांशी फार भयंकर संघर्ष झाला.