सशब्दमद्रवच्चान्यः शब्दादन्योऽत्रसद्भृशम्। स्वानन्योऽथ परानन्यो जघान निशितैः शरैः
कोणी मोठ्याने ओरडत पळाला, तर त्या आवाजाने दुसरा घाबरून बसला; कोणी आपल्या लोकांवरच हल्ला केला, तर कोणी धारदार बाणांनी शत्रूंवर तुटून पडला.
गिरिशृङ्गोपमश्चात्र नाराचेन निपातितः। मातङ्गो न्यपतद्भूमौ नदीरोध इवोष्णगे
तेथे डोंगरशिखरासारखा मोठा हत्ती रुंद टोकाच्या बाणाने खाली पडला आणि नदीवरील पाण्याचा अडथळा उन्हाळ्यात कोसळावा तसा तो जमिनीवर कोसळला.
तथैव रथिनं नागः क्षरन्गिरिरिवारुजन्। अभ्यतिष्ठत्पदा भूमौ सहाश्वं सहसारथिम्
तसाच एक हत्ती, चालत्या डोंगरासारखा, रथ, त्याचे घोडे आणि सारथीसकट जमिनीवर तुडवत गेला.
शूरान्प्रहरतो दृष्ट्वा कृताश्स्त्रान्रुधिरोक्षितान्। बहूनप्याविशन्मोहो भीरून्हृदयदुर्बलान्
शूर योद्धे शस्त्रकौशल्य दाखवत, रक्ताने माखलेले लढताना पाहून, अनेक भित्र्या आणि हृदयाने कमकुवत लोकांच्या मनात गोंधळ निर्माण झाला.
सर्वमाविग्नमभवन्न प्राज्ञायत किञ्चन। सैन्येन रजसा ध्वस्तं निर्मर्यादमवर्तत
सगळीकडे गोंधळ उडाला; काहीच स्पष्ट दिसत नव्हते. सैन्य धुळीने झाकले गेले होते आणि कुठलीच मर्यादा उरली नव्हती.
ततः सेनापतिः शीघ्रमयं क्राल इति ब्रुवन्। नित्याभित्वरितानेव त्वरयामास पाण्डवान्
मग सेनापतीने पटकन 'पुढे चला, पुढे चला!' असे सांगितले आणि नेहमीच युद्धासाठी तयार असलेल्या पांडवांना पुढे जायला लावले.
कुर्वन्तः शासनं तस्य पाण्डवा बाहुशालिनः। सरो हंसा इवापेतुर्घ्नन्तो द्रोणरथं प्रति
त्याच्या आज्ञेप्रमाणे, बलवान पांडव तलावातील हंसांसारखे झेपावत, द्रोणाच्या रथावर तुटून पडले.
गृह्णीताद्रवतान्योन्यं विभीता विनिकृन्तत। इत्यासीत्तुमुलः शब्दो दुर्धर्षस्य रथं प्रति
'पकडा! मारा!' अशा गोंगाटात, भीतीने एकमेकांवर तुटून पडणारे सैनिक, दुरधर्षाच्या रथाजवळ आलेल्यांना कापू लागले.
ततो द्रोणः कृपः कर्णो द्रौणी राजा जयद्रथः। विन्दानुविन्दावावन्त्यौ शल्यश्चैतान्न्यवारयन्
मग द्रोण, कृप, कर्ण, द्रोणपुत्र, राजा जयद्रथ, अवंतीचे विंद आणि अनुविंद, आणि शल्य यांनी त्यांचा मार्ग अडवला.
ते त्वार्यधर्मसंरब्धा दुर्निवारा दुरासदाः। शरार्ता न जहुर्द्रोणं पाञ्चालाः पाण्डवै सह
पण आर्यधर्माने प्रेरित, रोखता न येणारे आणि तगडे असे पांडव व पांचाळ, जरी बाणांनी जखमी झाले तरी, द्रोणाला सोडून गेले नाहीत.
ततो द्रोणोऽतिसंक्रुद्धो विसृजञ्शतशः शरान्। चेदिपाञ्चालपाण्डूनामकरोत्कदनं महत्
मग द्रोण अतिशय संतापून, शेकडो बाण सोडले आणि चेदि, पांचाळ व पांडवांमध्ये मोठा संहार केला.
तस्य ज्यातलनिर्घोषः शुश्रुवे दिक्षं मारिष। वज्रसंह्रादसङ्काशस्त्रासयन्मानवान्बहून्
त्याच्या धनुष्याच्या प्रत्यंचेचा आवाज सर्व दिशांना घुमला, जणू वज्राचा गडगडाट, आणि त्यामुळे अनेक माणसे घाबरली.
एतस्मिन्नन्तरे जिष्णुर्जित्वा संशप्तकान्बहून्। अभ्ययात्तत्र यत्रासौ द्रोणः पाण्डून्प्रमर्दति
इतक्यात जिष्णूने अनेक संशप्तकांचा पराभव करून, जिथे द्रोण पांडवांचा संहार करत होता, तिकडे वाट धरली.
ताञ्शरौघान्महावर्ताञ्शोणितोदान्महाहदान्। तीर्णः संशप्तकान्हत्वा प्रत्यदृश्यत फल्गुनः
त्या बाणांच्या प्रचंड धारा, रक्ताचे मोठे लाटांचे प्रवाह ओलांडून, संशप्तकांचा संहार केल्यानंतर फाळ्गुन तिथे दिसला.
तस्य कीर्तिमतो लक्ष्म सूर्यप्रतिमतेजसः। दीप्यमानमपश्याम तेजसा वानरध्वजम्
त्या कीर्तिवान, सूर्यासारख्या तेजस्वी अर्जुनाच्या ध्वजावर वानर झळकत असल्याचे आम्ही पाहिले.
संशप्तकसमुद्रं तमुच्छोष्यास्त्रगभस्तिभिः। स पाण्डवयुगान्तार्कः कुरूनप्यभ्यतीतपत्
स्वतःच्या अस्त्रांच्या तेजाने संशप्तकांचा समुद्र कोरडा घालून, तो पांडव, युगाच्या शेवटी उगवणाऱ्या सूर्याप्रमाणे, कुरूंनाही जाळू लागला.
प्रददाह कुरून्सर्वानर्जुनः शस्त्रतेजसा। युगान्ते सर्वभूतानि धूमकेतुरिवोत्थितः
अर्जुनाने आपल्या शस्त्रांच्या तेजाने सर्व कुरूंना जाळून टाकले, जणू युगाच्या शेवटी उठलेल्या धूमकेतूसारखा सर्व प्राण्यांना भस्म करत आहे.
तेन बाणसहस्रौधैर्गजाश्वरथयोधिनः। ताड्यमानाः क्षितिं जग्मुर्मुक्तकेशाःशरार्दिताः
त्याच्या हजारो बाणांनी हत्ती, घोडे, रथ, आणि योद्धे असे सगळेच, केस विस्कटलेले, बाणांनी विद्ध होऊन, जमिनीवर कोसळले.
केचिदार्तस्वनं चक्रुर्विनेशुरपरे पुनः। पार्थबाणहताः केचिन्निपेतुर्विगतासवः
काही वेदनेने ओरडू लागले, काही गप्प झाले; तर काहींना पार्थाच्या बाणांनी घायाळ होऊन प्राण सोडले.
तेषामुत्पतितान्कांश्चित्पतितांश्च पराङ्मुखान्। न जघानार्जुनो योधान्योधव्रतमनुस्मरन्
त्यांच्यातले काही उठलेले किंवा पडून मागे वळलेले योद्धे अर्जुनाने मारले नाहीत, कारण त्याला योद्ध्याचा धर्म आठवत होता.
ते विकीर्णरथाश्चित्राः प्रायशश्च पराङ्मुखः। कुरवः कर्णकर्णेति हाहेति च विचुक्रुशुः
कुरूंचे रथ विखुरले गेले, बरेच जण मागे वळले, आणि ते 'कर्ण! कर्ण!' असे ओरडू लागले, तसेच हंबरडा फोडू लागले.
तमाधिरथिराक्रन्दं विज्ञाय शरणैषिणाम्। मा भैष्टेति प्रतिश्रुत्य ययावभिमुखोऽर्जुनम्
अधिरथपुत्राने, आश्रय मागणाऱ्यांचा आक्रोश ऐकून, 'घाबरू नका' असे आश्वासन दिले आणि अर्जुनासमोर जायला निघाला.
स भारतरथश्रेष्ठः सर्वभारतहर्षणः। प्रादुश्चक्रे तदाग्नेयमस्त्रमस्त्रविदां वारः
तो भरतवंशातील श्रेष्ठ रथी, सर्वांचा आनंद करणारा, शस्त्रविद्येत पारंगत असल्याने, त्या वेळी अग्न्यास्त्र सोडले.
तस्य दीप्तशरौघस्य दीप्तचापधरस्य च। `वारुणेन तदस्त्रेण विधूयाथ धनञ्जयः'। शरौघाञ्शरजालेन विदुधाव धनञ्जयः
त्याच्या प्रखर बाणांच्या वर्षावाला, तेजस्वी धनुष्यधारी असलेल्या त्याचा, धनंजयाने वारुणास्त्राने थोपवले आणि आपल्या बाणांच्या जाळ्याने तो वर्षाव मोडून काढला.
तथैवाधिरथिस्तस्य बाणाज्ज्वलिततेजसः। अस्त्रमस्त्रेण संवार्य प्राणदद्विसृजञ्शरान्
तसेच अधिरथपुत्रानेही, त्याच्या जळजळीत बाणांना आपल्या अस्त्राने रोखून, पुन्हा बाण सोडले.
धृष्टद्युम्नश्च भीमश्च सात्यकिश्च महारथः। विव्यधुः कर्णमासाद्य त्रिभिस्त्रिभिरजिह्मगैः
धृष्टद्युम्न, भीम आणि महान रथी सात्यकी यांनी कर्णाजवळ जाऊन प्रत्येकी तीन सरळ बाणांनी त्याला घायाळ केले.
अर्जुनास्त्रं तु राधेयः संवार्य शरवृष्टिभिः। तेषां त्रयाणां चापानि चिच्छेद विशिखैस्त्रिभिः
राधेयाने मात्र अर्जुनाचे अस्त्र बाणांच्या वर्षावाने थोपवले आणि त्या तिघांचे धनुष्य प्रत्येकी तीन तीक्ष्ण बाणांनी तोडून टाकले.
ते निकृत्तायुघाः शूरा निर्विषा भुजगा इव। रथशक्तीः समुत्क्षिप्य भृशं सिंहा इवानदन्
त्यांची धनुष्ये तुटली, ते शूर योद्धे विष नसलेल्या सापांसारखे झाले, मग त्यांनी रथशक्ती उचलून सिंहासारखे गर्जना केली.
ता भुजाग्रैर्महावेगा निसृष्टा भुजगोपमाः। दीप्यमाना महाशक्त्यो जग्मुराधिरथिं प्रति
त्यांनी हातातून जोरात फेकलेल्या, सर्पासारख्या मोठ्या शक्ती जळजळीत होत अधिरथीकडे झेपावल्या.
ता निकृत्य शरव्रातैस्त्रिभिस्त्रिभिरजिह्मगैः। ननाद बलवान्कर्णः पार्थाय विसृजञ्शरान्
कर्णाने त्या शक्ती तीन-तीन बाणांच्या वर्षावाने छाटून टाकल्या आणि पार्थावर बाण सोडत मोठ्याने गर्जना केली.