तं तु शूरं महेष्वासं तावकाऽभ्युद्यतायुधाः। राजानो राजपुत्राश्च समन्तात्पर्यवारयन्
पण तुझ्या बाजूचे राजा आणि राजपुत्र, शस्त्र उचलून तयार, त्या महान धनुर्धराला सर्व बाजूंनी वेढतात.
शिखण्डी तु ततो द्रोणं पञ्चभिर्नतपर्वभिः। क्षत्रवर्मा च विंशत्या वसुदानश्च पञ्चभिः
मग शिखंडीने द्रोणावर पाच तीक्ष्ण बाण सोडले; क्षत्रवर्म्याने वीस, आणि वसुदानाने पाच बाण मारले.
उत्तमौजास्त्रिभिर्बाणैः क्षत्रदेवश्च सप्तभिः। सात्यकिश्च शतेनाजौ युधामन्युस्तथाऽष्टभिः
उत्तमौजाने तीन बाणांनी, क्षत्रदेवाने सात बाणांनी; सात्यकीने युद्धात शंभर बाणांनी आणि युधामन्यूनं आठ बाणांनी हल्ला केला.
युधिष्ठिरो द्वादशभिर्द्रोणं विव्याध सायकैः। धृष्टद्युम्नश्च दशभिश्चेकितानस्त्रिभिः शरैः
युधिष्ठिराने द्रोणावर बारा बाण सोडले; धृष्टद्युम्नाने दहा, आणि चेकितानाने तीन बाण मारले.
ततो द्रोणः सत्यसन्धः प्रभिन्न इव कुञ्जरः। अभ्यतीत्य स्थानीकं दृढसेनमपातयत्
मग सत्यप्रतिज्ञ द्रोण, जखमी हत्तीप्रमाणे, सैन्याच्या रांगा ओलांडून दढसेनाला खाली पाडतो.
ततो राजानमासाद्य प्रहरन्तमभीतवत्। अविध्यन्नवभिः क्षेमं स हतःप्रापतद्रथात्
मग निर्भयपणे लढणाऱ्या राजाजवळ जाऊन, त्याला नऊ बाणांनी घायाळ केले; तो जखमी होऊन रथावरून खाली पडला.
स मध्यं प्राप्य सैन्यानां सर्वाः प्रविचरन्दिशः। त्राता ह्यभवदन्येषां न त्रातव्यः कथंचन
तो सैन्याच्या मध्यभागी पोहोचून सर्व दिशांना फिरू लागला; इतरांचा रक्षक झाला, पण त्याला कुणीच वाचवू शकले नाही.
शिखण्डिनं द्वादशभिर्विंशत्या चोत्तमौजसम्। वसुदानं च भल्लेन प्रैषयद्यमसादनम्
त्याने शिखंडीला बारा बाणांनी, उत्तमौजाला वीस बाणांनी, आणि वसुदानाला रुंद टोकाच्या बाणाने यमाच्या लोकात पाठवले.
अशीत्या क्षत्रवर्माणं षड्विंशत्या सुदक्षिणम्। क्षत्रदेवं तु भल्लेन रथनीडाडपातयत्
त्याने क्षत्रवर्म्यावर ऐंशी बाण, सुदक्षिणावर सव्वीस बाण सोडले; आणि क्षत्रदेवाला रुंद टोकाच्या बाणाने रथावरून खाली पाडले.
युधामन्युं चतुःषष्ट्या त्रिंशता चैव सात्यकिम्। विद्ध्वा रुक्मरथस्तूर्णं युधिष्ठिरमुपाद्रवत्
त्याने युधामन्यूलाचौसष्ट बाणांनी, सात्यकीला तीस बाणांनी जखमी केले; मग आपला सोन्याचा रथ वेगाने युधिष्ठिराजवळ नेला.
ततो युधिष्ठिरः क्षिप्रं गुरुतो राजसत्तमः। अपायाञ्जवनैरश्वैः पाञ्चाल्यो द्रोणमभ्ययात्
मग राजांमध्ये श्रेष्ठ युधिष्ठिराने झपाट्याने वेगवान घोड्यांवर मागे सरकले; पाञ्चाल राजकुमार द्रोणाकडे पुढे गेला.
तं द्रोणः सधनुष्कं तु साश्वयन्तारमाक्षिणोत्। स हतः प्रापतद्भूमौ रथाज्ज्योतिरिवाम्बरात्। `हत्वा तं विबभौ द्रोणः कुरुभिः परिवारितः
द्रोणाने त्याला, धनुष्य, सारथी आणि घोड्यांसह घायाळ केले; तो मारला जाऊन रथावरून जमिनीवर पडला, जणू आकाशातून तारा खाली पडतो. त्याला ठार मारून द्रोण कुरूंच्या वेढ्यात तेजस्वी दिसू लागला.
वार्धक्षेमिस्तु वार्ष्णेयो द्रोणं विद्ध्वा शरोत्तमैः। नवभिश्च महीपालः पुनर्विव्याध पञ्चभिः
त्यावेळी वार्धक्षेमी या वृष्णिकुलातील वीराने उत्तम बाणांनी द्रोणावर वार केले, आणि पुन्हा त्या राजाने त्याला आणखी पाच बाणांनी भेदले.
स सात्यकिश्चतुष्षष्ट्या राजन्विव्याध सायकैः। सुचित्रो दशभिर्बाणैर्द्रोणं विद्व्वाऽनदद्बली
मग सात्यकीने, राजन, चांगल्या साठ चौघ बाणांनी द्रोणावर वार केले, आणि युद्धात बलवान असलेल्या सुचित्राने दहा नेमके बाण सोडून द्रोणाला जखमी केले.
तं द्रोणः समरे राजञ्शरवर्षैरवाकिरत्। अपातयत्तयो द्रोणः सुचित्रं सहसारथिम्
तेव्हा द्रोणाने, राजन, युद्धात त्याच्यावर बाणांचा पाऊस पाडला आणि सुचित्रासह त्याचा सारथीही खाली पाडला.
साश्वं च समरे राजन्हतो वै प्रापतत्क्षितौ। पात्यमानो महाराज बभौ ज्योतिरिवाम्बरात्
राजन, युद्धात घोड्यांसह मारला गेलेला तो पृथ्वीवर पडला; पडताना, हे महाराज, तो आकाशातून खाली पडणाऱ्या ताऱ्यासारखा चमकत होता.
तस्मिन्हते राजपुत्रे पाञ्चालानां यशस्करे। हत द्रोणं हत द्रोणमित्यासीन्निःस्वनो महान्
त्या पाञ्चालांच्या कीर्तीला शोभा आणणाऱ्या राजपुत्राचा वध झाल्यावर, 'द्रोण मारला गेला! द्रोण मारला गेला!' असा मोठा गोंगाट झाला.
तांस्तथा भृशसंरब्धान्पाञ्चालान्मत्स्यकेकयान्। सृञ्जयान्पाण्डवांश्चैव द्रोणो व्यक्षोभयद्बली
मग युद्धात बलवान असलेल्या द्रोणाने अत्यंत संतप्त पाञ्चाल, मत्स्य, केकय, सृंजय आणि पांडव सैन्याला अस्वस्थ केले.
सात्यकिं चेकितानं च धृष्टद्युम्नशिखण्डिनौ। वार्धक्षेमिं चैत्रसेनिं सेनाबिन्दुं सुवर्चसम्
त्याने सात्यकी, चेकितान, धृष्टद्युम्न, शिखंडी, वार्धक्षेमी, चित्रसेन, सेनाबिंदु आणि सुवर्चस यांना पराभूत केले.
एतांश्चान्यांश्च सुबहून्नानाजनपदेश्वरान्। सर्वान्द्रोणोऽजयद्युद्धे कुरुभिः परिवारितः
आणि विविध देशांतील इतर अनेक राजांना, कुरु सैन्याने वेढलेल्या द्रोणाने, युद्धात सर्वांना जिंकले.
तावकाश्च महाराज जयं लब्ध्वा महाहवे। पाण्डवेयान्रणे जघ्नुर्द्रवमाणान्समन्ततः
महाराज, तुमच्या लोकांनी मोठ्या युद्धात विजय मिळवून, पांडवपुत्रांना सर्व बाजूंनी पळताना मारले.
ते दानवा इवेन्द्रेण वध्यमाना महात्मना। पाञ्चालाः केकया मात्स्याः समकम्पन्त भारत
महात्मा इंद्राने दानवांचा संहार केल्याप्रमाणे, पाञ्चाल, केकय आणि मत्स्य सैन्य भयाने थरथर कापू लागले, हे भारत.
समनुप्राप्तकृच्छ्रोऽहं मोहं परममागतः। भीष्मद्रोणौ हतौ श्रुत्वा नाहं जीवितुमुत्सहे
माझ्यावर मोठे संकट आले आहे आणि मन गोंधळले आहे; भीष्म आणि द्रोण मारले गेले, हे ऐकून मला आता जगावेसे वाटत नाही.
यन्मां क्षत्ताऽब्रवीत्तात प्रपश्यन्पुत्रगृद्धिनम्। दुर्योधनेन तत्सर्वं प्राप्तं सूत मया सह
कृपाळू विदुराने, माझ्या पुत्रस्नेह पाहून, मला जे सांगितले होते, ते सर्व, सूत, दुर्योधनामुळे आणि माझ्यामुळेच घडले आहे.
नृशंसं तु परं तात त्यक्त्वा दुर्योधनं यदि। पुत्रशेषं चिकीर्षेयं कृत्स्नं न मरणं व्रजेत्
तात, जर मी निर्दयी दुर्योधनाला सोडून, उरलेल्या मुलांचे रक्षण केले असते, तर मला असा संपूर्ण विनाश पाहावा लागला नसता.
यो हि धर्मं परित्यज्य भवत्यर्थपरो नरः। सोऽस्माच्च हीयते लोकात्क्षुद्रभावं च गच्छति
जो मनुष्य फक्त लाभासाठी धर्म सोडतो, तो या जगात आणि पुढच्या जगातही खाली पडतो आणि त्याची स्थिती फारच हलाखीची होते.
अद्य चाप्यस्य राष्ट्रस्य कृतोच्छेदस्य सञ्जय। अवशेषं न पश्यामि ककुदे मृदिते सति
संजया, या राज्याचा नाश झाल्यावर, प्रमुख नष्ट झाल्यावर, मला आता काहीच उरलेले दिसत नाही.
कथं स्यादवशेषो हि धुर्ययोरभ्यतीतयोः। यौ नित्यमुपजीवामः क्षमिणौ पुरुषर्षभौ
जे दोन धैर्यवान आणि सहनशील नेते, ज्यांच्यावर आम्ही नेहमी अवलंबून होतो, तेच जेव्हा संपले, तेव्हा काहीच उरले कसे राहील?
व्यक्तमेव च मे शंस यथा युद्धमवर्तत। केऽयुध्यन्के व्यपाकुर्वन्के क्षुद्राः प्राद्रवन्भयात्
माझ्या मनातील शंका दूर कर आणि स्पष्टपणे सांग, युद्ध कसे घडले, कोण लढले, कोण मागे हटले आणि कोण भ्याड घाबरून पळाले.
धनुञ्जयं च मे शंस यद्यच्चक्रे रथर्षभः। तस्माद्भयं नो भूयिष्ठं भ्रातृव्याच्च वृकोदरात्
मला धनंजयाचीही माहिती सांग, तो रथांमध्ये श्रेष्ठ आहे—त्याने काय केले? कारण आमचे सर्वांत मोठे भीती त्याच्यापासून आणि आमच्या शत्रू वृकोदरापासूनच होते.