सूक्ष्माम्बरधरामेकां पद्मोदरसमप्रभाम्। `स्नातगात्रां धौतवस्त्रां गङ्गातीररुहे वने
ती एकटीच अत्यंत हलक्या वस्त्रात, कमळाच्या कुडीसारखी उजळ, अंघोळ करून, धुतलेली वस्त्रे घालून, गंगेच्या काठीच्या जंगलात उभी होती.
प्रकीर्णकेशीं पाणिभ्यां संस्पृशन्तीं शिरोरुहान्। रूपेण वयसा कान्त्या शरीरावयवैस्तथा
तिचे केस मोकळे सुटलेले, ती हाताने केसांना स्पर्श करत होती. तिच्या रूपात, तारुण्यात, तेजात आणि अंगसौष्ठवात कुणीही तिच्याशी तुलना करू शकत नव्हते.
हावभावविलासैश्च लोचनाञ्चलविक्रियैः। श्रोणीभारेण मध्येन स्तनाभ्यामुरसा दृशा
तिच्या हावभावांनी, चेहऱ्यावरील लाडिकपणाने, डोळ्यांच्या हलक्या हालचालींनी, भरदार कंबरेने, सुडौल कमरेने, उन्नत स्तनांनी, छातीने आणि मोहक नजरेने—
कवरीभरेण पादाभ्यामिङ्गितेन स्मितेन च। कोकिलालापसंल्लापैर्न्यक्कुर्वन्तीं त्रिलोकगाम्
घनदाट केसांनी, सुंदर पावलांनी, हलक्या इशाऱ्यांनी आणि मंद हास्याने, कोकिळेसारख्या गोड बोलण्याने आणि मधुर संवादाने, तिने तिन्ही लोकांचे सौंदर्यही लाजवले.
वाणीं च गिरिजां लक्ष्मीं योषितोन्याः सुराङ्गनाः। सा च शान्तनुमब्यागादलक्ष्मीमपकर्षती
तिच्या वाणीने, बोलण्याने, सौंदर्याने, कृपेने आणि मोहिनीने, तिने सरस्वती, पार्वती, लक्ष्मी आणि इतर सर्व देवांगनाही मागे टाकल्या; ती शांत रूपात पुढे आली आणि सगळा अमंगल दूर केले.
तां दृष्ट्वा हृष्टरोमाऽभूद्विस्मितो रूपसंपदा। पिबन्निव च नेत्राभ्यां नातृप्यत नराधिपः
तिला पाहून, राजाच्या अंगावर रोमांच उभे राहिले; तिच्या सौंदर्याने आणि तेजाने तो चकित झाला, आणि डोळ्यांनी तिला पाहूनही त्याचे समाधान होत नव्हते.
सा च दृष्ट्वैव राजानं विचरन्तं महाद्युतिम्। स्नेहादागतसौहार्दा नातृप्यत विलासिनी
आणि तिनेही, त्या तेजस्वी राजाला तिथे भटकताना पाहून, तिच्या मनात प्रेम आणि आपुलकी दाटली; तीही लाडिकपणे त्याच्याकडे पाहत राहिली.
गङ्गा कामेन राजानं प्रेक्षमाणा विलासिनी। चञ्चूर्यताग्रतस्तस्य किन्नरीवाप्सरोपमा
गंगा, मनात इच्छा घेऊन, राजाकडे लाडिक नजरेने पाहू लागली, तिचे डोळे खेळकरपणे फिरत होते; ती अगदी किंनरी किंवा अप्सरेसारखी मोहक वाटत होती.
दृष्ट्वा प्रहृष्टरूपोऽभूद्दर्शनादेव शान्तनुः। रूपेणातीत्य तिष्ठन्तीं सर्वा राजन्ययोषितः
फक्त तिला पाहताच शंतनूच्या चेहऱ्यावर आनंद फुलला; तिच्या सौंदर्यात सर्व राजघराण्यातील स्त्रियाही फिक्या पडल्या.
तामुवाच ततो राजा सान्त्वयञ्श्लक्ष्णया गिरा। देवी वा दानवी वा त्वं गन्धर्वी चाथवाऽप्सराः
मग राजाने तिला गोड आणि शांत शब्दांत विचारले, "तू देवी आहेस का, दानवी, गंधर्वी, की अप्सरा?"
यक्षी वा पन्नगी वाऽपि मानुषी वा सुमध्यमे। `याऽसि काऽसि सुरप्रख्ये महिषी मे भवानघे
"किंवा तू यक्षी आहेस, नागकन्या आहेस, की सुंदर कंबरेची माणूस स्त्री आहेस? तू कोणही असलीस, हे देवतुल्ये, माझी राणी हो, हे निष्पापे."
त्वां गता हि मम प्रामा वसु यन्मेऽस्ति किंचन।' याचे त्वां सुरगर्भाभे भार्या मे भव शोभने
"कारण तू माझ्या मनाला भुरळ घातली आहेस; माझ्याकडे जे काही आहे ते सर्व तुझेच आहे. मी तुझी याचना करतो, हे देवकन्येसमान शोभे, माझी पत्नी हो."
एतच्छ्रुत्वा वचो राज्ञः सस्मितं मृदु वल्गु च। यशस्विनी च साऽगच्छच्छान्तनोर्भूतये तदा
राजाच्या या गोड, हसऱ्या आणि कोमल शब्दांनी ती प्रसन्न झाली आणि शंतनूच्या कल्याणासाठी त्याच्याजवळ आली.
सा तु दृष्ट्वा नृपश्रेष्ठं चरन्तं तीरमाश्रितम्। वसूनां समयं स्मृत्वाऽथाभ्यगच्छदनिन्दिता
ती निष्पाप स्त्री, राजांना नदीच्या काठी भटकताना पाहून, वसूंशी केलेला करार आठवून त्याच्याकडे आली.
प्रजार्थिनी राजपुत्रं शान्तनुं पृथिवीपतिम्। प्रतीपवचनं चापि संस्मृत्यैव स्वयं नृपम्
संततीची इच्छा बाळगून, तिने पृथ्वीच्या राजाला—शंतनूला—प्रतीपाच्या शब्दांची आठवण ठेवून जवळ केले.
कालोऽयमिति मत्वा सा वसूनां शापचोदिता। उवाच चैव राज्ञः सा ह्लादयन्ती मनो गिरा
"आता वेळ आली आहे," असे मनात ठरवून, वसूंच्या शापामुळे प्रेरित होऊन, तिने राजाशी गोड शब्दांनी बोलून त्याचे मन आनंदित केले.
भविष्यामि महीपाल महिषी ते वशानुगा। न तु त्वं वा द्वितीयो वा ज्ञातुमिच्छेत्कथंचन
राजा, मी तुझी राणी होईन आणि तुझ्या इच्छेनुसार वागेन; पण तू किंवा दुसरा कोणीही माझ्या कृतींबद्दल कधीच काही विचारू नये.
यत्तु कुर्यामहं राजञ्शुभं वा यदि वाऽशुभम्। न तद्वारयितव्याऽस्मि न वक्तव्या तथाऽप्रियम्
राजा, मी जे काही करीन, ते शुभ असो वा अशुभ, तू मला थांबवू नकोस आणि माझ्याशी कठोर वा अप्रिय बोलू नकोस.
एवं हि वर्तमानेऽहं त्वयि वत्स्यामि पार्थिव। वारिता विप्रियं चोक्ता त्यजेयं त्वामसंशयम्
राजा, जर मी तुझ्यासोबत राहत असताना तू मला रोखलंस किंवा कठोर बोललास, तर मी नक्कीच तुला सोडून जाईन.
एष मे समयो राजन्भज मां त्वं यथेप्सितम्। अनुनीताऽस्मि ते पित्रा भर्ता मे त्वं भव प्रभो
राजा, ही माझी अट आहे; तू मला जशी इच्छा आहे तशी स्वीकार. तुझ्या वडिलांनी मला विनंती केली आहे; आता तूच माझा पती हो.
तथेति सा यदा तूक्ता तदा भरतसत्तम। प्रहर्षमतुलं लेभे प्राप्य तं पार्थिवोत्तमम्
ती असे बोलल्यावर, भरतवंशातील श्रेष्ठ राजा अतिशय आनंदित झाला, कारण त्याला ती उत्तम स्त्री मिळाली होती.
प्रतिज्ञाय तु तत्तस्यास्तथेति मनुजाधिपः। रथमारोप्य तां देवीं जगाम स तया सह
राजाने तिला 'तसेच होईल' असे वचन दिले आणि तिला रथावर बसवून तिच्यासोबत निघून गेला.
सा च शान्तनुमभ्यागात्साक्षाल्लक्ष्मीरिवापरा। आसाद्य शान्तनुस्तां च बुभुजे कामतो वशी
ती देवी गंगा, जणू दुसरी लक्ष्मीच, शांतनूला भेटली; आणि इच्छेनुसार, शांतनूने तिला आपले केले.
न प्रष्टव्येति मन्वानो न स तां किंचिदूचिवान्। स तस्याः शीलवृत्तेन रूपौदार्यगुणेन च
तिची अट लक्षात ठेवून, शांतनूने तिला काहीच विचारले नाही; तिच्या वर्तनाने, सौंदर्याने आणि उदारतेने तो प्रसन्न झाला.
उपचारेण च रहस्तुतोष जगतीपतिः। स राजा परमप्रीतः परमस्त्रीप्रलालितः
तिच्या प्रेमळ वागणुकीने आणि एकांतातील जाणीवेने, पृथ्वीचा राजा अत्यंत संतुष्ट झाला आणि तिच्या प्रेमाने लाडावला.
दिव्यरूपा हि सा देवी गङ्गा त्रिपथगामिनी। मानुषं विग्रहं कृत्वा श्रीमन्तं वरवर्णिनी
ती देवी गंगा, तीन मार्गांनी वाहणारी, दिव्य रूपाची होती; तिने मानवाचे रूप धारण करून तेजस्वी आणि सुंदर दिसली.
भाग्योपनतकामस्य भार्या चोपनताऽभवत्। शन्तनोर्नृपसिंहस्य देवराजसमद्युतेः
भाग्य आणि इच्छेने एकत्र येऊन, ती तेजस्वी आणि देवांसारखी शांतनूची पत्नी झाली.
संभोगस्नेहचातुर्यैर्हावलास्यैर्मनोहरैः। राजानं रमयामास यथा रज्येत स प्रभुः
स्नेह, कौशल्य आणि मोहक हास्याने तिने राजाला आनंद दिला, जसा फक्त एक खरा प्रियकर आनंदी होतो.
संवत्सरानृतून्मासान्बुबुधे न बहून्गतान्। रममाणस्तया सार्धं यथाकामं नरेश्वरः
राजा तिच्यासोबत मनमुराद रमला, इतके की वर्षे, ऋतू, महिने कधी गेले हे त्याला कळलेच नाही.
दिविष्ठान्मानुषांश्चैव भोगान्भुङ्क्ते स वै नृपः।' आसाद्य शान्तनुः श्रीमान्मुमुदे योषितां वराम्
शांतनूने ती उत्तम स्त्री मिळवल्यावर, मानवी आणि दैवी असे सर्व सुख उपभोगले.