अनन्त विदित ब्रह्मन्नित्यभूतविभावन । कृतकार्य कृतप्रज्ञ धर्मज्ञ विजयावह
अनंत, ब्रह्माला ज्ञात, नित्यभूतांचे प्रकट करणारा, कार्यसिद्ध, कृतज्ञ, धर्मज्ञ आणि विजय देणारा प्रभो.
गुह्यात्मन्सर्वयोगात्मन्स्फुटसंभूतसंभव। भूताद्य लोकत्त्वेश जय भूतविभावन
गूढ आत्मा, सर्व योगांचा आधार, स्पष्टपणे प्रकट झालेला, भूतांचा आदि, लोकांचा स्वामी, सर्व भूतांचे प्रकट करणारा, तुझा विजय असो.
आत्मयोगे महाभाग कल्पसंक्षेपतत्पर । उद्भावनमनोभाव जय ब्रह्म जयप्रिय
स्वतःच्या योगाने, हे महाभागा, युगांचा संकोच साधणारा, सृष्टी आणि मनोभावांचा उत्पत्ती करणारा, ब्रह्मा, विजयप्रिय, तुझा विजय असो.
निसर्गसर्गनिरत कामेश परमेश्वर । अमृतोद्भवसद्भाव मुक्तात्मन्विजयप्रद
निसर्ग आणि सृष्टीच्या निर्मितीत नेहमी मग्न असलेला, कामांचा स्वामी, परमेश्वर, अमृताचा मूळ, मुक्त आत्म्यांना विजय देणारा.
प्रजापतिपते देव पद्मनाभ महाबल। आत्मभूतमहाभूत सत्वात्मञ्जय सर्वदा
प्रजापतींचे अधिपती, देव, कमळनाभ, महाबल, सर्व जीवांचा आत्मा असलेला महान भूत, सत्त्वाचा मूळ, सदैव विजयी असो.
पादौ तव धा देवी दिशो बाहु दिवं शिरः। मूर्तिस्तेऽहं सुराः कायश्चन्द्रादित्यौ च चक्षुषी
हे देव, तुझे पाय म्हणजे दिशा, तुझे हात म्हणजे दिशा, आकाश तुझे शिर, मी तुझी मूर्ती, देवता तुझे शरीर, चंद्र आणि सूर्य तुझी डोळे आहेत.
बलं तपश्च सत्यं च कर्म धर्मात्मकं तव। तेजोऽग्निः पवनः श्वास आपस्ते स्वेदसंभवाः
बळ, तप आणि सत्य तुझेच; धर्मयुक्त कर्म तुझेच; तेज म्हणजे अग्नी, श्वास म्हणजे वारा, आणि पाणी तुझ्या घामातून उत्पन्न झाले आहे.
अश्विनौ श्रवणौ नित्यं देवी जिह्वा सरस्वती। वेदाः संस्कारनिष्ठा हि त्वयीदं जगदाश्रितम्
अश्विनी तुझे कान, सरस्वती देवी तुझी जीभ, वेद आणि संस्कार तुझ्यामध्येच आहेत; हे जग तुझ्यावरच आधारले आहे.
न सङ्ख्यानं परीमाणं न तेजो न पराक्रमम् । न बलं योगयोगीश जानीमस्ते परंतप
योगयोगीश्वरा, शत्रूंना जाळणाऱ्या प्रभो, आम्हाला तुझी संख्या, तुझं मोजमाप, तुझं तेज, तुझं पराक्रम किंवा तुझं बळ काहीच माहीत नाही.
त्वद्भक्तिनिरता देव नियमैस्त्वां समाश्रिताः। अर्चयामः सदा विष्णो परमेशं महेश्वरम्
देवा, आम्ही तुझ्या भक्तीत रमलेलो आहोत, नियमाने तुझ्या आश्रयाला आलो आहोत. म्हणून, हे विष्णू, परमेश्वर, महेश्वर, आम्ही नेहमी तुझी पूजा करतो.
ऋषयो देवगन्धर्वा यक्षराक्षसपन्नगाः। पिशाचा मानुषाश्चैव मृगपक्षिसरीसृपाः
ऋषी, देव, गंधर्व, यक्ष, राक्षस, सर्प, पिशाच, माणसं, तसेच सर्व जनावरे, पक्षी आणि सरपटणारे प्राणी—
एवमादि मया सृष्टं पृथिव्यां त्वत्प्रसादजम् । पद्मनाभ विशालाक्ष कृष्ण दुःश्वप्रणाशन
हे पद्मनाभा, विशाल डोळ्यांच्या कृष्णा, वाईट स्वप्नांचा नाश करणाऱ्या, या सर्व जीवसृष्टी मी तुझ्या कृपेने पृथ्वीवर निर्माण केली आहे.
त्वं गतिः सर्वभूतानां त्वं नेता त्वं जगद्गुरुः । त्वत्प्रसादेन देवेश सुखिनो विबुधाः सदा
तू सर्व जीवांचा आधार आहेस, तूच सर्वांचा नेता आहेस, तू जगाचा गुरु आहेस. तुझ्या कृपेने, हे देवाधिदेव, ज्ञानी लोक नेहमी सुखी असतात.
पृथिवी निर्भया देव त्वत्प्रसादात्सदाऽभवत् । तस्माद्भव विशालाक्ष यदुवंशविवर्धनः
देवा, तुझ्या कृपेने पृथ्वी नेहमीच निर्भय राहिली आहे. म्हणून, हे विशाल डोळ्यांनो, तू यदुवंशाचा वाढ करणारा हो.
धर्मसंस्थापनार्थाय दैत्यानां च बधाय च। जगतो धारणार्थाय विज्ञाप्यं कुरु मे विभो
धर्माची स्थापना करण्यासाठी, दैत्यांचा नाश करण्यासाठी आणि जगाचा आधार टिकवण्यासाठी, हे महाबळा, मी तुला ही विनंती करतो.
यत्तत्परमकं गुह्यं त्वत्प्रसादादिदं विभो। वासुदेव तदेतत्ते मयोद्गीतं यथातथम्
हे वासुदेव, परम आणि गूढ असं जे ज्ञान तुझ्या कृपेने मिळालं, ते मी तुला जसं आहे तसं सांगितलं.
सृष्ट्वा संकर्षणं देवं स्वयमात्मानमात्मना। कृष्ण त्वमात्मनास्राक्षीः प्रद्युम्नं चात्मसंभवम्
देवा, स्वतःपासूनच संकर्षणाची निर्मिती करून, कृष्णा, तू स्वतःपासूनच प्रद्युम्नाचीही उत्पत्ती केलीस.
प्रद्युम्नादनिरुद्धं त्वं यं विदुर्विष्णुमव्ययम्। अनिरुद्धोऽसृजन्मां वै ब्रह्माणं लोकधारिणम्
प्रद्युम्नापासून तू अनिरुद्ध निर्माण केलास, ज्याला ज्ञानी लोक अविनाशी विष्णू म्हणून ओळखतात. अनिरुद्धाने मग मला, या ब्रह्माला, जगाचा आधार असणारा निर्माण केलं.
वासुदेवमयः सोऽहं त्वयैवास्मि विनिर्मितः। तस्माद्याचामि लोकेश चतुरात्मानमात्मना। विभज्य भागशोत्मानं व्रज मानुषतां विभो
मी वासुदेवमय आहे, आणि तुझ्याच कृपेने मी घडलो आहे. म्हणून, हे लोकांचा अधिपती, मी तुझ्याकडे मागतो—तुझं चार भागातलं रूप विभागून, हे महाबळा, मानव रूप धारण कर.
तत्रासुरवधं कृत्वा सर्वलोकसुखाय वै। धर्मं प्राप्य यशः प्राप्य योगं प्राप्स्यति तत्त्वतः
तेथे, असुरांचा वध करून सर्व लोकांच्या सुखासाठी, तू धर्म मिळवशील, कीर्ती मिळवशील आणि खरी योगसिद्धी प्राप्त करशील.
त्वां हि ब्रह्मर्षयो लोके देवाश्चामितविक्रम । तैस्तैर्हि नामभिर्युक्ता गायन्ति परमात्मकम्
हे अमाप सामर्थ्य असलेल्या, तुला ब्रह्मर्षी आणि देव विविध नावांनी जगात गातात, आणि सर्वश्रेष्ठ आत्मा म्हणून ओळखतात.
स्थिताश्च सर्वे त्वयि भूतसङ्घाः कृत्वाश्रयं त्वां वरदं सुबाहो। अनादिमध्यान्तमपारयोगं लोकस्य सेतुं प्रवदन्ति विप्राः
सर्व जीवसृष्टी तुझ्यातच स्थिर आहे, कारण त्यांनी तुझा, वर देणाऱ्या, दीर्घबाहू असलेल्या तुझा आधार घेतला आहे. ज्ञानी लोक तुला जगाचा पूल म्हणतात, ज्याला आरंभ, मध्य किंवा अंत नाही आणि ज्याचं योग सामर्थ्य अगम्य आहे.
ततः स भगवान्देवो लोकानामीश्वरेश्वरः। ब्रह्माणं प्रत्युवाचेदं स्रिग्धगम्भीरया गिरा
मग तो भगवंत, सर्व लोकांचा स्वामी आणि स्वाम्यांचा स्वामी, ब्रह्माला मृदू आणि गंभीर आवाजात म्हणाला.
विदितं तात योगान्मे सर्वमेतत्तवेप्सितम् । तथा तद्भवितेत्युक्त्वा तत्रैवान्तरधीयत
माझे सर्व योग आणि तुझ्या सर्व इच्छा मला माहीत आहेत, तात. 'तसंच होईल' असं सांगून तो तिथेच अदृश्य झाला.
ततो देवर्षिगन्धर्वा विस्मयं परमं गताः । कौतूहलपराः सर्वे पितामहमथाब्रुवन्
मग देवर्षी आणि गंधर्व अत्यंत आश्चर्यचकित झाले; सर्वजण कुतूहलाने भरून पितामहाला म्हणाले.
कोन्वयं यो भगवता प्रणम्य विनयाद्विभो । वाग्भिः स्तुतो वरिष्ठाभिः श्रोतुमिच्छाम तं वयम्
हा कोण आहे, ज्याला भगवंताने नम्रतेने वाकून, उत्तम शब्दांत स्तुती केली? आम्हाला त्याच्याबद्दल ऐकायचं आहे.
एवमुक्तस्तु भगवान्प्रत्युवाच पितामहः । देवब्रह्मर्षिगन्धर्वान्सर्वान्मधुरया गिरा
अशा प्रकारे विचारल्यावर, पितामह भगवंतांनी सर्व देव, ऋषी आणि गंधर्वांना अतिशय मधुर शब्दांत उत्तर दिले.
यत्तत्परं भविष्यं च भवितव्यं च यत्परम् । भूतात्मा च प्रभुश्चैव ब्रह्म यच्च परं पदम्
जे सर्वश्रेष्ठ आहे, जे भविष्यात घडणार आहे, जे घडल्याशिवाय राहणार नाही, सर्व सृष्टीचा आत्मा, सर्वांचा स्वामी आणि जे अंतिम ध्येय आहे, तेच ब्रह्म आहे.
तेनास्मि कृतसंवादः प्रसन्नेन सुरर्षभाः । जगतोऽनुग्रहार्थाय याचितो मे जगत्पतिः
त्या जगत्पतीसोबत मी प्रसन्न मनाने संवाद साधला आहे, हे श्रेष्ठ देवहो. जगाच्या कल्याणासाठी त्याने मला विनंती केली आहे.
मानुषं लोकमातिष्ठ वासुदेव इति श्रुतः । अस्रुराणां वधार्थाय संभवस्व महीतले
जो वासुदेव म्हणून ओळखला जातो, तो मानवांच्या लोकात वावरतो, आणि असुरांचा नाश करण्यासाठी पृथ्वीवर अवतरतो.