अहतः कोपि नैवासीद्भीष्मे नघ्नति शात्रवान् । श्वेतः कुरूणामकरोत्क्षयं तस्मिन्महाहवे
भीष्म शत्रूंना मारत असताना एकही जिवंत किंवा न घायाळ राहिला नाही; त्या महान युद्धात श्वेताने कुरूंचा संहार केला.
राजपुत्रान्रथोदारानवधीच्छतसङ्घशः। चिच्छेद रथिनां बाणैः शिरांसि भरतर्षभ
त्याने राजपुत्र आणि मोठ्या रथांवरील योद्धे शेकड्यांनी ठार केले; आणि भरतश्रेष्ठा, त्याने बाणांनी रथींची डोकी छाटली.
साङ्गदा बाहवश्चैव धनूंषि च समंततः। रथेषां रथचक्राणि तूणीराणि युगानि च
हातांवर कडे असलेले हात, सर्वत्र पडलेली धनुष्ये, रथांची चाकं, बाणांच्या भाता आणि रथांची जुवी असे सर्वत्र विखुरलेले होते.
छत्राणि च महार्हाणि पताकाश्च विशांपते। हयैघाश्च रथौघाश्च नरौघाश्चैव भारत
मूल्यवान छत्रे, पताका, घोड्यांचे हिणकसणे, रथांचा गडगडाट आणि माणसांची गर्दी, हे सर्व भरत, त्या युद्धभूमीत दिसत होते.
वारणाः शतशश्चैव हताः श्वेतेन भारत । वयं श्वेतभयाद्भीता विहाय रथसत्तमम्
शेकडो हत्ती श्वेताने मारले, हे भरता; श्वेताच्या भीतीने आम्ही आमचे उत्तम रथ सोडून दिले.
अपयातास्तथा पश्चाद्विभुं पश्याम धृष्णवः । शरपातमतिक्रम्य कुरवः कुरुनन्दन
मग आम्ही मागे सरकत, तो पराक्रमी आणि धाडसी श्वेत पाहत राहिलो; कुरू, आम्ही त्या बाणांच्या वर्षावातून वाचलो.
भीष्मं शान्तनवं युद्धे स्थिताः पश्याम सर्वशः । अदीनो दीनसमये भीष्मोऽस्माकं महाहवे
आम्ही शांतनूच्या भीष्माला युद्धात ठाम उभा पाहिला; संकटाच्या वेळी भीष्म आमच्यासाठी कधीही डगमगला नाही.
एकस्तस्थौ नरव्याघ्रो गिरिर्मेरुरिवाचलः। आददान इव प्राणान्सविता शिशिरात्यये
तो नरसिंह एकटा मेरू पर्वतासारखा अचल उभा राहिला; जणू शत्रूंचे प्राणच काढतोय, जसा उन्हाळ्याच्या शेवटी सूर्य तेजस्वी असतो.
गभस्तिभिरिवादित्यस्तस्थौ शरमरीचिमान्। स मुमोच महेष्वासः शरसङ्घाननेकशः
तो बाणांच्या किरणांनी सूर्यासारखा तेजस्वी दिसत होता; आणि त्या महान धनुर्धारीने असंख्य बाणांचा वर्षाव केला.
निघ्नन्नमित्रान्समरे वज्रपाणिरिवासुरान् । ते वध्यमाना भीष्मेण प्रजहुस्तं महाबलम्
तो युद्धात शत्रूंना जसा इंद्र वज्राने असुरांना मारतो तसा ठार करत होता; भीष्माच्या हातून मार खात ते सर्वजण त्या बलाढ्य वीराला सोडून पळाले.
स्वयूथादिव ते यूथान्मुक्तं भूमिषु दारुणम् । तमेवमुपलक्ष्यैको हृष्टः पुष्टः परंतप
जसा सिंह आपल्या कळपात सुटला की पशू पळतात, तसंच ते सर्वजण पळाले; त्याला असं पाहून एक वीर आनंदित आणि बळकट झाला.
दुर्योधनप्रिये युक्तः पाण्डवान्परिशोचयन्। जीवितं दुस्त्यजं त्यक्त्वा भयं च सुमहाहवे
तो दुर्योधनाचा आवडता, ठाम, पांडवांसाठी दुःख करणारा, त्या भयंकर युद्धात आपलं प्राण आणि भीती दोन्ही सोडून दिली.
पातयामास सैन्यानि पाण्डवानां विशांपते । प्रहरन्तमनीकानि पिता देवव्रतस्तव
त्याने पांडवांच्या सैन्यांवर हल्ला चढवला, हे राजाधिराज; तुझा वडील देवव्रत सैन्यांचे तुकड्यांवर वार करू लागला.
दृष्ट्वा सेनापतिं भीष्मस्त्वरितः श्वेतमभ्ययात्। स भीष्मं शरजालेन महता समवाकिरत्
भीष्म सेनापतीला पाहून श्वेत वेगाने त्याच्यावर चालून गेला; आणि त्याच्यावर मोठ्या प्रमाणात बाणांचा वर्षाव केला.
श्वेतं चापि तथा भीष्मः शरौघैः समवाकिरत् । तौ वृषाविव नर्दन्तौ मत्ताविव महाद्विपौ
भीष्मानेही श्वेतावर बाणांचा पाऊस पाडला; दोघेही बैलांसारखे गर्जना करत, मदमस्त हत्तींसारखे भिडले.
व्याघ्राविव सुसंरब्धावन्योन्यमभिजघ्नतुः । अस्त्रैरस्त्राणि संवार्य ततस्तौ पुरुषर्षभौ
ते दोघेही रागाने भरलेले वाघांसारखे एकमेकांवर तुटून पडले; अस्त्रांना अस्त्रांनी परतवत, ते दोन श्रेष्ठ पुरुष युद्ध करत राहिले.
भीष्मः श्वेतश्च युयुधे परस्परवधैषिणौ । एकाह्ना निर्दहेद्भीष्मः पाम्डवानामनीकिनीम्
भीष्म आणि श्वेत एकमेकांचा संहार करण्याच्या निर्धाराने भिडले. एका दिवसात भीष्म पांडवांची सारी सेना जाळून टाकू शकला असता.
शरैः परमसंक्रुद्धो यदि श्वेतो न पालयेत्। पितामहं ततो दृष्ट्वा श्वेतो विमुखीकृतम्
श्वेत जर आपल्या प्रचंड रागावर ताबा ठेवला नसता, तर भीष्म मागे वळलेला पाहून श्वेत त्याचा संहारच केला असता.
प्रहर्षं पाण्डवा जग्मुः पुत्रस्ते विमनाभवत्। ततो दुर्योधनः क्रुद्धः पार्थिवैः परिवारितः
पांडव आनंदित झाले आणि तुझा मुलगा निराश झाला. मग दुर्योधन राजांनी वेढलेला, संतापून उभा राहिला.
ससैन्यः पाण्डवानीकमभ्यद्रवत संयुगे। दुर्मुखः कृतवर्मा च कृपः शल्यो विशांपतिःक
आपल्या सैन्यासह दुर्योधनाने युद्धात पांडवांच्या फौजांवर हल्ला चढवला. दुर्मुख, कृतवर्मा, कृप आणि शल्य या राजांनीही त्याला साथ दिली.
भीष्मं जुगुपुरासाद्य तव पुत्रेण नोदिताः। दृष्ट्वा तु पार्थिवैः सर्वैर्दुर्योधनपुरोगमैः
हे सर्वजण भीष्माजवळ गेले, पण तुझ्या मुलाने सांगितले नाही म्हणून त्याला युद्धासाठी प्रवृत्त केले नाही. हे पाहून दुर्योधनासह सर्व राजे गप्प राहिले.
पाण्डवानामनीकानि वध्यमानानि संयुगे। श्वेतो गाङ्गेयमुत्सृज्य तव पुत्रस्य वाहिनीम्
पांडवांची सैन्ये युद्धात मारली जात आहेत हे पाहून श्वेताने भीष्माला सोडून तुझ्या मुलाच्या सैन्यावर हल्ला चढवला.
नाशयामास वेगेन वायुर्वृक्षानिवौजसा । द्रावयित्वा चमूं राजन्वैराटिः क्रोधमूर्च्छितः
त्याने वाऱ्याने झाडे कोसळावीत तशी ती सेना झपाट्याने उद्ध्वस्त केली. राजन, संतापाने भरलेल्या विराटपुत्राने सैन्य पांगवून टाकले.
आपतत्सहसा भूयो यत्र भीष्मो व्यवस्थितः । तौ तत्रोपगतौ राजञ्शरदीप्तौ महाबलौ
पुन्हा एकदा श्वेत तिथे भीष्म उभा आहे तिथे अचानक धावून गेला. दोन्ही बलाढ्य वीर तिथे एकमेकांसमोर आले, जणू शरद ऋतूतील मेघांसारखे तेजस्वी दिसत होते.
अयुध्येतां महात्मानौ यथोभौ वृत्रवासवौ । अन्योन्यं तु महाराज परस्परवधैषिणौ
हे दोन महान योद्धे एकमेकांशी लढले, जसे वज्रधारी इंद्र आणि वृत्रासुराने पूर्वी युद्ध केले होते. राजन, दोघेही एकमेकाचा संहार करण्यासच सज्ज होते.
निगृह्य कार्मुकं श्वेतो भीष्मं विव्याध सप्तभिः । पराक्रमं ततस्तस्य पराक्रम्य पराक्रमी
श्वेताने आपले धनुष्य आवळून भीष्मावर सात बाण सोडले. त्यानंतर त्याने आपल्या शौर्याने भीष्माच्या पराक्रमालाही मागे टाकले.
तरसा वारयामास मत्तो मत्तमिव द्विपम्। श्वेतः शान्तनवं भूयः शरैः सन्नतपर्वभिः
श्वेताने जोरात भीष्माला थांबवले, जणू एक मदमस्त हत्ती दुसऱ्या मदमस्त हत्तीला रोखतो. पुन्हा श्वेताने शंतनूच्या पुत्रावर पिसांच्या बाणांनी वार केले.
विव्याध प़ञ्चविंशत्या तदद्भुतमिवाभवत्। तं प्रत्यविध्यद्दशभिर्भीष्मः शान्तनवस्तदा
श्वेताने पंचवीस बाणांनी भीष्माला भेदले, ते पाहून सर्वांना आश्चर्य वाटले. मग शंतनूच्या भीष्माने दहा बाणांनी श्वेतावर प्रतिहल्ला केला.
स विद्धस्तेन बलवान्नाकम्पत यथाऽचलः । वैराटिः समरे क्रुद्धो भृशमायम्य कार्मुकम्
तो बलवान श्वेत त्या बाणांनी जरी जखमी झाला तरी पर्वतासारखा हलला नाही. युद्धात संतापलेला विराटपुत्राने आपले धनुष्य जोरात ताणले.
आजघान ततो भीष्मं श्वेतः क्षत्रियनन्दनः। संप्रहस्य तत श्वेतः सृक्किणी परिसंलिहन्
मग क्षत्रियांचा आनंद असलेला श्वेताने भीष्मावर घाव घातला. हसत-हसत श्वेताने ओठांच्या कडा चाटल्या.