वेपमानश्च कौन्तेयः प्राक्रोशन्महतो रजन्। धनञ्जयवचः श्रुत्वा हर्षोत्सिक्तमना भृशम्
कुंतीपुत्र भीम, धनंजयाच्या शब्दांनी आनंदाने भरून, थरथरत मोठ्याने गर्जना करू लागला.
तस्य तं निनदं श्रुत्वा संप्रावेपन्त धन्विनः । वाहनानि च सर्वामि शकृन्मूत्रे प्रमुस्रुवुः
त्या भीषण गर्जना ऐकून सर्व धनुर्धारी घाबरले आणि सर्व जनावरे घाबरून तिथेच मलमूत्र सोडू लागली.
इत्युक्त्वा केशवं तत्र तथा चोह्वा विनिश्चयम्। अनुज्ञातो निववृते परिष्वज्य जनार्दनम्
त्याने केशवाला आपला निश्चय सांगितला, त्याला मिठी मारली, परवानगी घेतली आणि तिथून निघून गेला.
तेषु राजसु सर्वेषु निवृत्तेषु जनार्दनः। तूर्णमभ्यगमद्धृष्टः शैब्यसुग्रीववाहनः
सर्व राजे निघून गेल्यावर, जनार्दन शौर्याने आणि वेगाने, शैब्य आणि सुग्रीव या घोड्यांच्या रथावर बसला.
ते हया वासुदेवस्य दारुकेण प्रचोदिताः । पन्थानमाचेमुरिव ग्रसमाना इवाम्बरम्
दारुकाने हाक दिल्यावर वासुदेवाचे ते घोडे आकाश गिळत असल्यासारखे वेगाने मार्गावर धावू लागले.
अथापश्यन्महाबाहुर्ऋषीनध्वनि केशवः । ब्राह्या श्रिया दीप्यमानान्स्थितानुभयतः पथि
मग बलवान केशवाने पाहिले की, मार्गाच्या दोन्ही बाजूंना ब्राह्मण तेजाने उजळून निघालेले मोठे ऋषी उभे आहेत.
सोऽवतीर्य रथात्तूर्णमभिवाद्य जनार्दनः। यथावृत्तानृषीन्सर्वानभ्यभाषत पूजयन्
तो जनार्दन पटकन रथातून उतरला, सर्व ऋषींना योग्य रीतीने वंदन करून, त्यांचा सन्मान करत बोलू लागला.
कच्चिल्लोकेषु कुशलं कच्चिद्धर्मः स्वनुष्ठितः । ब्राह्मणानां त्रयो वर्णाः कच्चित्तिष्ठन्ति शासने । ` पितृदेवातिथिभ्यश्च कच्चित्पूता स्वनुष्ठिताः
जगात सर्व काही ठीक आहे ना? धर्म नीट पाळला जातोय ना? ब्राह्मणांचे तीन वर्ग नीट अनुशासनात आहेत ना? पितर, देव आणि पाहुण्यांची सेवा नीट होतेय ना?
तेभ्यः प्रयुज्य तां पूजां प्रोवाच मधुसूदनः। भगवन्तः क्व संसिद्धाः कोऽवधिर्भवतामिह
त्यांना योग्य सन्मान दिल्यावर मधुसूदन म्हणाला, 'भगवंतांनो, तुम्ही कुठे चालला आहात? इथे येण्याचे कारण काय?'
किं वा कार्यं भगवतामहं किं करवाणि यः । केनार्थेनोपप्तंप्राप्ता भगवन्तो महीतलम्
'भगवंतांनो, तुमचे कोणते कार्य आहे? मी तुमच्यासाठी काय करू? कोणत्या कारणासाठी तुम्ही या पृथ्वीवर आला आहात?'
एवमुक्ताः केशवेन मुनयः शंसितव्रताः । नारदप्रमुखाः सर्वे प्रत्यनन्दन्त केशवम्
केशवाने असे विचारल्यावर, नारदांसह सर्व व्रतस्थ ऋषींनी केशवाचे स्वागत केले.
अधश्शिराः सर्पमाली महर्षिः स हि देवलः । अर्वावसुः सुजानुश्च मैत्रेयः शुनको बली
सर्पमाळ घातलेले, डोके खाली झुकवलेले महर्षी देवल, अर्वावसु, सुजानू, मैत्रेय आणि बलवान शुनक,
बको दाल्भ्यः स्थूलशिराः कृष्णद्वैपायनस्तथा। आपोदधौम्यो धौम्यश्च आणिमाण्डव्यकौशिकौ
बाक, दाल्भ्य, स्थूलशिरा, कृष्णद्वैपायन, आपोदधौम्य, धौम्य, अणिमांडव्य आणि कौशिक,
दामोष्णीषस्त्रिषवणः पर्णादो घटजानुकः। मौञ्जायनो वायुभक्षः पाराशर्योऽथ शालिकः
दाम, उष्णीष, त्रिशवण, पर्णाद, घटजानुक, मौंजायन, वायुभक्ष, पाराशर आणि शालिक,
शीलवानशनिर्धाता शून्यपालोऽकृतव्रणः। श्वेतकेतुः कहोलश्च रामश्चैव महातपाः
शीलवान, अशनिर्धाता, शून्यपाल, अकृतव्रण, श्वेतकेतु, कहोल आणि महातपस्वी राम,
तमब्रवीज्जामदग्न्य उपेत्य मधुसूदनम्। परिष्वज्य च गोविन्दं सुरासुरपतेः सखा
जामदग्न्याने मधुसूदनाजवळ जाऊन, देव-दानवांच्या स्वामीचा मित्र असलेल्या गोविंदाला मिठी मारली आणि त्याच्याशी बोलला.
देवर्षयः पुण्यकृतो ब्राह्मणाश्च बहुश्रुताः । राजर्षयश्च दाशार्ह मानयन्ति तपस्विनः
दाशार्हा, जे दिव्य ऋषी पुण्य कर्म करणारे आहेत, जे विद्वान ब्राह्मण आहेत, आणि जे राजर्षी आहेत, हे सर्व तप करणाऱ्यांचा सन्मान करतात.
दैवासुरस्य द्रुष्टारः पुराणस्य महामते। समेत पार्थिवं क्षत्रं दिदृक्षन्तश्च सर्वतः। सभासदश्च राजानस्त्वां च सत्यं जनार्दनम्
महामती, देव आणि दानवांच्या प्राचीन संघर्षाचे साक्षीदार, सर्व दिशांनी आलेले राजे आणि वीर, सभासद आणि राजे, हे सर्व, सत्यस्वरूप जनार्दन, तुला पाहण्याची इच्छा धरतात.
एतन्महत्प्रेक्षणीयं द्रुष्टुमिच्छाम केशव
केशवा, हे महान आणि अद्भुत दृश्य आम्हाला पाहायचे आहे.
धर्मार्थसहिता वाचः श्रोतुमिच्छाम माधव। त्वयोच्यमानाः कुरुषु राजमध्ये परन्तप
माधवा, आम्हाला तुझ्या तोंडून धर्म आणि अर्थ युक्त असे बोल ऐकायचे आहेत, जे तू कुरूंच्या आणि राजांच्या समोर सांगशील.
सभायां मधुरा वाचः शुश्रूषन्तस्त्वयेरिताः । कुरूणां प्रतिवाचश्च श्रोतुमिच्छाम माधव
माधवा, आम्ही सभेत तुझ्या मधुर वाणीचे ऐकण्याची इच्छा धरतो, तसेच कुरूंचे उत्तरही ऐकायचे आहे.
भीष्मद्रोणादयश्चैव विदुरश्च महामतिः । त्वं च यादवशार्दूल सभायां वै समेष्यथ
भीष्म, द्रोण आणि इतर, तसेच विद्वान विदुर, आणि यादवांमध्ये श्रेष्ठ असलेला तू, हे सर्व सभेत उपस्थित राहणार आहात.
तव वाक्यानि दिव्यानि तथा तेषां च माधव। श्रोतुमिच्छाम गोविन्द सत्यानि च हितानि च। आपृष्टोऽसि महाबाहो पुनर्द्रक्ष्यामहे वयम्
गोविंदा, आम्हाला तुझी दिव्य वाणी आणि त्यांचीही सत्य व हितकारक वचने ऐकायची आहेत. महाबाहू, तू परत येशील तेव्हा आम्ही तुला पुन्हा पाहू.
याह्यविघ्नेन वै वीर द्रक्ष्यामस्त्वां सभागतम्। आसीनमासने दिव्ये बलतेजःसमाहितम्
वीरा, तू कोणत्याही अडथळ्याशिवाय जा; आम्ही तुला सभेत सुंदर आसनावर बसलेला, तेजस्वी आणि सामर्थ्याने उजळलेला पाहू.
प्रयान्तं देवकीपुत्रं परवीररुजो दश। महारथा महाबाहुमन्वयुः शस्त्रपाणयः
देवकीपुत्र, शत्रूंचा संहार करणारा, निघाला तेव्हा दहा महान रथी, शस्त्रधारी, त्याच्या मागे गेले.
पदातीनां सहस्रं च सादिनां च परन्तप। भोज्यं च विपुलं राजन्प्रेष्याश्च शतशोपरे
परंतपा, हजार पायदळ सैनिक, अनेक घोडेस्वार, भरपूर खाण्याचे सामान आणि शेकडो सेवक, हे सर्व राजन, त्याच्या सोबत गेले.
कथं प्रयातो दाशार्हो महात्मा मधुसूदनः। कानि वा व्रजतस्तस्य निमित्तानि महौजसः
महात्मा, मधुसूदन दाशार्ह कसा निघाला आणि त्या बलवान पुरुषाच्या प्रस्थानावेळी कोणती चिन्हे दिसली?
तस्य प्रयाणे यान्यसन्निमित्तानि महात्मनः। तानि मे श्रृणु सर्वाणि दैवान्यौत्पातिकानि च
त्या महात्म्याच्या प्रस्थानावेळी जी सर्व शुभ आणि अशुभ चिन्हे दिसली, ती मी तुला सांगतो, नीट ऐक.
अनभ्रेऽशनिनिर्घोषः सविद्युत्समजायत । अन्वगेव च पर्जन्यः प्रावर्षद्विघने भृशम्
आकाशात ढग नसताना वीज चमकत मोठा गडगडाट झाला आणि लगेच दाट ढगातून जोरदार पाऊस पडला.
प्रत्यगूहुर्महानद्यः प्राङ्मुखाः सिन्धुसप्तमाः । विपरिता दिशः सर्वा न प्राज्ञायत किंचन
महान नद्या, सात सिंधू, उलट दिशेने पश्चिमेकडे वाहू लागल्या; सर्व दिशा बदलल्या आणि काहीच ओळखू येईना.