ततः सागरपर्यन्तां भोक्ष्यसे मेदिनीमिमाम्। भ्रातृभिः सहितो वीर द्रौपद्या च सहानया
मग तू आपल्या भावांसह आणि द्रौपदीसोबत, समुद्राच्या काठापर्यंत पसरलेल्या या पृथ्वीचा आनंद घेशील, वीर.
उपाख्यानमिदं शक्रविजयं वेदसंमितम् । राज्ञा व्यूढेष्वनीकेषु श्रोतव्यं जयमिच्छता
शक्राच्या विजयाची ही वेदमान्य कथा, राजांनी आपल्या सैन्यांची मांडणी करताना, विजयाची इच्छा असणाऱ्यांनी ऐकावी.
तस्मात्संश्रावयामि त्वां विजयं जयतां वर। संस्तूयमाना वर्धन्ते महात्मानो युधिष्ठिर
म्हणून, जिंकणाऱ्यांमध्ये श्रेष्ठ असलेल्या तुला मी ही कथा सांगतो, कारण यशाची स्तुती केल्याने महात्मे अधिक बळकट होतात, युधिष्ठिरा.
क्षत्रियाणामभावोयं युधिष्ठिर महात्मनाम्। दुर्योधनापराधेन भीमार्जुनबलेन च।। सङ्ग्रामे संक्षयो घोरो भविष्यत्यचिरादिव
युधिष्ठिरा, हे क्षत्रियांचे महानांचे विनाश आहे, जो दुर्योधनाच्या अपराधामुळे आणि भीम व अर्जुन यांच्या बळामुळे घडत आहे; लवकरच युद्धात भयंकर संहार होईल.
आख्यानमिन्द्रविजयं य इदं नियतः पठेत्। धूतपाप्मा जितस्वर्गः परत्रेह च मोदते
जो कोणी शक्राच्या विजयाची ही कथा नियमाने वाचतो, त्याचे पाप धुतले जाते, तो स्वर्ग जिंकतो आणि या जगात व परलोकातही सुखी राहतो.
न चारिजं भयं तस्य नापुत्रो वा भवेन्नरः। नापदं प्राप्नुयात्कांचिद्दीर्घमायुश्च विन्दति। सर्वत्र दयमाप्नोति न कदाचित्पराजयम्
त्याला शत्रूंपासून भीती राहत नाही, तो कधीही पुत्रहीन राहत नाही, त्याला कोणतीही आपत्ती येत नाही, दीर्घायुष्य मिळते, सर्वत्र दया मिळते आणि तो कधीही पराभूत होत नाही.
एवमाश्वासितो राजा शल्येन भरतर्षभ । पूजयामास विधिवच्छल्यं धर्मभृतां वरः
भरतराष्ट्रातील वृषभ राजा शल्य यांच्या या आश्वासनाने दिलासा मिळाल्यावर, धर्माचा आधार असलेल्या राजाने शल्य यांचा विधिपूर्वक सन्मान केला.
श्रुत्वा तु शल्यवचनं कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः। प्रत्युवाच महाबाहुर्मद्रराजमिदं वचः
शल्यांची वचने ऐकून, कुंतीपुत्र, दीर्घबाहू युधिष्ठिराने मद्रराजाला हे शब्द उत्तरादाखल सांगितले.
भवान्कर्णस्य सारथ्यं करिष्यति न संशयः। तत्र तेजोवधः कार्यः कर्णस्यार्जुनसंस्तवैः
तुम्ही नक्कीच कर्णाचा सारथ्य कराल, यात शंका नाही; तेथे, अर्जुनाची स्तुती करून कर्णाचे तेज कमी करावे.
एवमेतत्करिष्यामि यथा मां संप्रभाषसे। यच्चान्यदपि शक्ष्यामि तत्करिष्याम्यहं तव
तुम्ही जसे सांगता तसे मी नक्कीच करीन; आणि आणखी जे काही माझ्या शक्तीने शक्य असेल, तेही मी तुमच्यासाठी करीन.
ततस्त्वामन्त्र्य कौन्तेयाञ्छल्यो मद्राधिपस्तदा। जगाम सबलः श्रीमान्दुर्योधनमरिन्दम
त्यावेळी मद्र देशाचा राजा शल्य, आपल्या सैन्यासह आणि संपत्ती घेऊन, कुंतीपुत्रांना निरोप देऊन, शत्रूंना जिंकणाऱ्या दुर्योधनाकडे गेला.
युयुधानस्ततो वीरः सात्वतानां महारथः। महता चतुरङ्गेण बलेनागाद्युधिष्ठिरम्
नंतर सात्वतांचा पराक्रमी आणि महान रथी युयुधान मोठ्या आणि चारही अंगांनी सज्ज अशा सैन्यासह धर्मराज युधिष्ठिराकडे आला.
तस्य योधा महावीर्या नानादेशसमागताः। नानाप्रहरणा वीराः शोभयांचक्रिरे बलम्
त्याच्या सैन्यात अनेक प्रदेशांतून आलेले, वेगवेगळ्या शस्त्रांनी सज्ज आणि मोठ्या धैर्याचे वीर सैनिक होते, ज्यांनी त्या सैन्याला शोभा आणली.
परश्वथैर्भिण्डिपालैः शूलतोमरमुद्गरैः । परिघैर्यष्टिभिः पाशैः करवालैश्च निर्मलैः
त्यांच्या हातात परशु, भिंडिपाळ, भाले, तोमर, गदा, लोखंडी काठी, दांडा, दोर आणि स्वच्छ तलवारी होत्या.
खङ्गकार्मुकनिर्यूहैः शरैश्च विविधैरपि । तैलधौतैः प्रकाशद्भिस्तदशोभत वै बलम्
ते चमकणाऱ्या तलवारी, धनुष्य, आणि विविध प्रकारच्या, तेल लावून झळकणाऱ्या बाणांनी सज्ज होते, त्यामुळे ते सैन्य फारच तेजस्वी दिसत होते.
तस्य मेघप्रकाशस्य सौवर्णौः शोभितस्य च। बभूव रूपं सैन्यस्य मेघस्येव सविद्युतः
सुवर्णाभूषणांनी आणि वीजेसारख्या तेजाने झळकणारे ते सैन्य जणू काही विजेसह ढगासारखे भासले.
अक्षौहिणी तु सा सेना तदा यौधिष्ठिरं बलम्। प्रविश्यान्तर्दधे राजन्सागरं कुनदी यथा
ती अक्षौहिणी सैन्य, युधिष्ठिराच्या सैन्यात शिरली आणि जशी नदी समुद्रात विलीन होते तशी ती अदृश्य झाली.
तथैवाक्षौहिणीं गृह्य चेदीनामृषभो बली । धृष्टकेतुरुपागच्चत्पाण्डवानमितौजसः
त्याचप्रमाणे, सेदी देशाचा बलाढ्य आणि पराक्रमी राजा धृष्टकेतु एक अक्षौहिणी सैन्य घेऊन पांडवांकडे आला.
मागधश्च जयत्सेनो जारासन्धिर्महाबलः । अक्षौहिण्यैव सैन्यस्य धर्मराजमुपागमत्
मग मगधाचा राजा, जरासंधाचा पराक्रमी पुत्र जयत्सेन, एक अक्षौहिणी सैन्य घेऊन धर्मराज युधिष्ठिराकडे आला.
तथैव पाण्ड्यो राजेन्द्र सागरानूपवासिभिः। वृतो बहुविधैर्योधैर्युधिष्ठिरमुपागमत्
त्याचप्रमाणे, समुद्रकिनारी राहणाऱ्या विविध योद्ध्यांसह पांड्य देशाचा राजा युधिष्ठिराकडे आला.
तस्य सैन्यमतीवासीत्तस्मिन्बलसमागमे। प्रेक्षणीयतरं राजन्सुवेषं बलवत्तदा
त्या सैन्याच्या मेळाव्यात, राजन, ते सैन्य फारच सुंदर, व्यवस्थित आणि बलाढ्य दिसत होते.
केकयाश्च नरव्याघ्राः सोदराः पञ्च पार्थिवाः । संहर्षयन्तः कौन्तेयोनक्षौहिण्या समागताः
आणि केकय देशाचे पाच राजे, जे नर amongst वाघांसारखे होते, त्यांनी एक अक्षौहिणी सैन्यासह कुंतीपुत्राला सामील होऊन त्याला आनंद दिला.
द्रुपदस्याप्यभूत्सेना नानादेशसमागतैः। शोभिता पुरुषैः शूरैः पुत्रैश्चास्य महारथैः
द्रुपदाच्याही सैन्यात विविध प्रदेशांतून आलेले शूर पुरुष आणि त्याचे पराक्रमी पुत्र होते, त्यामुळे त्याचे सैन्य फारच शोभिवंत झाले होते.
तथैव राजा मत्स्यानां विराटो वाहिनीपतिः । पार्वतीयैर्महीपालैः सहितः पाण्डवानयात्
त्याचप्रमाणे, मत्स्य देशाचा राजा विराट, पर्वतीय राजांसह पांडवांकडे आला.
इतश्चेतश्च पाण्डूनां समाजग्मुर्महात्मनाम् । अक्षौहिण्यस्तु सप्तैव विविधध्वजसङ्कुलाः
सर्व दिशांनी, विविध ध्वजांनी सजलेले सात अक्षौहिणी सैन्य, पांडूच्या महात्मा पुत्रांसाठी एकत्र आले.
युयुत्समानाः कुरुभिः पाण्डवान्समहर्षयन् । तथैव धार्तराष्ट्रस्य हर्षं समभिर्धयन्
कौरवांशी युद्ध करण्यासाठी उत्सुक असलेले हे सर्व, पांडवांना आनंद देत होते आणि त्याचप्रमाणे धृतराष्ट्रपुत्राचाही उत्साह वाढवत होते.
भगदत्तो महीपालः सेनामक्षौहिणीं ददौ। तस्य चीनैः किरातैश्च काञ्चनैरिव संवृतम्
भगदत्त या राजाने एक अक्षौहिणी सैन्य दिले, जे चिनी आणि किरात योद्ध्यांनी वेढलेले आणि सोन्यासारखे झळकत होते.
बभौ बलमनाधृष्यं कर्णिकारवनं यथा। तथा भूरिश्रवाः शूरः शल्यश्च कुरुनन्दन
ते अपराजेय सैन्य जणू कर्णिकाराच्या वनासारखे शोभत होते; त्याचप्रमाणे, पराक्रमी भूरिश्रवा आणि शल्यही, कुरूंच्या आनंदासाठी, तिथे होते.
दुर्योधनमुपायातावक्षौहिण्या पृथक्पृथक् । कृतवर्मा च हार्दिक्यो भोजान्धकुकुरैः सह
कृतवर्मा, हृतिकाचा मुलगा, आपली स्वतंत्र अक्षौहिणी घेऊन, भोज, अंधक आणि कुकुर या आपल्या सैन्यासह, दुर्योधनाकडे आला.
अक्षौहिण्यैव सेनाया दुर्योधनमुपागमत्। तस्य तैः पुरुषव्याघ्रैर्वनमालाधरैर्बलम्
कृतवर्मा एक अक्षौहिणी सैन्यासह दुर्योधनाकडे गेला; त्याच्या फौजेत वनफुलांच्या माळा घातलेले, माणसांत वाघासारखे शूर सैनिक होते.