तस्मिन्बहुमृगेऽरण्ये अटमाना महारथाः। काम्यके भरतश्रेष्ठा विजह्वुस्ते यथामराः
त्या अनेक जनावरांनी भरलेल्या अरण्यात, भरतवंशातील हे महाबली काम्यक वनात अमरांसारखे विहरत होते.
प्रेक्षमाणा बहुविधान्वनोद्देशान्समन्ततः। यथर्तुकालरम्याश्चवनराजीः सुषुष्पिताः
ते सर्वत्र वेगवेगळ्या वनप्रदेशांकडे पाहत होते आणि ऋतूनुसार फुललेल्या सुंदर वनरांगा पाहून आनंदत होते.
पाण्डवा मृगयाशीलाश्चरन्तस्तन्महद्वनम्। विजह्नरिन्द्रप्रिमाः कंचित्कालमरिंदमाः
पांडवांना शिकार करण्याची आवड असल्याने, त्यांनी त्या मोठ्या वनात काही काळ राजांमध्ये इंद्रासारखे आनंदाने विहार केला.
ततस्ते यौगपद्येन ययुः सर्वे चतुर्दिशम्। मृगयां पुरुषव्याघ्रा ब्राह्मणार्थे परतपाः
नंतर हे पुरुषसिंह सर्वजण एकत्रितपणे चारही दिशांना ब्राह्मणांच्या गरजेसाठी शिकार करण्यास गेले.
द्रौपदीमाश्रमे न्यस् तृणबिन्दोरनुज्ञया। महर्षेर्दीप्ततपसो घौम्यस्य च पुरोधसः
त्यांनी द्रौपदीला आश्रमात ठेवले, ऋषी तृणबिंदू आणि घौम्य या पुरोहिताच्या परवानगीने.
तस्तु राजा सिंधूनां वार्धक्षत्रिर्महायशाः। विवाहकामः साल्वेयान्प्रयातः सोऽभवत्तदा
त्याच वेळी, सिंधूंचा प्रसिद्ध राजा वार्धक्षत्री, विवाहाची इच्छा धरून सालव्य देशाकडे निघाला.
महता परिबर्हेण राजयोग्येन संवृतः। राजभिर्बहुभिः सार्धमुपायात्काम्यकं च सः
राजस शोभा असलेल्या मोठ्या लवाजम्यासह आणि अनेक राजांसह तो काम्यक वनात पोहोचला.
तत्रापश्यत्प्रियां भार्यां पाण्डवानां यशस्विनीम्। तिष्ठन्तीमाश्रमद्वारि द्रौपदीं निर्जने वने
तेथे त्याने पांडवांची कीर्तीशाली पत्नी द्रौपदीला, एकटीच निर्जन वनात आश्रमाच्या दारात उभी असलेली पाहिली.
विभ्राजमानां वपुषा बिभ्रतीं रूपमुत्तमम्। भ्राजयन्तीं वनोद्देशं नीलाभ्रमिव विद्युतम्
ती आपल्या तेजस्वी रूपाने तिथे उजळून निघाली होती, जणू काळ्या मेघात वीज चमकावी तसे.
अप्सरा देवकन्या वा माया वा देवनिर्मिता। इतिकृत्वाञ्जलिं सर्वे ददृशृस्तामनिन्दिताम्
'ही अप्सरा आहे का, देवकन्या आहे का, की देवांनी निर्माण केलेली माया आहे?' असे वाटून सर्वांनी हात जोडून त्या निष्कलंक स्त्रीकडे पाहिले.
तः स राजा सिन्धूनां वार्धक्षत्रिर्जयद्रथः। विस्मितस्त्वनवद्याङ्गीं दृष्ट्वा तां दुष्टमानसः
तेव्हा सिंधूंचा राजा वार्धक्षत्री जयद्रथ, तिचे निर्दोष रूप पाहून आश्चर्यचकित झाला आणि त्याच्या मनात वाईट विचार आले.
स कोटिकाश्यं राजानमब्रवीत्काममोहितः। कस्य त्वेषाऽनवद्याङ्गी यदिवाऽपिन मानुषी
कामवासनेने अंध झालेला तो कोटिकाश्य राजाला म्हणाला, 'ही निर्दोष अंगाची स्त्री कोणाची आहे? की ही माणूसच नाही?'
विवाहार्थो न मे कश्चिदिमां दृष्ट्वाऽतिमुन्दरीम्। एतामेवाहमादाय गमिष्यामि स्वमालयम्
ही इतकी सुंदर स्त्री पाहूनही कुणीही माझ्याशी लग्नासाठी आलेलं नाही; म्हणून मी हिला घेऊनच माझ्या घरी परत जाणार आहे.
गच्छ जानीहि सौम्येमां कस्य वाऽत्र कुतोपि वा। किमर्थमागता सुभ्रूरिदं कष्टकितं वनम्
तू जा, गोड बोलणाऱ्या, आणि शोधून काढ की ही कोण आहे, कुठून आली आहे, आणि या काटेरी, कठीण वनात ही सुंदर भुवई असलेली स्त्री कशासाठी आली आहे.
अपि नाम वरारोहा मामेषा लोकसुन्दरी। भजेदद्यायतापाङ्गी सुदती तनुमध्यमा
कदाचित आज ही सुंदर नितंब असलेली, जगातली सगळ्यात सुंदर, टपोऱ्या डोळ्यांनी पाहणारी, सुंदर दातांची आणि सडपातळ बांध्याची स्त्री मला निवडेल.
अप्यहं कृतकामः स्यामिमां प्राप्य वरस्रियम्। गच्छजानीहि कोन्वस्या नाथ इत्येव कोटिक
कदाचित ही उत्तम स्त्री मला मिळाली, तर माझी इच्छा पूर्ण होईल; कोटिक, जा आणि शोधून ये की हिचा रक्षण करणारा कोण आहे.
स कोटिकाश्यस्तच्छ्रुत्वा रथात्प्रस्कन्द्य कुण्डली। उपेत्यपप्रच्छ तदा क्रोष्टा व्याघ्रवधूमिव
तेव्हा कोटिकाश्याने हे ऐकून, रथातून उडी मारली, कानातले कुंडल चमकत होते, आणि तो वाघिणीकडे जाणाऱ्या कोलासारखा तिच्याजवळ गेला आणि विचारणा केली.
का त्वं कदम्बस्य विनम्य शाखां किमाश्रमे तिष्ठसि शोभमाना। देदीप्यमानाऽग्निशिखेव नक्तं व्याधूयमाना पवनेन सूभ्रूः
तू कोण आहेस, कदंबाच्या फांदीला वाकवत, या आश्रमात उभी राहून, रात्रीच्या वेळी जणू अग्नीच्या ज्वाळेसारखी चमकत, वाऱ्याने तुझ्या सुंदर भुवया हलताना?
अतीव रूपेण समन्विता त्वं न चाप्यरण्येषु बिभेषि किंनु। देवी नु यक्षी यदिदानवी वा वराप्सरा दैत्यवराङ्गना वा
तुझ्यात असामान्य सौंदर्य आहे, आणि तरीही तुला या जंगलात भीती वाटत नाही; तू देवी आहेस का, यक्षी, दानवी, अप्सरा की दैत्यांची कुणी श्रेष्ठ स्त्री?
वपुष्मती वोरगराजकन्या वनेचरी वा क्षणदाचरस्त्री। त्वं देवराज्ञो वरुणस्य पत्नी यमस्य सोमस्य धनेश्वरस्य
तू तेजस्वी नागराजाची कन्या आहेस का, जंगलात राहणारी स्त्री, की रात्री हिंडणारी एखादी? की तू इंद्र, वरुण, यम, सोम किंवा कुबेर यांची पत्नी आहेस?
धातुर्विधातुः सवितुर्विभोर्वा शक्रस्य वा त्वं सदनात्प्रपन्ना। न ह्येव नः पृच्छसि ये वयं स्म न चापि जानीम तवेह नाथम्
तू धाता, विधाता, सविता, परमेश्वर किंवा इंद्र यांच्या घरातून आली आहेस का? कारण तू आम्हाला विचारत नाहीस की आम्ही कोण आहोत, आणि आम्हालाही इथे तुझा रक्षक कोण आहे हे माहीत नाही.
वयं हि मानं तव वर्धयन्तः पृच्छाम भद्रेप्रभवं प्रभुं च। आचक्ष्व बन्धूंश्च पतिं कुलं च जातिं च यच्चेगह करोषि कार्यम्
आम्ही तुझा सन्मान वाढवण्यासाठी, हे शुभ्रवर्णी, तुझा जन्म, तुझा स्वामी यांची विचारणा करतो; सांग, तुझे नातेवाईक, पती, कुळ, जात आणि इथे तू कोणते काम करतेस.
अहं तु राज्ञः सुरथस्य पुत्रो यं कोटिकाश्येति विदुर्मनुष्याः। `वश्येन्द्रियः सत्यरतिर्वरोरु वृद्धोपसेवी गुरुपूजकश्च
मी म्हणजे राजा सुरथाचा मुलगा, ज्याला लोक कोटिकाश्य म्हणतात; मी इंद्रियांवर संयम ठेवणारा, सत्यप्रिय, वडिलधाऱ्यांची सेवा करणारा आणि गुरुंचा मान करणारा आहे, हे सुंदर नितंब असलेली.
असौ तु यस्तिष्ठतिकाञ्चनाङ्गे तथे हुतोऽग्निश्चयने यथैव। तरिगर्तराजः कमलायताक्षः क्षेमंकरो नाम स एष वीरः
तो जो तिथे सोन्यासारख्या अंगाने उभा आहे, अग्नी जसा यज्ञकुंडात तेजस्वी दिसतो, तो म्हणजे कमळासारख्या डोळ्यांचा राजा क्षेमंकर नावाचा वीर आहे.
अस्मात्परस्त्वेष महाधनुष्मा- न्पुत्रः कुलिन्दाधिपतेर्वरिष्ठः। निरीक्षते त्वां विपुलायताक्षः सुपुष्पितः पर्वतवासनित्यः
त्याच्या पुढे जो आहे, तो मोठ्या धनुष्यधारी, कुलिंदांचा श्रेष्ठ राजा, रुंद आणि लांब डोळ्यांनी तुला पाहतोय, तो नेहमी फुलांनी बहरलेल्या पर्वतात राहतो.
असौ तु यः पुष्करिणीसमीपे श्यामो युवा तिष्ठति दर्शनीयः। इक्ष्वाकुराजः सुबलस्य पुत्रः स एव हन्ता द्विषतां सुगात्रि
तो जो तळ्याजवळ उभा आहे, काळा, देखणा आणि तरुण, तो म्हणजे इक्ष्वाकू वंशातील राजा सुबलाचा मुलगा, शत्रूंचा संहार करणारा, हे सुंदर बांध्याची.
यस्यानुयात्रं ध्वजिनः प्रयान्ति सौवीरका द्वादशराजपुत्राः। शोणाश्वयुक्तेषु रथेषु सर्वे मस्वेषु दीप्ता इव इव्यवाहाः
त्याच्या सोबत सौवीर देशातील बारा राजपुत्र आहेत, जे सगळे लाल घोड्यांनी ओढलेल्या रथांमध्ये बसले आहेत, आणि जणू प्रज्वलित अग्नीप्रमाणे चमकत आहेत.
अङ्गारकः कुञ्जरो गुप्तकश्च श्रुंजयः संजयसुप्रवृद्धौ। प्रभंकरोऽथ भ्रमरो रविश्च शूरः प्रतापःकुहनश्च नाम
अंगारक, कुंजर, गुप्तक, श्रुंजय, संजय, सुप्रवृद्ध, प्रभंकर, भ्रमर, रवि, शूर, प्रताप आणि कुहन अशी त्यांची नावे आहेत.
यं षट्सहस्रा रथिनोऽनुयान्ति नागा हयाश्चैव पदातिनश्च। जयद्रथो नाम यदि श्रुतस्ते सौवीरराजः सुभगे स एषः
त्याच्यासोबत सहा हजार रथी, हत्ती, घोडे आणि पायदळ सैनिक आहेत; जर तुला जयद्रथाचे नाव माहीत असेल, तर तोच हा सौवीरांचा राजा आहे, हे भाग्यवती.
तस्यापरे भ्रातरोऽदीनसत्वा बलाहकानीकविदारणाद्याः। सौवीरवीराः प्रवरा युवानो राजानमेते बलिनोऽनुयान्ति
त्याचे इतर भाऊ, जसे बलाहक आणि अनिकविदारण, हे निर्भय आणि सौवीरांचे श्रेष्ठ वीर आहेत, आणि हे बलवान तरुण राजासोबत आहेत.