दैत्यानां या दितिर्माता तामाहुर्मुखमण्डिकाम्। अत्यर्थं शिशुमांसेन संप्रहृष्टा दुरासदा
दैत्यांची जी माता दिती आहे, तिला मुखमंडिका असे म्हणतात. ती लहान मुलांचे मांस खूप आवडीने खाते आणि तिच्या जवळ जाणे कठीण असते.
कुमाराश्च कुमार्यश् ये प्रोक्ताः स्कन्दसंभवाः। तेऽपि गर्भभुजः सर्वे कौरव्यसुमहाग्रहाः
स्कंदापासून जन्मलेली जी मुले आणि मुली आहेत, ते सर्वही गर्भ खाणारे आणि फार मोठ्या शक्तीचे ग्रह आहेत, हे कुरुवंशीय.
तासामेव तु पत्नीनां पतयस्ते प्रकीर्तिताः। आजायमानान्गृह्णन्ति बालकान्रौद्रकर्मणः
या स्त्रियांचे पतीही ओळखले गेले आहेत. ते नवजात मुलांना पकडतात आणि भयंकर कृत्ये करतात.
गवां माता तु या प्राज्ञैः कथ्यते सुरभिर्नृप। शकुनिस्तामथारुह्यसह भुङ्क्ते शिशून्भुवि
गाईंची जी माता विद्वानांनी सुरभी म्हणून ओळखली आहे, राजन, तिला एक पक्षी पाठीवर घेऊन पृथ्वीवर वासरांना खातात.
सरमा नाम या माता शुनां देवी जनाधिप। साऽपिगर्भान्समादत्ते मानुषीणां सदैव हि
श्वानांची जी माता सरमा म्हणून ओळखली जाते, राजाधिराज, तीही नेहमी माणसांच्या स्त्रियांचे गर्भ घेते.
पादपानां च या माता करञ्जनिलया हि सा। वरदा सा हि सौम्या च नित्यं भूतानुकम्पिनी
झाडांची जी माता करंजाच्या झाडात राहते, ती वर देणारी, सौम्य आणि नेहमी सर्व जीवांवर दया करणारी आहे.
करञ्जे तां नमस्यन्ति तस्मात्पुत्रार्थिनो नराः। इमे त्वष्टादशान्ये वै ग्रहा मांसमधुप्रियाः
म्हणून पुत्राची इच्छा असलेले लोक करंजाच्या झाडात तिची पूजा करतात. हे अठरा इतर ग्रह आहेत, जे मांस आणि मध आवडीने खातात.
द्विपञ्चरात्रं तिष्ठन्ति सततं सूतिकागृहे। कद्रूः सूक्ष्मवपुर्भूत्वा गर्भिणीं प्रविशत्यथ
हे सर्वजण दोन किंवा पाच रात्री सतत बाळंतिणीच्या खोलीत राहतात. कद्रू सूक्ष्म रूप घेऊन मग गर्भवती स्त्रीमध्ये प्रवेश करते.
भुङ्क्ते सा तत्र तं गर्भं सा तु नागं प्रसूयते। गन्धर्वाणां तु या माता सा गर्भं गृह्य गच्छति
ती तिथे गर्भ खात आणि नंतर नाग जन्माला घालते. गंधर्वांची जी माता आहे, ती गर्भ घेऊन निघून जाते.
ततो विलीनगर्भा सा मानुषी भुवि दृश्यते। या जनित्री त्वप्सरसां गर्भमास्ते प्रगृह्य सा
मग गर्भ नष्ट झाल्यावर ती स्त्री पृथ्वीवर माणूस म्हणून दिसते. अप्सरांचा जी जन्मदात्री आहे, ती गर्भ पकडून ठेवते.
उपविष्टं ततो गर्भं कथयनति मनीषिणः। लोहितस्योदधेः कन्या धात्री स्कन्दस्य सा स्मृता
मग ती त्या गर्भासोबत बसते, असे ज्ञानी लोक सांगतात. लाल समुद्राची जी कन्या आहे, ती स्कंदाची धाय म्हणून ओळखली जाते.
लोहितायनिरित्येवं कदम्बे सा हि पूज्यते। पुरुषे तु यथा रुद्रस्तथाऽऽर्या प्रमदास्वपि
ती लोहितायनी म्हणून ओळखली जाते आणि कदंबाच्या झाडात तिची पूजा होते. पुरुषांमध्ये जसा रुद्र तसा स्त्रियांमध्ये आर्या आहे.
आर्या माता कुमारस्य पृथक्कामार्थमिज्यते। एवमेते कुमाराणां मया प्रोक्ता महाग्रहाः
आर्या ही कुमाराची माता असून, इच्छेसाठी वेगळी पूजा केली जाते. अशा प्रकारे मी कुमाराचे हे महान ग्रह सांगितले.
यावत्षोडश वर्षाणि शिशूनां ह्यशिवास्ततः। ये च मातृगणाः प्रोक्ताः पुरुषाश्चैवये ग्रहाः
सोळा वर्षांपर्यंत ही सर्व मुलांसाठी अशुभ असतात. आणि या सांगितलेल्या मातृगण आणि पुरुष ग्रहही.
सर्वे स्कन्दग्रहा नाम ज्ञेया नित्यं शरीरिभिः। तेषां प्रशमनं कार्यं स्नानं धूपमथाञ्जनम्। बलिकार्गेपहाराश् स्कन्दस्येज्या विशेषतः
हे सर्व स्कंदग्रह म्हणून शरीरधारकांनी ओळखावे. त्यांचे शांत करण्यासाठी स्नान, धूप, अंजन, बलिदान आणि विशेषतः स्कंदाची पूजा करावी.
एवमभ्यर्चिताः सर्वे प्रयच्छन्ति शुभं नृणाम्। आयुर्दीर्घं च राजेनद्रसम्यक्पूजानमस्कृताः
अशा प्रकारे सर्वांची योग्य पूजा केल्यावर, ते लोकांना शुभ आणि दीर्घायुष्य देतात, राजन, जेव्हा त्यांना योग्य सन्मान आणि नमस्कार केला जातो.
ऊर्ध्वं तु षोडशाद्वर्षाद्ये भवन्ति ग्रहा नृणाम्। तानहं संप्रवक्ष्यामि नमस्कृत्य महेश्वरम्
सोळाव्या वर्षानंतर काही विशेष परिणाम माणसांमध्ये दिसू लागतात. हे परिणाम मी सांगतो, प्रथम महादेवांना नमस्कार करून.
यः पश्यति नरो देवाञ्जाग्रद्वा शयितोपि वा। उन्माद्यति स तु क्षिप्रं तं तु देवग्रहं विदुः
जो मनुष्य जागेपणी किंवा झोपेत देवांना पाहतो, तो लवकरच वेडा होतो; हे देवांचा प्रभाव मानले जाते.
आसीनश्च शयानश्च यः पश्यति नरः पितॄन्। उन्माद्यतिस तु क्षिप्रं स ज्ञेयस्तु पितृग्रहः
जो माणूस बसताना किंवा झोपेत आपल्या पितरांना पाहतो, तो लवकरच वेडा होतो; हे पितरांचा प्रभाव समजावा.
अवमन्यति यः सिद्धान्क्रुद्धाश्चापि शपन्ति यम्। उन्माद्यति स तु क्षिप्रं ज्ञेयः सिद्धग्रहस्तु सः
जो सिद्धांना तुच्छ लेखतो आणि ते रागावून त्याला शाप देतात, तो लवकरच वेडा होतो; हे सिद्धांचा प्रभाव आहे.
उपाघ्राति च यो गन्धान्रसांश्चापि पृथग्विधान्। उन्माद्यति स तु क्षिप्रं स ज्ञेयो राक्षसो ग्रहः
जो वेगवेगळ्या प्रकारचे वास आणि चवी जाणतो, तो लवकरच वेडा होतो; हे राक्षसांचा प्रभाव समजावा.
गन्धर्वाश्चापि यं दिव्याः संविशन्ति नरं भुवि। उन्माद्यति स तु क्षिप्रं ग्रहो गान्धर्व एव सः
जेव्हा दिव्य गंधर्व पृथ्वीवरील एखाद्या माणसात प्रवेश करतात, तेव्हा तो लवकरच वेडा होतो; हा गंधर्वांचा प्रभाव आहे.
अधिरोहन्ति यं नित्यं पिशाचाः पुरुषं प्रति। उन्माद्यति स तु क्षिप्रं ग्रहः पैशाच एव सः
जेव्हा पिशाच्च नेहमीच एखाद्या माणसावर चढतात, तेव्हा तो लवकरच वेडा होतो; हा पिशाच्चांचा प्रभाव आहे.
आविशन्ति च यं यक्षाः पुरुषं कालपर्यये। उनमाद्यति स तु क्षिप्रं ज्ञेयो यक्षग्रहस्तु सः
जेव्हा यक्ष योग्य वेळी एखाद्या माणसात प्रवेश करतात, तेव्हा तो लवकरच वेडा होतो; हा यक्षांचा प्रभाव आहे.
यस् दोषैः प्रकुपितं चित्तं मुह्यति देहिनः। उनमाद्यति स तु क्षिप्रं साधनं तस्य शास्त्रतः
जेव्हा दोषांमुळे मन अस्वस्थ होऊन गोंधळते, तेव्हा माणूस लवकरच वेडा होतो; यावर उपाय शास्त्रात सांगितला आहे.
वैक्लव्याच्च भयाच्चैव घोराणां चापि दर्शनात्। उन्माद्यति स तु क्षिप्रं सान्त्वं तस्य तु साधनम्
अशक्तपणा, भीती किंवा भयंकर गोष्टी पाहिल्याने जो वेडा होतो, त्याच्यासाठी शांत करण्याचा उपाय आहे.
कश्चित्क्रीडितुकामो वै भोक्तुकामस्तथाऽपरः। अभिकामस्तथैवान्य इत्येष त्रिविधो ग्रहः
कोणी खेळायला उत्सुक असतो, दुसरा खायला, तर तिसरा काही मिळवायला; असे हे तिघे प्रकारचे प्रभाव आहेत.
यावत्सप्ततिवर्षाणि भवन्त्येते ग्रहा नृणाम्। अतः परं देहिनां तु ग्रहतुल्या भवेञ्जरा
हे प्रभाव सत्तर वर्षांपर्यंत माणसांवर राहतात; त्यानंतर वय वाढल्यावर म्हातारपणच जणू प्रभावासारखे होते.
अप्रकीर्णेन्द्रियं दान्तं शुचिं नित्यमतन्द्रितम्। आस्तिकं श्रद्दधानं च वर्जयन्ति तदा ग्रहाः
ज्यांची इंद्रिये एकाग्र असतात, जे संयमी, स्वच्छ, नेहमी जागरूक, श्रद्धावान आणि भक्त असतात, त्यांना हे प्रभाव लागत नाहीत.
इत्येष ते ग्रहोद्देशो मानुषाणां प्रकीर्तितः। न स्पृशन्ति ग्रहा भक्तान्नरान्देवं महेश्वरम्
माणसांवरील प्रभावांचा हा वर्णन तुला सांगितला. जे महादेवांचे भक्त असतात, त्यांना हे प्रभाव लागू पडत नाहीत.