ददृशुर्दारुमं रक्षो हिडिम्बं वननिर्झरे। हत्वा च तं राक्षसेन्द्रं भीताः समवबोधनात्
जंगलातील एका ओढ्यात, त्यांनी लाकडासारखा दिसणारा हिडिंब नावाचा राक्षस पाहिला. भीमाने त्या राक्षसाधिपतीला मारले आणि मग घाबरलेले पांडव आपल्या स्थितीची जाणीव झाली.
निशि संप्राद्रवन्पार्था धार्तराष्ट्रभयार्दिताः। प्राप्ता हिडिम्बा भीमेन यत्र जातो घटोत्कचः
रात्री, धृतराष्ट्रपुत्रांच्या भीतीने पांडव पळाले. तिथे भीमाने हिडिंबा हिला भेटले आणि घटोत्कचाचा जन्म झाला.
एकचक्रां ततो हत्वा पाण्डवाः संशितव्रताः। वेदाध्ययनसंपन्नास्तेऽभवन्ब्रह्मचारिणः
नंतर, बकासुराचा वध करून, पांडवांनी आपली व्रते पाळली आणि वेदाध्ययन करून, एकचक्रा नगरीत ब्रह्मचर्याने राहू लागले.
ते तत्र नियताः कालं कंचिदूषुर्नरर्षभाः। मात्रा सहैकचक्रायां ब्राह्मणस्य निवेशने
तेथे, हे नरश्रेष्ठ पांडव काही काळ आपल्या आईसह, एकचक्रा नगरीतील एका ब्राह्मणाच्या घरी, नियमाने राहिले.
तत्राससाद क्षुधितं पुरुषादं वृकोदरः। भीमसेनो महाबाहुर्बकं नाम महाबलम्
तेथे, महाबली भीमसेन उर्फ वृकोदराने, भुकेल्या बका नावाच्या नरभक्षक राक्षसाचा सामना केला.
तं चापि पुरुषव्याघ्रो बाहुवीर्येण पाण्डवः। निहत्य तरसा वीरो नागरान्पर्यसान्त्वयत्
त्या पुरुषसिंह पांडवाने, आपल्या भुजाबळावर बकासुराचा वेगाने वध केला आणि मग नगरवासीयांना धीर दिला.
ततस्ते शुश्रुवुः कृष्णां पञ्चालेषु स्वयंवराम्। श्रुत्वा चैवाभ्यगच्छ्त गत्वा चैवालभन्त ताम्
नंतर, त्यांनी पंचाल देशातील कृष्णेच्या स्वयंवराची बातमी ऐकली. ऐकून, ते तिथे गेले आणि तिला मिळवले.
ते तत्र द्रौपदीं लब्ध्वा परिसंवत्सरोषिताः। विदिता हास्तिनपुरं प्रत्याजग्मुररिन्दमाः
तेथे द्रौपदी मिळवून, पांडवांनी एक वर्ष तेथे वास्तव्य केले. मग, ओळख पटल्यावर, हे शत्रूंचे दमन करणारे पांडव हस्तिनापुरात परतले.
ते उक्ता धृतराष्ट्रेण राज्ञा शान्तनवेन च। भ्रातृभिर्विग्रहस्तात कथं वो न भवेदिति
त्यांना धृतराष्ट्र राजाने आणि शांतनूच्या पुत्र भीष्माने असे विचारले, 'मुलांनो, तुमच्यात भाऊभाऊंमध्ये वाद कसा होईल?'
अस्माभिः खाण्डवप्रस्थे युष्मद्वासोऽनुचिन्तितः। तस्माज्जनपदोपेतं सुविभक्तमहापथम्
आम्ही तुमच्यासाठी खांडवप्रस्थ येथे राहण्याची सोय केली आहे. तेथे लोकवस्ती आहे आणि रस्तेही नीट बांधलेले आहेत.
वासाय स्वाण्डवप्रस्थं व्रजध्वं गतमत्सराः। तयोस्ते वचनाज्जग्मुः सह सर्वैः सुहृज्जनैः
म्हणून, द्वेष न ठेवता, आपल्या खांडवप्रस्थात जाऊन राहा. या शब्दांनुसार, पांडव सर्व मित्रांसह तिथे गेले.
नगरं खाण्डवप्रस्थं रत्नान्यादाय सर्वशः। तत्र ते न्यवसन्पार्थाः संवत्सरगणांन्बहून्
पृथेचे पुत्र आपली सर्व संपत्ती घेऊन खांडवप्रस्थ नगरीत गेले. तिथे त्यांनी अनेक वर्षे वास्तव्य केले.
वशे शस्त्रप्रतापेन कुर्वन्तोऽन्यान्महीभृतः। एवं धर्मप्रधानास्ते सत्यव्रतपरायणाः
आपल्या शौर्याच्या बळावर त्यांनी इतर राजांना आपल्या अधीन केले; असे हे सर्व धर्मनिष्ठ आणि सत्यव्रती होते.
अप्रमत्तोत्थिताः क्षान्ताः प्रतपन्तोऽहितान्बहून्। अजयद्भीमसेनस्तु दिशं प्राचीं महायशाः
सदैव जागरूक, संयमी आणि अनेक शत्रूंना जिंकणारा भीमसेन, मोठ्या कीर्तीने पूर्व दिशेला जिंकून आला.
उदीचीमर्जुनो वीरः प्रतीचीं नकुलस्तथा। दक्षिणां सहदेवस्तु विजिग्ये परवीरहा
पराक्रमी अर्जुनाने उत्तर दिशा जिंकली, नकुलाने पश्चिम, आणि शत्रूंचा संहार करणाऱ्या सहदेवाने दक्षिण दिशा जिंकली.
एवं चक्रुरिमां सर्वे वशे कृत्स्नां वसुन्धराम्। पञ्चभिः सूर्यसङ्काशैः सूर्येण च विराजता
अशा प्रकारे त्या पाच सूर्यांसारख्या तेजस्वी पांडवांनी आणि तेजस्वी सूर्याबरोबर संपूर्ण पृथ्वी आपल्या अधीन केली.
षट्सूर्येवाभवत्पृथ्वी पाण्डवैः सत्यविक्रमैः। ततो निमित्ते कस्मिंश्चिद्धर्मराजो युधिष्ठिरः
सत्यवीर्य पांडवांमुळे पृथ्वी जणू सहा सूर्यांनी उजळली होती; त्यानंतर काही कारणास्तव धर्मराज युधिष्ठिराने,
वनं प्रस्थापयामास तेजस्वी सत्यविक्रमः। प्राणेभ्योऽपि प्रियतरं भ्रातरं सव्यसाचिनम्
तेजस्वी आणि सत्यवीर्य युधिष्ठिराने आपल्या प्राणांपेक्षाही प्रिय असलेल्या सव्यसाची अर्जुनाला वनात पाठवले.
अर्जुनं पुरुषव्याघ्रं स्थिरात्मानं गुणैर्युतम्। स वै संवत्सरं पूर्णं मासं चैकं वने वसन्
पुरुषसिंह, स्थिरचित्त आणि सद्गुणी अर्जुन तिथे पूर्ण एक वर्ष आणि एक महिना वनात राहिला.
तीर्थयात्रां च कृतवान्नागकन्यामवाप च। पाण्ड्यस्य तनयां लब्ध्वा तत्र ताभ्यांसहोषितः
त्याने तीर्थयात्रा केली आणि नागकन्येला प्राप्त केला; पांड्यराजाची कन्या मिळवून तो त्या दोघींशी तेथे राहिला.
ततोऽगच्छद्धृषीकेशं द्वारवत्यां कदाचन। लब्धवांस्तत्र बीभत्सुर्भार्यां राजीवलोचनाम्
नंतर कधीतरी तो द्वारकेत हृषीकेशाकडे गेला; तेथे भीमपराक्रमी अर्जुनाला कमलनयनी पत्नी मिळाली.
अनुजां वासुदेवस्य सुभद्रां भद्रभाषिणीम्। सा शचीव महेन्द्रेण श्रीः कृष्णेनेव सङ्गता
वसुदेवाची मधुरभाषिणी बहीण सुभद्रा; ती अर्जुनाशी जशी शची इंद्राशी, तसे श्री लक्ष्मी कृष्णाशी एकरूप झाली.
सुभद्रा युयुजे प्रीत्या पाण्डवेनार्जुनेन ह। अतर्पयच्च कौन्तेयः खाण्डवे हव्यवाहनम्
सुभद्रा प्रेमाने पांडव अर्जुनाशी विवाहबद्ध झाली; आणि कुंतीपुत्राने खांडववनात अग्निदेवाचे समाधान केले.
बीभत्सुर्वासुदेवेन सहितो नृपस्तम। नातिभारो हि पार्थस्य केशवेन सहाभवत्
अर्जुन वसुदेव कृष्णासोबत, श्रेष्ठ पुरुष, त्याच्या सोबतीने कोणतेही कार्य कठीण वाटले नाही.
व्यवसायसहायस्य विष्णोः शत्रुवधेष्विव। पार्थायाग्निर्ददौ चापि गाण्डीवं धनुरुत्तमम्
ठाम निर्धाराचा मदतीला असलेल्या कृष्णासारखा, विष्णू शत्रूंच्या संहारात जसा असतो, तसा; अग्निने पार्थाला उत्तम गांडीव धनुष्य दिले.
इषुधी चाक्षयैर्बाणै रथं च कपिलक्षणम्। मोक्षयामास बीभत्सुर्मयं यत्र महासुरम्
अक्षय बाणांनी भरलेली तूणीर आणि कपिलचिन्ह असलेला रथही मिळाला; तिथे अर्जुनाने महान असुर मयाला मुक्त केले.
स चकार सभां दिव्यां सर्वरत्नसमाचिताम्। तस्यां दुर्योधनो मन्दो लोभं चक्रे सुदुर्मतिः
त्याने सर्व रत्नांनी सजलेली दिव्य सभा उभारली; त्या सभेत दु:खदु:खी, लोभी आणि मूढ दुर्योधनाने मत्सर केला.
ततोऽक्षैर्वञ्चयित्वा च सौबलेन युधिष्ठिरम्। वनं प्रस्थापयामास सप्तवर्षाणि पञ्च च
त्यानंतर सुभलपुत्राच्या मदतीने द्यूतात युधिष्ठिराला फसवून, त्याला सात आणि पाच, असे तेरा वर्षे वनवासास पाठवले.
अज्ञातमेकं राष्ट्रे च ततो वर्षं त्रयोदशम्। ततश्चतुर्दशे वर्षे याचमानाः स्वकं वसु
त्यात एक वर्ष अज्ञातवासात राज्यात काढले; त्यानंतर चौदाव्या वर्षी, आपले हक्काचे धन मागितले,
नालभन्त महाराज ततो युद्धमवर्तत। ततस्ते क्षत्रमुत्साद्य हत्वा दुर्योधनं नृपम्
पण ते मिळाले नाही, राजन; मग युद्ध सुरू झाले. त्यानंतर त्यांनी क्षत्रिय सैन्याचा संहार करून दुर्योधनाचा वध केला.