युधिष्ठिरोपि धर्मात्मा भ्रात्रा भीमेन संगतः। धौम्येन सहितः श्रीमानाश्रमं पुनरागमत्
धर्मात्मा युधिष्ठिर भीमाशी आणि धौम्यांसह पुन्हा एकत्र झाला आणि पुन्हा आश्रमात परतला.
ततो द्विजेभ्यः सर्वेभ्यः समेतेभ्यो यथातथम्। कथयामास तत्सर्वं धर्मराजो युधिष्ठिरः
मग सर्व जमलेल्या ब्राह्मणांना, धर्मराज युधिष्ठिराने घडलेली सर्व घटना जशीच्या तशी सांगितली.
तच्छ्रुत्वा ते द्विजाः सर्वे भ्रातरश्चास्य ते त्रयः। आसन्सुव्रीडिता राजन्द्रौपदी च यशस्विनी
हे ऐकून, सर्व ब्राह्मण, त्याचे तिन्ही भाऊ आणि कीर्तीवंत द्रौपदी लाजले.
ते तु सर्वेद्विजश्रेष्ठाः पाण्डवानां हितेप्सया। मैवमित्यब्रुवन्भीमं गर्हयन्तोऽस् साहसम्
पण पांडवांच्या हितासाठी त्या सर्व श्रेष्ठ ब्राह्मणांनी भीमाला फटकारले आणि म्हटले, 'अशी धाडसी कृती करू नकोस.'
पाण्डवास्तु भयान्पुक्तं प्रेक्ष्य भीमं महाबलम्। हर्षमाहारयांचक्रुर्विजह्रुश्च मुदा युताः
पण पांडवांनी, भीमाला संकटातून सुखरूप पाहून, आनंदाने त्याला मिठी मारली आणि हर्षाने भरले.
निदाघान्तकरः कालः सर्वभूतसुखावहः। तत्रैव वसतां तेषां प्रावृट् समभिपद्यत
उन्हाळ्याचा अंत करणारा, सर्व जीवांना सुख देणारा पावसाळा, तिथेच त्यांना राहात असताना, आला.
छादयन्तो महाघोषाः स्वं दिशश्च बलाहकाः। प्रववर्षुर्दिवारात्रमसिताः सततं तदा
मोठ्या ढगांनी मोठा गडगडाट करत आपापल्या दिशांना झाकले आणि काळसर पाऊस दिवस-रात्र अखंडपणे पडू लागला.
तपात्ययनिकेताश्च शतशोऽथ सहस्रशः। अपेतार्कप्रभाजालाः सविद्युन्मण्डप्रभाः
शेकडो-हजारो विजांचा झगमगाट असलेले, सूर्यप्रकाश नसलेले मेघ आकाशात चमकत होते.
विरूढशष्पा धरणी मत्तदंशसरीसृपा। बभूव पयसा सिक्ता शान्तधूमरजोगणा
गवताने भरलेली, नशेत असलेल्या किड्या आणि सरपटणाऱ्या प्राण्यांनी गजबजलेली पृथ्वी पावसाने भिजली आणि तिच्या धुळीचा व धुराचा त्रास थांबला.
न स्म प्रज्ञायते किंचिदम्भसा समवस्तृते। समं वा विषमं वाऽपि नद्यो वा स्तावराणि वा
पाणी सर्वत्र पसरल्यामुळे सपाट की उंचसखल, नद्या की स्थिर वस्तू—काहीच ओळखू येईना.
क्षुब्धतोया महावेगाः श्वसमाना इवाशुगाः। सिन्धवः शोभयांचक्रुः काननानि तपात्यये
पाण्याने भरलेल्या, वेगाने वाहणाऱ्या आणि जणू श्वास घेत असल्यासारख्या नद्यांनी पावसाळ्यानंतरच्या जंगलांना शोभा आणली.
नदतां काननान्तेषु श्रूयन्ते विविधाः स्वनाः। वृष्टिभिस्ताड्यमानानां वराहमृगपक्षिणाम्
जंगलाच्या काठावर पावसाने भिजलेल्या डुकरं, हरणं आणि पक्ष्यांचे विविध आवाज ऐकू येत होते.
स्तोककाः शिखिनश्चैव पुंस्कोकिलगणैः सह। मत्ताः परिपतन्ति स्म दर्दुरश्चैव दर्पिताः
थोड्या थोड्या टोळ्यांमध्ये असलेले मोर, नर कोकिळांच्या झुंडींसोबत, नशेत उडू लागले आणि बेडूकही गर्वाने ओरडू लागले.
तदा बहुविधाकारा प्रावृण्मेघानुनादिता। अभ्यतीता शिवा तेषां चरतां मरुधन्वसु
त्या वेळी, अनेक प्रकारच्या ढगांच्या गडगडाटाने भरलेल्या पावसाळ्यात, वनात भटकणाऱ्यांसाठी तो शुभ काळ संपला.
क्रौञ्चहंससमाकीर्णा शरत्प्रमुदीताऽभवत्। रूढकक्षवनप्रस्था प्रसन्नजलनिम्नगा
कुरव आणि हंसांनी भरलेल्या तलावांनी व नद्यांनी, वाढलेल्या काठांनी आणि स्वच्छ पाण्याने, शरद ऋतू आनंदाने उजळून निघाली.
विमलाकाशनक्षत्रा शरत्तेषां शिवाऽभषत्। मृगद्विजसमाकीर्णा पाण्डवानां महात्मनाम्
शुद्ध आकाश, तारकांनी भरलेले, प्राणी आणि पक्ष्यांनी गजबजलेले, अशी शुभ शरद ऋतू त्या पांडवांना लाभली.
दृश्यन्ते शान्तरजसः क्षपाजलदशीतलाः। ग्रहनक्षत्रसङ्घैश्च सोमेन च विराजिताः
शांत झालेल्या धुळीच्या रात्री, शरद ऋतूच्या थंड ढगांनी, ग्रह-नक्षत्रांच्या समूहांनी आणि चंद्राने सजल्या होत्या.
कुमुदैः पुण्डरीकैश्च शीतवारिधराः शिवाः। नदीः पुष्करिणीश्चैव ददृशुः समलंकृताः
कुमुद आणि कमळांनी भरलेल्या, थंड आणि स्वच्छ पाण्याच्या, सुंदर नद्या व कमळ तलाव त्यांनी पाहिले.
ते वै मुमुदिरे वीराः प्रसन्नसलिलां शिवाम्। पश्यन्तो दृढधन्वानः परिपूर्णां सरस्वतीम्
मजबूत धनुष्यधारी त्या वीरांनी, स्वच्छ आणि भरपूर पाण्याची शुभ सरस्वती पाहून आनंद मानला.
तेषां पुण्यतमा रात्रिः पर्वसन्धौ स्म शारदी। तत्रैव वसतामासीत्कार्तिकी जनमेजय
त्यांना तिथे राहताना, शरद ऋतूच्या पौर्णिमेची सर्वात पवित्र रात्र, पक्षांच्या संधीला आली, हे जनमेजय.
पुण्यकृद्भिर्महासत्वैस्तापसैः सह पाण्डवाः। तत्सर्वं भरतश्रेष्ठ समूहुर्योगमुत्तमम्
महान तपस्वी आणि पुण्यवान ऋषींसोबत, हे पांडव, भरतवंशातील श्रेष्ठ, सर्वांनी मिळून श्रेष्ठ योग साधना केली.
तमिस्राभ्युदये तस्मिन्धौम्येन सह पाण्डवाः। सूतैः पौरोगवैः साकं काम्यकं प्रययुर्वनम्
रात्रीच्या अंधारात, धौम्य ऋषी, रथचालक आणि पुरोहितांसह पांडव काम्यक वनाकडे निघाले.
काम्यकं प्राप्य कौरव्य युधिष्ठिरपुरोगमाः। कृतातिथ्या मुनिगणैर्निषेदुः सह कृष्णया
कौरव, युधिष्ठिर पुढे असताना, पांडव काम्यक वनात पोहोचले. तिथे ऋषींच्या समूहांनी त्यांचे स्वागत केले आणि कृष्णेसह ते बसले.
ततस्तान्परिविश्वस्तान्वसतः पाण्डुनन्दनान्। ब्राह्मणा बहवस्तत्र समन्तात्पर्यवारयन्
ते पांडुपुत्र तिथे निर्धास्तपणे राहत असताना, अनेक ब्राह्मण सर्व बाजूंनी त्यांच्याभोवती गोळा झाले.
अथाब्रवीद्द्विजः कश्चिदर्जुनस्य प्रियः सखा। स एष्यति महाबाहुर्वशी शौरिरुदारधीः
तेव्हा अर्जुनाचा प्रिय मित्र असलेल्या एका ब्राह्मणाने सांगितले, "तो बलवान, उदार मनाचा वसुदेव लवकरच इथे येईल."
विदिता हि हरेर्यूयमिहायाताः कुरूद्वहाः। सदा हि दर्शनाकाङ्क्षी श्रेयोन्वेषी च वो हरिः
हे कुरुवंशातील श्रेष्ठांनो, हरिला तुम्ही परिचित आहात आणि इथे आलात. हरि नेहमीच तुमची भेट घ्यायला आणि तुमच्या कल्याणासाठी इच्छुक असतो.
बहुवत्सरजीवी च मार्कण्डेयो महातपाः। स्वाध्यायतपसा युक्तः क्षिप्रं युष्मान्समेष्यति
अनेक वर्षे जगलेला, मोठ्या तपश्चर्येने युक्त आणि वेदाध्ययनात मग्न असलेला मार्कंडेय ऋषी लवकरच तुमच्याकडे येईल.
तथैव ब्रुवतस्तस्य प्रत्यदृश्यत केशवः। शैब्यसुग्रीवयुक्तेन रथेन रथिनारः
तो ब्राह्मण असे बोलत असतानाच, केशव शैब्य आणि सुग्रीव यांच्यासह रथावरून प्रकट झाला.
मघवानिव पौलोम्या सहितः सत्यभामया। उपायाद्देवकीपुत्रो दिदृक्षुः कुरुसत्तमान्
जसा इंद्र पौलोमीसह येतो, तसा देवकीपुत्र सत्यभामेसह, कुरुवंशातील श्रेष्ठांची भेट घेण्यासाठी आला.
अवतीर्य रथात्कृष्णो धर्मराजं यथाविधि। ववन्दे मुदितो धीमान्भीमं च बलिनां वरम्
कृष्णाने रथातून उतरून, आनंदाने आणि शहाणपणाने धर्मराज युधिष्ठिर आणि बलवान भीम यांना योग्य रीतीने वंदन केले.