ते युद्धे संन्यवर्तन्त समुद्रस्य यथोर्मयः। नेमे शक्या मानुषेण युद्धेनेति प्रचिन्त्य तत्
त्या युद्धात ते समुद्राच्या लाटांसारखे मागे हटले; मानवी युद्धाने त्यांचा पराभव होणार नाही हे त्यांनी ओळखले.
ततोऽहमानुपूर्व्येण दिव्यान्यस्त्राण्ययोजयम्
मग मी एकामागोमाग एक दिव्य अस्त्रे वापरली.
ततस्तानि सहस्राणइ रथिनां चित्रयोधिनाम्। अस्त्राणि मम दिव्यानि प्रत्यघ्नञ्छनकैरिव
मग त्या हजारो विविध प्रकारच्या युद्धकौशल्य असलेल्या रथी वीरांनी माझी दिव्य अस्त्रे अगदी सहजपणे परतवली.
रथमार्गान्विचित्रांस्ते विचरन्तो महाबलाः। प्रत्यदृश्यन्त संग्रामे शतशोऽथ सहस्रशः
ते बलवान वीर विविध रथमार्गांवर फिरत होते आणि युद्धात शेकड्यांनी, हजारोंनी दिसत होते.
विचित्रमुकुटापीडा विचित्रकवचध्वजाः। विचित्राभरणाश्चैव मम प्रीतिकराऽभवन्
त्यांच्या शिरोभूषणांवर सुंदर मुकुट, अंगावर देखणे कवच आणि ध्वज, तसेच विविध अलंकारांनी सजलेले ते माझ्या मनाला आनंद देणारे वाटले.
अहं तुशरवर्षैस्तानस्त्रप्रचुदितै रणे। नाशक्रुवं पीडयितुं ते तु मां प्रत्यपीडयन्
मी युद्धात अस्त्रांनी प्रेरित बाणांचा वर्षाव केला, तरीही त्यांना त्रास देऊ शकलो नाही; उलट त्यांनीच मला फार त्रास दिला.
तैः पीड्यमानो बहुभिः कृतास्त्रैः कुशलैर्युधि। व्यथितोस्मि महायुद्धे भयं चागान्महन्मम
त्या अनेक कुशल योद्ध्यांनी, जे युद्धात अस्त्रे वापरत होते, मला इतका त्रास दिला की माझ्या मनात मोठी भीती निर्माण झाली.
ततोहं परमायत्तो मातलिं परिपृष्टवान्
मग मी अगदी अडचणीत येऊन मातलीला विचारले.
किमेते मम बाणौघैर्दिव्यास्त्रप्रतिमन्त्रितैः। न वध्यन्ते महाघोरैस्तत्त्वमाख्याहि पृच्छतः
"हे इतके भयंकर असूनही, माझ्या दिव्य अस्त्रांनी आणि मंत्रांनी युक्त असलेल्या बाणांच्या वर्षावाने हे का मरत नाहीत? मी विचारतोय, खरी गोष्ट सांग."
स मामुवाच पर्याप्तस्त्वमेषां भरतर्षभ। तानुद्दिश्याथ मर्माणि प्रतिघातं तदाचर
त्याने मला सांगितले, "हे भरतश्रेष्ठ, तू यांच्यासाठी पुरेसा आहेस. आता त्यांचे मर्मस्थान ओळखून तिथेच वार कर."
एतच्छ्रुत्वा तु राजेनद्रसंप्रहृष्टस्तमूचिवान्। निवर्तय रथं शीघ्रं पश्य चैतान्निपातितान्
हे ऐकून राजा इंद्र अत्यंत आनंदित झाला आणि म्हणाला, 'रथ लवकर मागे वळव आणि हे पडलेले लोक पहा.'
एवमुक्तो रथं तत्र मातलिः पर्यवर्तयत्
मातलीला असे सांगितल्यावर त्याने तिथेच रथ वळवला.
ततो मत्वा रणे भग्नं दानवाः प्रतिहर्षिताः। विचुक्रुशुर्महाराज स्वरेण महता मुहुः
मग युद्धात आपण हरलो असे समजून दानव फारच घाबरले आणि मोठ्या आवाजात पुन्हा पुन्हा ओरडू लागले, हे महराजा.
अभग्नः कैश्चिदप्येष पाण्डवो रणमूर्धनि। अस्माभिः समरे भग्न इत्येवं संघशस्तदा
काही जण म्हणाले, 'हा पांडव युद्धाच्या अग्रभागी अजूनही हरलेला नाही; आपणच या लढाईत तुटलो आहोत'—असे त्या वेळी सर्वांनी एकत्र सांगितले.
ततोहं देवदेवाय रुद्रायाव्यक्तमूर्तये। प्रयतः प्रणतो भूत्वा नमस्कृत्य महात्मने'। यत्तद्रौद्रमिति ख्यातं सर्वामित्रविनाशनम्
मग मी भक्तीभावाने देवांचा देव, अव्यक्त रूप असलेल्या रुद्राला वंदन केले, त्या महात्म्याला नमस्कार केला; आणि ते रौद्र, सर्व शत्रूंचा नाश करणारे अस्त्र—
यत्तद्रौद्रमिति ख्यातं सर्वामित्रविनाशनम्। `महत्पाशुपतं दिव्यं सर्वलोकनमस्कृतम्
तेच रौद्र अस्त्र, सर्व शत्रूंचा नाश करणारे, महान दिव्य पाशुपत अस्त्र, जे सर्व लोकांनी पूजले आहे—
ततोऽपश्यं त्रिशिरसं पुरुषं नवलोचनम्। त्रिमुखं षङ्भुजं दीप्तमर्कज्वलनमूर्धजम्। लेलिहानैर्महानागैः कृतचिह्नममित्रहन्
मग मी तीन डोकी, नऊ डोळे, तीन तोंडे, सहा हात असलेला, सूर्यासारखी केसांची प्रभा असलेला, मोठ्या नागांनी चिन्हांकित, शत्रूंचा संहार करणारा पुरुष पाहिला.
विभीस्ततस्तदस्त्रं तु घोरं रौद्रं सनातनम्। दृष्ट्वा गाण्डीवसंयोगमानीय भरतर्षभ
ते भयंकर, रौद्र आणि सनातन अस्त्र पाहून मी ते गांडीव धनुष्याशी एकरूप केले, हे भरतश्रेष्ठ.
नमस्कृत्वा त्रिनेत्राय शर्वायामिततेजसे। मुक्तवान्दानवेन्द्राणां पराभावाय भारत
तीन डोळ्यांच्या, अमाप तेज असलेल्या शर्वाला वंदन करून मी ते अस्त्र दानवांच्या पराभवासाठी सोडले, हे भारत.
मुक्तमात्रे ततस्तस्मिन्रूपाण्यासन्सहस्रशः। मृगाणामथ सिंहानां व्याग्राणां च विशांपते
ते अस्त्र सोडताच हजारो हरण, सिंह आणि वाघ यांच्या रूपांत प्रकट झाले, हे नराधिप.
ऋक्षाणां महिषाणां च पन्नगानां तथा गवाम्। शरभाणां गजानां च वानराणां च सङ्घशः। ऋषभाणां वराहाणां मार्जाराणां तथैव च
असेच अस्वल, म्हशी, साप, गायी, शरभ, हत्ती, वानरांचे समूह, बैल, रानडुक्कर आणि मांजरे यांच्या रूपांतही प्रकट झाले.
सालावृकाणां प्रेतानां भुरुण्डानां च सर्वशः। गृध्राणां गरुडानां च चमराणां तथैव च
साळीमाशा, भुते, भुरुंड, गिधाड, गरुड आणि चामर यांच्या सर्व रूपांतही ते दिसू लागले.
देवानां च ऋषीणां रच गन्धर्वाणां च सर्वशः। पिशाचानां सयक्षाणां तथैव च सुरद्विषाम्
देव, ऋषी, गंधर्व, पिशाच्च, यक्ष आणि देवांचे शत्रू यांच्या रूपांतही ते प्रकट झाले.
गुह्यकानां च संग्रामे नैर्ऋतानां तथैव च। झषाणां गजवक्राणामुलूकानां तथैव च
गुह्यक, नैरृत, मासे, गजवक्र आणि घुबड यांच्या रूपांतही ते युद्धात प्रकट झाले.
मीनवाजिसरूपाणां नानाशस्त्रासिपाणिनाम्। तथैव यातुधानानां गदामुद्गरधारिणाम्
मासे, घोडे यांच्या रूपांत, विविध शस्त्रे आणि तलवारी हातात घेणारे, तसेच गदा आणि मुध्गर धारण करणारे यातुधान यांच्या रूपांतही ते दिसले.
एतैस्चान्यैश्च बहुभिर्नानारूपधरैस्तदा। सर्वमासीज्जगद्व्याप्तं तस्मिन्नस्त्रे विसर्जिते
अशा असंख्य आणि विविध रूपे धारण करणाऱ्यांनी त्या वेळी, ते अस्त्र सोडताच, संपूर्ण जग व्यापून टाकले.
त्रिशिरोभिश्चतुर्दंष्ट्रैश्चतुरास्यैश्चतुर्भुजैः। अनेकरूपसंयुक्तैर्मांसमेदोवसास्तिभिः
तीन डोकी, चार दात, चार तोंडे, चार हात, अनेक रूपे, मांस, मज्जा, मेद आणि हाडांनी बनलेली जीवघेणी रूपे प्रकट झाली.
अभीक्ष्णं वध्यमानास्ते दानवा ये समागताः। अर्कज्वलनतेजोभिर्वज्राशनिसमप्रभैः
ज्यांनी एकत्र येऊन युद्ध केले त्या दानवांना, सूर्य आणि अग्नीच्या तेजाने, वज्र आणि विजेसारख्या प्रभेने, पुन्हा पुन्हा ठार केले गेले.
अद्रिसारमयैश्चान्यैर्बाणैरपि निबर्हणैः। न्यहनं दानवान्सर्वान्मुहूर्तेनैव भारत
माझ्या डोंगराएवढ्या कठीण बाणांनी, जे नाशासाठी होते, मी क्षणात सर्व दानवांना संपवले, हे भारत.
गाण्डीवास्त्रप्रणुन्नांस्तान्गतासून्नभसश्च्युतान्। दृष्ट्वाऽहं प्राणमं भूयस्त्रिपुरघ्नाय वेधसे
गांडीवाच्या बळाने आकाशातून खाली पडलेली, प्राण गेलेली ती दानवांची शरीरं पाहून, मी पुन्हा त्रिपुरांचा संहार करणाऱ्या त्या देवधनुष्यधारीला वंदन केलं.