ते जवेन महावेगाः प्लवमाना विहायसा। गन्धमादनमाजग्मुः प्रकर्षन्त इवाम्बरम्
ते सर्व मोठ्या वेगाने, आकाशातून झेपावत, जणू आकाशच ओढत, गंधमादन पर्वतावर पोहोचले.
तत्केसरिमहाजालं धनाधिपतिपालितम्। `रम्यं चैव गिरेः शृङ्गमासेदुर्यत्रपाण्डवाः
ते धनाधिपतीने राखलेले, सिंहांच्या झेंड्यांनी सजलेले, रम्य असं डोंगराचं शिखर गाठले, जिथे पांडव होते.
कुबेरं च महात्मानं यक्षरक्षोगणावृतम्। ददृशुर्हृष्टरोमाणः पाण्डवाः प्रियदर्शनम्
पांडवांनी आनंदाने अंगावर रोमांच येऊन, सुंदर आणि प्रियदर्शी कुबेराला, यक्ष आणि राक्षसांच्या मोठ्या झुंडीने वेढलेला, पाहिला.
कुबेरस्तु महासत्वान्पाण्डोः पुत्रान्महारथान्। आत्तकार्मुकनिस्त्रिंशान्दृष्ट्वा प्रीतोऽभवत्तदा
कुबेराने, मोठ्या बाण आणि तलवारीने सज्ज असलेल्या, पांडूच्या पराक्रमी मुलांना पाहून, त्या क्षणी मनापासून आनंद मानला.
सर्वे चेमे नरव्याघ्राः पुरन्दरसमौजसः।' देवकार्यं करिष्यन्ति हृदयेन तुतोष ह
हे सर्व नरसिंह, इंद्रासारखी ताकद असलेले, देवांचे कार्य पूर्ण करतील, असे कुबेराच्या मनाला समाधान वाटले.
ते पक्षिण इवापेतुर्गिरिशृङ्गं महाजवाः। तस्थुस्तेषां सकाशे वै धनेश्वरपुरःसराः
मग ते वेगवान लोक पक्ष्यांसारखे पर्वतशिखरावरून निघून गेले, आणि धनाच्या स्वामीचे सेवक त्यांच्या समोर उभे राहिले.
ततस्तं हृष्टमनसं पाण्डवान्प्रति भारत। समीक्ष्ययक्षगन्धर्वा निर्विकारमवस्थिताः
त्यावेळी, हे भारत, आनंदी मनाने असलेल्या पांडवांकडे पाहून, यक्ष आणि गंधर्व स्थिरपणे तिथे उभे राहिले.
पाण्डवाश्च महात्मानः प्रणम्य धनदं प्रभुम्। नकुलः सहदेवश् धर्मपुत्रश्च धर्मवित्
महात्मा पांडवांनी, धनाच्या स्वामीला वंदन करून, नकुल, सहदेव आणि धर्म जाणणारा युधिष्ठिर यांनी नम्रपणे अभिवादन केले.
अपराद्धमिवात्मानं मन्यमाना महारथाः। तस्थुः प्राञ्जलयः सर्वे परिवार्य धनेश्वरम्
आपण काही चूक केली असावी असे वाटून, ते सर्व महायोद्धे हात जोडून, धनाधिपतीला वेढून उभे राहिले.
शय्यासनयुतं श्रीमत्पुष्पकं विश्वकर्मणा। विहितं चित्रपर्यन्तमातिष्ठत धनाधिपः
धनाधिपती कुबेर, विश्वकर्म्याने बनवलेल्या, सुंदर पलंग आणि आसनांनी सजवलेल्या, मनोहर पुष्पकावर विराजमान होता.
तमासीनं महाकायाः शङ्कुकर्णा महाजवाः। उपोपविविशुर्यक्षा राक्षसाश् सहस्रशः
मग मोठ्या शरीराचे, शंखासारखे कान असलेले, वेगवान यक्ष आणि राक्षस हजारोंनी तिथे जवळ बसले.
शतशश्चापि गन्धर्वास्तथैवाप्सरसां गणाः। परिवार्योपतिष्ठन्ति यथा देवाः शतक्रतुम्
शेकडो गंधर्व आणि अप्सरांचा समूहही तिथे गोळा झाला, आणि ते सर्व कुबेराची सेवा करत होते, जसे देवगण इंद्राची करतात.
काञ्जनीं शिरसा बिभ्रद्भीमसेनः स्रजं शुभाम्। बाणखङ्गधनुष्पाणिरुदैक्षत धनाधिपम्
भीमसेनाने डोक्यावर सुंदर सोन्याची माळ घातली होती, हातात बाण, तलवार आणि धनुष्य घेऊन, त्याने धनाधिपतीकडे पाहिले.
न भीर्भीमस्य न ग्लानिर्विक्षतस्यापि राक्षसैः। आसीत्तस्यामवस्तायां कुबेरमपि पश्यतः
त्या अवस्थेत राक्षसांनी पाहिले तरी, भीमाला ना भीती वाटली, ना थकवा आला, तो कुबेराकडे पाहतच राहिला.
आददानं शितान्बाणान्योद्धुकाममवस्थितम्। दृष्ट्वा भीमं धर्मसुतमब्रवीन्नरवाहनः
तीक्ष्ण बाण उचलून, युद्धासाठी सज्ज असलेल्या भीमाला पाहून, धर्मपुत्र युधिष्ठिराने त्याला सांगितले.
विदुस्त्वां सर्वभूतानि पार्थ भूतहिते रतम्। निर्भयश्चापिशैलाग्रे वस त्वं सह बन्धुभिः
पार्था, सर्व जीव तुला कल्याणासाठी झटणारा म्हणून ओळखतात; म्हणून, या पर्वतशिखरावर आपल्या बांधवांसह निर्भय राहा.
न च मन्युस्त्वया कार्यो भीमसेनस्य पाण्डव। कालेनैते हताः पूर्वं निमित्तमनुजस्तव
पांडवा, तुला भीमसेनावर राग धरू नको; हे सर्व पूर्वीच काळाने संपवले होते, तुझा धाकटा भाऊ फक्त निमित्त झाला.
व्रीडा चात्रन कर्तव्या साहसं यदिदं कृतम्। दृष्टश्चापि सुरैः पूर्वंविनाशो यक्षरक्षसाम्
या धाडसाबद्दल लाज वाटू नये; यक्ष आणि राक्षसांचा नाश पूर्वीच देवांनी पाहिला होता.
न भीमसेने कोपो मे प्रीतोस्मि भरतर्षभ। कर्मणा भीमसेनस्य मम तुष्टिरभूत्पुरा
मला भीमसेनावर राग नाही, मी आनंदी आहे, हे भरतश्रेष्ठा; पूर्वीही भीमाच्या कृत्यामुळे मला समाधान मिळाले होते.
स एवमुक्त्वा राजानं भीमसेनमभाषत। नैतन्मनसि मे तात वर्तते कुरुसत्तम
असे सांगून, त्याने भीमसेन राजाला म्हटले, 'हे तात, हे कुरुवंशातील श्रेष्ठ, माझ्या मनात काहीही दुष्ट भावना नाही.'
यदिदं साहसं भीम कृष्णार्थे कृतवानसि। मामनादृत्य देवांश्च विनाशं यक्षरक्षसाम्
भीम, तू कृष्णासाठी जे धाडस केलं आहेस, माझी आणि देवांची पर्वा न करता, यक्ष-राक्षसांच्या विनाशाचीही भीती न बाळगता—
स्वबाहुबलमाश्रित्य तेनाहं प्रीतिमांस्त्वयि। शापादद्य विनिर्मुक्तो घोरादस्माद्वृकोदर
आपल्या स्वतःच्या बळावर विश्वास ठेवून तू हे केलंस, त्यामुळे मी तुझ्यावर खूष आहे; आज, वृकोदर, मी या भयंकर शापातून मुक्त झालो आहे.
अहं पूर्वमगस्त्येन क्रुद्धेन परमर्षिणा। शप्तोऽपराधे कस्मिंश्चित्तस्यैषा निष्कृतिर्ध्रुवम्
पूर्वी, मी महर्षी अगस्त्य यांच्या कोपामुळे, त्यांच्या काही अपराधामुळे शापित झालो होतो; हेच त्या शापाची खरी शिक्षा आहे.
दृष्टो हि मम संक्लेशः पुरा पाण्डवनन्दन। न तवात्रापराधोस्ति कथंचिदपि पाण्डव
पांडवांमध्ये आनंद देणारा, माझ्या यातना पूर्वी पाहिल्या गेल्या; पांडवा, या सगळ्यात तुझा काहीही दोष नाही.
कथं शप्तोसि भगवन्नगस्त्येन महात्मना। श्रोतुमिच्छाम्यहं देव यथैतच्छापकारणम्
भगवंत, त्या महात्मा अगस्त्यांनी तुला कसा शाप दिला, हे मला ऐकायचं आहे; त्या शापामागचं कारण काय, ते सांग.
इदं चाश्चर्यभूतं मे यत्क्रोधात्तस् धीमतः। तदैव त्वं न निर्दग्धः सबलः सपदानुगः
हे मला फारच आश्चर्य वाटतं, की त्या बुद्धिमान ऋषीच्या रागामुळे तू आणि तुझी सेना व अनुयायी लगेच जळून गेले नाहीत.
देवतानामभून्मन्त्रः कुशावत्यां नरेश्वर
राजा, कुशावती नगरीत देवतांचा एक विधी सुरू होता.
वृतस्तत्राहमगमं महापद्मशतैस्त्रिभिः। यक्षाणआं घोररूपाणां विविधायुधधारिणाम्
तेथे मी तीनशे मोठ्या कमळांच्या तलावांनी वेढलेला, विविध शस्त्रांनी सज्ज, भयानक रूप असलेल्या यक्षांसह गेलो.
अध्वन्यहमथापश्यमगस्त्यमृपिसत्तमम्। उग्रं तपस्तप्यभानं यमुनातीरमाश्रितम्। नानापक्षिगणाकीर्णं पुष्पितद्रुमशोभितम्
मग वाटेत मला यमुनेच्या काठी, विविध पक्ष्यांनी गजबजलेल्या आणि फुललेल्या झाडांनी शोभलेल्या ठिकाणी, कठोर तपश्चर्या करणारे श्रेष्ठ ऋषी अगस्त्य दिसले.
तमूर्द्वबाहुं दृष्ट्वैव सूर्यस्याभिमुखे स्थितम्। तेजोराशिं दीप्यमानं हुताशनमिवैधितम्
त्यांना सूर्याच्या दिशेने उभं राहून, दोन्ही हात वर करून, तेजाने प्रज्वलित झालेलं, अग्नीप्रमाणे झळाळतं मी पाहिलं.