श्रुत्वा बहुविधैः शब्दैर्नाद्यमानां गिरेर्गुहाम्। अजातशत्रुः कौन्तेयो माद्रीपुत्रावुभावपि
डोंगराच्या गुहेत वेगवेगळ्या आवाजांनी गूंज ऐकून, कुंतीपुत्र युधिष्ठिर आणि माद्रीचे दोन्ही पुत्र सावध झाले.
धौम्यः कृष्णा च विप्राश्च सर्वे च सुहृदस्तथा। भीमसेनमपश्यन्तः सर्वे विमनसोऽभवन्
धौम्य, कृष्णा, ब्राह्मण आणि सर्व मित्र, भीमसेन दिसत नाही म्हणून सगळेच चिंतेत पडले.
द्रौपदीमार्ष्टिषेणाय संप्रधार्य महारथाः। सहिताः सायुधाः शूराः शैलमारुरुहुस्तदा
महाबलवान वीरांनी द्रौपदीला सत्यसेनाच्या ताब्यात दिलं आणि सर्वजण शस्त्र घेऊन, धाडसाने डोंगर चढू लागले.
ततः संप्राप्य शैलाग्रं वीक्षमाणा महारथाः। ददृशुस्ते महेष्वासा भीमसेनमरिंदमम्
मग डोंगराच्या शिखरावर पोहोचून, त्या महान धनुर्धरांनी आजूबाजूला पाहिलं आणि शत्रूंचा संहार करणारा भीमसेन त्यांना दिसला.
स्फुरतश्च महाकायान्गतसत्वांश्च राक्षसान्। महाबलान्महासत्वान्भीमसेनेव पातितान्
त्यांना मोठ्या शरीराचे, प्रचंड बळाचे आणि सामर्थ्याचे राक्षस मृतावस्थेत, भीमसेनाने पाडलेले दिसले.
शुशुरतश्च महाकायान्गतसत्वांश्च राक्षसान्। महाबलान्महासत्वान्भीमसेनेन पातितान्
त्यांनी मोठ्या शरीराचे, प्रचंड बळाचे आणि सामर्थ्याचे राक्षस, भीमसेनाने मारलेले, पडलेले पाहिले.
ततस्ते समतिक्रम्य परिष्वज्य वृकोदरम्। तत्रोपविविशुः पार्थाः प्राप्ता गतिमनुत्तमाम्
मग ते पुढे जाऊन, वृकोदराला मिठी मारून, तिथेच बसले आणि अत्यंत समाधान मिळाल्याचा अनुभव घेतला.
तैश्चतुर्भिर्महेष्वासैर्गिरिशृङ्गमशोभत। लोकपालैर्महाभागैर्दिवं देववरैरिव
त्या चार महान धनुर्धरांमुळे डोंगराचं शिखर जणू काही स्वर्गातल्या तेजस्वी लोकपालांनी शोभून गेलं.
कुबेरसदनं दृष्ट्वा राक्षसांश्च निपातितान्। भ्राता भ्रातरमासीनमथोवाच युधिष्ठिरः
कुबेराचं निवासस्थान आणि राक्षस पडलेले पाहून, एक भाऊ दुसऱ्या भावासमोर बसला असताना, युधिष्ठिर बोलला.
साहसाद्यदिवा मोहाद्बीम पापमिदं कृतम्। नैतत्ते सदृशं वीर मुनेरिव मृषा वधाः
भीमा, हे पापाचं कृत्य तू घाईगडबडीत किंवा भ्रमात केलं; हे तुझ्या योग्य नाही, आणि मुनिंना सुद्धा निरर्थक हत्या शोभत नाही.
राजद्विष्टं न कर्तव्यमिति धर्मविदो विदुः। त्रिदशानामिदं द्विष्टं भीमसेन त्वया कृतम्
धर्म जाणणारे म्हणतात की, राजांना अप्रिय असं काही करू नये; हे कृत्य, भीमसेना, देवांना देखील अप्रिय आहे आणि ते तू केलं आहेस.
अर्थधर्मावनादृत्य यः पापे कुरुते मनः। कर्मणां पार्थ पापानां स फलं विन्दते ध्रुवम्
जो मनुष्य धन आणि धर्म यांचा विचार न करता पापाकडे वळतो, पार्था, तो नक्कीच त्या पाप कर्माचं फळ भोगतो.
साहसंवत भद्रं ते देवानामपि चाप्रियम्'। पुनरेवं न कर्तव्यं मम चेदिच्छसि प्रियम्
तुला शुभ होवो; हे धाडसाचं कृत्य देवांनाही नकोसं आहे. पुन्हा असं करू नकोस, जर मला आनंद द्यायचा असेल तर.
एवमुक्त्वा स धर्मात्मा भ्राता भ्रातरमच्युतम्। `भीमसेनं महाबाहुमप्रधृष्यपराक्रमम्
असं म्हणून, तो धर्मात्मा भाऊ आपल्या दृढ निश्चयी भावाला, भीमसेनाला — त्या महाबाहू आणि अजेय पराक्रमीला — संबोधू लागला.
अर्थतत्त्वविभागज्ञः कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः। विराम महातेजास्तमेवार्थं विचिन्तयन्
कुन्तीपुत्र युधिष्ठिर हा खऱ्या अर्थाचं ज्ञान असलेला, थोडा वेळ थांबला आणि त्याच विचारात मग्न झाला.
ततस्ते हतशिष्टा ये भीमसेनेन राक्षसाः। सहिताः प्रत्यपद्यन्त कुबेरसदनं प्रति
मग भीमसेनाने वाचलेले राक्षस, एकत्र जमले आणि कुबेराच्या निवासाकडे निघाले.
ते जवेन महावेगाः प्राप्य वैश्रवणालयम्। भीममार्तस्वरं चक्रुर्भीमसेनभयार्दिताः
ते राक्षस मोठ्या वेगाने वैश्रवणाच्या घरात पोहोचले आणि भीमसेनाच्या भीतीने दुःखाने ओरडू लागले.
न्यस्तशस्त्रायुधाः क्लान्ताः शोणिताक्तपरिच्छदाः। प्रकीर्णमूर्धजा राजन्यक्षाधिपतिमब्रुवन्
शस्त्र खाली ठेवून, थकलेले, रक्ताने माखलेले कपडे घालून, विस्कटलेल्या केसांनी, त्यांनी यक्षांचा राजा कुबेराला सांगितले.
गदापरिघनिस्त्रिंसतोमरप्रासयोधिनः। राक्षसा निहताः सर्वे तव देवपुरःसराः
तुझ्या दिव्य नगरीचे रक्षक असलेले, गदा, परिघ, तलवार, भाला, आणि शूल घेणारे सर्व राक्षस मारले गेले.
प्रमृद्यतरसा शैलं मानुषेण धनेश्वर। एकेन निहताः सङ्ख्ये गताः क्रोधवशा गणाः
धनाच्या अधिपती, एका माणसाने प्रचंड ताकदीने डोंगर फोडला; रागाने भरलेल्या टोळ्या युद्धात संपल्या.
प्रवरा राक्षसेन्द्राणां यक्षाणां च नराधिप। शेरते निहता देव गतसत्वाः परासवः
राजा, राक्षस आणि यक्षांच्या प्रमुखांपैकी श्रेष्ठ, आता प्राण सोडून, निष्प्राण अवस्थेत पडले आहेत.
भग्नः शैलो वयं भग्ना मणिमांस्ते सखा हतः। मानुषेणं कृतं कर्म विधत्स्व यदनन्तरम्
डोंगर तुटला, आम्ही हरलो, रत्नांनी मढवलेला आमचा मित्र मारला गेला; हे सगळं एका माणसाने केलं—आता पुढे काय करायचं ते ठरवा.
स तच्छ्रुत्वा तु संक्रुद्धः सर्वयक्षगणाधिपः। कोपसंरक्तनयनः कथमित्यब्रवीद्वचः
हे ऐकून सर्व यक्षांचा स्वामी प्रचंड रागावला, त्याच्या डोळ्यांत राग उतरला आणि 'हे कसं घडलं?' असं विचारलं.
द्वितीयमपराध्यन्तं भीमं श्रुत्वा धनेश्वरः। चुक्रोध यक्षाधिपतिर्युज्यतामिति चाब्रवीत्
भीमाने दुसऱ्यांदा केलेल्या अपराधाचं ऐकून धनाचा स्वामी अजूनच संतापला; यक्षांचा प्रमुख म्हणाला, 'तयारी करा.'
अथाभ्रघनसंकाशं गिरिकूटमिवोच्छ्रितम्। रथं संयोजयामासुर्गर्न्धैवर्हेममालिभिः
मग, मेघासारखा किंवा उंच डोंगरासारखा भासणारा, सोन्याच्या माळांनी सजवलेला रथ त्यांनी तयार केला.
तस्य सर्वगुणोपेता विमलाक्षा हयोत्तमाः। तेजोबलगुणोपेता नानारत्नविभूषिताः। शोभमाना रथे युक्तास्तरिष्यन्त इवाशुगाः
त्या रथाला सर्व गुणांनी युक्त, तेजस्वी डोळ्यांचे, बलवान आणि विविध रत्नांनी सजलेले, झपाट्याने धावणारे शुद्ध घोडे जोडले.
ततस्ते तु महायक्षाः क्रुद्धं दृष्ट्वा धनेश्वरम्'। हर्षयामासुरन्योन्यमिङ्गितैर्विजयावहैः
मग धनाधिपतीला रागावलेला पाहून, मोठे यक्ष एकमेकांना विजयाचे संकेत देत आनंदी झाले.
स तमास्थाय भगवान्राजराजो महारथम्। प्रययौ देवगनधर्वैः स्तूयमानो महाद्युतिः
तो तेजस्वी राजांचा राजा त्या महान रथावर बसून, देव आणि गंधर्वांच्या स्तुतीत, निघून गेला.
तं प्रयान्तं महात्मानं सर्वे यक्षा धनाधिपम्। `अनुजग्मुर्महात्मानं धनदं घोरदर्शनाः
तो महान आत्मा धनाधिपती निघाला तेव्हा, सर्व भयंकर दिसणारे यक्ष त्याच्या मागे गेले.
रक्ताक्षा हेमसंकाशा महाकाया महाबलाः। सायुधा बद्धनिस्त्रिंशा यक्षा बहुशतायुधाः
त्यांचे डोळे लाल, सोन्यासारखे चमकणारे, मोठ्या शरीराचे आणि प्रचंड बळाचे, शस्त्रांनी सुसज्ज, तलवारी लावलेल्या, असंख्य युध्दास्त्रे घेऊन यक्ष पुढे गेले.