एवमेव वृथाचारो वृथा वृद्धो वृथामतिः। वृथामरणमर्हस्त्वं वृथाऽद्य नमविष्यसि
अशी वागणूक व्यर्थ आहे, तुझे वयही व्यर्थ आहे, तुझे विचारही व्यर्थ आहेत. तुला व्यर्थ मृत्यूच मिळायला हवा आणि आज तू व्यर्थच पडशील.
अथ चेद्दुष्टबुद्धिस्त्वं सर्वैर्धर्मैर्विवर्जितः। प्रदाय शस्त्राण्यस्माकं युद्धेन द्रौपदीं हर
पण जर तुझा बुद्धी वाईट असेल आणि तुझ्यात धर्म उरलेला नसेल, तर आमची शस्त्रे दे आणि युद्ध करून द्रौपदीला घेऊन जा.
अथ चेत्त्वमविज्ञाय इदं कर्म करिष्यसि। अधर्मं चाप्यकीर्तिं च लोके प्राप्स्यसि केवलं
पण जर तू हे कृत्य न समजता करणार असशील, तर तुला फक्त अधर्म आणि वाईट कीर्तीच मिळेल.
एतामद्य परामृश्य स्त्रियं राक्षस मानुषीम्। विषमेतत्समालोड्य कुम्भेन प्राशितं त्वया
राक्षसा, नीट विचार कर, ही स्त्री माणूस आहे. हे विष एकत्र करून तू प्यायलास, म्हणजेच स्वतःच्याच विनाशाला कारणीभूत झालास.
ततो युधिष्ठिरस्तस्य भारिकः समपद्यत। स तु भाराभिभूतात्मा न तथा शीघ्रगोऽभवत्
मग युधिष्ठिर त्याचा भार वाहू लागला; पण तो भाराने दबला गेल्यामुळे वेगाने जाऊ शकला नाही.
अथाब्रवीद्द्रौपदीं च नकुलं च युधिष्ठिरः। मा भैष्टं राक्षसान्मूढाद्गतिरस्य मया हृता
मग युधिष्ठिर द्रौपदी आणि नकुलाला म्हणाला, 'या मूर्ख राक्षसाला घाबरू नका; मी त्याचा मार्ग बंद केला आहे.'
नातिदूरे महबाहुर्भविता पवनात्मजः। अस्मिन्मुहूर्ते संप्राप्ते नभविष्यति राक्षसः
'इथून फार लांब नाही वायुपुत्र बलवान आहे; हे क्षण येताच हा राक्षस राहणार नाही.'
सहदेवस्तु तं दृष्ट्वा राक्षसं मूढचेतसम्। उवाच वचनं राजन्कुन्तीपुत्रं युधिष्ठिरम्
सहदेवाने त्या भ्रमित राक्षसाला पाहून, कुंतीपुत्र युधिष्ठिराला असे म्हणाले:
राजन्किं नाम सत्कृत्यं क्षत्रियस्यास्त्यतोऽधिकम्। यद्युद्धेऽभिमुखः प्राणांस्त्यजेच्छत्रुं जयेत वा
'राजा, शत्रूला सामोरे जाऊन युद्धात प्राण देणे किंवा त्याला जिंकणे, याहून मोठा सन्मान क्षत्रियासाठी कोणता आहे?'
एष वास्मान्वयं वैनं युध्यमानाः परंतप। सूदयेम महाबाहो देशः कालो ह्ययं नृप
'तो आम्हाला मारो किंवा आम्ही त्याला, बलवान राजन, आपण युद्ध करूया! हा योग्य वेळ आणि जागा आहे.'
क्षत्रधर्मस्य संप्राप्तः कालः सत्यपराक्रम। जयन्तो हन्यमाना वा प्राप्तुमर्हाम सद्गतिम्
'क्षत्रिय धर्म आणि खरी शौर्य दाखवायची वेळ आली आहे; जिंकू किंवा मरू, आपण चांगला मार्गच मिळवू.'
राक्षसे जीवमानेऽद्य रविरस्तमियाद्यदि। नाहं ब्रूयां पुनर्जातु क्षत्रियोस्मीति भारत
'आज हा राक्षस जिवंत राहिला आणि सूर्य मावळला, तर मी पुन्हा कधीही म्हणणार नाही की मी क्षत्रिय आहे, हे भारत.'
भोभो राक्षस तिष्ठस्व सहदेवोस्मि पाण्डवः। हत्वा रवा मां नयस्वैनां हतो वा स्वप्स्यसीह वै
'ऐक राक्षसा, थांब! मी पांडुपुत्र सहदेव आहे. मला मार आणि तिला घेऊन जा, किंवा तू मारला गेलास तर इथेच निजशील.'
तदा ब्रुवति माद्रेये भीमसेनो यदृच्छया। प्रादृश्यत महाबाहुः सवज्र इव वासवः
माद्रीपुत्र असे बोलत असताना, भिमसेन अचानक प्रकट झाला, जणू काही वज्रधारी इंद्रच समोर उभा आहे.
सोऽपश्यद्धातरौ तत्र द्रौपदीं च यशस्विनीम्। क्षितिस्थं सहदेवं च क्षिपन्तं राक्षसं तदा
तेथे त्याने त्या जुळ्या भावांना, तेजस्विनी द्रौपदीला आणि जमिनीवर असलेल्या सहदेवाला पाहिले, जो त्या वेळी राक्षसाला फेकत होता.
मार्गाच्च राक्षसं मूढं कालोपहतचेतसम्। भ्रमन्तं तत्रतत्रैव दैवेन परिमोहितम्
त्याने त्या राक्षसाला पाहिले, ज्याचे मन काळाने गोंधळले होते, तो वाटेवर इकडे-तिकडे भटकत होता, पूर्णपणे नशीबाने भ्रमित झाला होता.
हृतान्संदृश्य तान्भ्रातृन्द्रौपदीं च महाबलः। क्रोधमाहारयद्भीमो राक्षसंचेदमब्रवीत्
आपले बंधू आणि द्रौपदी हरण केलेले पाहून, बलवान भीमाला प्रचंड राग आला आणि त्याने त्या राक्षसाला असे सांगितले.
विज्ञातोऽसि मया पूर्वं चेष्टञ्शस्त्रपरीक्षणे। आस्था तु त्वयि मे नास्ति यतोसि न हतस्तदा
तू शस्त्रांची परीक्षा घेत असताना मी तुला आधीच ओळखले होते; पण तू तेव्हा मारला गेला नाहीस म्हणून मला तुझ्यावर विश्वास नव्हता.
ब्रह्मरूपप्रतिच्छन्नो न नो वदसि चाप्रियम्। प्रियेषु रममाणं त्वां न चैवाप्रियकारिणम्। ब्रह्मरूपेण विहितं नैव हन्यामनागसम्
ब्राह्मणाच्या रूपात लपून, तू आमच्याशी कधीही वाईट बोलला नाहीस, ना आमच्या प्रिय व्यक्तींना दुखावलेस; ब्राह्मणाच्या रूपात असलेल्या निरपराधाला मारू नये.
राक्षसं जानमानोऽपि यो हन्यान्नरकं व्रजेत्। अपक्वस्य च कालेन वधस्तव न विद्यते
कोणीतरी जरी त्याला राक्षस समजून मारले, तरी तो नरकात जातो; आणि तुझा मृत्यू, वेळ येण्याआधी, ठरलेला नाही.
नूनमद्यासि संपक्वो यथा ते मतिरीदृशी। दत्ता कृष्णापहरणे कालेनाद्भुतकर्मणा। `सोपि कालं समासाद्य तथाऽद्य नभविष्यसि
नक्कीच, आता तुझा काळ पूर्ण झाला आहे, कारण तुझे मन असे गोंधळले आहे; काळाने तुला कृष्णा हरण करण्याच्या अद्भुत कृत्यात ढकलले आहे; आज तुझा शेवट निश्चित आहे.
बडिशोऽयंत्वया ग्रस्तः कालसूत्रेण लम्बितः। मत्स्योऽम्भसीव स्यूतास्यः कथमद्य गमिष्यसि
तू काळाच्या दोऱ्याने लटकणारा हा गळ गिळला आहेस; जणू पाण्यात तोंड फाटलेल्या माशासारखा, आज तू कसा सुटशील?
यं चासि प्रस्थितो देशं मनः पूर्वं गतं च ते। न तं गन्तासि गन्तासि मार्गं बकहिडिम्बयोः
ज्या ठिकाणी जायचे ठरवलेस, जिथे तुझे मन आधी गेले होते, तिथे तू पोहोचणार नाहीस; तू बक आणि हिडिंबाच्या मार्गानेच जाशील.
एवमुक्तस्तु भीमेन राक्षसः कालचोदितः। भीत उत्सृज्य तान्सर्वान्युद्धाय समुपस्थितः
भीमाने असे सांगितल्यावर, काळाने प्रवृत्त झालेला राक्षस घाबरून सर्वांना सोडून दिले आणि युद्धासाठी उभा राहिला.
अब्रवीच्च पुनर्भीमं रोषात्प्रस्फुरिताधरः। न मे मूढा दिशः पाप त्वदर्थं मे विलम्बनम्
मग तो राक्षस भीमाला पुन्हा संतापाने ओठ थरथरवत म्हणाला, 'अरे मूर्ख, मला दिशा माहीत नाहीत असे नाही; तुझ्यासाठीच मी थांबलो होतो.'
श्रुता मे राक्षसा ये ये त्वया विनिहता रणे। तेषामद्यकरिष्यामि तवास्रेणोदकक्रियाम्
'तू युद्धात जितके राक्षस मारलेस, त्यांची गोष्ट मी ऐकली आहे; आज मी तुझ्या रक्ताने त्यांचे तर्पण करीन.'
एवमुक्त्वातदा भीमं राक्षसो योद्धुमाययौ। करालवदनः क्रोधात्कालसर्प इव श्वसन्
असे म्हणून, राक्षस भीमाकडे युद्धासाठी पुढे गेला, त्याचा चेहरा भयंकर दिसत होता, आणि तो काळसर्पासारखा संतापाने फुसफुसत होता.
एवमुक्तस्ततो भीमः सृक्विणी परिलेलिहन्। स्मयमान इव क्रोधात्साक्षात्कालान्तकोपमः
मग भीमाने ओठ चाटत, रागात हसल्यासारखा उभा राहिला, जणू मृत्यूच साक्षात युद्धासाठी तयार आहे.
ब्रुवन्वै तिष्ठतिष्ठेति क्रोधसंरक्तलोचनः'। बाहुसंरम्भमेवेच्छन्नभिदुद्राव राक्षसम्
रागाने डोळे लाल झालेले, तो ओरडला, 'थांब, थांब!' आणि हातांची हालचाल दाखवत, खरे उद्दिष्ट लपवत, तो राक्षसाकडे धावला.
मुहुर्मुहुर्व्याददानः सृक्विणी परिसंलिहन्।] अभिदुद्राव संरब्धो बलो वज्रधरं यथा
पुन्हा पुन्हा तोंड उघडत, ओठ चाटत, तो संतप्त राक्षस वज्रधारी इंद्रासारखा भीमाकडे धावत गेला.