प्रसादितो मया पूर्वं तवार्थाय पितामहः। तस्मात्तव भयं नास्ति व्येतु तेनसो ज्वरः
"पूर्वी मी तुझ्या भल्यासाठी ब्रह्मदेवाला प्रसन्न केले आहे; म्हणून तुला भीती नाही. तुझ्या मनातील काळजी दूर होऊ दे."
एवमाश्वासितस्तेन ततः स भुजगोत्तमः। उवास भवने तस्मिञ्शक्रस्य मुदितः सुखी
त्याने असे धीर दिल्यावर तो श्रेष्ठ नाग इंद्राच्या महालात आनंदाने आणि सुखाने राहू लागला.
अजस्रं निपतत्स्वग्नौ नागेषु भृशदुःखितः। अल्पशेषपरीवारो वासुकिः पर्यतप्यत
नाग सतत आगीत पडत असताना, थोडेच आप्त उरलेले वासुकी फार दुःखी झाला.
कश्मलं चाविशद्धोरं वासुकिं पन्नगोत्तमम्। स घूर्णमानहृदयो भगिनीमिदमब्रवीत्
भयंकर निराशा वासुकी या नागराजावर आली; त्याचे मन अस्वस्थ झाले आणि त्याने आपल्या बहिणीला असे सांगितले.
दह्यन्तेऽङ्गानि मे भद्रे न दिशः प्रतिभान्ति माम्। सीदामीव च संमोहाद्धूर्णतीव च मे मनः
"माझे अंग जळत आहे, बहिण, आणि मला काही दिशा दिसत नाहीत; मी गोंधळून जातोय आणि माझे मनही फिरते आहे."
दृष्टिर्भ्राम्यति मेऽतीव हृदयं दीर्यतीव च। पतिष्याम्यवशोऽद्याहं तस्मिन्दीप्ते विभावसौ
"माझी दृष्टी खूपच फिरते आहे, हृदय फाटल्यासारखे वाटते; आज मी असहाय्यपणे त्या प्रज्वलित आगीत पडणार आहे."
पारिक्षितस्य यज्ञोऽसौ वर्ततेऽस्मज्जिघांसया। व्यक्तं मयाऽभिगन्तव्यं प्रेतराजनिवेशनम्
"परिक्षिताचा मुलगा आमच्या विनाशासाठी यज्ञ करत आहे; आता मला नक्कीच यमराजाच्या लोकांत जावे लागेल असे दिसते."
अयं स कालः संप्राप्तो यदर्थमसि मे स्वसः। जरत्करौ(पुरा)मयादत्तात्रायस्वास्मान्सबान्धवान्
"बहिण, मी तुला जऱतकऱूला दिले होते त्याच वेळ आली आहे; आता तू आम्हा सर्वांना, आप्तांसह वाचव."
आस्तीकः किल यज्ञं तं वर्तन्तं भुजगोत्तमे। प्रतिषेत्स्यति मां पूर्वं स्वयमाह पितामहः
"आस्तिक हा यज्ञ थांबवेल असे म्हटले आहे; ब्रह्मदेवाने मला हे आधीच सांगितले होते."
तद्वत्से ब्रूहि वत्सं स्वं कुमारं वृद्धसंमतम्। ममाद्य त्वं सभृत्यस्य मोक्षार्थं वेदवित्तमम्
"म्हणून, प्रिय बहिण, ज्येष्ठांना मान्य असलेल्या, वेद जाणणाऱ्या आपल्या मुलाला सांग, की आज माझ्या आणि माझ्या घरच्यांच्या सुटकेसाठी काहीतरी करावे."
तत आहूय पुत्रं स्वं जरत्कारुर्भुजंगमा। वासुकेर्नागराजस्य वचनादिदमब्रवीत्
मग वासुकी या नागराजाच्या सांगण्यावरून, जऱतकाऱू या नागस्त्रीने आपल्या मुलाला बोलावून हे शब्द सांगितले.
अहं तव पितुः पुत्र भ्रात्रा दत्ता निमित्ततः। कालः स चायं संप्राप्तस्तत्कुरुष्व यथातथम्
"मुला, तुझ्या वडिलांना माझ्या भावाने मला एका कारणासाठी दिले होते; ती वेळ आता आली आहे, म्हणून जे करणे आवश्यक आहे ते कर."
किंनिमित्तं मम पितुर्दत्ता त्वं मातुलेन मे। तन्ममाचक्ष्व तत्त्वेन श्रुत्वा कर्ताऽस्मि तत्तथा
"माझ्या मामाने वडिलांना तुला कोणत्या कारणासाठी दिले होते? ते मला खरेखुरे सांग. ऐकल्यावर मी तसेच करीन."
तत आचष्ट सा तस्मै बान्धवानां हितैषिणी। भगिनी नागराजस्य जरत्कारुरविक्लबा
मग आपल्या नातेवाईकांच्या हितासाठी इच्छित असलेली, नागराजाची बहीण, जऱतकाऱू, निर्धास्तपणे त्याला सगळे सांगू लागली.
पन्नगानामशेषाणां माता कद्रूरिति श्रुता। तया शप्ता रुषितया सुता यस्मान्निबोध तत्
सर्व सर्पांची आई म्हणून कद्रू प्रसिद्ध आहे. तिच्या रागातून तिने आपल्या मुलांना शाप का दिला, ते ऐक.
उच्चैः श्रवाः सोऽश्वराजो यन्मिथ्या न कृतो मम। विनतार्थाय पणिते दासभावाय पुत्रकाः
उच्चैःश्रवा हा घोड्यांचा राजा मी खोटं बनवलेला नाही; विनतेसाठी मी माझ्या मुलांना पैजेत लावलं होतं, ते दास व्हावेत म्हणून.
जनमेजयस्य वो यज्ञे धक्ष्यत्यनिलसारथिः। तत्र पञ्चत्वमापन्नाः प्रेतलोकं गमिष्यथ
जनमेजयाच्या यज्ञात वायूचालक अग्नी तुम्हाला भस्म करील; तिथे तुम्ही मरून पितृलोकात जाल.
तां च शप्तवतीं देवः साक्षाल्लोकपितामहः। एवमस्त्विति तद्वाक्यं प्रोवाचानु मुमोद च
ती शाप देत असताना प्रत्यक्ष सृष्टीचे पितामह देवाने तिला 'तसेच होवो' असे सांगितले आणि तिच्या बोलण्यावर प्रसन्न झाला.
वासुकिश्चापि तच्छ्रुत्वा पितामहवचस्तदा। अमृते मथिते तात देवाञ्छरणमीयिवान्
त्या वेळी पितामहाचे शब्द ऐकून, अमृत मंथन होत असताना, वासुकीने देवांचे आश्रय घेतले.
सिद्धार्थाश्च सुराः सर्वे प्राप्यामृतमनुत्तमम्। भ्रातरं मे पुरस्कृत्य पितामहमुपागमन्
सर्व देवांनी अमृत मिळवून आपले कार्य साध्य केले; त्यांनी माझ्या भावाला पुढे करून पितामहाजवळ गेले.
ते तं प्रसादयामासुः सुराः सर्वेऽब्जसंभवम्। राज्ञा वासुकिना सार्धं शापोऽसौन भवेदिति
सर्व देवांनी वासुकी राजासोबत कमळातून जन्मलेल्या पितामहाला प्रसन्न करण्याचा प्रयत्न केला, म्हणजे शाप लागू पडू नये.
वासुकिर्नागराजोऽयं दुःखितो ज्ञातिकारणात्। अभिशापः स मातुस्तु भगवन्न भवेत्कथम्
वासुकी नागराज आपल्या नातलगांमुळे दुःखी झाला होता; भगवंत, त्याच्या आईचा शाप कसा टळेल हे सांगा.
जरत्कारुर्जरत्कारुं यां भार्यां समवाप्स्यति। तत्र जातो द्विजः शापान्मोक्षयिष्यति पन्नगान्
जरत्कारू जरत्कारू नावाच्या स्त्रीशी लग्न करील, तेव्हा तिथे जन्मलेला ब्राह्मण पुत्र सर्पांना शापातून मुक्त करील.
एतच्छ्रुत्वा तु वचनं वासुकिः पन्नगोत्तमः। प्रादान्माममरप्रख्य तव पित्रे महात्मने
हे ऐकून, सर्पांमध्ये श्रेष्ठ वासुकीने मला तुझ्या थोरल्या वडिलांना अमरासारखी दिलं.
प्रागेवानागते काले तस्मात्त्व मय्यजायथाः। अयं स कालः संप्राप्तो भयान्नस्त्रातुमर्हसि
ठरलेल्या वेळेच्या आधीच तू माझ्या पोटी जन्मलास; आता तो काळ आला आहे, तू आमचं भय दूर करावंस.
भ्रातरं चापि मे तस्मात्त्रातुमर्हसि पावकात्। न मोघं तु कृतं तत्स्याद्यदहं तव धीमते। पित्रे दत्ता विमोक्षार्थं कथं वा पुत्र मन्यसे
म्हणून, तू माझ्या भावाला अग्नीतून वाचवावंस; तुझ्या बुद्धिमान वडिलांनी दिलेलं वचन व्यर्थ जाऊ नये; त्यांनी तुला आमच्या मुक्तीसाठी दिलं — काय म्हणतोस पुत्रा?
एवमुक्तस्तथेत्युक्त्वा सास्तीको मातरं तदा। अब्रवीद्दुःखसंतप्तं वासुकिं जीवयन्निव
असं सांगितल्यावर, आस्तिकाने 'तसेच होईल' असं म्हणून, दुःखाने व्याकुळ वासुकीला धीर देत आईशी बोलला.
अहं त्वां मोक्षयिष्यामि वासुके पन्नगोत्तम। तस्माच्छापान्महासत्त्व सत्यमेतद्ब्रवीमि ते
वासुकी, सर्पांमध्ये श्रेष्ठ, मी तुला शापातून मुक्त करीन; म्हणून हे सत्य मी तुला सांगतो.
भव स्वस्थमना नाग न हि ते विद्यते भयम्। प्रयतिष्ये तथा राजन्यथा श्रेयो भविष्यति
नागराजा, मन शांत ठेव; तुला काहीही भीती नाही. मी असं प्रयत्न करीन की राजाचा यज्ञ तुझ्या हितासाठीच होईल.
न मे वागनृतं प्राह स्वैरेष्वपि कुतोऽन्यथा। तं वै नृपवरं गत्वा दीक्षितं जनमेजयम्
माझ्या बोलण्यात कधीच खोटं नसतं, आपल्यातही नाही, तर इतरांकडे कसं असेल? मी त्या श्रेष्ठ राजा, दीक्षित जनमेजयाकडे जाईन.