मयाऽटन्त्येह वल्मीके दृष्टं सत्वमभिज्वलत्। खद्योतवदभिज्ञातं तन्मया विद्धमन्तिकात्
मी या वाळमिळीच्या आसपास फिरत असताना, मला एक तेजस्वी जीव दिसला, तो काजव्याप्रमाणे चमकत होता. मी त्याला ओळखले आणि जवळ जाऊन त्याला टोचले.
एतच्छ्रुत्वा तु वल्मीकं शर्यातिस्तूर्णमभ्ययात्। तत्रापशय्त्तपोवृद्धं चन्द्रादित्यसमप्रभम्
हे ऐकून शर्याति लगेच त्या वाळमिळीकडे गेला. तिथे त्याने तपाने वृद्ध झालेला, चंद्रसूर्यासारखा तेजस्वी ऋषी पाहिला.
अयाचदथ सैन्यार्थं प्राञ्जलिः पृथिवीपतिः। अज्ञानाद्बालया यत्ते कृतं तत्क्षन्तुमर्हसि
राजा हात जोडून त्या ऋषीला म्हणाला, 'माझ्या मुलीने अज्ञान आणि बालिशपणामुळे जे केले, त्याबद्दल क्षमा करा आणि युद्धासाठी तुमचा पाठिंबा द्या.'
ततोऽब्रवीन्महीपालं च्यवनो भार्गवस्तदा। अपमानादहं विद्धो ह्यनया दर्पपूर्णया
त्यावर भृगुवंशीय च्यवन ऋषी राजाला म्हणाले, 'या गर्विष्ठ मुलीने मला अपमानित केले आहे.'
रूपौदार्यसमायुक्तां लोभमोहबलात्कृताम्। तामेव प्रतिगृह्याहं राजन्दुहितरं तव। क्षंस्यामीति महीपाल सत्यमेतद्ब्रवीमि ते
ती रूप आणि उदारतेने युक्त आहे, पण लोभ आणि मोहामुळे तिने असे केले. म्हणून, राजन, मी तुझी कन्या स्वीकारतो आणि त्यामुळे तिला क्षमा करतो—हे मी तुला सत्य सांगतो.
ऋषेर्वचनमाज्ञाय शर्यातिरविचारयन्। ददौ दुहितरं तस्मै च्यवनाय महात्मने
ऋषींचे शब्द ऐकून शर्यातिने कोणतीही शंका न करता आपली कन्या त्या महात्मा च्यवनाला दिली.
प्रतिगृह्य च तां कन्यां भगवान्प्रससाद ह। प्राप्तप्रसादौ राजा वै ससैन्यः पुरमाव्रजत्
च्यवन ऋषींनी ती कन्या स्वीकारली आणि संतुष्ट झाले. राजा आणि त्याचे सैन्य समाधानाने आपल्या नगरात परतले.
सुकन्याऽपि पतिं लब्ध्वा तपस्विनमनिन्दिता। नित्यं पर्यचरत्प्रीत्या तपसा नियमेन च
सुकन्या, निष्कलंक, तिला तपस्वी पती मिळाल्यावर, नेहमी प्रेमाने, तपश्चर्येने आणि नियमाने त्यांची सेवा करू लागली.
अग्नीनामतीथीनां च शुश्रूषुनसूयिका। समाराधयत क्षिप्रं च्यवनं सा शुभानना
ती शुभमुखी स्त्री अग्नी आणि पाहुण्यांची सेवा करत, द्वेषरहित राहून, लवकरच च्यवन ऋषींचे मन जिंकून घेतले.
कस्य चित्त्वथ कालस्य त्रिदशावश्विनौ नृप। कृताभिषेकां विवृतां सुकन्यां तामपश्यताम्
काही काळानंतर, राजन, देवांमध्ये श्रेष्ठ अश्विनी कुमारांनी, अलंकार घातलेली आणि तेजस्वी सुकन्या फिरताना पाहिली.
तां दृष्ट्वा दर्शनीयाङ्गीं देवराजसुतामिव। ऊचतुः समभिद्रुत्य नासत्यावश्विनाविदम्
तिचे सुंदर अंग पाहून, जणू देवराजाची कन्या, अश्विनी कुमार दोघे तिच्याजवळ गेले आणि म्हणाले—
कस्य त्वमसि वामोरु वनेऽस्मिन्किं करोषि च। इच्छाव भद्रे ज्ञातुं त्वां तत्वमाख्याहि शोभने
'सुंदर पाय असलेल्या स्त्री, तू कोण आहेस आणि या वनात काय करत आहेस? आम्हाला तुझ्याबद्दल सत्य जाणून घ्यायचे आहे, हे शुभे, सांग ना.'
ततः सुकन्या संवीता तावुवाच सुरोत्तमौ। शर्यातितनयां वित्तं भार्यां मां च्यवनस्य च
तेव्हा सुकन्याने लाजत, त्या दोन देवांना उत्तर दिले, 'मी शर्यातीची कन्या आणि च्यवनाची पत्नी आहे, असे समजा.'
नाम्ना चाहं सुकन्येति नृलोकेऽस्मिन्प्रतिष्ठिता। साऽहंसर्वात्मना नित्यं भर्तारमनुवर्तिनी
'माझे नाव सुकन्या आहे, या माणसांच्या जगात मी प्रसिद्ध आहे. मी नेहमी मनापासून माझ्या पतीची सेवा करते.'
अथाश्विनौ प्रहस्यैतामब्रूतां पुनरेव तु। कथं त्वमसि कल्याणि पित्रा दत्ताऽऽगता वने
तेव्हा अश्विनी कुमार हसून पुन्हा म्हणाले, 'कल्याणी, तुझ्या वडिलांनी तुला दिल्यावर तू या वनात कशी आलीस?'
भ्राजसेऽस्मिन्वने भीरु विद्युत्सौदामनी यथा। न देवेष्वपि तुल्यां हि त्वया पश्याव भामिनि
'भयभीत असलेल्या स्त्री, या वनात तू विजेसारखी चमकत आहेस. सुंदर स्त्री, देवांमध्येही तुझ्यासारखी दुसरी कोणी आम्हाला दिसत नाही.'
अनाभरणसंपन्ना परमाम्बरवर्जिता। शोभयस्यधिकं भद्रे वनमप्यनलंकृता
'तुझ्याकडे दागिने नाहीत, साधे वस्त्र घातले आहेस, तरीही, हे सौम्ये, तू या वनाला अधिकच शोभा आणतेस, अगदी अलंकार न घातलेली असलीस तरी.'
सर्वाभरणसंपनना परमाम्वरधारिणी। शोभेथास्त्वनवद्याङ्गि न त्वेवं मलपङ्किनी
'सर्व दागिने आणि उत्तम वस्त्रे घातलीस तर, दोषरहित अंग असलेल्या स्त्री, तू अधिकच सुंदर दिसशील; पण सध्या तू धूळ आणि मळाने माखलेली आहेस, त्यामुळे तसे नाही.'
कस्मादेवंविधा भूत्वा जराजर्जरितं पतिम्। त्वमुपास्से ह कल्याणि कामभोगबहिष्कृतम्
हे सुभगे, तुझ्यासारखी सुंदर रूप असताना, हा वृद्ध, वार्धक्याने थकलेला पती, जो सर्व कामसुखांपासून वंचित आहे, त्याची सेवा तू का करतेस?
असमर्थं परित्राणे पोषणे तु शुचिस्मिते। सा त्वं च्यवनमुत्सृज्यवरयस्वैकमावयोः
हे निर्मळ हास्य असणाऱ्या, तो तुझं रक्षण किंवा पालन करण्यासही असमर्थ आहे. म्हणून तू च्यवनाला सोड आणि आमच्यातील कोणालाही पती म्हणून निवड.
पत्यर्थं देवगर्भाभे मा वृथा यौवनं कृथाः। एवमुक्ता सुकन्याऽपि सुरौ ताविदमब्रवीत्
देवतांसारखं तुझं हे तरुणपण पतीसाठी वाया घालवू नकोस. असं त्यांना सांगितल्यावर, सुकन्येने त्या दोन्ही देवांना उत्तर दिलं.
रताऽहं च्यवने पत्यौ मैवं मां पर्यशङ्कतम्। तावब्रूतां पुनस्त्वेनामावां देवभिषग्वरौ
मी माझ्या पती च्यवनावर मनापासून प्रेम करते; माझ्यावर असा संशय करू नका. तेव्हा त्या दोघांनी पुन्हा तिला सांगितलं, 'आम्ही देवांचे वैद्य आहोत.'
युवानं रूपसंपन्नं करिष्यावः पतिं तव। ततस्तस्यावयोश्चैव वृणीष्वान्यतमं पतिम्। एतेन समयेनैनमामन्त्रय पतिं शुभे
आम्ही तुझ्या पतीला तरुण आणि सुंदर करू; मग आमच्यातील कोणालाही तू पती म्हणून निवड. अशा अटीवर, हे शुभे, तुझ्या पतीला हे सांग.
सा तयोर्वचनाद्राजन्नुपसंगम्य भार्गवम्। उवाच वाक्यं यत्ताभ्यामुक्तं भृगुसुतं प्रति
राजा, त्या दोघांच्या बोलण्यावर सुकन्या भृगुवंशीय च्यवनाजवळ गेली आणि त्यांनी काय सांगितलं ते त्याला सांगितलं.
तच्छ्रुत्वा च्यवनो भार्यामुवाच क्रियतामिति। `सा भर्त्रा समनुज्ञाता क्रियतामित्यथाब्रवीत्
हे ऐकून च्यवनाने आपल्या पत्नीला 'ते कर' असं सांगितलं; पतीची परवानगी मिळाल्यावर तिनेही 'ते करावं' असं म्हटलं.
श्रुत्वा तदश्विनौ वाक्यं तस्यास्तत्क्रियतामिति'। ऊचतू राजपुत्रीं तां पतिस्तव विशत्वपः
तिचं उत्तर ऐकून अश्विनी कुमारांनी 'ते होऊ द्या' असं म्हटलं आणि राजकन्येला सांगितलं, 'तुझ्या पतीने पाण्यात जावं.'
ततोऽम्भश्च्यवनः शीघ्रं रूपार्थी प्रविवेश ह। अश्विनावपि तद्राजन्सरः प्राविशतां तदा
मग च्यवन, सुंदर रूप मिळवण्यासाठी, पटकन पाण्यात गेला; आणि त्या वेळी अश्विनी कुमारही त्या सरोवरात उतरले.
ततो मुहूर्तादुत्तीर्णाः सर्वे ते सरसस्त्रयः। दिव्यरूपधराः सर्वे युवानो मृष्टकुण्डलाः। तुल्यवेषधराश्चैव मनसः प्रीतिवर्धनाः
थोड्याच वेळात तिघंही त्या सरोवरातून बाहेर आले; सगळ्यांचे दिव्य रूप, तरुणपण, चमकदार कुंडले, सारखी वेशभूषा आणि मनाला आनंद देणारे होते.
तेऽब्रुवन्सहिताः सर्वे वृणीष्वान्यतमं शुभे। अस्माकमीप्सितं भद्रे पतित्वे वरवर्णिनि
ते सर्व एकत्र म्हणाले, 'हे शुभे, तुझ्या इच्छेप्रमाणे आमच्यातील कोणालाही पती म्हणून निवड; आम्हाला हेच हवं आहे.'
त्वमश्विनोरन्यतरं च्यवनं वा यशस्विनि'। यत्र वाऽप्यभिकामाऽसि तं वृणीष्व सुशोभने
हे कीर्तिवंती, तू अश्विनी कुमारांपैकी कोणालाही किंवा च्यवनालाही निवडू शकतेस; ज्या कोणाची इच्छा असेल त्याला निवड, हे सुंदर स्त्री.