प्राप्य भार्यामगस्त्यस्तु लोपामुद्रामभाषत। महार्हाण्युत्सृजैतानि वासांस्याभरणानि च
पत्नी मिळाल्यावर, अगस्त्य ऋषींनी लोपा मुद्रेला सांगितले, 'हे मौल्यवान वस्त्र आणि दागिने सोडून दे.'
ततः सा दर्शनीयानि महार्हाणि तनूनि च। समुत्ससर्ज रम्भोरूर्वसनान्यायतेक्षणा
मग ती, केळीच्या देठासारख्या सुंदर पायांची आणि हरिणासारख्या डोळ्यांची, आपल्या सर्व देखण्या वस्त्रालंकारांचा त्याग केला.
ततश्चीराणि जग्राह वल्कलान्यजिनानि च। समानव्रतचर्या च बभूवायतलोचना
मग तिने झाडांच्या सालीची वस्त्रे, मृगाची कातडी आणि तपस्विनींचे कपडे घेतले आणि मोठ्या डोळ्यांनी तीही त्याच व्रताचे पालन करू लागली.
गङ्गाद्वारमथागम्य भगवानृषिसत्तमः। उग्रमातिष्ठत तपः सह पत्न्याऽनुकूलया
गंगाच्या काठी जाऊन, तो पूज्य आणि श्रेष्ठ ऋषी आपल्या भक्त पत्नीसह कठोर तप करायला लागला.
सा प्रीत्या बहुमानाच्च पतिं पर्यचरत्तदा। अगस्त्यश्च परां प्रीतिं भार्यायामगमत्प्रभुः
त्या वेळी तिने प्रेमाने आणि मोठ्या आदराने पतीची सेवा केली; आणि अगस्त्य ऋषींना आपल्या पत्नीमध्ये अत्यंत आनंद मिळाला.
ततो बहुतिथे काले लोपामुद्रां विशांपते। तपसा द्योतितां स्नातां ददर्श भगवानृषिः
खूप काळ गेल्यावर, राजाधिराज, त्या पूज्य ऋषींनी तपामुळे तेजस्वी आणि स्नानाने पवित्र झालेली लोपा मुद्रा पाहिली.
स तस्याः परिचारेण शौचेन च दमेन च। श्रिया रूपेण च प्रीतो मैथुनायाजुहाव ताम्
तिच्या सेवेमुळे, शुद्धतेमुळे, संयमामुळे, तेजामुळे आणि सौंदर्यामुळे प्रसन्न होऊन, त्याने तिला सहवासासाठी बोलावले.
ततः सा प्राञ्जलिर्भूत्वा लज्जमानेव भामिनी। तदा सप्रणयं वाक्यं भगवन्तमथाब्रवीत्
मग ती दोन्ही हात जोडून, लाजत-लाजत, प्रेमळ शब्दांत त्या पूज्य ऋषींना म्हणाली.
असंशयं प्रजाहेतोर्भार्यां पतिरविन्दत। पा तु त्वयि मम प्रीतिस्तामृषे कर्तुमर्हसि
नक्कीच, संततीसाठीच पती पत्नीला स्वीकारतो; माझे तुझ्यावरचे प्रेम अढळ आहे—हे ऋषी, ते पूर्ण करणे तुझे कर्तव्य आहे.
यथा पितुर्गृहे विप्र प्रासादे शयनं मम। तथाविधे त्वं शयने मामुपैतुमिहार्हसि
हे ब्राह्मण, जसे माझ्या वडिलांच्या राजवाड्यात माझे शयन होते, तसेच इथेही तुझ्या शय्येवर मला जवळ घेणे तुला योग्य आहे.
इच्छामि त्वां स्रग्विणं च भूषणैश्च विभूषितम्। उपसर्तुं यथाकामं दिव्याभरणभूषिता
मला तुझ्याजवळ, हार आणि दागिने घालून, माझ्या इच्छेप्रमाणे यावेसे वाटते, आणि तूही दिव्य अलंकारांनी सजून यावा.
अन्यथा नोपतिष्ठेयं चीरकाषायवासिनी। नैवापवित्रो विप्रर्षे भूषणोयं कथंचन
नाहीतर मी झाडाच्या सालीची वस्त्रे घालून तुझ्याजवळ येणार नाही; आणि हे ऋषिराज, तुझ्यासाठी दागिने घालणे कधीही अनुचित नाही.
न ते धनानि विद्यन्ते लोपामुद्रे तथा मम। यथाविधानि कल्याणि पितुस्तव सुमध्यमे
हे लोपा मुद्रे, माझ्याकडे किंवा तुझ्याकडे तुझ्या वडिलांच्या घरात जशी संपत्ती होती, तशी आता नाही.
ईशोसि तपसा सर्वं समाहर्तुं तपोधन। क्षणेन जीवलोके यद्वसु किंचन विद्यते
हे तपशक्तीने संपन्न, तुझ्या तपामुळे या जगात जे काही धन आहे ते क्षणात मिळवू शकतोस.
एवमेतद्यथाऽऽत्थ त्वं तपोव्ययकरं तु तत्। यथा तु मे न नश्येत तपस्तन्मां प्रयोदय
तू जे म्हणतेस ते खरे आहे; पण त्यासाठी तपाचा खर्च होईल. माझे तप नष्ट होऊ नये यासाठी मला मार्गदर्शन कर.
अल्पावशिष्टः कालोऽयमृतोर्मम तपोधन। न चान्यथाऽहमिच्छामि त्वामुपैतुं कथंचन
हे तपशक्तीने युक्त, माझ्या व्रताचा थोडाच काळ उरला आहे, आणि दुसऱ्या कोणत्याही प्रकारे मी तुझ्याजवळ येऊ इच्छित नाही.
न चापि धर्ममिच्छामि विलोप्तुं ते कथंचन। एवं तु मे यथाकामं संपादयितुमर्हसि
आणि मी तुझा धर्म कधीही भंग करावा असेही मला वाटत नाही; म्हणून, माझ्या इच्छेनुसार तू ते पूर्ण करावे.
यद्येष काम सुभगे तव बुद्ध्या विनिश्चितः। हर्तुं गच्छाम्यहं भद्रे चर काममिह स्थिता ।। आरस्ते तेजस्विनी कन्या रोहिणीव दिविप्रभा
हे सौभाग्यवती, जर तुझ्या मनात ही इच्छा ठाम असेल, तर मी ती मिळवायला जातो. तू इथे आपल्या इच्छेप्रमाणे राहा. ती तेजस्विनी कन्या आकाशातील रोहिणीप्रमाणे चमकत होती.
ततो जगाम कौरव्य सोऽगस्त्यो भिक्षितुं वसु। श्रुतर्वाणं महीपालं यं वेदाभ्यधिकं नृपैः
मग अगस्त्य ऋषी, हे कौरव्य, संपत्ती मागण्यासाठी, वेदांपेक्षा ज्याचा राजांनी अधिक सन्मान केला, त्या श्रुतर्वान राजाकडे गेले.
स विदित्वा तु नृपतिः कुम्भयोनिमुपागतम्। विषयान्ते सहामात्यः प्रत्यगृह्णात्सुसत्कृतम्
राजाने कळताच की कुम्भयोनी आले आहेत, तेव्हा तो आपल्या मंत्र्यांसह आपल्या राज्याच्या सीमेवर गेला आणि त्यांचे मोठ्या सन्मानाने स्वागत केले.
तस्मै चार्घ्यं थान्यायमानीय पृथिवीपतिः। प्राञ्जलिः प्रयतो भूत्वापप्रच्छागमनेऽर्थिताम्
त्याला योग्य अशी अर्घ्याची भेट आणून, पृथ्वीच्या राजाने दोन्ही हात जोडून आणि मनापासून आदराने, त्याच्या येण्याचे कारण विचारले.
वित्तार्थिनमनुप्राप्तं विद्धि मां पृथिवीपते। थाशक्त्यविहिंस्यान्यान्संविभागं प्रयच्छ मे
राजा, मला धनाची गरज आहे म्हणून मी आलो आहे, हे जाण. तुझ्या ताकदीप्रमाणे आणि इतरांना त्रास न देता, मला काही भाग दे.
तत आयव्ययौ पूर्णो तस्मै राजा न्यवेदयत्। अतो विद्वन्नुपादत्स्व यदत्रव्यतिरिच्यते
मग राजाने आपले उत्पन्न आणि खर्च पूर्णपणे दाखवून त्याला सांगितले, 'विद्वान, इथे जे काही उरले आहे ते तू घे.'
तत आयव्ययौ दृष्ट्वा समौ सममतिर्द्विजः। सर्वथा प्राणिनां पीडामुपादानादमन्यत
मग उत्पन्न आणि खर्च दोन्ही सारखेच आहेत हे पाहून, त्या द्विजाने समतेने विचार केला की, काहीही घेतल्यास सर्व जीवांना त्रास होईल.
स श्रुतर्वाणमादाय ब्रध्नश्वमगमत्ततः। स च तौ विषयस्यान्ते प्रत्यगृह्णाद्यथाविधि
मग त्याने श्रुतर्वाणाला सोबत घेऊन ब्रध्नश्वाकडे गेला. ब्रध्नश्वाने आपल्या राज्याच्या सीमेजवळ त्यांचे योग्यतेने स्वागत केले.
तयोरर्ध्यं च पाद्यं च ब्रध्नश्वः प्रत्यवेदयत्। अनुज्ञाप्यच पप्रच्छ प्रयोजनमुपक्रमे। `वद कामं मुनिश्रेष्ठ धन्योस्म्यागमनेन ते
त्यांना पाय धुण्यासाठी आणि अर्घ्य म्हणून पाणी देऊन, ब्रध्नश्वाने त्यांना परवानगी दिली आणि लगेचच विचारले, 'मुनिश्रेष्ठा, तुमची इच्छा सांगा. तुमच्या येण्याने मी धन्य झालो.'
वित्तकामाविह प्राप्तौ विद्ध्यावां पृथिवीपते। यथाशक्त्यविहिंस्यान्यान्संविभागं प्रयच्छ नौ
राजा, आम्ही दोघेही धनाच्या इच्छेने इथे आलो आहोत, हे जाण. तुझ्या क्षमतेनुसार आणि इतरांना त्रास न देता, आम्हाला काही भाग दे.
तत आयव्ययौ पूर्णौ ताभ्यां राजा न्यवेदयत्। अतो ज्ञात्वा तु गृह्णीतं यदत्रव्यतिरिच्यते
मग राजाने त्यांना उत्पन्न आणि खर्च पूर्णपणे दाखवून सांगितले, 'हे पाहून, इथे जे काही उरले आहे ते घ्या.'
तत आयव्ययौ दृष्ट्वासमौ सममतिर्द्विजः। सर्वथा प्राणिनां पीडामुपादानादमन्यत
मग उत्पन्न आणि खर्च दोन्ही सारखेच आहेत हे पाहून, त्या द्विजाने समतेने विचार केला की, काहीही घेतल्यास सर्व जीवांना त्रास होईल.
पौरुकुत्सं ततो जग्मुस्त्रसदस्युं महाधनम्। अगस्त्यश्च श्रुतर्वा च ब्रध्नश्वश्च महीपतिः
मग अगस्त्य, श्रुतर्वा आणि ब्रध्नश्व राजा हे तिघेही, महाधनाढ्य त्रसदस्यु या पौरुकुत्साकडे गेले.