गन्धर्वराज गच्छाद्य प्रहितोऽप्सरसांवराम्। उर्वशीं पुरुषव्याघ्रं सोपातिष्ठतु फल्गुनम्
गंधर्वराजा, आज तू अप्सरांचा स्वामी पाठवतो म्हणून उर्वशीला घेऊन जा आणि ती पुरुषांमध्ये वाघासारख्या फाल्गुनाजवळ जाऊ दे.
यथा न तामभिसृतां विद्यादस्मन्नियोगतः। तथा त्वया विधातव्यं स्त्रीसंसर्गविशारद
तो आमच्या आज्ञेने ती येते आहे हे अर्जुनाला कळू नये, म्हणून हे सर्व नीटपणे कर, स्त्रीसंगाच्या व्यवहारात तुझा हातखंडा आहेच.
एवमुक्तस्तथेत्युक्त्वा सोऽनुज्ञां प्राप्य वासवात्। गन्धर्वराजोऽप्सरसमभ्यगादुर्वशीं वराम्
अशी आज्ञा मिळाल्यावर 'तसेच होईल' असे म्हणून, इंद्राची परवानगी घेऊन गंधर्वराजाने त्या अप्सरा उर्वशीकडे प्रयाण केले.
तां दृष्ट्वा विदितो हृष्टः स्वागतेनार्चितस्तया। सुखासीनः सुखासीनां स्मितपूर्वं वचोऽब्रवीत्
ती त्याला पाहताच ओळखून आनंदाने स्वागत केले; दोघेही सुखाने बसले असताना, ती हसत हसत त्याच्याशी बोलली.
विदितं तेऽस्तु सुश्रोणि प्रेषितोऽहमिहागतः। त्रिदिवस्यैकराजेन त्वत्प्रसादाभिनन्दिना
सुंदर कंबरेच्या उर्वशी, तुला हे माहीत असो की मी एकमेव स्वर्गराजाच्या आज्ञेने, जो तुझ्या कृपेने आनंदी असतो, इथे आलो आहे.
यः स देवमनुष्येषु प्रख्यातः सहजैर्गुणैः। श्रिया शीलेन रूपेण श्रुतेन च बलेन च। प्रख्यातः शौर्यवीर्याभ्यां प्रपन्नः प्रतिभानवान्
जो देव आणि माणसांत जन्मजात गुणांनी प्रसिद्ध आहे—तेज, वर्तन, रूप, विद्या आणि बळ यामुळे, शौर्य आणि पराक्रमाने, आणि बुध्दीनेही ओळखला जातो—
तेजस्वी सौम्यीलश्च क्षमावाञ्जितमत्सरः। साङ्गोपनिषदान्वेदांश्चतुराख्यानपञ्चमान्
जो तेजस्वी, सौम्य, संयमी, मत्सररहित आहे, वेद, त्यांचे उपवेद आणि उपनिषद, तसेच चार आणि पाच आख्यायिका जाणतो—
योऽधीते गुरुशुश्रूषां मेधां चाष्टगुणाश्रयाम्। ब्रह्मचर्येण दाक्ष्येण प्रसवैर्वयसाऽपि च
जो गुरूची सेवा करतो, आठ प्रकारच्या बुध्दीचा धनी आहे, ब्रह्मचर्य, कौशल्य, यज्ञ आणि वयामुळेही शिकलेला आहे—
एको वै रक्षिता चैव त्रिदिवं मघवानिव। अकत्थनो मानयिता स्थूललक्ष्यः प्रियंवदः
जो एकटाच स्वर्गाचे रक्षण करतो, जसा इंद्र करतो; जो बढाईखोर नाही, इतरांचा सन्मान करतो, ठाम राहतो आणि गोड बोलतो.
सुहृदश्चान्नपानेन विविधेनाभिवर्षति। सत्यवागूर्जितो वक्ता रूपवाननहंकृतः
तो आपल्या मित्रांवर विविध अन्नपानाचा वर्षाव करतो, नेहमी सत्य बोलतो, उत्साही, वाक्चातुर्य असलेला, सुंदर आणि गर्वशून्य आहे.
भक्तानुकम्पी कान्तश्च प्रियश्च स्थिरसंगरः। प्रार्थनीयैर्गुणगणैर्महेन्द्रवरुणोपमः
तो भक्तांवर दयाळू, आकर्षक, प्रिय, निश्चयी आणि सर्वांना हवेहवेसे गुण असलेला आहे; तो महेंद्र आणि वरुणासारखा आहे.
विदितस्तेऽर्जुनो वीरः स स्वर्गफलमाप्तवान्। तव शक्राभ्यनुज्ञातः पादावद्यप्रपद्यताम्
तुला अर्जुनाची ओळख आहेच, तो वीर स्वर्गफळ मिळवून गेला आहे; शक्राच्या आज्ञेने तो आता तुझ्या पायाशी यावा.
एवमुक्ता स्मितं कृत्वा स्वात्मानं बहुमान्य च। प्रत्युवाचोर्वशी प्रीता चित्रसेनमनिन्दिता
अशी वचने ऐकून, हसत आणि स्वतःचा सन्मान करत, निष्कलंक उर्वशी आनंदाने चित्रसेनाला उत्तर देऊ लागली.
यत्त्वस्य कथितः सत्यो गुणोद्देशस्त्वयाऽनघ। तं श्रुत्वाऽन्यं प्रियं नारी वृणुयात्किमतोऽर्जुनं
हे निष्पापा, तू अर्जुनाचे जे गुण सांगितलेस ते खरे आहेत; हे ऐकून दुसरी कोणती स्त्री अर्जुनाऐवजी दुसराच पुरुष निवडेल?
तस्य चाहं गुणौघेन फल्गुने जातमन्मथा। गच्छत्वं हि याथाकाममागमिष्याम्यहं सुखम्
त्याच्या असंख्य गुणांमुळे, हे फाळ्गुन, माझ्या मनात त्याच्यावर प्रेम निर्माण झालं; तो जसा हवं तसा जाऊ दे, मी आनंदानं त्याच्याकडे येईन.
ततो विसृज्यगन्धर्वं कृतकृत्या शुचिस्मिता। उर्वशी चाकरोत्स्नानं पार्थप्रार्थनलालसा
मग गंधर्वाला निरोप देऊन, आपलं काम झाल्याचं समाधान मनात ठेवून, सुंदर हास्य असलेली उर्वशी, पार्थाच्या मागणीसाठी आतुर होऊन, स्नान करू लागली.
स्नानालङ्कारनेपथ्यैर्गन्धमाल्यैश्च शौभनैः। धनंजयस्य रूपेण शरैर्मन्मथचोदितैः
शुभ्र स्नान, दागिने, सुंदर वस्त्र, सुगंधी उटणे आणि फुलांच्या माळांनी सजून, धनंजयाच्या रूपात, प्रेमाच्या बाणांनी ती अंतःकरणातून स्पर्शली गेली.
अतिविद्धेन मनसा मन्मथेन प्रदीपिता। दिव्यास्तरणसंस्तीर्णे विस्तीर्णे शयनोत्तमे
मनात खोलवर प्रेमानं जळत, दिव्य गादी आणि विस्तीर्ण, सुंदर शय्येवर ती विसावली.
चित्तसंकल्पभावेन सुचित्ताऽनन्यमानसा। मनोरथेन संप्राप्तं रमयन्तीव फल्गुनम्
मन एकाग्र आणि निश्चल ठेवून, आपल्या इच्छेने, ती फाळ्गुनाच्या आगमनाने जणू आपल्या स्वप्नांची पूर्तता झाली असं अनुभवू लागली.
निशाम्य चन्द्रोदयनं विगाढे रजनीमुखे। प्रस्थिता सा पृथुश्रोणी पार्थस्य भवनं महत्
रात्रीच्या गडद सुरुवातीला चंद्राचा उदय पाहून, रुंद कंबरेची ती स्त्री, पार्थाच्या मोठ्या महालाकडे निघाली.
मृदुकुञ्चितदीर्घेण कुसुमोत्तमधारिणा। केशपाशेन ललना गच्छमाना व्यराजत
मऊ, लांब आणि किंचित वळलेल्या केसांमध्ये उत्तम फुलं खोवून, ती स्त्री चालताना फारच शोभून दिसत होती.
भ्रूक्षेपालापमाधुर्यैः कान्त्या सौम्यतयाऽपि च। शशिनं वक्रचन्द्रेण साऽऽह्वयन्तीव गच्छती
गोड कटाक्ष, मधुर बोल, तेज आणि सौम्यता यामुळे, वक्र चंद्रासारख्या चेहऱ्याने ती चालताना जणू चंद्रालाच बोलावत होती.
दिव्याङ्गरागौ सुमुखौ दिव्यचन्दनरूषितौ। गच्छन्त्या हाररुचिरौ स्तनौ तस्या ववल्गतुः
दिव्य, सुंदर हारांनी सजलेली आणि दिव्य चंदन लावलेली तिची उन्नत उरोज चालताना डोलत होत्या.
स्तनोद्वहनसंक्षोभात्ताम्यमाना पदेपदे। त्रिवलीदामचित्रेण मध्येनातीव शेभिना
उरोजांच्या वजनाने प्रत्येक पावलाला थकलेली, तीन वळ्यांनी आणि दागिन्यांनी सजलेली तिची कंबर फारच आकर्षक दिसत होती.
रथकूबरविस्तीर्णं नितम्बोन्नतपीवरम्। मन्मथायतनं शुभ्रं रशनादामभूषितम्
रथाच्या अक्षासारखी रुंद, उंच आणि भरदार तिची कंबर, प्रेमाचं निवासस्थान वाटावी अशी शुभ्र आणि दागिन्यांनी सजलेली होती.
ऋषीणामपि दिव्यानां मनोव्याघातकारणम्। सूक्ष्मवस्त्रधरं भाति जघनं निरवद्यवत्
अगदी ऋषींच्या मनालाही अस्वस्थ करणारी, सूक्ष्म वस्त्र परिधान केलेली तिची निर्दोष कंबर तेजस्वी दिसत होती.
गूडगुल्फधरौ पादौ ताम्रायततलाङ्गुली। कूर्मपृष्ठोन्तौ चास्याः शोभेते किङ्किणीकिणौ
गुप्त टाच, तांबूस आणि लांब तलवे व बोटं, कासवाच्या पाठीसारखी शेवट असलेले तिचे पाय, किंकिण्यांनी सजलेले, फारच शोभून दिसत होते.
शीधुपानेन चाल्पेन तुष्टा च मदनेन च। विलासितैश्च विविधैः प्रेक्षणीयतराऽभवत्
थोड्या मद्याने तृप्त आणि प्रेमाने भारावलेली, विविध चेष्टा करत ती आणखीच मनमोहक वाटू लागली.
सिद्धचारणगन्धर्वैः साध्यैर्याति विलासिनी। बब्वाश्चर्येऽपि वै स्वर्गे दर्शनीयतमाकृतिः
सिद्ध, चारण, गंधर्व आणि साध्य यांच्या नजरेखाली, ती रमणीय स्त्री, स्वर्गातही सर्वात अद्भुत आणि सुंदर रूपात दिसत होती.
सुमूक्ष्मेणोत्तरीयेण मेघवर्णेन राजता। तन्वभ्रप्रावृता व्योम्नि चन्द्रलेखेन गच्छति
अतिशय सूक्ष्म, चांदीसारख्या आणि मेघासारख्या रंगाच्या उपरण्याने झाकलेली, ती आकाशात चंद्रकोरीसारखी हलक्या ढगासारखी दिसत होती.