तस्य रूपं प्रपततः पितुर्मम नराधिप। ययातेः क्षीणपुण्यस्य स्वर्गादिव भहीतलम्
माझ्या वडिलांचा तो पडतानाचा देखावा, राजाधिराज, जणू पुण्य संपलेल्या ययातीसारखा स्वर्गातून पृथ्वीवर पडतो तसा वाटत होता.
विशीर्णमलिनोष्णीपप्रकीर्णाम्बरमूर्धजः। प्रपतन्दृश्यते ह स्म क्षीणपुण्य इव ग्रहः
त्याचं वस्त्र फाटलेलं, अंग मळलेलं, केस विस्कटलेले, अशा स्थितीत तो पडताना दिसत होता, जणू पुण्य हरवलेला ग्रह आकाशातून खाली पडतो.
ततः शार्ङ्गं धनुःश्रेष्ठं करात्प्रपतितं मम। मोहापन्नश्च कौन्तेय रथोपस्थ उपाविशम्
कौन्तेय, मग माझ्या हातातून उत्तम शार्ङ्ग धनुष्य खाली पडले आणि मी गोंधळून रथात बसलो.
ततो हाहाकृतं सर्वं सैन्यं मे गतचेतनम्। मां दृष्ट्वा रथनीडस्थं गतासुमिव भारत
मग माझ्या साऱ्या सैन्याने 'हाय हाय' असा आक्रोश केला, आणि मला रथात निश्चेष्ट बसलेलं पाहून, जणू त्यांचं भान हरपलं.
प्रसार्य बाहू पततः प्रसार्य चरणावपि। रूपं पितुर्मे विबभौ शकुने- पततो यथा
पडताना त्याने हातपाय पसरले आणि माझ्या वडिलांचा तो देखावा, जणू आकाशातून पडणाऱ्या पक्ष्यासारखा भासला.
तं पतन्तं महाबाहो शूलपट्टसपाणयः। अभिघ्नन्तो भृशं वीर मम चोतोह्यकम्पयन्
मग, महाबाहो, शूल आणि पट्टे घेऊन असलेल्या वीरांनी त्याला जोरात मारलं आणि त्यांच्या गर्जनेने मला देखील हादरवून टाकलं.
ततो मुहूर्तात्प्रतिलभ्य संज्ञा- महं तदा वीर महाविमर्दे। न तत्रसौमं न रिपुं च साल्वं पश्यामि वृद्धं पितरं न चापि
थोड्या वेळाने, त्या प्रचंड युद्धात मला पुन्हा भान आलं, पण तिथे ना सौभा दिसला, ना शत्रू शाल्व, ना माझे वृद्ध वडील.
ततो ममासीन्मनसि मायेयमिति निश्चितम्। प्रबुद्धोस्मि ततो भूयः शतशो वाऽकिरं शरान्
मग माझ्या मनात नक्की झालं की हे सगळं माया आहे. मी पुन्हा जागा झालो आणि शेकडो बाणांचा वर्षाव केला.
ततोऽहं भरतश्रेष्ठ प्रगृह्यरुचिरं धनुः। शरैरपातयं सौभाच्छिरांसि विबुधद्विषाम्
मग, भरतश्रेष्ठा, मी सुंदर धनुष्य हातात घेतलं आणि बाणांनी सौभाच्या शत्रूंची डोकी उडवली.
शरांश्चाशीविषाकारानूर्ध्वगांस्तिग्मतेजसः। प्रैषयं साल्वराजाय शार्ङ्गमुक्तान्सुवाससः
सर्पासारखे, तेजस्वी आणि वर उडणारे बाण मी शार्ङ्गातून सोडले आणि सुंदर वस्त्र घालून ते शाल्वराजावर चालवले.
ततो नादृश्यत तदा सौभं कुरुकुलोद्वह। अन्तर्हितं माययाऽभूत्ततोऽहं विस्मितोऽभवम्
मग, कुरुकुलाचा आधार, सौभा मला दिसेनासा झाला; तो मायेमुळे अदृश्य झाला आणि मी आश्चर्यचकित झालो.
अथ दानवसङ्घास्ते विकृताननमूर्धजाः। उदक्रोशन्महाराज धिष्ठिते मयि भारत
मग, राजन, विकृत चेहऱ्यांचे आणि विस्कटलेल्या केसांचे दानवांचे झुंड मोठ्याने ओरडू लागले, मी तिथे ठाम उभा असताना, भरता.
ततोऽस्त्रं शब्दसाहं वै त्वरमाणो महारणे। अयोजयं तद्वधाय ततः शब्द उपारमत्
मग त्या मोठ्या युद्धात मी लगेचच शब्दास्त्र वापरलं आणि त्याने त्यांचा नाश केला. त्यामुळे तो आवाज थांबला.
हतास्ते दानवाः सर्वे यैः स शब्द उदीरितः। शरैरादित्यसंकशैर्ज्वलितैः शब्दसाधनैः
ज्या दानवांनी तो आवाज केला होता, ते सगळे मी सूर्यासारख्या तेजस्वी आणि शब्दशक्तीने युक्त बाणांनी मारले.
तस्मिन्नुपरते शब्दे पुनरेवान्यतोऽभवत्। शब्दोऽपरो महाराज तत्रापि प्राहरं शरैः
तो आवाज थांबल्यावर, राजन, दुसऱ्या ठिकाणी पुन्हा एक नवा आवाज उठला. तिथेही मी बाणांनी प्रहार केला.
एवं दश दिशः सर्वास्तिर्यगूर्ध्वं च भारत। नादयामासुरसुरास्ते चापि निहता मया
असं करताना, भारता, सगळ्या दहा दिशांना, वरखाली, असुर आणि देव यांच्या आवाजाने गूंजून गेलं, आणि त्यांनाही मी मारलं.
ततः प्राग्ज्योतिषं गत्वा पुनरेव व्यदृश्यत। सौभं कामगमं वीर मोहयन्मम चक्षुषी
मग मी प्राग्ज्योतिष या ठिकाणी गेलो आणि तिथे पुन्हा एकदा इच्छेप्रमाणे फिरणाऱ्या सौभ विमानाचं दर्शन झालं, ज्यामुळे माझ्या डोळ्यांना भ्रम पडला.
ततो लोकान्तकरणो दानवो दारुणाकृतिः। शिलावर्षेण महता सहसा मां समावृणोत्
मग एक भयंकर आणि जगाचा विनाश करणारा दानव अचानक मोठ्या दगडांच्या वर्षावाने मला झाकून टाकला.
सोहं पर्वतवर्षेण वध्यमानः समन्ततः। वल्मीक इव राजेन्द्र पर्वतोपचितोऽभवम्
राजेंद्र, त्या पर्वतासारख्या दगडांच्या पावसाने मी चहुबाजूंनी झाकला गेलो आणि जणू काही डोंगरांनी भरलेल्या मुंग्यांच्या घरासारखा झालो.
ततोऽहं पर्वतचितः सहयः सहसारथिः। अप्रख्यातिमियां राजन्सध्वजः पर्वतैश्चितः
मग मी, माझे साथी आणि सारथी, ध्वजासह, पर्वतांनी झाकला गेलो होतो, इतका की ओळखू येईना, पण तरीही पुढे गेलो.
ततो वृष्णिप्रवीरा ये ममासन्सैनिकास्तदा। ते भयर्ता दिशः सर्वे सहसा विप्रदुद्रुवुः
त्या वेळी माझ्या सैन्यातील श्रेष्ठ वृष्णी वीर घाबरून गेले आणि ते सर्वजण अचानक वेगवेगळ्या दिशांना पळाले.
ततो हाहाकृतमभूत्सर्वं किल विशांपते। द्यौश्च भूमिश्च खं चैवादृश्यमाने तथा मयि
मग, राजाधिराज, सर्वत्र 'हाय हाय' अशा हाका ऐकू येऊ लागल्या. मी दिसेनासा झाल्यामुळे आकाश, पृथ्वी आणि दिगंत काहीच दिसत नव्हतं.
ततो विषण्णमनसो मम राजन्सुहृज्जनाः। रुरुदुश्चुक्रुशुश्चैव दुःखशोकसमन्विताः
मग, राजन, माझे मित्र खूपच दुःखी आणि निराश झाले, त्यांनी दुःखाने रडायला आणि हंबरडा फोडायला सुरुवात केली.
द्विषतां च प्रहर्षोऽभूदार्तिश्च सुहृदामपि। एवं विजितवान्वीर पश्चादश्रौषमच्युत
शत्रूंना आनंद झाला आणि माझ्या मित्रांना मात्र दुःख वाटलं. अशा प्रकारे, अच्युत, मी विजय मिळवल्यावर हे सर्व नंतर ऐकलं.
ततोऽहमिन्द्रदयितं सर्वपाषाणभेदनम्। वज्रमुद्यम्य तान्सर्वान्पर्वतान्समशातयम्
मग मी इंद्राला प्रिय असलेलं, सर्व दगड फोडणारं वज्र उचललं आणि त्या सर्व पर्वतांना चिरून टाकलं.
ततः पर्वतभारार्ता मन्दप्राणविचेष्टिताः। हया मम महाराज वेपमाना इवाभवन्
मग, महराजा, त्या पर्वतांच्या ओझ्याने माझे घोडे दमून गेले, त्यांचा श्वास मंद झाला आणि ते घाबरल्यासारखे थरथरू लागले.
मेघजाल इवाकाशे विदार्याभ्युदितं रविम्। दृष्ट्वा मां बान्धवाः सर्वे हर्षमाहारयन्पुनः
जसं आकाशात मेघांच्या जाळ्यातून सूर्य उगवतो आणि प्रकाश पसरतो, तसंच मला पाहून माझ्या सर्व नातेवाईकांना पुन्हा आनंद झाला.
ततः पर्वतभारार्तान्मन्दप्राणविचेष्टितान्। हयान्संदृश्य मां सूतः प्राह तात्कालिकं वचः
मग पर्वतांच्या ओझ्याने दमलेले, मंद हालचाल करणारे घोडे पाहून माझ्या सारथ्याने मला त्या वेळी योग्य ते शब्द सांगितले.
साधु संपश्य वार्ष्णेय साल्वं सौभपतिं स्थितम्। अलं कृष्णावमन्यैनं साधु यत्नं समाचर
'शाबास! वृष्णिकुलातील कृष्णा, पाहा, सौभाचा स्वामी साल्व तिथे उभा आहे. त्याला कमी लेखू नकोस, नीट प्रयत्न कर.'
मार्दवं सखितां चैव साल्वादद्य व्यपाहर। जहि साल्वं महाबाहो मैनं जीवय केशव
'आज साल्वाशी असलेली मृदुता आणि मैत्री बाजूला ठेव. महाबाहू, साल्वाचा वध कर. केशवा, त्याला जिवंत सोडू नकोस!'