पुरी समन्ताद्विहिता सपताका सतोरणा। सचक्रा सहुडा चैव सयन्त्रखनका तथा
ती नगरी सर्व बाजूंनी बुरुज, पताका आणि तोरणांनी सजलेली होती. तिथे चाकांसह, मजबूत तटबंदी, यंत्रे आणि खंदकही होते.
सोपशल्यप्रतोलीका साट्टाट्टालकगोपुरा। सचक्रग्रहिणी चैव सोल्कालातावपोथिका
त्या नगरीला बुरुज, मुख्य रस्ते, उंच मनोरे, गडकोट, चाक पकडणारी यंत्रे, अग्नी व शत्रूंच्या हल्ल्यापासून वाचवणारी साधने होती.
सोष्टिका भरतश्रेष्ठ सभेरीपणवानका। सतोमराङ्कुशा राजन्सशतघ्नीकलाङ्गला
भरतश्रेष्ठा, तिथे खांब, नगारे, ढोल, भाले, अंकुश, शेकडो लोकांना मारणारी शस्त्रे आणि नांगर अशी साधने होती.
सभुशुण्ड्यश्मगुडका सायुधा सपरश्वधा। लोहचर्मवती चापि साग्निः सगुडशृङ्गिका। शास्त्रदृष्टेन विधिना सुयुक्ता भरतर्षभ
त्या नगरीत मोठ्या मुसळांनी, दगड फेकणाऱ्या यंत्रांनी, शस्त्रांनी, कुऱ्हाडांनी, लोखंडी कवचांनी, अग्नी व शिंग असलेल्या गदांनी सज्जता होती आणि सर्व काही शास्त्रानुसार व्यवस्थित केले होते, हे भरतश्रेष्ठा.
रथैरनेकैर्विविधैर्गदसाम्बोद्धवादिभिः। पुरुषैः कुरुशार्दूल समर्थैः प्रतिवारणे
कुरुवंशातील वाघा, त्या नगरीत अनेक प्रकारच्या रथांनी, गदांनी, मोठ्या आवाजाच्या शस्त्रांनी आणि बचावासाठी समर्थ अशा वीरांनी सज्जता केली होती.
अतिख्यातकुलैर्वीरैर्दृष्टवीर्यैश्च संयुगे। मध्यमेन च गुल्मेन रक्षिभिः सा सुरक्षिता। उत्क्षिप्तगुल्मैश्च तथा हयैश्च सपताकिभिः
युद्धात पराक्रम दाखवलेल्या प्रसिद्ध घराण्यांतील योद्धे, मध्यम प्रमाणातील रक्षक, उंच उभ्या टुकड्या आणि पताका लावलेले घोडे यांनी ती नगरी नीट संरक्षित होती.
आघोषितं च नगरे न पातव्या सुरेति वै। प्रमादं परिरक्षद्भिरुग्रसेनोद्धवादिभिः
उग्रसेन, उद्धव आणि इतरांनी नगरीत जाहीर केले होते—'कुठेही निष्काळजीपणा होऊ नये!'—सर्वजण दक्षतेने पहारा देत होते.
प्रमत्तेष्वभिघातं हि कुर्यात्साल्वो नराधिपः। इति कृत्वाऽप्रमत्तास्ते सर्वेवृष्ण्यन्धकाः स्थिताः
कारण जर कुणी निष्काळजीपणा केला, तर राजा साल्व हल्ला करेल; म्हणून सर्व वृष्णी आणि अंधक सतर्क राहिले.
आनर्ताश्च तथा सर्वे नटनर्तकगायकाः। बहिर्निर्वासिताः सर्वे रक्षद्भिर्वित्तसंचयम्
सर्व आनर्त, तसेच नर्तक, नट, गायक यांना बाहेर काढण्यात आले आणि रक्षकांनी धनसंपत्तीची नीट निगराणी केली.
संक्रमा भेदिताः सर्वे नावश्च प्रतिषेधिताः। परिखाश्चापि कौरव्य कीलैः सुनिचिताः कृताः
सर्व पूल तोडण्यात आले, होड्या बंद करण्यात आल्या आणि खंदक कुरुवंशीय, काट्यांनी नीट मजबूत करण्यात आले.
उदपानाः कुरुश्रेष्ठ तथैवाप्यम्बरीषकाः। समन्तात्क्रोशमात्रं च कारिता विषमा च भूः। `संक्रमा भेदिताः सर्वे प्राकाराश्च नवीकृताः
कुरुश्रेष्ठा, विहिरी आणि पाण्याची साठवणूक करणारी ठिकाणे सर्वत्र एक कोस अंतरावर बांधली गेली, जमीन खडबडीत करण्यात आली; सर्व पूल तोडले आणि तटबंदी दुरुस्त करण्यात आली.
प्रकृत्या विषमं दुर्गं प्रकृत्या च सुरक्षितम्। प्रकृत्या चायुधोपेतं विशेषेण तदाऽनघ
ती किल्लेबंद जागा स्वभावतःच कठीण, सुरक्षित आणि शस्त्रांनी सज्ज होती, विशेषतः त्या काळात, हे निष्पापा.
सुरक्षितं सुगुप्तं च सर्वायुधसमन्वितम्। तत्पुरं भरतश्रेष्ठ यथेन्द्रभवनं तथा
ती नगरी उत्तम रक्षण, चोख पहारा आणि सर्व शस्त्रांनी सज्ज होती, भरतश्रेष्ठा, जणू काही इंद्राचा महालच.
न चामुद्रोऽभिनिर्याति न चामुद्रः प्रवेश्यते। वृष्ण्यन्धकपुरे राजंस्तदा सौभसमागमे
त्या वेळी, वृष्णी आणि अंधकांच्या नगरीत कोणताही बाहेरचा व्यक्ती बाहेर जाऊ शकत नव्हता किंवा आत येऊ शकत नव्हता, हे राजन, सौभाच्या आगमनाच्या वेळी.
अनुरध्यासु सर्वासु चत्वरेषु च कौरव। बलं बभूव राजेन्द्र प्रभूतगजवाजिमत्
कौरवा, चौकाचौकात आणि रस्त्यांच्या फाट्यांवर सैन्य उभं होतं, राजेंद्र, आणि त्यात भरपूर हत्ती, घोडे होते.
दत्तवेतनभक्तं च दत्तायुधपरिच्छदम्। कृतोपधानं च तदा बलमासीद्विशांपते
त्या सैन्याला वेतन आणि जेवण दिलं होतं, शस्त्रास्त्रं आणि साजसमान मिळालं होतं, आणि झोपायची सोयही केली होती.
न कृप्यवेतनी कश्चिन्न चातिक्रान्तवेतनी। नानुग्रहभृतः कश्चिन्न चादृष्टपराक्रमः
कोणाचंही वेतन थकलेलं नव्हतं, कुणालाच जास्त वेतन मिळालं नव्हतं, कुणावरही पक्षपात नव्हता, आणि कुणीही शौर्य दाखवलेलं नव्हतं असं नव्हतं.
एवं सुविहिता राजन्द्वारका भूरिदक्षिणैः। आहुकेन सुगुप्ता च राज्ञा राजीवलोचन
राजा, द्वारका उत्तमपणे चालवली जात होती, उदार दानं दिली जात होती, आणि कमळासारख्या डोळ्यांचा आहुक राजा तिथे चांगली राखण करत होता.
तां तूपयातो राजेन्द्र साल्वः सौभपतिस्तदा। प्रभूतनरनागेन बलेनोपविवेश ह
त्या वेळी, राजेंद्र, सौभाचा राजा साल्व मोठं सैन्य घेऊन, ज्यात भरपूर माणसं आणि हत्ती होते, तिथे आला आणि तळ ठोकला.
समे निविष्टां सा सेना प्रभूतसलिलाशये। चतुरङ्गबलोपेता साल्वराजाभिपालिता
ती सेना सपाट जागी, भरपूर पाण्याजवळ तळ ठोकून होती, चारही अंगांनी सज्ज होती आणि साल्वराज स्वतः तिचं रक्षण करत होता.
वर्जयित्वा श्मशानानि देवतायतनानि च। वल्मीकांश्चैव चैत्यांश्च संनिविष्टमभूद्बलम्
सैन्याने स्मशानभूमी, देवळं, मुंग्यांची घरं आणि पवित्र जागा टाळून आपली मांडणी केली.
अनीकानां विभागेन पन्थानः सुकृतास्तथा। प्रथमा नवमाश्चैव साल्वस्य शिबिरे नृप
सेनापटांच्या विभागामुळे रस्ते नीट आखले गेले होते, पुढचे आणि मागचे दोन्ही, साल्वाच्या छावणीत, राजन.
सर्वायुधसमोपेतं सर्वशस्त्रविशारदम्। रथनागाश्वकलिलं पदातिजनसंकुलम्
ती सेना सर्व प्रकारच्या शस्त्रांनी सज्ज होती, सर्व शस्त्रांमध्ये निपुण होती, रथ, हत्ती, घोडे आणि पायदळ सैनिकांनी गजबजलेली होती.
तुष्टपुष्टबलोपेतं वीरलक्षणलक्षितम्। विचित्रध्वजसन्नाहं विचित्ररथकार्मुकम्
ती सेना समाधानी आणि पोषक सैनिकांनी भरलेली होती, वीरांची चिन्हं असलेली, रंगीबेरंगी ध्वजांनी आणि विविध रथ, धनुष्यांनी सजलेली होती.
संनिवेश्य च कौरव्य द्वारकायां नरर्षभ। अभिसारयामास तदा वेगैन पतगेन्द्रवत्
कौरवा, नरश्रेष्ठा, साल्वाने आपली सेना द्वारकेत अशी मांडली आणि नंतर तो पक्ष्यांच्या राजासारखा वेगाने पुढे निघाला.
तदापतन्तं संदृश्य बलं साल्वपतेस्तदा। निर्याय योधयामासुः कुमारा वृष्णिनन्दनाः
साल्वाचा सैन्य वेगाने येताना पाहून, वृष्णिकुलातील कुमारांनी युद्धासाठी बाहेर पडले.
असहन्तोऽभियानं तत्साल्वराजस्य कौरव। चारुदेष्णश्च साम्बश्च प्रद्युम्नश्च रमहारथः
कौरवा, साल्वराजाचा हल्ला सहन न होऊन, चारुदेष्ण, साम्ब आणि रथांचा शूर प्रद्युम्न हे तिघेही बाहेर पडले.
ते रथैर्दंशिताः सर्वेविचित्राभरणध्वजाः। संसक्ताः साल्वराजस्य बहुभिर्योधपुङ्गवैः
ते सगळे विविध दागिने आणि ध्वजांनी सजलेले, रथांवर बसलेले, साल्वराजाच्या अनेक शूर योद्ध्यांशी भिडले.
गृहीत्वा कार्मुकं साम्बः साल्वस्य सचिवं रणे। यीधयामास संहृष्टः क्षेमधूर्तिं चमूपतिम्
साम्बाने आपलं धनुष्य उचलून, आनंदाने युद्धात साल्वाच्या सेनापती क्षेमधूर्तीशी सामना केला.
तस्य बाणमयं वर्षं जाम्बवत्याः सुतो महत्। मुमोच भरतश्रेष्ठ यथावर्षं सहस्रदृक्
नंतर जांबवतीचा मुलगा साम्बाने, भरतश्रेष्ठा, क्षेमधूर्तीवर मोठा बाणांचा मारा केला, जणू हजार डोळ्यांचा देव पाऊस पाडतो तसा.